Có những bộ phim thành công bởi vì chúng được sinh ra từ những kế hoạch hoàn hảo. Nhưng cũng có những bộ phim thành công bởi vì có một vài con người đã dám đánh bạc khi chưa ai biết kết quả nó sẽ ra sao.
The Lord of the Rings thuộc về trường hợp thứ hai. Hai mưoi năm sau, khi nhìn lại câu chuyện ấy, người ta mới thấy điều đáng kinh ngạc không chỉ nằm ở những gì Peter Jackson đã tạo ra trên màn ảnh. Điều đáng kinh ngạc hơn là đã có lúc gần như chẳng ai biết liệu bộ phim này có thành công hay không.
Và nếu nó thất bại, hậu quả có thể rất lớn. Không chỉ đối với Peter Jackson. Không chỉ đối với một bộ phim. Mà đối với cả một hãng phim và những nhà phân phối quốc tế đã đặt cược vào nó.
Một canh bạc mang tên Middle-earth
Khi Peter Jackson bắt đầu tìm cách đưa thế giới của J.R.R. Tolkien lên màn ảnh rộng, Hollywood đã không nhận ra trước mắt mình là một “bom tấn”.
Họ chỉ nhìn thấy một vấn đề: Một câu chuyện dài hàng nghìn trang. Hàng trăm nhân vật. Những nền văn minh khác nhau. Những trận chiến khổng lồ. Những sinh vật chưa từng tồn tại ngoài trí tưởng tượng. Và quan trọng nhất: làm thế nào để biến tất cả những thứ ấy thành một bộ phim mà khán giả có thể tin là có thật?
Đã có lúc dự án tưởng như chết trước khi được bắt đầu.
Khoảng 1997, Peter Jackson và Fran Walsh bắt đầu phát triển The Lord of the Rings với Miramax. Ban đầu Jackson không định làm 3 phim như phiên bản chúng ta biết. Ông và Walsh phát triển dự án thành 2 phim, vì họ cho rằng không thể kể toàn bộ câu chuyện trong một phim. Khi đó Miramax đã đồng ý với phương án 2 phim và ngân sách khoảng 150 triệu USD cho cả hai.
Nhưng sau khoảng 18 tháng phát triển, Harvey và Bob Weinstein bắt đầu lo ngại về chi phí ngày càng tăng. Họ muốn gom 3 cuốn sách vào trong 1 bộ phim duy nhất dài khoảng 3 tiếng. Jackson phản đối vì ông cho rằng như vậy sẽ phá hỏng cấu trúc câu chuyện.
Miramax cuối cùng cho Jackson tìm một studio khác. Nhưng với điều kiện rất khắc nghiệt:
- Studio mới phải hoàn trả khoảng 12 triệu USD chi phí tiền sản xuất mà Miramax đã bỏ ra;
- Phải chấp nhận một số quyền lợi tài chính của Miramax, như phải trả cho Miramax 5% doanh thu phòng vé đầu tiên.
- Thời gian tìm đối tác cực ngắn, khoảng 3 tuần.
Và cuối cùng là điều đáng sợ nhất: Nếu Jackson không tìm được studio mới → dự án sẽ phải quay về Miramax dưới dạng một phim duy nhất.
Jackson và Fran Walsh mang dự án đi thuyết phục các studio khác. Một số bên không nhận dự án hoặc không thể tài trợ. Nguồn tư liệu về quá trình phát triển ghi nhận các bên như Universal/DreamWorks không tiếp nhận dự án; Fox quan tâm nhưng vướng vấn đề quyền; Sony/Centropolis cũng không đi đến thỏa thuận....
Jackson không phải đang lựa chọn nhà đầu tư. Ông đang đi tìm lối thoát để có thể cứu toàn bộ dự án, và New Line là cánh cửa cuối cùng.
Cần nhắc lại hoàn cảnh lúc ấy:
- Jackson chưa là một đạo diễn bom tấn.
- Ông chưa có thành tích nào để chứng minh rằng ông có thể làm một dự án quy mô hàng trăm triệu USD.
- Và ông đang đề nghị Hollywood biến một thiên sử thi khổng lồ của J.R.R. Tolkien thành phim.
Jackson mang đến New Line:
- Một kịch bản khoảng 280–300 trang;
- Một video/presentation reel khoảng 38 phút;
- Thiết kế Middle-earth;
- Những thử nghiệm về kỹ xảo;
- Ý tưởng về cách Weta sẽ tạo ra thế giới Tolkien.
