Hong Lau Mong 21_30

Hoàng Laâu Moäng

Hoài thöù hai möôi moát

Giaû caùch giaän hôøn, Taäp Nhaân raên Baûo Ngoïc

Traû lôøi khoân kheùo, Bình Nhi cöùu Giaû Lieãn

Söû Töông Vaân sôï Ñaïi Ngoïc ñuoåi theo, chaïy ñi ngay. Baûo Ngoïc ôû

ñaèng sau noùi:

- Kheùo vaáp ngaõ ñaáy! Em khoâng ñuoåi kòp ñöôïc ñaâu!

Ñaïi Ngoïc vöøa ñeán cöûa, Baûo Ngoïc giô tay ngaùng laïi, cöôøi noùi:

- Thoâi em haõy tha cho ngöôøi ta laàn naøy.

Ñaïi Ngoïc giaèng tay ra:

- Tha cho noù! Tröø khi toâi cheát.

Töông Vaân thaáy Baûo Ngoïc ñöùng ngaùng cöûa, bieát Ñaïi Ngoïc

khoâng theå ra ñöôïc, beøn döøng laïi cöôøi noùi:

- Chò ôi, haõy tha cho toâi laàn naøy.

Baûo Thoa ôû ñaâu ñeán ngay sau löng Töông Vaân, cöôøi:

- Thoâi xin hai chò, neå maët anh Baûo, haõy buoâng nhau ra.

Ñaïi Ngoïc noùi:

- Toâi khoâng nghe! Caùc ngöôøi vaøo huøa vôùi nhau ñeán treâu toâi aø?

Baûo Ngoïc khuyeân:

- Thoâi ñi. ai daùm treâu em? Em khoâng noùi ñuøa ngöôøi ta, ai daùm

noùi ñeán em?

Boán ngöôøi ñang giaèng co nhau, thì coù ngöôøi tôùi môøi ñi aên côm.

Luùc leân ñeøn, Vöông phu nhaân, Lyù Hoaøn, Phöôïng Thö, Ngheânh Xuaân,

Thaùm Xuaân, Tích Xuaân ñeàu qua beân phoøng Giaû Maãu. Moïi ngöôøi noùi

chuyeän phieám moät luùc roài ñaâu veà ñaáy. Töông Vaân veà buoàng Ñaïi Ngoïc

nguû.

Baûo Ngoïc ñöa hai ngöôøi veà buoàng. Trôøi ñaõ quaù canh hai. Taäp

Nhaân ñeán giuïc maáy laàn môùi chòu veà. Hoâm sau vöøa saùng, Baûo Ngoïc ñaõ

daäy, maëc aùo, ñi giaøy, sang buoàng Ñaïi Ngoïc. Thaáy vaéng Töû Quyeân,

Thuùy Luõ, chæ coù Ñaïi Ngoïc vaø Töông Vaân naèm trong chaên. Ñaïi Ngoïc

thì ñaép kín ngöôøi moät caùi chaên luïa ñoû, nhaém maét nguû say. Töông Vaân

thì toùc xoõa ra caïnh goái, ngöïc quaán moät caùi chaên maøu hoàng ñieàu, ñeå

hôû ra ngoaøi hai caùnh tay traéng muoát, troâng roõ caû hai caùi voøng vaøng.

Baûo Ngoïc thaáy vaäy noùi:

- Nguû maø cuõng khoâng bieát giöõ gìn caån thaän! Nhôõ bò caûm coù ñau

vai moûi coå laïi keâu.

Noùi xong kheõ keùo chaên ñaép hoä.

Ñaïi Ngoïc tænh daäy, bieát coù ngöôøi, ñoaùn ngay laø Baûo Ngoïc, quay

nhìn ra noùi:

- Sôùm theá anh ñaõ ñeán ñaây laøm troø gì?

- Haõy coøn sôùm aø? Em daäy maû xem!

- Anh haõy ra ngoaøi kia, ñeå chuùng toâi daäy ñaõ.

Baûo Ngoïc ra nhaø ngoaøi. Ñaïi Ngoïc ñaùnh thöùc Töông Vaân. Hai

ngöôøi trôû daäy maëc quaàn aùo. Baûo Ngoïc vaøo ngoài beân caïnh tuû göông. Töû

Quyeân, Thuùy Luõ ñeán haàu röûa maët, chaûi ñaàu. Töông Vaân röûa maët xong,

Thuùy Luõ toan ñoå chaäu nöôùc ñi, Baûo Ngoïc baûo:

- Khoan ñaõ, nhaân tieän ñeå laïi cho toâi röûa, ñôõ phaûi sang beân kia

theâm toán coâng.

Noùi xong, khom löng xuoáng voác nöôùc röûa.

Töû Quyeân mang xaø phoøng thôm ñeán, Baûo Ngoïc noùi:

- Khoâng caàn, trong chaäu ñaõ coù nhieàu xaø phoøng thôm roài.

Laïi röûa laàn nöõa, roài môùi baûo ñöa khaên maët lau.

Thuùy Luõ bóu moâi cöôøi:

- Chöùng naøo vaãn taät naáy!

Baûo Ngoïc khoâng ñeå yù ñeán caâu aáy, voäi ñoøi laáy muoái ñaùnh raêng,

suùc mieäng. Thaáy Töông Vaân chaûi ñaàu xong, Baûo Ngoïc chaïy laïi, cöôøi

noùi:

- Coâ em chaûi ñaàu hoä toâi.

- Toâi khoâng bieát chaûi.

- Sao ngaøy tröôùc coâ vaãn chaûi hoä toâi?

- Baây giôø queân roài.

Baûo Ngoïc vaät naøi maõi.

- Hoâm nay toâi khoâng ñi ñaâu, chæ caàn coâ em teát maáy moùn toùc laø

ñuû.

Töông Vaân ñaønh phaûi chaûi hoä.

Thöôøng khi ôû nhaø, Baûo Ngoïc khoâng bao giôø ñoäi muõ, chæ veùn toùc

chung quanh, teát maáy buùi nhoû, roài chaäp caû leân ñænh ñaàu thaønh moät

buùi to, buoäc baèng daây ñoû. Treân buùi toùc, giaét moät chuøm boán haït traân

chaâu, phía döôùi coù caøi moät caùi caëp baèng vaøng.

Töông Vaân vöøa teát vöøa noùi:

- Sao chæ coøn ba haït traân chaâu? Moät haït khoâng ñuùng. Toâi nhôù

anh coù boán haït cuøng moät thöù kia maø, sao laïi thieáu moät?

- Rôi maát moät haït.

- Taát laø khi anh ñi ra ngoaøi, ñaùnh rôi. Chi may cho keû nhaët

ñöôïc thoâi.

Ñaïi Ngoïc ñöùng beân cöôøi nhaït:

- Chöa bieát chöøng laû maát, hay laïi ñem naïm vaøo caùi gì laøm ñoà

trang söùc cho ngöôøi ta ñeo roài?

Baûo Ngoïc khoâng traû lôøi. Nhaân thaáy hai beân tuû göông coù nhieàu

ñoà phaán saùp, tieän tay laáy ra ngaém nghía. Khi thaáy moät hoäp saùp boâi

moâi, Baûo Ngoïc muoán boû vaøo mieäng aên, laïi sôï Töông Vaân cöôøi. Ñöông

luùc ngaàn ngöø, Töông Vaân ôû ñaèng sau giô tay haát moät caùi, hoäp saùp rôi

xuoáng ñaát. Töông Vaân noùi:

- Chöùng naøo vaãn taät aáy, ñeán bao giôø anh môùi chöøa?

Ñöông noùi chuyeän thì Taäp Nhaân ñeán, troâng thaáy theá, bieát laø

Baûo Ngoïc ñaõ röûa maët chaûi ñaàu roài, ñaønh trôû veà. Baûo Thoa chôït ñeán

hoûi:

- Anh Baûo ñi ñaâu roài?

Taäp Nhaân cöôøi nhaït:

- Caäu Baûo coøn coù thì giôø naøo ôû nhaø!

Baûo Thoa nghe noùi hieåu yù ngay. Taäp Nhaân laïi than:

- Choã anh chò em chôi ñuøa vôùi nhau, cuõng neân coù chöøng coù möïc,

ai laïi baát cöù ngaøy ñeâm, luùc naøo cuõng nhö luùc naøo! Ngöôøi ta khuyeân

raên theá naøo cuõng maëe, chæ nhö gioù thoaûng ngoaøi tai thoâi!

Baûo Thoa nghe noùi, trong buïng nghó thaàm: "Ñöøng neân coi

thöôøng con beù naøy. Nghe noù noùi, xem ra cuõng coù chuùt kieán thöùc". Baûo

Thoa lieàn ngoài treân buïc, thong thaû chuyeän troø, hoûi tuoåi, hoûi gia ñình,

queâ quaùn, ñeå yù xem xeùt lôøi aên tieáng noùi vaø tính tình con ngöôøi, thaáy

Taäp Nhaân raát ñaùng kính yeâu.

Moät luùc, Baûo Ngoïc veà, Baûo Thoa môùi ñi ra, Baûo Ngoïc hoûi Taäp

Nhaân:

- Chò Baûo ñöông noùi chuyeän vui veû, thaáy toâi veà, sao laïi ñi ngay?

Taäp Nhaân khoâng traû lôøi. Baûo Ngoïc hoûi maõi, Taäp Nhaân cöôøi noùi:

- Caäu hoûi toâi ñaáy aø? Thaät toâi chaúng hieåu caùc ngöôøi ra laøm sao caû.

Baûo Ngoïc thaáy neùt maët Taäp Nhaân khaùc haún ngaøy thöôøng, cöôøi

hoûi:

- Vì sao chò laïi giaän doãi theá?

Taäp Nhaân cöôøi nhaït:

- Khi naøo toâi daùm giaän doãi. Chæ xin töø giôø trôû ñi caäu ñöøng ñeán

buoàng naøy nöõa. Duû sao caäu cuõng ñaõ coù ngöôøi haàu haï roài, khoâng caàn

phaûi sai khieán ñeán toâi. Toâi laïi trôû veà haàu beân cuï vaäy.

Noùi xong, leân buïc naèm nhaém maét laïi.

Baûo Ngoïc thaáy quang caûnh vaäy, raát laáy laøm laï, ñaønh phaûi chaïy

laïi van xin, nhöng Taäp Nhaân cöù nhaém maét, maëc keä. Baûo Ngoïc khoâng

bieát laøm theá naøo. Chôït thaáy Xaï Nguyeät ñeán, Baûo Ngoïc lieàn hoûi:

- Chò aáy laøm sao theá?

Xaï Nguyeät noùi:

- Toâi bieát laøm sao ñöôïc! Caäu cöù töï hoûi mình khaéc bieát.

Baûo Ngoïc nghe noùi, ngaån ngöôøi moät luùc, töï thaáy chaúng coøn thuù

vò gì, vuøng ñöùng daäy noùi :

- Khoâng theøm nhìn ñeán toâi thì thoâi, toâi ñi nguû vaäy.

Noùi xong vaøo giöôøng naèm.

Hoài laâu, Taäp Nhaân thaáy Baûo Ngoïc naèm yeân, coù tieáng ngaùy khoø

khoø, bieát ñaõ nguû roài, beøn ñöùng daäy laáy aùo tôi ñaép cho Baûo Ngoïc. Boãng

"soaït" moät tieáng, aùo tung ra, nhöng Baûo Ngoïc vaãn nhaém maét giaû nguû.

Taäp Nhaân bieát yù, gaät ñaàu cöôøi nhaït:

- Caäu khoâng caàn phaûi doãi nöõa. Töø giôø trôû ñi, toâi chæ nhö ngöôøi

caâm thoâi, khoâng can caäu moät caâu naøo, coù ñöôïc khoâng?