Bob Shaye, người đứng đầu New Line, xem presentation, nghe Jackson giải thích cách ông dự định thực hiện bộ phim. Phần thuyết trình kết thúc, Sau 1 lúc im lặng, Shaye đưa ra câu hỏi: “Đây là ba cuốn sách. Tại sao anh lại làm chỉ hai phim?”
Jackson gần như không tin vào tai mình. Bởi vì ông vừa mất gần như toàn bộ hy vọng vì Miramax muốn 1 phim.
Câu nói này mở ra một con đường hoàn toàn khác.
- Bộ phim vẫn giữ được 3 tập.
- Ba mùa Giáng sinh liên tiếp.
- Mỗi năm một bom tấn.
Đó là một trong những quyết định táo bạo nhất của một nhà điều hành Hollywood.
Một người New Zealand muốn làm điều chưa từng có
Jackson không chỉ nói: “Chúng tôi sẽ tạo ra một thế giới kỳ diệu.” mà còn là cách chúng tôi thực hiện nó như thế nào.
Câu nói này hứa hẹn nhiều hiệu ứng điện ảnh sẽ được đưa vào bộ phim một cách hào phóng nhất. Ông nói rằng không cần phải đưa mọi thứ đến những hãng kỹ xảo đắt đỏ ở Hollywood.
Ớ New Zealand đã có WingNut Films. Đội ngũ của ông đã phát triển một hệ thống để tạo ra những cảnh đông người mà mỗi nhân vật có thể chuyển động theo mỗi cách khác nhau, thay vì lặp lại cùng một chuyển động. Họ có thể tạo cảm giác rằng hàng nghìn người đang thực sự tồn tại trong cùng một thế giới.
Rồi Jackson nói về một kỹ thuật khác: "forced perspective" — phối cảnh cưỡng bức.
Nhờ cách bố trí máy quay, tiêu cự và khoảng cách, một Hobbit có thể đứng cạnh Gandalf mà trông nhỏ bé hơn rất nhiều, dù họ thực tế đang đứng trong cùng một khung hình.
New Line Cinema - Một hãng phim quen với những canh bạc
Từ khi Bob Shaye thành lập New Line Cinema năm 1967, hãng phim này vốn đã có một tính cách rất khác thường.
New Line khởi đầu bằng việc phát hành phim nghệ thuật, phim nước ngoài và những bộ phim cult tại các trường đại học. Vì thường là nơi cuối cùng mà những dự án “khó bán” tìm đến, hãng buộc phải có một cách nhìn khác với Hollywood.
Họ từng mạnh dạn đưa những bộ phim kỳ quặc của John Waters như Pink Flamingos đến với khán giả. Họ đứng sau A Nightmare on Elm Street của Wes Craven. Sau này, New Line tiếp tục phát hiện những viên ngọc mà các hãng khác bỏ qua. Họ đưa Jim Carrey lên một tầm cao mới với tuyệt phẩm The Mask. Họ biến Mike Myers thành một ngôi sao với Austin Powers. Họ đã tạo điều kiện cho những đạo diễn như Paul Thomas Anderson với Boogie Nights và David Fincher với Se7en một nơi để làm phim.
Bob Shaye đã xây dựng New Line thành một hãng phim sẵn sàng chấp nhận rủi ro trong sáng tạo. Nhưng chưa bao giờ họ chấp nhận một rủi ro tài chính như The Lord of the Rings. Mà thật ra thì, chưa có hãng phim Hollywood nào từng làm như thế.
Ba tập phim. Mỗi tập dự kiến khoảng 120 triệu USD.
Ba tập được quay 1 lượt, quay liên tục trong một thời gian dài tại New Zealand.
Và người đứng đầu dự án lại là Peter Jackson — một đạo diễn khi ấy chỉ biết đến chủ yếu với những bộ phim kinh phí thấp như Meet the Feebles, Braindead và Heavenly Creatures. Bộ phim duy nhất gần đây mà ông từng thực hiện cho một hãng phim lớn là The Frighteners với Michael J. Fox, lại cho kết quả thất bại thảm hại.
Nếu chỉ nhìn trên mặt giấy, chẳng có gì cho thấy đây là công thức của một thành công lớn. Mà ngược lại, đến năm 2001, đã xuất hiện một nỗi lo rất thực tế: Vì đã bỏ tiền đầu tư quay 3 tập nên nếu tập 1 của bộ phim "The Fellowship of the Ring thất bại, New Line có thể gặp nguy hiểm. Mà không chỉ New Line, các nhà phân phối quốc tế — những người đã bỏ tiền vào dự án thông qua các hợp đồng bán trước bản quyền — cũng cùng chung số phận.
Khó khăn không chỉ về mặt tài chính
Phim chưa ra mắt nhưng đã bị phán xét từ nhiều phía
- Từ lượng độc giả khổng lồ và rất trung thành luôn theo dõi và tranh luận dữ dội trên Internet về casting và cách Jackson chuyển thể tác phẩm. Áp lực dư luận lúc đó lớn đến mức Jackson phải giao tiếp trực tiếp với cộng đồng Tolkien, những người bảo vệ nguyên tác rất mạnh mẽ. Tuy nhiên, đội sản xuất cũng phải đặt giới hạn: lắng nghe khán giả nhưng không để công luận quyết định bộ phim.
- Từ con trai của J.R.R. Tolkien, Christopher Tolkien, người quản lý di sản văn học của ông, phản đối việc chuyển thể thành kịch bản điện ảnh. Lý do là nó quá đồ sộ.
- Từ chính studio - Không phải lúc nào Jackson và New Line cũng đồng ý. Một ví dụ rất thú vị là đoạn kết của Fellowship. New Line muốn một kết thúc có tính hành động mạnh hơn. Jackson lại muốn giữ cấu trúc của câu chuyện theo hướng mình đã xây dựng. Hai bên đã tranh luận và cuối cùng New Line chấp nhận lựa chọn của Jackson.
Vì vậy Jackson phải đối mặt với một nghịch lý:
- Nếu trung thành tuyệt đối với sách → phim có thể quá dài và khó tiếp cận.
- Nếu thay đổi quá nhiều → fan Tolkien sẽ phản đối.
Đây chính là một trong những vấn đề sáng tạo lớn nhất của dự án.
Đến đây, chúng ta thấy New Line không “liều mạng” một cách mù quáng. Điểm này rất thú vị. New Line nhìn thấy một vấn đề mà các hãng đã bỏ qua: Tolkien đã có sẵn một thị trường khổng lồ.
Robert Shaye coi The Lord of the Rings là một thương hiệu đã “presold” — tức là khán giả đã biết và yêu thích tác phẩm từ trước, tương tự như những thương hiệu lớn khác (như Harry Porter)
New Line tính toán: Nếu làm ba phim cùng lúc:
- cùng một đoàn phim;
- cùng diễn viên;
- cùng thiết kế;
- cùng đạo cụ;
- cùng địa điểm;
- cùng hệ thống kỹ xảo;
thì chi phí trung bình cho từng phim có thể giảm dì. Đó là một cách giảm rủi ro bằng quy mô.
Nhưng vấn đề là New Line phải đặt cược là phải mạo hiểm đầu tư làm cả ba phim trước khi biết phim đầu tiên có thành công hay không. Đây mới là điều điên rồ.
Thông thường với các hãng phim khác, thì các tập sẽ được quay lần lược: Phim 1 thành công → làm phim 2
Như vậy studio có thể:
- điều chỉnh casting;
- thay đạo diễn;
- sửa chiến lược;
- xem phản ứng khán giả;
- thay đổi ngân sách.
Nhưng New Line: quay cả 3 phim cùng lúc.
Ngày 11/10/1999, quá trình quay chính thức bắt đầu tại New Zealand; New Line tuyên bố rõ đây là một dự án chưa từng có: ba bộ phim được quay concurrently, như một bộ phim khổng lồ duy nhất.
Cho dù Fellowship thất bại, thì The Two Towers và The Return of the King vẫn đã được quay. Không thể “dừng lại”.
Đây chính xác là lý do báo chí lúc đó gọi nó là “$300-million gamble” — một canh bạc 300 triệu USD.
Một canh bạc trị giá 300 triệu USD
Lúc đó Jackson dự tính khoảng 60 triệu USD cho mỗi bộ phim. New Line có thể đáp ứng.
Và Shaye bắt đầu hình dung một điều: Có lẽ The Lord of the Rings có thể trở thành phiên bản James Bond của New Line — mỗi năm lại có một bom tấn.