Baûo Ngoïc vuøng ngay daäy hoûi:

- Toâi coù ñieàu gì maø chò phaûi khuyeân ngaên? Keå ra, chò khuyeân

ngaên cuõng ñöôïc, nhöng vöøa roài taïi sao chò chaúng theøm noùi caâu gì? Toâi

veà, chò khoâng ñeå yù ñeán, laïi giaän doãi ñi naèm. Toâi cuõng chaúng roõ sao caû.

Baây giôø chò laïi baûo laø toâi doãi. Naøo chò ñaõ khuyeân ngaên toâi caâu gì ñaâu?

Taäp Nhaân noùi:

- Töï caäu laïi khoâng bieát, phaûi ñôïi toâi noùi aø?

Ñöông luùc aàm ó, thì Giaû maãu cho ngöôøi goïi Baûo Ngoïc ñi aên côm.

Baûo Ngoïc aên voäi maáy baùt roài trôû veà buoàng, thaáy Taäp Nhaân naèm ôû buïc

beân ngoaøi, Xaï Nguyeät ngoài beân caïnh ñaùnh baøi.

Baûo Ngoïc bieát hai ngöôøi thaân nhau, khoâng hoûi han ai caû, môû

reøm, vaøo ngay beân trong. Xaï Nguyeät ñaønh phaûi theo vaøo. Baûo Ngoïc

ñaåy ra, noùi:

- Khoâng daùm phieàn coâ.

Xaï Nguyeät cöôøi ñi ra, goïi hai tieåu hoaøn vaøo haàu. Baûo Ngoïc laáy

saùch ngoài ngaû ngöôøi xem moät luùc, nhaân muoán uoáng nöôùc, ngaång troâng

thaáy hai tieåu hoaøn ñöùng döôùi ñaát, ñöùa noï lôùn hôn ñöùa kia ñoä vaøi tuoåi,

maët muõi cuõng saùng suûa. Baûo Ngoïc hoûi ñöùa lôùn:

- Teân maøy laø caùi gì "Höông" phaûi khoâng?

- Teân toâi laø Hueä Höông.

- Ai ñaët teân aáy cho maøy?

- Tröôùc toâi ñaët laø Vaân Höông, sau chò Hoa ñoåi cho teân aáy.

- "Hoái khí"(1) thì phaûi, laïi coøn Hueä Höông caùi gì! Maøy coù maáy chò

em?

- Toâi coù boán chò em.

- Maøy laø thöù maáy?

- Toâi laø thöù tö.

(1) Hoái khí: nghóa laø xaáu, laø xuùi quaåy. ÔÛ ñaây duøng nghóa boùng, yù noùi muøi hoâi phaûn laïi

höông laø muøi thôm. Theo tieáng Trung Quoác: chöõ "Hoái" vaø chöõ "Hueä" ñoïc gioáng nhau.

- Töø giôø trôû ñi cöù goïi maøy laø con Tö, khoâng caàn goïi Hueä vôùi Lan

nöõa. Maáy ai ñaùng saùnh vôùi hoa naøy, chæ toå laøm baån caû caùi teân ñeïp ñi

thoâi.

Noùi xong sai pha nöôùc traø. Taäp Nhaân vaø Xaï Nguyeät ôû beân ngoaøi

nghe thaáy, bóu moâi kheõ cöôøi vôùi nhau.

Caû ngaøy hoâm aáy Baûo Ngoïc khoâng ra khoûi cöûa, khoâng ñuøa nghòch

vôùi caùc chò em vaø a hoaøn, moät mình buoàn thiu, heát vieát laïi xem saùch

cho khuaây khoûa. Coù vieäc gì khoâng sai baûo ai, chæ goïi con Tö thoâi. Con

Tö laø ñöùa khoân ngoan tinh quaùi, thaáy ñöôïc sai baûo luoân, beøn tim heát

caùch ñeå chieàu chuoäng Baûo Ngoïc.

Ñeán böõa côm chieàu, Baûo Ngoïc uoáng vaøi cheùn röôïu. Nhö moïi baän,

sau nhöõng luùc tai noùng böøng böøng, maét buoàn nguû ríu laïi laø ñaõ coù boïn

Taäp Nhaân cöôøi ñuøa vui veû; nhöng laàn naøy thì vaéng tanh, vaéng ngaét,

moät mình ngoài tröôùc ngoïn ñeøn, chaúng thuù vò gì. Neáu mình laøm laønh

vôùi hoï, sôï hoï ñöôïc theå, sau caøng giôû gioïng khuyeân ngaên maõi, nhöng

laøm ra daùng beà treân maø laán aùt hoï, laïi thaønh ra ngöôøi quaù voâ tình.

Thoâi chaúng nghó laøm gì cho baän loøng, cöù coi nhö hoï ñaõ cheát caû roài,

theá laø töï mình soáng theá naøo cuõng xong, khoâng bò boù buoäc, laïi hoùa

thoaûi maùi vui veû.

Baûo Ngoïc giôû kinh Nam hoa(1) ra xem, ñeán Ngoaïi thieân Khö

níp(2) coù moät ñoaïn vaên:

... Cho neân boû heát thaùnh trí, troäm lôùn môùi thoâi; phaù huûy chaâu

ngoïc, troäm nhoû seõ heát. Ñoát daáu ñaäp aán, daân môùi thaät thaø; chaët ñaáu

phaù caân, daân khoâng tranh nhau; boû heát phaùp luaät, daân môùi coù theå

baøn baïc vieäc nöôùc. Boä saùu oáng luaät(3), ñoát ñaøn saùo, laáp tai sö,

Khoaùng(4) thieân haï môùi khoâng coù ngöôøi khoe thính tai; xoùa vaên

chöông, huûy naêm saéc, sôn maét Ly Chu(5), thieân haï môùi khoâng coù

(1) Teân boä saùch cuûa Trang Chu, töùc Trang töû, ngöôøi ñôøi Chieán quoác.

(2) Trong kinh Nam hoa coù chia laøm hai phaàn: noäi thieân cho laø cuûa Trang töû laøm; ngoaïi

thieân cho laø cuûa ngöôøi sau cheùp vaøo. Khö níp: moû troäm caùi hoäp kín, laø khaùm phaù ra

nhöõng lyù leõ bí aån.

(3) Saùu oáng luaät laø nhöõng aâm nhaïc coå.

(4) Teân moät nhaïc sö nöôùc Taán ñôøi Xuaân thu, muø maét, raát thính tai, gioûi veà aâm nhaïc.

(5) Teân moät ngöôøi maét raát saùng ôû ñôøi coå, coù thuyeát cho laø Ly Laâu, ngöôøi ñôøi Hoaøng Ñeá.

ngöôøi khoe maét saùng; boû muïc thöôùc, khuoân, maãu, chaët tay Coâng

Thuøy(1), thieân haï môùi khoâng coù ngöôøi khoe kheùo tay vaäy.

Baûo Ngoïc xem ñeán ñaáy, laáy laøm höùng thuù laém. Nhaân luùc say

röôïu, caàm buùt vieát luoân maáy caâu noái sau:

Ñoát hoa, vöùt xaï(2), trong khueâ caùc môùi heát lôøi khuyeân can loâi

thoâi; huûy saéc ñeïp cua Baûo Thoa. laáp khieáu thoâng minh cuûa Ñaïi Ngoïc,

döùt heát tình yù, trong khueâ caùc môùi khoâng coù keû xaáu ngöôøi ñeïp cheânh

leäch nhau; thoâi söï khuyeân can, seõ khoâng lo noãi saâm thöông xích mích;

huûy heát saéc ñeïp, seõ khoâng coøn moái luyeán aùi vaán vöông; laáp khieáu

thoâng minh, môùi khoâng coøn veû taøi tình quyeán ruõ. Kìa boïn Thoa, Ngoïc,

Hoa, Xaï ñeàu laø nhöõng keû chaêng löôùi, ñaøo baãy ñeå caùm doã haõm haïi

ngöôøi vaäy.

Vieát xong, Baûo Ngoïc quaêng buùt, guïc ñaàu xuoáng goái, nguû ngay

moät maïch, ñeán saùng baïch môùi daäy. Giôû mình troâng ra, thaáy Taäp

Nhaân maëc caû aùo naèm nguû treân ñeäm, bao nhieâu vieäc hoâm tröôùc, Baûo

Ngoïc queân heát, beøn ñaåy Taäp Nhaân baûo:

- Daäy thoâi, nguû theá khoâng kheùo laïi bò laïnh!

Nguyeân Taäp Nhaân thaáy Baûo Ngoïc khoâng keå ngaøy ñeâm, luùc naøo

cuõng vui ñuøa vôùi boïn chò em. Neáu mình cöù laáy lôøi thaúng thaén khuyeân

ngaên, chöa chaéc caäu ta ñaõ söûa ñoåi, chi baèng laøm ra boä hôøn doãi nuõng

nòu, duø Baûo Ngoïc coù böïc töùc, roài chæ choác laùt seõ laïi töû teá nhö thöôøng,

khoâng ngôø Baûo Ngoïc vaãn khoâng hoài taâm chuyeån yù. Taäp Nhaân nghó

luaån quaån khoâng bieát laøm caùch gì, thaønh ra suoát ñeâm khoâng nguû. Nay

thaáy vaäy, bieát laø Baûo Ngoïc ñaõ nghó laïi phaàn naøo, neân caøng coá yù lôø ñi

nhö khoâng.

Baûo Ngoïc thaáy Taäp Nhaân khoâng traû lôøi, beøn giô tay côûi hoä aùo.

Moät caùi khuy vöøa ñöôïc côûi thì Taäp Nhaân ñaõ haát tay ra, caøi ngay khuy

laïi.

Baûo Ngoïc khoâng coøn caùch gì, ñaønh keùo tay Taäp Nhaân cöôøi noùi:

- Chò vaãn laøm sao theá?

Hoûi luoân maáy caâu, Taäp Nhaân tröøng maét noùi:

- Chaúng sao caû. Caäu ñaõ daäy, thì sang ngay beân kia maø röûa maët

chaûi ñaàu, chaäm seõ khoâng kòp ñaáy.

(1) Teân moät ngöôøi thôï kheùo ñôøi coå.

(2) Hoa chi Taäp Nhaân; xaï chi Xaï Nguyeät.

- Chò baûo toâi sang ñaâu?

- Caäu laïi hoûi toâi, toâi bieát sao ñöôïc? Caäu thích sang ñaâu, cöù ñaáy

maø sang. Töø giôø hai chuùng ta haõy chia tay nhau ra ñeå bôùt nhöõng ñieàu

tieáng om soøm, laøm troø cöôøi cho ngöôøi ta. Duø ñeán luùc caäu chaùn ôû beân

kia roài, thì beân naøy ñaõ coù con Tö con Naêm naøo ñaáy haàu haï. Coøn thöù

chuùng toâi chæ laøm nhô nhuoác caùi teân ñeïp hoï ñeïp ñi thoâi!

- Ñeán hoâm nay chò vaãn coøn nhôù nhöõng caâu aáy aø?

- Coøn nhôù maõi ñeán traêm naêm! Ñaâu laïi nhö caäu, coi lôøi toâi nhö

gioù thoaûng ngoaøi tai. Ñeâm noùi, saùng daäy ñaõ queân roài.

Baûo Ngoïc thaáy daùng ñieäu hôøn doãi nuõng nòu cuûa Taäp Nhaân

khoâng theå döùt tình ñöôïc, beøn laáy ngay caùi traâm ngoïc beân goái, beû ra

laøm ñoâi maø theà: "Töø giôø neáu toâi khoâng nghe lôøi chò thì cuõng nhö caùi

traâm naøy!".

Taäp Nhaân voäi nhaët traâm noùi:

- Saùng sôùm ra, laøm gì ñaõ theà vôùi boài? Nghe hay khoâng laø tuøy ôû

caäu, caàn gì phaûi laøm nhö vaäy.

- Loøng toâi ñang böùt röùt, chò coù bieát cho ñaâu?

- Caäu bieát loøng caäu böùt röùt, theá thì loøng toâi theá naøo, caäu coù bieát

khoâng? Thoâi haõy ñi röûa maët ñaõ.

Roài hai ngöôøi cuøng ñöùng daäy ñi röûa maët, chaûi ñaàu.

Sau khi Baûo Ngoïc leân nhaø treân, thì Ñaïi Ngoïc ñeán. Thaáy Baûo

Ngoïc khoâng ôû thö phoøng, Ñaïi Ngoïc lieàn giôû saùch treân baøn ra xem,

vöøa hay giôû ñuùng boä Trang töû. Ñoïc ñoaïn vieát noái cuûa Baûo Ngoïc, Ñaïi

Ngoïc vöøa töùc vöøa buoàn cöôøi, caàm buùt vieát tieáp boán caâu:

Boãng döng muùa buùt aáy kìa ai

Taäp toïng Nam hoa hoïc maáy lôøi:

Chaúng bieát töï mình khoâng kieán thöùc,

Laïi ñem lôøi xaáu voäi cheâ ngöôøi.

Vieát xong, Ñaïi Ngoïc leân nhaø treân thaêm Giaû maãu vaø Vöông phu

nhaân.

Phöôïng Thö coù ñöùa con gaùi ñaàu loøng laø Ñaïi Thö bò oám. Phöôïng

Thö roái rít cho ñi môøi thaáy thuoác ñeán xem. Thaày thuoác noùi:

- Em phaùt noùng laø trieäu chöùng leân "toát"(1).

(1) Tuïc coå, chöùng ñaäu muøa laø chöùng raát nguy hieåm, nhöng phaûi kieâng. Trung

Ouoác goïi laø "hæ" (tin möøng), ta goïi laø "toát".

Vöông phu nhaân vaø Phöôïng Thö voäi hoûi:

- Coù vieäc gì ñaùng lo khoâng?

Thaày thuoác noùi:

- Beänh tuy naëng, nhöng khoâng vieäc gì. Xin saép saün cho ngay saâu

daâu vaø ñuoâi lôïn.

Phöôïng Thö voäi sai queùt doïn nhaø cöûa, ñaët baøn thôø cuùng "Baø

chuùa ñaäu muøa"; caám ngöôøi nhaø khoâng ñöôïc duøng ñoà xaøo raùn; sai Bình

Nhi xeáp doïn chaên maøn quaàn aùo cho Giaû Lieãn sang nguû buoàng khaùc,

laáy nhieãu ñieàu ra cho boïn haàu thaân may quaàn aùo. Nhaø ngoaøi ñöôïc söûa

soaïn saïch seõ; hai thaày thuoác ñöôïc môøi ñeán caét löôït nhau xem maïch,

boác thuoác, suoát trong möôøi hai ngaøy lieàn. Giaû Lieãn doïn ra nguû rieâng

ngoaøi thö phoøng. Phöôïng Thö vaø Bình Nhi ngaøy naøo cuõng theo Vöông

phu nhaân cuùng leã "Baø chuùa ñaäu".

Giaû Lieãn vöøa xa Phöôïng Thö, ñaõ laïi sinh chuyeän. Môùi nguû rieâng

hai ñeâm haén ñaõ khoâng nhòn ñöôïc, choïn ngay moät ñöùa haàu nhoû saïch

seõ taïm laøm troø "tieâu khieån".

Baáy giôø trong phuû Vinh coù moät ñöùa naáu beáp teân goïi Ña Quan,

nghieän röôïu be beùt, khoâng ra hoàn ngöôøi, ngöôøi ta ñaët cho noù caùi teân

laø thaèng "Ña hoà ñoà". Töø beù, boá meï noù laáy cho noù moät ngöôøi vôï môùi

hai möôi tuoåi, coù ít nhieàu nhan saéc, ai thaáy cuõng yeâu. Nhöng chò naøy

tính laúng lô, hay kheâu ong gôïi böôùm. Thaèng Ña chæ coát coù röôïu, coù

tieàn, ngoaøi ra vôï cuõng maëc keä. Vì theá ngöôøi trong hai phuû Vinh, Ninh

phaàn nhieàu taèng tòu vôùi aû. AÛ naøy daâm ñaõng khaùc thöôøng, neân ngöôøi

ta ñaët cho caùi teân laø coâ "Ña"(1). Giaû Lieãn ñöông luùc ngöùa ngaùy, ngaøy

thöôøng voán ñaõ say meâ say meät aû naøy, nhöng trong thì sôï vôï, ngoaøi sôï

boïn haàu yeâu, neân khoâng daùm chôøn vôøn. Coâ "Ña" töø laâu cuõng coù tình yù

vôùi Giaû Lieãn, nhöng chöa coù dòp thuaän tieän; nay thaáy Giaû Lieãn doïn ra

nguû ngoaøi thö phoøng, aû ta chaúng coù vieäc gì cuõng moãi ngaøy löôïn ñi

löôn laïi ba boán laàn. Giaû Lieãn nhö moät con chuoät ñoùi, baøn ngay vôùi

boïn haàu thaân, heïn cho vaøng, luïa, leõ naøo khoâng ñöôïc; vaû chaêng chuùng

laø choã quen saün vôùi coâ "Ña" neân chæ noùi moät caâu laø xong.

Ñeâm aáy "Ña hoà ñoà" röôïu say nguû vaät ôû giöôøng. Ñeán troáng canh

hai vaéng ngöôøi, Giaû Lieãn leùn sang. Vöøa troâng thaáy aû, haén ñaõ hoàn

phaùch ruïng rôøi, khoâng kòp to nhoû caâu gì, voäi côûi aùo giôû troø ngay. AÛ

(1) Coù nghóa laø ña tình.

naøy coù moät thuù laï trôøi cho; heã khi gaàn con trai laø khaép ngöôøi noù gaân

coát meàm nhuõn, khieán ngöôøi ta coù caûm giaùc nhö naèm treân ñoáng boâng.

Noù laïi coù caùi loái kheâu gôïi, laúng lô, hôn caû boïn kyõ nöõ, neân ai naáy ñeàu

cheát meät. Giaû Lieãn say ñaém quaù, ñeán noãi muoán ñöôïc hoùa thaân ngay

treân ngöôøi noù. AÛ laïi coá yù treâu côït, naèm döôùi noùi:

- Em nhaø leân ñaäu, ñöông cuùng baø chuùa, caäu phaûi kieâng maáy

ngaøy, sao laïi vì em laøm oâ ueá caû thaân theå? Thoâi caäu xa em ra!

Giaû Lieãn höùng quaù, thôû hoàng hoäc:

- Em laø "baø chuùa", chöù coøn ai laø "baø chuùa" nöõa!

AÛ caøng treâu côït, Giaû Lieãn caøng giôû heát troø xaáu xa, xong ñoù hai

ngöôøi chæ non theà bieån, xoaén xuyùt khoâng nôõ rôøi. Töø ñaáy trôû thaønh meâ

nhau.

Möôøi hai hoâm sau, Ñaïi Thö ñaäu bay heát, caû nhaø laøm leã tieãn "Baø

chuùa", teá trôøi, cuùng toå, thaép höông taï Phaät, aên möøng vaø ban thöôûng

cho moïi ngöôøi. Giaû Lieãn laïi doïn veà buoàng nguû. Troâng thaáy Phöôïng

Thö, chính nhö caâu tuïc ngöõ noùi: "Vôï môùi khoâng baèng ñi xa veà". Ñeâm

aáy hai ngöôøi aân aùi bieát bao, khoâng caàn phaûi noùi.

Saùng hoâm sau, Phöôïng Thö trôû daäy leân nhaø treân, Bình Nhi

nhaët nhaïnh quaàn aùo, chaên ñeäm cuûa Giaû Lieãn ôû beân ngoaøi ñöa vaøo,

khoâng ngôø thaáy ôû trong laàn goái thoø ra moät môù toùc. Bình Nhi bieát yù,

voäi giaáu vaøo trong tay aùo, chaïy sang buoàng beân, giô môù toùc ra cöôøi

hoûi Giaû Lieãn: "Caùi gì theá naøy?" Giaû Lieãn troâng thaáy, voäi chaïy laïi chöïc

giaèng laáy, Bình Nhi chaïy ñi, bò Giaû Lieãn keùo laïi, ñeø leân giöôøng cöôùp

môù toùc, cöôøi noùi:

- Con ranh naøy, maøy khoâng ñöa, tao boùp gaõy coå baây giôø.

Bình Nhi cöôøi noùi:

- Caäu chaúng coøn moät tí löông taâm naøo, toâi coù buïng toát giaáu hoä

vaø hoûi rieâng caäu, caäu laïi giôû loái aên hieáp ra. Caäu cöù aên hieáp ñi, toâi seõ

maùch môï cho maø xem.

Giaû Lieãn voäi vaøng van xin:

- Em ôi, em laø ngöôøi toát, em thöôûng cho ta vaäy! Ta khoâng daùm

aên hieáp nöõa.

Noùi chöa döùt lôøi, chôït nghe tieáng Phöôïng Thö, Giaû Lieãn baáy giôø

buoâng cuõng giôû, cöôùp laïi cuõng giôû, ñaønh phaûi noùi:

- Xin em ñöøng maùch nheù!

Bình Nhi vöøa ñöùng daäy, Phöôïng Thö ñaõ vaøo ñeán nôi, baûo Bình

Nhi môû hoøm tìm thöù vaûi maãu cho Vöông phu nhaân. Trong luùc Bình

Nhi � col�ang tìm, Phöôïng Thö troâng thaáy Giaû Lieãn, chôït nghó ra beøn hoûi

Bình Nhi:

- Ñoà ñaïc hoâm noï mang ra ngoaøi kia ñaõ nhaët heát veà chöa?

- Nhaët heát roài.

- Coù thieáu gì khoâng?

- Tröôùc thieáu hai thöù, sau xem xeùt kyõ löôõng, thaáy khoâng thieáu

thöù gì.

- Coù thöøa gì khoâng?

- Khoâng thieáu laø.may, laøm gì coù thöøa?

Phöôïng Thö laïi cöôøi:

- Trong möôøi maáy ngaøy trôøi, khoù loøng giöõ ñöôïc trong saïch. Coù

ñöùa naøo haäu hó boû laïi caùi gì hoaëc nhaãn, khaên maët, tuùi thôm hay môù

toùc, moùng tay cuõng chöa bieát chöøng!

Giaû Lieãn nghe ñeán caâu aáy, maët xaùm ñi, ñöùng sau löng Phöôïng

Thö, cöù laám leùt ñöa maét ra hieäu cho Bình Nhi. Bình Nhi laøm ra daùng

khoâng troâng thaáy, cöôøi noùi:

- Sao maø buïng toâi cuõng gioáng heät nhö buïng môï! Toâi cuõng ngôø

ngôï coù gì khaùc chaêng, neân ñaõ chòu khoù luïc loïi töøng tí moät, nhöng

khoâng thaáy daáu veát gì, môï khoâng tin cöù luïc laïi maø xem.

Phöôïng Thö cöôøi:

- Con ngoác naøy! Neáu coù caùi gì, ai laïi chòu ñeå cho chuùng ta tìm

thaáy?