Nhưng vẫn còn một vấn đề: Ba phim quay cùng lúc. Điều đó gần như chưa từng được thực hiện.
Hollywood thường thích làm từng phim một. Nếu phần đầu thất bại, hãng phim vẫn còn có thể dừng lại. Không cần bỏ thêm hàng trăm triệu USD. Nhưng Jackson không chấp nhận phương án đó.
Shaye từng đề nghị: “Chúng ta làm từng phim một. Xem tình hình thế nào rồi quyết định.”
Jackson trả lời: Không. Phải làm cả ba cùng 1 lúc.
Lý do rất thực tế.
- Các diễn viên sẽ già đi.
- Nếu mất một năm để quay và phát hành một bộ phim, mọi thứ sẽ kéo dài quá lâu.
- Hơn nữa, rất nhiều địa điểm quay ở New Zealand nằm ở những nơi hẻo lánh. Muốn đưa thiết bị vào phải làm đường. Sau khi quay xong, chính phủ New Zealand sẽ không cho phép để nguyên những con đường và công trình đã phá vỡ cảnh quan.
Vì vậy, không có cách nào thực sự thuận tiện hơn việc phải làm hết các dự án cùng 1 lúc.
Và cả ba phim phải được quay cùng 1 lúc.
Và thế là New Line bước qua một cánh cửa mà gần như không thể quay lại.
Nhưng 60 triệu USD không đủ. Đây là lúc câu chuyện bắt đầu trở nên đáng sợ. New Line gửi đội ngũ sản xuất xuống Wellington để kiểm tra thực tế. Họ trở về với một tin xấu:
The Fellowship of the Ring không thể làm với 60 triệu USD.
Không thể.
Chi phí thực tế sẽ lên tới khoảng 120 triệu USD cho riêng bộ phim đầu tiên.
Shaye bắt đầu nhận ra quy mô của canh bạc mà mình vừa chấp nhận. Ông nói với Rolf Mittweg, người phụ trách quốc tế của New Line, rằng họ phải thay đổi mức giá bán bản quyền quốc tế. Bởi vì Peter Jackson đã không lường trước được chi phí sản xuất. Không thể làm phim với 60 triệu USD. Nhưng Mittweg vẫn nói: Ông muốn dự án. Và ông tin mọi chuyện sẽ ổn. Vậy là họ tiếp tục.
Từ một dự án tưởng chừng 60 triệu USD cho mỗi phim, toàn bộ trilogy cuối cùng trở thành một dự án khoảng 300 triệu USD.
Và rồi New Line yêu cầu các nhà phân phối cùng đánh bạc
Đây là phần khiến rủi ro trở nên đặc biệt. New Line không thể tự mình gánh toàn bộ chi phí. Một phần quan trọng của việc tài trợ đến từ international presales — bán trước quyền phát hành phim cho các nhà phân phối quốc tế. Nhưng lần này có một điều khác thường: Các nhà phân phối không thể chỉ mua một bộ phim.
"Họ phải mua cả ba hoặc không mua gì cả".
Hãy đặt mình vào vị trí của một nhà phân phối. Bạn được yêu cầu bỏ một số tiền rất lớn cho ba bộ phim. Nhưng bạn chưa biết bộ phim đầu tiên có thành công hay không.
Nếu The Fellowship of the Ring thất bại, bạn vẫn phải phát hành hai bộ phim còn lại. New Line cũng mắc kẹt tương tự.
Cam Galano, khi ấy là một lãnh đạo của New Line phụ trách châu Âu, nói rằng chưa bao giờ có chuyện như vậy. Các nhà phân phối phải đặt cược vào một dự án cực kỳ đắt đỏ trong khi có quá nhiều điều còn chưa biết. Nigel Green, người điều hành Entertainment Film Distributors tại Anh, thừa nhận rằng nếu chỉ ngồi xuống và phân tích bằng những con số, ông không chắc mình sẽ kết luận đây là một khoản đầu tư an toàn.
Đây là một quyết định được đưa ra bằng sự tin tưởng và đam mê với điện ảnh, chứ không phải bằng một bảng tính chắc chắn. Bởi vì chưa ai từng đặt cược ở quy mô đó vào một trilogy được tài trợ theo cách này.
Rolf Mittweg nói thẳng: Nếu Fellowship thất bại, Đó sẽ là tự sát.