Noùi xong, maïô nhöõng thöù vaûi maãu ñi ra.

Bình Nhi nhìn Giaû Lieãn, laéc ñaàu:

- Vieäc naøy caäu phaûi taï toâi theá naøo?

Giaû Lieãn möøng laém, ngöùa ngaùy khaép ngöôøi, chaïy laïi oâm laáy

Bình Nhi, keâu luoân moàm "ruoät gan thaân yeâu cuûa ta ñaây". Bình Nhi

giô moùn toùc leân cöôøi noùi:

- Caùi naøy toâi naém ñaèng ñuoâi ñaây. Töû teá thì chôù, khoâng thì toâi laïi

chìa noù ra!

Giaû Lieãn cöôøi:

- Em giöõ caån thaän, nhaát thieát ñöøng ñeå cho môï bieát nheù.

Moàm noùi theá, nhöng maét haén vaãn nhìn. Löøa luùc Bình Nhi sô yù,

haén giô tay cöôùp ngay laáy, cöôøi noùi:

- Em coù giöõ cuõng chaúng laøm gì, ñeå anh ñoát ñi laø xong chuyeän.

Vöøa noùi vöøa nheùt môù toùc vaøo trong oáng giaøy.

Bình Nhi nghieán raêng noùi:

- Con ngöôøi baát löông! Vöøa qua caàu ñaõ caát nhòp ngay! Sau naøy

caäu ñöøng hoøng toâi giaáu gieám hoä cho nöõa!

Giaû Lieãn thaáy veû eûo laû treâu ngöôøi cuûa Bình Nhi, lieàn oâm laáy

ñònh giôû troø. Bình Nhi giaät tay ra chaïy. Giaû Lieãn töùc giaän noùi:

- Con ranh chôi aùc laém, cöù kheâu gôïi ngöôøi ta phaùt cuoàng leân roài

laïi boû chaïy.

Bình Nhi ñöùng ngoaøi cöûa soå, cöôøi:

- Toâi kheâu gôïi maëc toâi, ai baûo caäu phaùt cuoàng leân? Deã thöôøng toâi

chieàu caäu ñeå cho ngöôøi ta bieát laïi ghen vôùi toâi aø? Giaû Lieãn noùi:

- Khoâng caàn sôï ai, heã noùng tieát leân laø ta ñaäp cho loï giaám(1) aáy

vôõ tan taønh, baáy giôø môùi bieát tay ta! Noù giöõ ta nhö giöõ giaëc aáy. Noù

noùi chuyeän vôùi trai thì ñöôïc, laïi caám ta noùi chuyeän vôùi gaùi? Heã ta

ñöùng gaàn ai laø noù ngôø ngôø vöïc vöïc, coøn noù thì baát kyø chuù chaùu, lôùn beù,

cöù cöôøi ñuøa böøa ñi, cuõng ñeàu ñöôïc caû. Töø giöø trôû ñi, ta khoâng cho noù

daøn maët vôùi ñöùa naûo nöõa!

Bình Nhi noùi:

- Ngöôøi ta giöõ ñöôïc caäu chöù caäu khoâng theå ghen vôùi ngöôøi ta.

Ngöôøi ta cöû chæ ñöùng ñaén, chöù caäu thì phaàn nhieàu khoâng thaúng thaén,

ngay toâi cuõng khoâng yeân loøng, coøn noùi gì ai.

Giaû Lieãn noùi:

- Thoâi ñöôïc, caùc ngöôøi ñeàu moät duoäc vôùi nhau, ñeàu giöõ phaàn phaûi

veà mình, chæ coù ta laø dôû thoâi. Coù khi caùc ngöôøi seõ cheát vôùi ta!

Phöôïng Thö chaïy veà, thaáy Bình Nhi ñöùng ngoaøi cöûa soå, hoûí:

- Muoán noùi chuyeän, sao khoâng vaøo trong nhaø, laïi phaûi ñöùng

ngoaøi cöûa soå laø nghóa laøm sao?

Giaû Lieãn ôû trong nhaø noùi:

- Môï hoûi noù maø xem, hình nhö ôû trong nhaø coù con coïp chöïc voà

ngöôøi ñaáy!

Bình Nhi noùi:

(1) Chæ Phöôïng Thö hay ghen.

- Trong nhaø ngoaøi caäu ra, khoâng coù ai, toâi ôû ñaáy laøm gì?

Phöôïng Thö cöôøi:

- Khoâng coù ai thì caøng hay chöù sao?

Bình Nhi noùi:

- Môï ñònh noùi toâi aø?

- Chaúng noùi coâ coøn noùi ai?

- Ñöøng ñeå toâi phaûi noùi nöõa.

Noùi xong, khoâng veùn reøm cho Phöôïng Thö vaøo, vuøng vaèng boû ñi

choã khaùc.

Phöôïng Thö phaûi töï veùn reøm laáy, mieäng laåm baåm:

- Con Bình ñieân roài, maøy ñònh cöôõi coå caû tao, giôø xaùc ñaáy!

Giaû Lieãn naèm ngay xuoáng giöôøng, voã tay cöôøi noùi:

- Khoâng bieát Bình Nhi laïi ñaùo ñeå theá, töø giôø trôû ñi, phaûi chòu noù

ñaáy.

Phöôïng Thö noùi:

- Taïi caäu nuoâng noù, toâi chæ traùch cöù ôû caäu.

Giaû Lieãn bóu moâi noùi:

- Hai ngöôøi luûng cuûng vôùi nhau, laïi chöïc gaép caû toâi vaøo. Toâi laùnh

xa caùc ngöôøi laø xong.

- Ñeå xem caäu laùnh ñi ñaâu?

- Töï khaéc coù choã.

Noùi xong ñöùng daäy.

Phöôïng Thö noùi:

- Ñöøng ñi voäi, toâi coøn muoán noùi moät caâu chuyeän.

Chính laø:

Gaùi ñeïp ñeán giôø hay giaän kín,

Vôï yeâu töø tröôùc vaãn ghen ngaàm.

o0o

Hoài thöù hai möôi hai

Nghe caâu haùt, Baûo Ngoïc hieåu ñaïo thieàn

Ñaùnh ñoá thô, Giaû Chính lo lôøi saám

Nghe Phöôïng Thö noùi, Giaû Lieãn ñöùng laïi hoûi vieäc gì. Phöôïng

Thö noùi:

- Hai möôi moát naøy laø ngaøy sinh nhaät coâ Baûo Thoa, caäu ñònh

laøm theá naøo?

- Toâi bieát ñaâu ñaáy, xöa nay bao nhieâu leã sinh nhaät lôùn, moät

mình môï lo lieäu ñöôïc caû, baây giôø hoûi, toâi chaúng bieát laøm theá naøo?

- Leã sinh nhaät lôùn ñaõ coù leä saün, nhöng laàn naøy lôùn khoâng ra lôùn,

nhoû khoâng ra nhoû, vì theá phaûi baøn vôùi caäu.

Giaû Lieãn cuùi ñaàu nghó ngôïi moät luùc noùi:

- Môï laån thaån thaät! Keå ra cuõng coù: leã sinh nhaät coâ Laâm töùc laø leä

ñaáy. Naêm ngoaùi môï laøm cho coâ Laâm theá naøo, naêm nay cuõng neân laøm

cho coâ Baûo nhö theá.

Phöôïng Thö cöôøi nhaït:

- Deã thöôøng toâi khoâng bieát? Toâi cuõng ñaõ nghó ñeán. Nhöng vì

hoâm qua baø hoûi ñeán sinh nhaät cuûa moïi ngöôøi, nghe noùi coâ Baûo naêm

nay.möôøi laêm tuoåi, khoâng nhöõng laø ngaøy sinh nhaät, maø laïi ñeán tuoåi

caäp keâ(1) roài. Ngöôøi baûo muoán laâm leã sinh nhaät cho coâ aáy, taát nhieân

khoâng gioáng nhö cuûa coâ Laâm.

- Neáu theá thì laøm to hôn moät chuùt.

- Toâi cuõng nghó nhö theá, neân môùi phaûi hoûi caäu, cöù töï tieän laøm,

caäu laïi keâu sao khoâng noùi tröôùc.

- Thoâi, thoâi! Töû teá nöôùc boït aáy toâi khoâng caàn. Môï khoâng tra hoûi

toâi laø ñöôïc roài, toâi coøn traùch môï nöõa ö?

Noùi xong haén ñi moät maïch.

Söû Töông Vaân ñaõ ôû chôi hai ngaøy, muoán xin veà. Giaû maãu baûo:

- Chaùu haõy ôû laïi, ñeán ngaøy sinh nhaät chò Baûo, xem haùt xong seõ

<span color="navy">veà.

Töông Vaân vaâng lôøi ôû laïi, sai ngöôøi veà nhaø laáy hai böùc theâu cuûa

mình sang möøng Baûo Thoa.

Töø ngaøy Baûo Thoa ñeán, Giaû maãu thaáy coâ ta laø ngöôøi ñöùng ñaén,

hoøa nhaõ, neân raát yeâu. Nhaân gaëp ngaøy sinh nhaät laàn thöù nhaát cuûa coâ

ta, Giaû maãu boû ra hai möôi laïng baïc goïi Phöôïng Thö ñeán baûo söûa tieäc

röôïu, baøy troø chôi.

Phöôïng Thö nhaân luùc vui, noùi pha troø:

- Baø laøm leã sinh nhaät cho caùc chaùu, theá naøo khoâng ñöôïc, coøn ai

daùm noùi? Nhöng baø laïi söûa caû tieäc röôïu nöõa kia aø? Muoán cho böõa tieäc

vöøa vui vöøa nhoän, baø cuõng neân boû ra moät soá tieàn nöõa! Nay chæ trô coù

hai möôi laïng baïc moác meo naøy chi vaøo tieäc röôïu, yù chöøng baø muoán

baét caùc chaùu phaûi buø nöõa chaêng? Neáu quaû khoâng coù tieàn ñaõ ñaønh,

nhöng vaøng baïc, thoi troøn, thoi daøi, ñeå phuõng caû ñaùy hoøm, chæ toäi laøm

phieàn cho caùc chaùu. Baø thöû nghó xem, ai chaúng laø chaùu? Sau naøy

chaúng leõ chæ coù moät mình chuù Baûo röôùc baø leân Nguõ Ñaøi Sôn(2) thoâi aø?

Sao caùi gì baø cuõng ki coùp ñeå daønh cho chuù aáy! Chuùng chaùu tuy khoâng

ñaùng ñöôïc duøng cuûa naøy, nhöng baø cuõng khoâng neân laøm raày chuùng

chaùu. Moùn tieàn naøy lieäu coù ñuû söûa tieäc röôïu vaø baøy troø chôi khoâng?

Nghe noùi, caû nhaû cöôøi roä leân. Giaû maãu cuõng cöôøi:

- Caùc ngöôøi haõy nghe caùi moàm noù kìa! Keå ra ta noùi cuõng kheùo,

nhöng bì theá naøo ñöôïc vôùi con quaùi aáy! Meï choàng noù cuõng coøn chaúng

daùm noû moàm, noù laïi cöù lem leùm vôùi ta aø?

(1) Theo tuïc coå ôû Trung Quoác, con gaùi ñeán möôøi laêm tuoåi thì caøi traâm.

(2) Teân moät quaû nuùi thuoäc tænh Sôn taây Trung Quoác. Töông truyeàn nôi Phaät hoùa thaân.

Phöôïng Thö cöôøi:

- Meï choàng chaùu cuõng thöông Baûo Ngoïc nhö baø, chaùu khoâng coù

choã naøo keâu oan! Baây giôø baø laïi baûo chaùu laø noû moàm!