Khoảnh khắc Bob Shaye bắt đầu sợ
Shaye vẫn tin Peter Jackson. Nhưng niềm tin không có nghĩa là ông không sợ. Ông bay đến New Zealand cùng một số nhà phân phối quốc tế vẫn còn do dự.
Jackson chuẩn bị một đoạn phim dài khoảng nửa giờ. Shaye bước vào phòng chiếu.
Nhưng trước khi phim bắt đầu, ông nhìn những poster trên tường. Braindead. Meet the Feebles. Heavenly Creatures.
Và đột nhiên ông nghĩ: Khoan đã. Người đàn ông này trước đây làm những bộ phim 50.000, 60.000, 75.000 USD. Và bây giờ chúng ta đang giao cho ông ấy 300 triệu USD. Shaye thú nhận rằng khi ấy ông gần như hoảng loạn.
Ông nhìn những người đang bước vào phòng chiếu. Những nhà phân phối này sắp phải quyết định liệu họ có dám đặt cược công ty của mình vào dự án hay không. Ông nghĩ mình có thể đã bị thuyết phục bởi một câu chuyện tô đầy màu hồng. Nhưng lúc này thì đã quá muộn. Ông ngồi trong phòng chiếu với trái tim gần như treo lơ lửng.
Rồi bộ phim bắt đầu. Hai mươi phút sau, nỗi sợ biến mất.
Đoạn phim có Ian McKellen, Orlando Bloom và những diễn viên khác. Hình ảnh đẹp. Diễn xuất tốt. Kỹ xảo thuyết phục. Mọi thứ trông như một bộ phim hạng nhất.
Shaye bước ra khỏi phòng chiếu với một cảm giác hoàn toàn khác. Họ có thể làm được. Và sau chuyến đi Wellington đó, New Line gần như chốt được toàn bộ các thỏa thuận quốc tế quan trọng.
Nhưng ở New Zealand, Peter Jackson vẫn đang chiến đấu
Jackson hiểu áp lực của New Line. Ông không trách họ. Ngân sách tiếp tục tăng. Nhà sản xuất Barrie Osborne được đưa vào để giúp kiểm soát lại ngân sách.
Có những lúc New Line thực sự nổi giận. Jackson nhớ một ngày đang quay cảnh Helm's Deep trên một mỏ đá nằm trên núi. Barrie Osborne phải mang theo một chiếc điện thoại di động lớn vì sóng điện thoại rất yếu. Ông phải đi bộ gần nửa giờ lên tới nơi Jackson đang quay.
Cuối cùng Barrie nói: “Peter, tôi phải nối anh với Michael Lynne của New Line.”
Jackson hỏi: “Tại sao?”
Barrie trả lời: “Ông ấy muốn đe dọa sẽ kiện anh và bán căn nhà của anh để bù vào phần chi phí vượt ngân sách.”
Barrie chỉ là người đưa tin. Nhưng đó là một trong số rất ít lần Jackson thực sự nổi giận.
Ông nói đại ý: "Hãy nói với Michael Lynne rằng tôi đang quay bộ phim chết tiệt này và tôi đang làm hết sức có thể. Tôi sẽ không bỏ dở một ngày làm việc chỉ để nghe một cuộc điện thoại như thế đâu nhé."
Barrie quay xuống núi. Jackson tiếp tục quay.
Và rồi Bob Shaye khóc
Có lẽ đây là một trong những khoảnh khắc đáng nhớ nhất của toàn bộ câu chuyện. Sau khi hoàn thành bộ phim đầu tiên, Jackson bay đến Los Angeles với những đoạn phim sẽ được trình chiếu tại Cannes. Ông tổ chức một buổi chiếu tại nhà Bob Shaye.
Trước khi bộ phim bắt đầu, Shaye ra hiệu cho Jackson đi theo mình. Hai người đi vào phòng tắm. Shaye đóng cửa. Jackson không hiểu chuyện gì đang xảy ra. Rồi Shaye nhìn ông và nói rằng có rất nhiều đối tác đang trông chờ vào thành công của bộ phim. Nếu bộ phim thất bại, họ có thể phá sản. Ông muốn Jackson hiểu rằng chuyện này quan trọng đến mức nào.
Và rồi Bob Shaye bắt đầu khóc. Không phải khóc vì New Line. Không phải vì tiền của riêng ông. Ông khóc vì những người đã cùng mình bước vào canh bạc này. Những nhà phân phối quốc tế. Những người đã tin vào dự án. Những người đã bỏ tiền để giúp bộ phim được thực hiện.
Jackson nói rằng đó có lẽ là khoảnh khắc cá nhân nhất mà ông từng có với Bob Shaye. Ông chỉ có thể nói: “Bob, tôi đang cố hết sức. Tôi hiểu. Tôi biết điều này quan trọng thế nào. Tôi đang cố làm bộ phim tốt nhất mà tôi có thể.”
Và rồi đến Cannes
Sau một năm rưỡi quay phim gần như biệt lập ở New Zealand, Jackson bắt đầu đọc được những bài báo khiến ông khó chịu.
- Người ta biết cả ba phim đang được quay.
- Và báo chí bắt đầu nói về rủi ro.
- Nếu bộ phim đầu tiên thất bại, New Line có thể sẽ biến mất.
Bởi vì họ sẽ còn hai bộ phim nữa trong tay. Jackson hiểu tại sao báo chí phải nói về kịch bản xấu nhất.
Nhưng điều khiến ông khó chịu là nhiều bài viết nói về thất bại cứ như nó đã được định hình như vậy rồi. Dư luận cũng có phần đúng, vì trước giờ thể loại phim Fantasy thường thất bại. và nhất là đạo diễn này là một người vô danh. New Line đang điên rồ. Vậy nên hãy nói về việc bộ phim sẽ thất bại như thế nào.
Nhưng Jackson phản ứng theo cách rất khác. Ông không nản. Ông nổi giận. Và sự nghi ngờ ấy trở thành nhiên liệu. Ông nghĩ: Các người cứ chờ xem.
Nếu người ta đang bàn về việc ông sẽ thất bại đến mức nào, ông sẽ làm việc điên cuồng hơn để chứng minh họ sai. Jackson thậm chí nói rằng ngày nay ông nhìn lại và thấy mình biết ơn những bài báo đó. Chúng đã cho ông thêm "10% quyết tâm" để làm bộ phim tốt nhất có thể.
$2 triệu cho 26 phút
Bob Shaye quyết định đánh bạc thêm một lần nữa. Ông đưa The Lord of the Rings đến Cannes trong khi bộ phim vẫn chưa hoàn thành. Họ chỉ có 26 phút phim. Vậy mà Shaye quyết định tổ chức một buổi ra mắt gần như là một bộ phim hoàn chỉnh.
Ông chi khoảng 2 triệu USD cho sự kiện. Một lâu đài gần Cannes được biến thành Middle-earth. Các bộ phận thiết kế mang những thứ từ bộ phim đến đó.
- Có Hobbit.
- Có Ringwraith.
- Có nhà của Frodo.
- Có những cảnh quan của Shire.
- Có cả cảm giác như người ta thực sự bước vào thế giới Tolkien.
Ken Kamins, người đại diện lâu năm của Jackson, nhớ lại: Bob Shaye từng nói: Hãy làm mọi người kinh ngạc.
Nhưng khi bạn bỏ 2 triệu USD để tổ chức một bữa tiệc và biến 26 phút phim thành một buổi công chiếu, thì vấn đề không còn chuyện làm nửa vời nửa rồi.
Nếu thành công, bạn có thể bước vào một điều gì đó thực sự lớn lao. Nếu thất bại... Bạn có thể vừa làm ra bộ miniseries đắt nhất lịch sử TNT.
Hai người đàn ông đứng bên cầu thang
Đây có lẽ là khoảnh khắc mà mọi thứ dồn lại. Peter Jackson và Bob Shaye đứng gần phòng chiếu tại Olympia ở Cannes. Cả hai đang chờ bộ phim được chiếu.
Ken Kamins nhớ rằng: "Cả hai người đều trắng bệch." Họ gần như không thở được. Không ai biết điều gì sẽ xảy ra. Đây là khoảnh khắc mà hàng trăm triệu USD, nhiều năm lao động và tương lai của cả một dự án đang được đặt lên bàn.
Rồi bộ phim bắt đầu. Khán giả nhìn thấy Fellowship. Họ đi vào Mines of Moria. Họ chiến đấu với Orcs và Goblins. Và rồi Balrog xuất hiện.