Giaû maãu nghe noùi raát vui, laïi phì cöôøi moät laàn nöõa.

Ñeán chieàu, moïi ngöôøi ñeàu ñeán nhaø Giaû maãu. Thaêm hoûi xong, caû

nhaø, meï con, chò em chuyeän troø vui veû. Giaû maãu hoûi Baûo Thoa thích

nghe vôû haùt gì? Muoán aên thöùc aên gì? Baûo Thoa voán bieát Giaû maãu tuoåi

giaø, thích nghe nhöõng vôû haùt vui nhoän, thích aên nhöõng ñoà aên nhöø,

ngoït, lieàn choïn caùi gì Giaû maãu th� leöôøng thích, keå ra moät löôït. Giaû maãu

laïi caøng vui. Hoâm sau Giaû maãu cho mang quaàn aùo, ñoà chôi ñeán möøng.

Vöông phu nhaân, Phöôïng Thö, Ñaïi Ngoïc, keû nhieàu ngöôøi ít, ñeàu mang

ñoà möøng sang.

Ñeán ngaøy hai möôi moát, trong nhaø Giaû maãu döïng moät caùi saân

khaáu xinh ñeïp, choïn moät ban haùt môùi coù caû hai ñieäu coân vaø giaëc(1).

Tieäc röôïu thaân maät ñaët trong buoàng Giaû maãu, coù Tieát phu nhaân, Söû

Töông Vaân vaø Baûo Thoa laø khaùch, coøn ñeàu laø ngöôøi trong nhaø caû.

Hoâm aáy, saùng sôùm daäy, Baûo Ngoïc khoâng thaáy Ñaïi Ngoïc, beøn

ñeán buoàng tìm, gaëp Ñaïi Ngoïc ñang naèm nghieâng treân giöôøng. Baûo

Ngoïc cöôøi noùi:

- Thoâi daäy aên côm, roài ñi xem haùt! Em thích nghe vôû naøo, anh

seõ chaám cho.

Ñaïi Ngoïc cöôøi nhaït:

- Anh ñaõ noùi theá, phaûi tìm rieâng moät ban haùt, choïn nhöõng baøi

naøo em thích thì haùt cho em nghe, chöù ñi nghe nhôø thì ñöøng hoûi nöõa.

Baûo Ngoïc cöôøi:

- Vieäc aáy khoù gì? Ngaøy mai anh goïi moät ban haùt ñeán ñaây, theá laø

hoï laïi phaûi nghe nhôø chuùng ta.

Noùi xong keùo Ñaïi Ngoïc daäy, daét tay nhau ñi aên côm.

Khi chaám vôû, Giaû maãu baûo Baûo Thoa chaám. Töø choái maõi khoâng

ñöôïc, Baûo Thoa ñaønh phaûi chaám moät hoài trong vôû Taây Du Kyù. Giaû

maãu vui laém, laïi baûo Phöôïng Thö. Phöôïng Thö bieát Giaû maãu thích vui,

thích cöôøi ñuøa, neân chaám ngay vôû "Löu Nhò ñöông yø". Giaû maãu laïi

caøng vui, roài laïi baûo Ñaïi Ngoïc. Ñaïi Ngoïc xin nhöôøng cho Vöông phu

nhaân, Tieát phu nhaân chaám tröôùc.

(1) Coân sôn vaû Giaëc ñöông laø hai ñieäu haùt. Coân thuoäc veà nhaõ nhaïc. Giaëc thuoäc veà taïp hí.

Giaû maãu noùi:

- Hoâm nay ta coát cuøng caùc chaùu baøy cuoäc vui. Chuùng ta cöù bieát

chuùng ta, ñöøng nghó ñeán caùc baø aáy. Nhaát laø baøy ra tieäc röôïu, ca haùt

coù phaûi vì caùc baø aáy ñaâu! Caùc baø aáy ñöôïc nghe haùt, uoáng röôïu, theá laø

toát roài, laïi coøn phaûi môøi chaám vôû nöõa kia aø!

Nghe noùi caû nhaø cöôøi aàm leân.

Ñaïi Ngoïc chaám xong moät vôû, roài ñeán Baûo Ngoïc, Söû Töông Vaân,

Ngheânh Xuaân, Thaùm Xuaân, Tích Xuaân vaø Lyù Hoaøn ñeàu chaám caû. Caùc

vôû cöù laàn löôït theo theá maø dieãn.

Ñeán luùc vaøo tieäc röôïu, Giaû maãu laïi sai Baûo Thoa chaám vôû. Baûo

Thoa chaám vôû Loã Trí Thaâm say röôïu laøm nhoän ôû nuùi Nguõ Ñaøi.

Baûo Ngoïc hoûi Baûo Thoa:

- Chò chæ thích nghe nhöõng vôû haùt aáy!

- Anh nghe haùt ñaõ maáy naêm nay, vaãn khoâng bieát, vôû naøy daøn

caûnh vaø lôøi vaên ñeàu hay caû.

- Toâi sôï nhöõng vôû naøy nhoän quaù.

- Vôû naøy maø baûo laø nhoän! Anh thaät khoâng bieát nghe haùt! Laïi

ñaây toâi noùi cho maø nghe. Ñaây laø moät ñieäu Baéc: Ñieåm giaùng thaàn.

Ñieäu raát du döông traàm boång. AÂm luaät laïi caøng khoâng caàn phaûi noùi.

Veà lôøi vaên coù baøi Kyù sinh thaûo raát hay, chaéc anh chöa ñöôïc nghe bao

giôø.

Baûo Ngoïc thaáy noùi baøi aáy vaên hay, lieàn xích laïi gaàn:

- Xin chò ñoïc cho toâi nghe.

Baûo thoa lieàn ñoïc:

Anh huøng chuøi nöôùc maét,

Xöû só tieác chi nhaø.

Laïy Di ñaø, caét toùc döôùi toøa sen Phaät.

Heát duyeân phaùp, chôùp maét thaønh ly bieät,

Traàn truøi truïi, ñi veà khoâng vöôùng víu.

Tìm ñaâu taù, noùn möa aùo khoùi moät mình ñi?

Maëc keä ta, giaøy rôm baùt vôõ theo duyeân ñeán!

Baûo Ngoïc nghe xong, thích quaù, voã ñuøi, laéc ñaàu, khen maõi. Laïi

khen Baûo Thoa hoïc roäng, khoâng saùch naøo khoâng bieát.

Ñaïi Ngoïc bóu moâi:

- Haõy im maø nghe, chöa haùt vôû Sôn moân(1) anh laïi ñaõ muoán

Trang phong(2) roài.

Töông Vaân ngoài ñoù phì cöôøi. Moïi ngöôøi nghe haùt ñeán khuya môùi

tan.

Giaû maãu yeâu nhaát hai ñöùa beù ñoùng vai nöõ vaø vai heà, baûo ngöôøi

daét chuùng leân, thaáy raát ñaùng thöông. Hoûi tuoåi, ñöùa ñoùng vai nöõ môùi

möôøi moät, ñöùa ñoùng vai heà môùi leân chín. Moïi ngöôøi ñeàu than thôû. Giaû

maãu sai laáy ñoà aên vaø hai quan tieàn thöôûng cho chuùng. Phöôïng Thö

cöôøi noùi:

- Thaèng beù naøy luùc ñoùng vai nöõ troâng heät nhö moät ngöôøi, theá

maø chaúng ai bieát caû.

Baûo Thoa hieåu ra ngay, chæ gaät ñaàu khoâng noùi gì. Baûo Ngoïc cuõng

gaät ñaàu khoâng daùm noùi. Töông Vaân mau mieäng noùi:

- Toâi bieát roài, troâng gioáng coâ Laâm.

Nghe vaäy, Baûo Ngoïc voäi ñöa maét ra hieäu cho Töông Vaân. Moïi

ngöôøi ñeå yù nhìn kyõ, roài cöôøi aàm leân: "Quaû laø gioáng coâ Laâm thaät". Moät

luùc tieäc tan.

Ñeâm veà, Töông Vaân sai Thuùy Luõ xeáp quaàn aùo, ñoà ñaïc. Thuùy Luõ

hoûi:

- Vieäc gì maø coâ voäi theá, luùc naøo ñi thu xeáp cuõng vöøa.

- Saùng mai veà sôùm. ÔÛ ñaây laøm gì nöõa? Maøy khoâng thaáy neùt maët

ngöôøi ta coù veû khoâng öa ñaáy aø?

Baûo Ngoïc nghe thaáy, voäi ñeán keùo Töông Vaân laïi:

- Em hieåu laàm toâi. Em Laâm laø ngöôøi hay chaáp, ai cuõng bieát caû,

nhöng khoâng muoán noùi ra, vì sôï em Laâm giaän. Ngôø ñaâu em buoät moàm

noùi ngay, em Laâm laïi khoâng giaän aø? Toâi sôï em laøm maát loøng em Laâm,

neân ñöa maét ra hieäu. Baây giôø em laïi giaän toâi, haù chaúng phuï loøng toâi

hay sao? Neáu phaûi nhö ai, duø coù gaây chuyeän vôùi möôøi ngöôøi, toâi cuõng

maëc keä chaúng lieân quan gì ñeán toâi!

Töông Vaân haát tay:

(1) Tích Loã Trí Thaâm say röôïu... noùi ôû treân.

(2) Teân moät khuùc haùt, dieãn tích Uaát Trì Kính Ñöùc ñôøi Ñöôøng giaû ñieân. ÔÛ ñaây Ñaïi Ngoïc

duøng tieáng song quan ñeå gieãu Baûo Ngoïc. Caâu naøy coøn coù nghóa: chöa haùt "Sôn moân" anh

ñaõ giaû ñieân.

- Nhöõng gioïng vaên hoa aáy ñöøng noùi vôùi toâi - toâi bì theá naøo ñöôïc

vôùi coâ Laâm nhaø anh! Ngöôøi ta noùi ñuøa coâ aáy thì ñöôïc, toâi noùi laïi coù loãi

ngay. Toâi voán khoâng ñaùng noùi chuyeän vôùi coâ ta, coâ chuû nhaø, toâi chæ laø

haïng con haàu ñaày tôù thoâi!

Baûo Ngoïc voäi noùi:

- Theá ra vì em laïi thaønh ra toâi coù loãi vôùi em. Neáu toâi xaáu buïng,

xin laäp töùc hoùa ra tro, cho moïi ngöôøi giaày xeùo leân.

Töông Vaân noùi:

- Ñaàu gieâng naêm môùi, ñöøng coù môû mieäng laø noùi nhöõng caâu

nhaûm nhí. Anh coù theà, cöù theà vôùi caùi ngöôøi tính neát nhoû nhen, ñoäng

moät tí laø giaän doãi; theà vôùi caùi ngöôøi cai quaûn ñöôïc anh aáy! Ñöøng ñeå

cho toâi phaûi böïc mình vôùi anh!

Töông Vaân noùi xong, haàm haàm ñeán ngay buoàng Giaû maãu naèm

xoaøi ra.

Baûo Ngoïc chaùn ngaùn, laïi ñeán tìm Ñaïi Ngoïc. Ngôø ñaâu vöøa böôùc

chaân vaøo cöûa, Ñaïi Ngoïc ñaõ ñaåy ra, ñoùng saäp cöûa laïi. Baûo Ngoïc khoâng

hieåu ra sao, ñöùng ngoaøi cöûa soå kheõ goïi: "Em ôi! em ôi!" Ñaïi Ngoïc maëc

keä khoâng traû lôøi, Baûo Ngoïc buoàn quaù, ñöùng ruõ ñaàu khoâng noùi gì. Töû

Quyeân bieát roõ ñaàu ñuoâi caâu chuyeän, nhöng chaéc khuyeân can ngay

cuõng chaúng ñöôïc naøo. Baûo Ngoïc vaãn ñöùng ngaån ôû ngoaøi.