Hai mươi sáu phút kết thúc. Nhưng điều xảy ra sau đó mới thực sự quan trọng. Khán giả bước ra khỏi phòng chiếu. Và bắt đầu nói về bộ phim. Không khí thay đổi. Tin tức lan rất nhanh trên Croisette. Các nhà báo bàn tán. Các nhà phân phối bàn tán. Những người chưa mua phim cũng bắt đầu quan tâm.
Cam Galano chỉ có thể dùng một từ vào khoảng khác đó: "Euphoric." (Hưng phấn).
"Nó" trở thành hiện thực
Sammy Hadida, người đứng đầu nhà phân phối Metropolitan của Pháp, nhìn thấy Ordesky trong sảnh. Ông quá phấn khích đến mức chạy tới, nhấc Ordesky lên khỏi mặt đất và hôn ông. Ordesky nhớ rằng nụ cười của Hadida lớn đến mức gần như không thể tưởng tượng được.
Người em Victor Hadida nói rằng buổi chiếu đã biến cảm giác lo lắng thành phấn khích. Bởi vì họ bắt đầu cảm thấy rằng bộ phim này có thể thay đổi không chỉ công ty của họ mà cả cuộc đời của những người tham gia.
Sau buổi chiếu, họ bước vào một thế giới Middle-earth được dựng ngay tại Cannes.
- Một nghìn người.
- Shire được tái tạo.
- Cave Trolls.
- Ringwraiths.
- Mọi thứ giống như một giấc mơ.
Nhưng đối với những người đã bỏ tiền vào dự án, đó còn là một cảm giác khác: "nhẹ nhõm." Cuối cùng họ cũng nhìn thấy thứ mà họ đã đánh bạc.
Ngay cả các diễn viên cũng lần đầu tiên nhìn thấy Middle-earth
Một điều đặc biệt khác xảy ra ở Cannes. Các diễn viên chính cũng có mặt.
- Elijah Wood.
- Ian McKellen.
- Viggo Mortensen.
- Liv Tyler.
Họ đã quay phim suốt một năm rưỡi. Nhưng phần lớn thời gian, họ chỉ diễn với màn hình xanh. Khi Ian McKellen đối mặt với quái vật Balrog, ông thực sự chỉ đang đứng trước một phông xanh và nhìn vào một quả bóng tennis.
Elijah Wood chạy trong những hầm mỏ mà trên trường quay chẳng có gì giống những gì khán giả sắp nhìn thấy. Và rồi tại Cannes, lần đầu tiên họ được nhìn thấy thành quả hoàn chỉnh.
- Họ nhìn thấy Moria.
- Họ nhìn thấy Balrog.
- Họ nhìn thấy thế giới mà họ đã tưởng tượng trong đầu suốt nhiều năm.
Jackson kể lại các diễn viên vô cùng phấn khích.
Cuối cùng họ hiểu: Tất cả những gì họ đã làm ở New Zealand thực sự sẽ trở thành một bộ phim.
Elijah Wood khi ấy vẫn còn rất trẻ. Anh nói rằng tại Cannes, mọi thứ trở nên rất “thật”.
Anh nhìn thấy khả năng của Weta Digital và đội ngũ của Jackson trong việc biến một sinh vật như Cave Troll thành một thứ sống động. Và anh cảm nhận được bầu không khí phấn khích tràn ngập cả căn phòng.
Nhưng vẫn chưa ai biết liệu khán giả có mua vé hay không
Cannes đã thay đổi rất nhiều thứ. Marketing cũng thay đổi. Ban đầu, một số diễn viên cảm thấy các chiến dịch quảng bá đang đi sai hướng. Nó khiến bộ phim trông giống một sản phẩm fantasy kiểu Dungeons & Dragons.
Trong khi họ cảm thấy bộ phim mình làm có một vẻ đẹp cổ điển và nghiêm túc hơn nhiều. Họ bắt đầu lo: Có phải hãng phim đang chờ đợi một thứ khác với thứ chúng ta vừa tạo ra?
Sau Cannes, mọi thứ thay đổi. Hình ảnh Elijah Wood cầm chiếc Nhẫn khổng lồ xuất hiện trên poster. Ở các bến xe. Trên đường phố. Khắp nơi.
Nhưng Sean Astin nhớ rất rõ một điều: Cannes cho họ thấy bộ phim tuyệt vời. Nhưng vẫn chưa ai biết liệu điều đó có biến thành doanh thu phòng vé hay không. Và anh nhìn thấy Bob Shaye cùng Michael Lynne vẫn đang căng thẳng. Vẫn đang chờ. Thị trường có đón nhận hay không vẫn còn là một ẩn số. Trong lịch sử rất nhiều bộ phim đồ sộ nhưng vẫn ế chổng gọng đó thôi.
Và rồi lịch sử đã xướng tên
Sau đêm Cannes, mọi thứ bắt đầu chuyển động. Ba bộ phim lần lượt ra mắt trong ba năm liên tiếp.
- The Fellowship of the Ring 2001.
- The Two Towers 2002.
- The Return of the King 2003.
Và điều từng được coi là một canh bạc gần như điên rồ đã trở thành một trong những chuỗi phim độc lập thành công nhất lịch sử.
Ba bộ phim thu về gần 3 tỷ USD trên toàn cầu. Chúng nhận tổng cộng 30 đề cử Oscar và giành được 17 giải.
Trong đó The Return of the King giành Best Picture năm 2003.
Nhưng câu chuyện không kết thúc hoàn toàn đẹp đẽ. Sau thành công khổng lồ ấy, những tranh chấp và kiện tụng giữa New Line và Peter Jackson xuất hiện. Bob Shaye đã rời khỏi hãng phim mà ông đã sáng lập không lâu sau thành công của trilogy. Nhưng khi nhìn lại, ông vẫn tự hào. Ông gọi những gì xảy ra là một thứ gần như không thể lặp lại.
Lightning in a bottle.
Tạm dịch là "Một tia chớp bị nhốt vào trong chai". Một khoảnh khắc kỳ diệu mà ông chưa từng trải qua lần nào khác. Và có lẽ đó là cách thích hợp nhất để kết thúc câu chuyện. Bởi vì nếu chỉ nhìn vào kết quả, người ta rất dễ nghĩ rằng The Lord of the Rings vốn dĩ phải thành công.
Nhưng ở giai đoạn đó những người tham gia chỉ chắc chắn được 1 điều Họ không biết gì hết
- Bob Shaye không biết.
- Michael Lynne không biết.
- Các nhà phân phối quốc tế không biết.
- Peter Jackson cũng không biết.
Họ chỉ biết rằng mình đang đứng trước một cơ hội đặc biệt. Một cơ hội lớn đến mức đáng để mạo hiểm. Và họ đã đặt hết tất cả những gì mình có lên bàn.
Có lẽ điều đáng nhớ nhất không phải là bộ phim đã thành công
Ngày nay, khi chúng ta nhìn lại The Lord of the Rings, mọi thứ dường như đã quá rõ ràng
- Ai cũng biết nó là một kiệt tác.
- Ai cũng biết Middle-earth đã trở thành một phần của văn hóa đại chúng.
- Ai cũng biết The Return of the King sẽ giành Oscar.
- Nhưng vào năm 1999, 2000 hay đầu năm 2001, không một ai biết điều đó.
- Họ chỉ có một đạo diễn New Zealand chưa từng làm ra 1 tác phẩm bom tấn nào trước đó.
- Một dự án khổng lồ mà đã từng bị nhiều hãng phim từ chối.
- Một ngân sách cứ liên tục tăng 1 cách chóng mặt.
- Ba bộ phim phải được quay cùng lúc.
- Những nhà phân phối bị ép phải mua cả ba.
- Và tập đầu tiên mà nếu thất bại, hai tập còn lại vẫn đang nằm trong kho chờ sẵn.
Bob Shaye từng nói một câu rất đơn giản nhưng có lẽ nói lên tất cả:
Bạn giao 120 triệu USD cho một người đàn ông đến từ New Zealand làm một bộ phim — rồi phía sau ông ta còn hai bộ phim nữa.
Đó chính là canh bạc.
Nhưng điều làm câu chuyện này đáng nhớ không phải là họ đã đánh bạc. Mà là họ đã dám tham gia trước khi biết mình có thắng được hay không.
Và trong một căn phòng chiếu ở Cannes, khi những cảnh phim đầu tiên xuất hiện trên màn ảnh, những người đang đứng bên ngoài mới bắt đầu nhận ra:
Có lẽ... chỉ có lẽ thôi... Họ đã không sai.
Nguồn - từ https://deadline.com (có sự hỗ trợ của chat GPT)
Comments
No comments
There are no comments yet. Be the first to write one.