Ñaïi Ngoïc töôûng Baûo Ngoïc ñaõ veà, môû cöûa ra, thaáy Baûo Ngoïc vaãn

ñöùng ña�aû �y, khoâng tieän ñoùng laïi. Baûo Ngoïc theo vaøo hoûi:

- Vieäc gì cuõng phaûi coù duyeân do, cöù noùi ra ñeå cho ngöôøi ta khoûi

aùy naùy. Sao töï nhieân em laïi ñaâm ra giaän doãi?

Ñaïi Ngoïc cöôøi nhaït:

- Toâi aáy aø! Chaúng bieát ra laøm sao caû. Caùc ngöôøi ñònh ñem toâi ra

ñuøa! Ñem toâi ví vôùi con haùt ñeå laøm troø cöôøi cho caùc ngöôøi!

- Toâi chaúng ví em, cuõng chaúng cöôøi em bao giôø, laøm sao em laïi

giaän toâi?

- Anh coøn phaûi ví, coøn phaûi cöôøi! Anh khoâng ví, khoâng cöôøi,

nhöng so vôùi ngöôøi ví, ngöôøi cöôøi laïi ñoäc aùc hôn.

Baûo Ngoïc nghe noùi, chaúng bieát phaân traàn theá naøo, laëng leõ

khoâng noùi nöûa lôøi.

Ñaïi Ngoïc laïi noùi:

- Ñieàu aáy coøn coù theå tha thöù ñöôïc. Nhöng laøm sao anh laïi coøn

ñöa maét cho con Vaân? Buïng daï anh laø theá naøo? Coù phaûi anh cho raèng

ngöôøi ta ñuøa vôùi toâi laø ngöôøi ta töï haï thaáp con ngöôøi xuoáng khoâng?

Ngöôøi ta laø tieåu thö nhaø coâng haàu, toâi laø con nhaø bình daân. Ngöôøi ta

ñuøa toâi, lôõ toâi noùi laïi, chaúng hoùa ra laøm maát giaù ñi hay sao? Coù phaûi

anh nghó theá khoâng? Coù theå laø buïng anh toát nhöng ngöôøi ta khoâng

nhaän caùi toát aáy, cuõng laïi giaän anh. Anh laïi ñem toâi ra ñeå laáy loøng

ngöôøi ta, baûo laø toâi "tính neát nhoû nhen, ñoäng moät tí laø giaän doãi". Anh

laïi sôï ngöôøi ta gaây chuyeän vôùi toâi ñeå toâi giaän ngöôøi ta. Toâi giaän ngöôøi

ta hoaëc ngöôøi ta gaây chuyeän vôùi toâi thì vieäc gì ñeán anh?

Baûo Ngoïc nghe theá, bieát caâu chuyeän mình noùi nhoû vôùi Töông

Vaân vöøa roài, Ñaïi Ngoïc nghe thaáy caû, nghó buïng: "Chæ vì mình sôï hai

ngöôøi giaän nhau, neân ôû giöõa giaøn xeáp, khoâng ngôø caû hai laïi ñeàu leøo

nheøo traùch moùc mình. Ñuùng nhö kinh Nam hoa ñaõ noùi: Ngöôøi kheùo

chæ toå nhoïc xaùc, ngöôøi khoân chæ toå lo phieàn, ngöôøi ñaàn ñoän khoâng caàn

gì caû, cöù vieäc aên chôi thaûnh thôi nhö thuyeàn khoâng buoäc vaøo coïc, leânh

ñeânh troâi giöõa doøng soâng. Laïi coù caâu: Röøng nuùi töï goïi keû cöôùp ñeán,

soâng ngoøi töï goïi keû troäm ñeán(1). Caøng nghó caøng thaáy chaúng thuù vò gì;

xeùt cho cuøng, baây giôø chæ coù vaøi ngöôøi, maø mình khoâng thu xeáp cho

eâm thaám, thì sau naøy coøn laøm gì neân thaân?" Nghó ñeán ñoù, Baûo Ngoïc

khoâng buoàn phaân traàn, lieàn quay veà buoàng. Ñaïi Ngoïc thaáy vaäy, bieát

Baûo Ngoïc chaùn naûn, böïc boäi boû ñi, cha�ñoúng noùi caâu gì, neân caøng böïc

mình theâm, lieàn noùi: "Töø raøy, suoát ñôøi ñöøng ñeán ñaây nöõa cuõng xong!"

Baûo Ngoïc khoâng ñeå yù ñeán caâu noùi aáy, veà naèm soõng söôït ôû

giöôøng, buoàn thiu. Taäp Nhaân bieát ñaàu ñuoâi caâu chuyeän, nhöng khoâng

daùm noùi, chæ muoán ñaùnh laûng ra vieäc khaùc cho khuaây khoûa, nhaân cöôøi

hoûi:

- Hoâm nay nghe haùt roài, mai kia chaéc caäu laïi ñöôïc nghe nöõa.

Theá naøo coâ Baûo chaúng môøi laïi.

Baûo Ngoïc cöôøi nhaït:

- Môøi laïi hay khoâng, coù vieäc gì ñeán toâi!

Taäp Nhaân thaáy caâu noùi khaùc thöôøng, beøn cöôøi:

- Theá laø theá naøo? Naêm môùi toát laønh, meï con, chò em ai cuõng vui

veû caû, sao caäu laïi theá?

(1) YÙ noùi nhöõng choã röøng nuùi soâng ngoøi töï nhieân thaønh choã tuï taäp cuûa keû cöôùp keû troäm.

- Meï con chò em ngöôøi ta vui hay khoâng, cuõng khoâng can gì ñeán

toâi!

- Caû nhaø vui thì caäu cuõng neân vui moät tí coù hôn khoâng?

- Caû nhaø laø theá naøo? Hoï coù ngöôøi naøy ngöôøi noï chöù toâi thì chæ

traàn truøi truïi, chaû baáu víu vaøo ñaâu caû?

Noùi ñeán ñaây, Baûo Ngoïc töï nhieân nhoû nöôùc maét. Taäp Nhaân thaáy

quang caûnh aáy, khoâng daùm hoûi nöõa. Baûo Ngoïc ngaãm nghó caâu vöøa roài,

khoùc oøa leân, ñöùng phaét daäy, ñeán beân aùn thö caàm buùt vieát moät caâu keä:

Ngöôøi chöùng, ta chöùng(1), loøng chöùng, yù chöùng. Ñaõ khoâng coù

chöùng, môùi goïi laø chöùng. Khoâng coù gì chöùng, môùi laø choã ñöùng.

Vieát xong, baûn thaân tuy ñaõ hieåu, nhöng sôï ngöôøi xem khoâng

hieåu, Baûo Ngoïc laïi vieát theâm khuùc "Kyù sinh thaûo" ôû sau keä, roài ñoïc

laïi moät löôït, trong buïng thaáy khoan khoaùi, khoâng vöôùng víu gì, lieàn

leân giöôøng nguû.

Ñaïi Ngoïc thaáy Baûo Ngoïc vöøa roài ñi ra moät caùch quaû quyeát, beøn

laáy côù ñeán hoûi thaêm Taäp Nhaân ñeå xem yù töù ra sao. Taäp Nhaân noùi:

- Caäu aáy ñi nguû roài.

Ñaïi Ngoïc muoán veà ngay. Taäp Nhaân laïi noùi:

- Coâ haõy ñöùng laïi xem caùi giaáy naøy trong vieát nhöõng gì?

Roài ñem tôø giaáy Baûo Ngoïc vöøa vieát ñöa cho Ñaïi Ngoïc xem. Bieát

Baûo Ngoïc vì moät luùc töùc giaän maø laøm ra baøi naøy, ñaùng cöôøi laïi ñaùng

than, Ñaïi Ngoïc lieàn baûo Taäp Nhaân:

- Caäu aáy vieát ñuøa ñaáy, chaúng coù gì ñaâu.

Noùi xong caàm tôø giaáy veà buoàng.
Ñeán hoâm sau, Ñaïi Ngoïc ñöa cho Baûo Thoa, Töông Vaân cuøng xem.

Baûo Thoa ñoïc leân coù nhöõng caâu:

Khoâng phaûi ta khoâng phaûi ngöôøi,

Theo ai nhöng chaúng bieát laø ai?

Tha hoà ñi laïi khoâng vöôùng maéc,

Vui veû haõo huyeàn thoâi cuõng maëc.

Thaân sô ai coù keå laøm chi!

Tröôùc ñaây laän ñaän bôûi duyeân gì?

(1) Baøi keä naøy vieát theo giaùo lyù nhaø Phaät. Chöùng laø theo baèng chöùng, giaùo nghóa laø giaùo

lyù. Chöùng coù nhieàu böïc, töø saéc giôùi ñi ñeán khoâng giôùi. Baøi keä naøy laø theo yù baøi "Kyù sinh

thaûo" trong vôû Sôn moân maø Baûo Ngoïc suy roäng ra.

Baây giôø nghó laïi thaät laø voâ vò!

Baûo Thoa ñoïc xong, xem laïi nhöõng caâu keä, cöôøi noùi:

- Ngöôøi naøy ñaõ tænh ngoä roài ñaây. Ñoù laø loãi ôû toâi, vì hoâm noï toâi

ñoïc cho anh aáy nghe moät baøi haùt, thaønh ra gôïi chuyeän naøy. Nhöõng

lôøi bí aån trong saùch ñaïo deã laøm ngöôøi ta thay ñoåi tính tình. Sau naøy

anh aáy cöù cho nhöõng caâu noùi gaøn dôû laø phaûi, luùc naøo buïng cuõng nghó

vôù vaån, haù chaúng phaûi laø töï toâi ñoïc moät baøi haùt maø sinh ra laém

chuyeän hay sao? Toâi thaät laø ñaàu teâu vieäc naøy!

Noùi xong, Baûo Thoa xeù vuïn tôø giaáy, baûo a hoaøn ñoát ñi. Ñaïi Ngoïc

cöôøi noùi:

- Caàn gì phaûi xeù, ñeå toâi hoûi anh ta. Chò em cöù theo toâi. Toâi seõ

laøm cho anh ta chöøa nhöõng yù nghó ngaây ngoâ ñi.

Ba ngöôøi cuøng sang gaëp Baûo Ngoïc. Ñaïi Ngoïc cöôøi, noùi:

- Anh Baûo Ngoïc, toâi hoûi anh! Quyù nhaát laø cuûa "baûo", beàn nhaát laø

"ngoïc". Anh coù gì laø quyù, laø beàn?

Baûo Ngoïc khoâng traû lôøi ñöôïc. Ba ngöôøi ñeàu cöôøi noùi:

- Ngu ngoác nhö theá maø muoán "tham thieàn"(1).

Ñaïi Ngoïc noùi:

- Anh noùi trong keä: khoâng coù gì chöùng. môùi laø choã ñöùng, caâu aáy

cuõng ñuùng, nhöng cöù yù toâi thì chöa ñuû, neân noùi theâm caâu naøy:

Khoâng coù choã ñöùng, môùi thöïc can tònh(2).

Baûo Thoa cöôøi noùi:

- Ñuùng ñaáy, nhö theá môùi laø hieåu thaáu ñaïo Phaät. Ngaøy tröôùc vò toå

thöù saùu cuûa Nam Toâng laø Hueä Naêng ñi tìm thaày, ñeán Thieàu Chaâu,

nghe noùi coù vò toå thöù naêm laø Hoaüng Nhaãn ôû Hoaøng Mai, lieàn vaøo xin

laøm "hoûa ñaàu taêng"(3). Toå thöù naêm muoán tìm ngöôøi thöøa töï ñaïo Phaät.

baûo caùc sö moãi ngöôøi laøm moät baøi keä. Sö thöôïng toïa laø Thaàn Tuù noùi:

Mình laø caây boà ñeà, loøng nhö ñaøi göông saùng. Phaûi neân lau chuøi luoân,

ñöøng ñeå caùt buïi baùm. Baáy giôø sö Hueä Naêng ñöông giaõ gaïo ôû döôùi beáp,

noùi: "Hay thì hay thöïc, nhöng chöa ñöôïc troïn nghóa". Nhaân ñoïc moät

baøi keä: Boà ñeà naøo phaûi caây, göông saùng naøo phaûi ñaøi, khoâng coù vaät gì

(1) Hieåu theo ñaïo Phaät.

(2) Saïch seõ vaø im laëng. Caâu naøy theo nghóa baøi keä treân, leân cao moät baäc nöõa, töùc laø thoaùt

haún ra "khoâng giôùi".

(3) Sö naáu beáp.

caû, ñaâu vöôùng buïi traàn ai. Toå thöù naêm beøn ñem aùo vaø baùt(1) truyeàn

cho sö Hueä Naêng. Caâu keä vöøa roài cuõng laø nghóa aáy, nhöng môùi chæ laø

caâu bí aån, chöa hoaøn toaøn keát thuùc, khoâng leõ nöûa chöøng laïi thoâi hay

sao?

Ñaïi Ngoïc cöôøi noùi:

- Luùc naõy khoâng traû lôøi ñöôïc, theá laø anh aáy thua roài; baây giôø coù

traû lôøi cuõng chaúng laáy gì laøm gioûi. Thoâi töø nay trôû ñi anh khoâng ñöôïc

noùi chuyeän ñaïo Phaät nöõa. Ngay nhöõng ñieàu hai chuùng toâi bieát, anh

cuõng coøn chöa hieåu, theá maø cuõng ñoøi tham thieàn!

Baûo Ngoïc vaãn cöù cho mình laø ñaõ giaùc ngoä, khoâng ngôø bò Ñaïi

Ngoïc hoûi moät caâu khoâng traû lôøi ñöôïc; laïi ñeán Baûo Thoa loâi chuyeän

trong Ngöõ luïc(2) ra, ñeàu laø nhöõng chuyeän ñoät ngoät baát ngôø. Baûo Ngoïc

nghó buïng: "Hoï hieåu bieát tröôùc ta, cuõng coøn chöa giaùc ngoä, sao ta laïi

töï chuoác laáy khoå naõo vaøo mình". Roài cöôøi noùi :

- Ai tham thieàn? Chaúng qua noùi ñuøa moät luùc ñaáy thoâi.

Sau ñoù, boán ngöôøi laïi vui veû nhö cuõ.

Chôït coù ngöôøi baùo: Nguyeân phi sai ngöôøi mang ñeán caùi ñeøn coù

vieát caâu ñoá, baûo moïi ngöôøi ñoaùn xem. Ñoaùn xong, moãi ngöôøi vieát moät

caâu daâng leân.

Boán ngöôøi nghe noùi, voäi chaïy ñeán buoàng Giaû maãu, thaáy moät thaùi

giaùm nhoû mang caùi ñeøn luïa traéng, boán goùc baèng nhau, treân luïa ñaõ

vieát saün caâu ñoá. Moïi ngöôøi tranh nhau ñoaùn. Vieân thaùi giaùm nhoû noùi:

- Caùc vò ñoaùn xong ñöøng noùi ra, cöù vieát kín vaø nieâm phong ñeä

leân ñeå ngöôøi xem ai ñoaùn ñuùng.

Baûo Thoa ñeán gaàn thaáy moät baøi thô boán caâu baûy chöõ, khoâng coù

gì môùi laï, nhöng cuõng khen ngôïi, keâu laø khoù ñoaùn laém. Roài giaû caùch

nhö nghó ngôïi, nhöng thöïc ra coâ ta ña&otilde; ñoaùn ñöôïc roài. Boïn Baûo Ngoïc,

Ñaïi Ngoïc, Töông Vaân, Thaùm Xuaân ñeàu ñoaùn caû. Laïi goïi boïn Giaû

Hoaøn, Giaû Lan ñeán ñoaùn. Sau ñoù moãi ngöôøi laáy moät vaät gì laøm thaønh

caâu ñoá, vieát caån thaän vaøo giaáy vaø treo leân ñeøn.

(1) AÙo laø aùo caø sa, baùt laû baùt khaát thöïc (xin aên). Theo tuïc leä ñaïo Phaät ngaøy tröôùc, caùc tín

ñoà nuoâi caùc sö, ñeán böõa vaùc baùt ñi laáy côm, goïi laø khaát thöïc, nhaø sö tuøy thaân chæ coù caùi

aùo vaø caùi baùt, sö thaày truyeàn ñaïo cho ngöôøi thöøa töï, goïi laø "truyeàn y baùt".

(2) Saùch cheùp nhöõng trieát hoïc, tö töôûng vaø ngoân luaän cuûa caùc danh taêng.

Vieân thaùi giaùm ñi veà, ñeán chieàu, ñöa duï ra: "Baøi cuûa quyù phi ñoá,

caùc vò ñeàu ñoaùn ñuùng caû, chæ coù coâ Hai vaø caäu Ba laø ñoaùn sai. Nhöõng

caâu ñoá cuûa caùc vò tieåu thö, ngöôøi ñaõ ñoaùn caû roài, khoâng bieát coù ñuùng

hay khoâng?" Haén giôû nhöõng caâu Nguyeân phi ñoaùn ra, coù caâu ñuùng,

cuõng coù caâu sai, keå laïi moät löôït. Vieân thaùi giaùm laïi ñem nhöõng ñoà

thöôûng ra cho nhöõng ngöôøi ñoaùn ñuùng. Moãi ngöôøi ñöôïc moät caùi oáng

ñöïng thô do trong cung laøm ra vaø moät caùi thìa laáy baõ cheø. Chæ coù

Ngheânh Xuaân, Giaû Hoaøn laø khoâng ñöôïc gì caû. Ngheânh Xuaân cho laø

troø chôi nhoû nhaët khoâng ñeå yù ñeán, duy Giaû Hoaøn thì buoàn böïc. Vieân

thaùi giaùm laïi noùi:

- Caâu ñoá cuûa caäu Ba khoâng thoâng, quyù phi khoâng ñoaùn, baûo toâi

mang ñeán hoûi caäu Ba laø caùi gì?

Moïi ngöôøi nghe noùi, ñeán xem, thaáy haén vieát:

Anh Caû coù nhöõng taùm söøng,

Anh Hai chæ coù hai söøng maø thoâi.

Treân giöôøng anh Caû ngoài chôi.

Cöûa buoàng choàm choãm anh Hai thích ngoài.

Xem xong, ai naáy cöôøi oà leân, Giaû Hoaøn noùi vôùi vieân thaùi giaùm:

- Moät caâu laø caùi goái, moät caâu laø ñaàu con thuù.

Ghi xong, vieân thaùi giaùm uoáng nöôùc roài veà.

Giaû maãu thaáy Nguyeân Xuaân coù nhöõng troø chôi höùng thuù, laïi

caøng vui theâm, beøn sai laøm moät caùi ñeøn loàng raát kheùo vaø ñeïp, ñeå ôû

giöõa nhaø, baûo boïn chò em moãi ngöôøi vieát moät caâu ñoá, daùn ôû ngoaøi ñeøn,

roài söûa soaïn nhöõng ñoà thöôûng, nhö cheø thôm, quaû töôi cuøng caùc ñoà

chôi khaùc.

Giaû Chính ñi chaàu veà, thaáy Giaû maãu vui, vaû laïi, giöõa ngaøy xuaân,

neân chieàu hoâm aáy oâng ta cuõng sang haàu ñeå meï vui theâm.

Maâm treân Giaû maãu, Giaû Chính vaø Baûo Ngoïc; maâm döôùi coù

Vöông phu nhaân, Baûo Thoa, Ñaïi Ngoïc vaø Töông Vaân; döôùi nöõa laø

Ngheânh Xuaân, Thaùm Xuaân vaø Tích Xuaân. Caùc baø haàu giaø vaø boïn a

hoaøn ñöùng haàu xung quanh. Maâm gian trong thì Lyù Cung Taøi vaø

Vöông Hy Phöôïng.

Giaû Chính hoûi:

- Sao khoâng thaáy Giaû Lan ñaâu?

Boïn haàu vaøo hoûi Lyù thò. Lyù thò ñöùng daäy cöôøi noùi:

- Chaùu noù khoâng thaáy oâng goïi, neân khoâng chòu ñeán.

Ngöôøi haàu ra trình Giaû Chính. Moïi ngöôøi cöôøi noùi:

- Thaèng chaùu öông gaøn quaù!

Giaû Chính lieàn baûo Giaû Hoaøn vaø ngöôøi haàu goïi Giaû Lan ñeán.

Giaû maãu cho ngoài beân caïnh vaø cho aên quaû. Caû nhaø chuyeän troø vui veû.

Baûo Ngoïc xöa nay vaãn hay noùi ba hoa, nay coù Giaû Chính ngoài

ñaáy, neân chæ ngoài yeân vaâng vaâng daï daï. Töông Vaân tuy laø con gaùi,

voán thích chuyeän troø cöôøi ñuøa, nhöng cuõng khoùa mieäng noát. Ñaïi Ngoïc

thì hay laøm veû khoâng thích noùi nhieàu. Baûo Thoa thì hay giöõ gìn caån

thaän, cuõng ngoài yeân khoâng noùi gì. Thaønh ra tieäc vui trong gia ñình,

nhöng vaãn thaáy goø boù.

Giaû maãu bieát laø coù Giaû Chính ôû ñaáy, neân uoáng heát ba tuaàn röôïu,

lieàn giuïc Giaû Chính veà nghæ. Giaû Chính bieát yù Giaû maãu baûo mình veà

ñeå cho caùc chaùu ñöôïc thoaûi maùi, lieàn cöôøi noùi:

- Hoâm nay ñöôïc nghe baø ñaët tieäc, ñoá ñeøn, neân con mang röôïn vaø

leã vaät ñeán xin vaøo hoäi, sao baø laïi khoâng chia seû loøng thöông yeâu caùc

chaùu cho con moät chuùt naøo?

Giaû maãu cöôøi noùi:

- Vì anh ôû ñaây, chuùng noù khoâng daùm vui cöôøi, khieán ta buoàn.

Anh muoán ñoaùn caâu ñoá, ta ra cho moät caâu, neáu ñoaùn khoâng ñuùng thì

phaûi phaït.

Giaû Chính voäi cöôøi:

- Vaâng, xin chòu phaït; neáu ñoaùn ñuùng, xin baø thöôûng cho.

- Caùi aáy coá nhieân.

Roài giaû maãu ñoïc luoân:

- Con khæ lô löûng baùm treân caønh (Ñoá teân moät thöù quaû).

Giaû Chính bieát ngay taø quaû vaûi, nhöng coá yù ñoaùn sai, ñeå chòu

phaït maáy thöù roài môùi ñoaùn ñuùng. GIaû maãu laïi thöôûng cho maáy thöù.

Sau Giaû Chính laïi ñoïc moät caâu ñoá ñeå Giaû maãu ñoaùn:

- Mình thì vuoâng vaén, chaát thì cöùng raén, tuy khoâng bieát noùi, traû

lôøi ñuùng ñaén. (Ñoá moät thöù ñoà duøng).

OÂng ta ñoïc xong, roài kheõ baûo Baûo Ngoïc. Baûo Ngoïc bieát yù, kheõ

ñeán gaø Giaû maãu. Giaû maãu nghó moät luùc cho laø ñuùng, lieàn noùi:

- Ñoù laø caùi nghieân.

Giaû Chính cöôøi noùi:

- Baø ñoaùn moät laàn ñuùng ngay.

Roài quay laïi baûo ñem ñoà möøng ñeán. Boïn haàu vaâng lôøi mang heát

khay lôùn, khay nhoû leân. Giaû maãu xem töøng caùi moät, ñeàu laø ñoà môùi

ñeïp, ñeå duøng vaøo ngaøy hoäi hoa ñaêng caû, trong buïng raát vui, lieàn baûo:

- Roùt röôïu cho cha maøy uoáng.

Baûo Ngoïc roùt röôïu, Ngheânh Xuaân daâng röôïu. Giaû maãu baûo Giaû

Chính:

- Nhöõng caâu vieát ôû treân ñeøn loàng ñeàu laø cuûa chò em noù laøm caû.

Anh thöû ñoaùn ñi cho ta nghe.

Giaû Chính vaâng lôøi, ñeán gaàn bình phong, thaáy moät caâu cuûa

Nguyeân phi vieát:

Yeâu ma hoàn vía coøn chaêng,

Mình nhö cuoán luïa hôi ñaèng saám ran.

Ai nghe thaáy cuõng heát hoàn,

Ngoaûnh ñaàu nhìn laïi tro taøn khoùi bay.

(Ñoá moät thöù ñoà chôi)

Giaû Chính noùi:

- Ñoù laø caùi phaùo.

Baûo Ngoïc ñaùp:

- Ñuùng.

Giaû Chính laïi xem caâu cuûa Ngheânh Xuaân:

Trôøi chuyeån, ngöôøi xoay, lyù chaúng cuøng,

Ngöôøi xoay trôøi ñöùng cuõng khoâng xong,

Taïi vì tính toaùn quanh co maõi,

Maø soá aâm döông vaãn chöûa thoâng!

(Ñoá moät thöù ñoà duøng).

Giaû Chính noùi:

- Ñoù laø baøn tính.

Ngheânh Xuaân cöôøi noùi:

- Ñuùng.

Giaû Chính laïi xem caâu ñoá cuûa Thaùm Xuaân:

Treû con ngöûa maët nhìn trôøi,

Thanh minh laø tieát dong chôi hôïp thì.

Moûng manh moät sôïi du ti,

Bieät ly ñöøng coù traùch gì gioù ñoâng.

(Ñoá moät ñoà chôi)

Giaû Chính noùi:

- Ñoù laø caùi dieàu.

Thaùm Xuaân noùi:

- Ñuùng.

Laïi xem moät baøi:

Kieáp tröôùc long ñong ngaùn phaän mình,

Nghe ca khoâng thích thích nghe kinh!

Ñöøng cho thaân ñaõ chìm trong beå,

Choùi loïi coøn nguyeân chöõ tính linh.

(Ñoá moät thöù ñoà duøng)

Giaû Chính ñoaùn:

- Ñoù laø caùi ñeøn ñaïi haûi tröôùc cöûa Phaät.

Tích Xuaân cöôøi noùi:

- Ñuùng laø ñeøn ñaïi haûi.

Giaû Chính trong loøng suy nghó: "Quyù phi laøm baøi caùi phaùo laø

moät thöù noå tan taønh; Ngheânh Xuaân laøm baøi caùi baøn tính laø moät thöù

bieán ñoäng lung tung; Thaùm Xuaân ñoá caùi dieàu laø moät thöù nheï bay

tröôùc gioù; Tích Xuaân laøm caùi ñeøn ñaïi haûi, moät thöù tòch mòch coâ ñôn.

Luùc naøy giöõa tieát thöôïng nguyeân, sao chuùng noù laïi chôi nhöõng troø

quaùi gôû aáy?" Giaû Chính caøng nghó caøng buoàn. Chæ vì ñöùng tröôùc Giaû

maãu neân oâng ta khoâng daùm loä ra saéc maët, ñaønh cöù gaéng göôïng xem

suoát löôït. Xem ñeán caâu cuûa Baûo Thoa laø moät baøi thô thaát ngoân:

AÙo chaàu ñaày khoùi ñeå ai mang?

Ñaøn ñaáy, chaên ñaây, luoáng beõ baøng,

Chuù lính sôùm khoâng caàn ñeám theû,

Chò haàu ñeâm cuõng bieáng theâm höông,

Vuøi ñaàu traûi bieát bao hoâm sôùm,

Ñoát ruoät khoâng naøi maáy tuyeát söông,

Thaám thoaùt boùng xuaân ñaø ñaùng tieác,

Keå gì thay ñoåi cuoäc tang thöông.

(Ñoá moät thöù ñoà duøng)

Giaû Chính xem xong, nghó buïng: "Vaät naøy cuõng deã ñoaùn thoâi. Coù

ñieàu ngöôøi coøn ít tuoåi maø ñaõ noùi ra nhöõng ñieàm khoâng hay. Xem ra

khoâng phaûi laø haïng ngöôøi ñöôïc höôûng phuùc". Nghó ñeán ñaáy, oâng ta cuùi

ñaàu im laëng, coù veû thöông caûm, maát heát tính tình vui veû luùc ñaàu.

Giaû maãu thaáy theá, cho laø Giaû Chính ñaõ meät, laïi sôï caùc chaùu bò

goø boù, khoâng ñöôïc chôi ñuøa töï do, lieàn baûo:

- Anh khoâng caàn phaûi ôû ñaây nöõa, veà nghæ thoâi, ñeå ta ngoài chôi

vôùi caùc chaùu moät luùc.

Giaû Chính nghe noùi, vaâng lôøi, laïi coá môøi Giaû maãu uoáng theâm

moät tuaàn röôïu nöõa, roài xin pheùp ra veà. Ñeán buoàng, oâng ta ngaãm nghó

maõi, caøng thaáy buoàn thiu, traèn troïc khoâng sao nguû ñöôïc.

Giaû maãu thaáy Giaû Chính veà roài, baûo:

- Baây giôø caùc chaùu vui chôi ñi.

Noùi chöa döùt lôøi thì Baûo Ngoïc ñaõ nhö con khæ soå xích, chaïy ñeán

tröôùc caùi ñeøn loàng, chæ ñoâng chæ taây, cheâ bai luoân moàm, caâu naøy

khoâng hay, caâu kia khoâng ñuùng. Baûo Thoa lieàn noùi:

- Cöù ngoài moät choã maø cöôøi noùi nhö tröôùc, coù phaûi ñöùng ñaén hôn

khoâng?

Phöôïng Thö ôû trong nhaø chaïy ra noùi goùp:

- Haïng ngöôøi nhö chuù, thì phaûi baét ôû lieàn beân oâng, khoâng ñöôïc

rôøi ñi moät böôùc môùi ñöôïc. Vöøa roài queân maát, laøm sao tröôùc maët oâng

laïi khoâng baét chuù laøm maáy caâu ñoá? Sôï chuù laïi khoâng toaùt moà hoâi!

Baûo Ngoïc voäi naém laáy Phöôïng Thö, nuõng nòu moät luùc. Giaû maãu

cuøng vôùi Lyù Cung Taøi vaø boïn chò em cöôøi noùi moät hoài, chöøng ñaõ meät,

xem ñoàng hoà ñaõ canh tö, lieàn sai mang caùc thöù ñoà aên thöôûng cho

ngöôøi nhaø, roài ñöùng daäy noùi:

- Thoâi chuùng ta ñi nghæ, mai coøn laø ngaøy teát, neân daäy sôùm moät

tí, ñeán chieàu laïi chôi.

Tieäc tan, moïi ngöôøi ra veà.

o0o

Hoài thöù hai möôi ba

Möôïn caâu vaên Taây Söông kyù, giôû gioïng giôõn ñuøa

Nghe khuùc haùt Maãu ñôn ñình, chaïnh loøng hôøn tuûi

Nguyeân phi sau khi töø vöôøn Ñaïi quan veà cung, sai Thaùm Xuaân

cheùp laïi taát caû nhöõng baøi vònh hoâm aáy, roài töï tay xeáp thöù töï hôn keùm,

truyeàn döïng bia ôû trong vöôøn ñeå ghi laïi moät cuoäc chôi phong nhaõ

hieám coù xöa nay. Giaû Chính lieàn sai ngöôøi ñi caùc chôï tìm thôï kheùo

ñeán vöôøn maøi ñaù, khaéc chöõ. Giaû Traân sai boïn Giaû Dung, Giaû Bình

troâng nom coâng vieäc. Giaû Töôøng vì baän veà troâng nom boïn con haùt vaø

caùc ñoà dieãn tuoàng, neân khoâng ñöôïc roãi. Giaû Traân laïi goïi theâm boïn

Giaû Xöông, Giaû Laêng ñeán troâng coi giuùp, coâng cuoäc baét ñaàu vaøo vieäc

naáu saùp, ñuïc ñaù.

Noùi ñeán möôøi hai sa ni vaø möôøi hai ñaïo coâ ôû mieáu Ngoïc Hoaøng

vaø am Ñaït Ma doïn ra beân ngoaøi, khoâng ôû trong vöôøn nöõa, Giaû Chính

muoán phaân hoï ñi caùc nôi. Chu thò laø meï Giaû Caàn ôû phoá sau, ñang

muoán xin vôùi Giaû Chính cho con vieäc laøm ñeå laáy tieàn tieâu. May sao

nghe coù vieäc naøy, lieàn ñi xe ñeán nhôø Phöôïng Thö.

Phöôïng Thö bieát Chu thò xöa nay khoâng hay caäy thaàn caäy theá

maáy, lieàn nhaän lôøi. Nghó ngôïi moät luùc, Phöôïng Thö sang trình Vöông

phu nhaân:

- Khoâng neân cho boïn ni coâ vaø ñaïo coâ ñi ôû nôi khaùc. Baát thaàn

Quí phi ra chôi, caàn ñeán hoï seõ coù ngay. Neáu cho hoï ñi, khi caàn ñeán,

phaûi maát nhieàu thì giôø, toán coâng söùc. Cöù nhö yù con, neân cho hoï ôû caû

vaøo chuøa Thieát Haïm, haøng thaùng cho moät ngöôøi ñem vaøi laïng baïc

ñeán mua gaïo cuûi cho hoï laø ñöôïc roãi. Khi caàn, ta chæ goïi moät tieáng laø

coù, khoâng maát coâng gì caû.

Vöông phu nhaân ñeán baøn vôùi Giaû Chính. Giaû Chính cöôøi noùi:

- Baây giôø nhaéc ñeán, toâi môùi nhôù, vaäy cöù theá maø laøm.

Roài laäp töùc cho goïi Giaû Lieãn.

Giaû Lieãn ñöông aên côm vôùi Phöôïng Thö, thaáy goïi, lieàn boû côm

xuoáng, ñöùng daäy ngay, Phöôïng Thö níu laïi cöôøi noùi:

- Haõy khoan ñaõ, toâi baûo caâu naøy! Vieäc khaùc thì toâi khoâng caàn,

nhöng neáu laø vieäc boïn ni coâ vaø ñaïo coâ, thì theá naøo cuõng phaûi theo toâi

daën maø noùi.

Roài daën Giaû Lieãn maáy caâu. Giaû Lieãn laéc ñaàu cöôøi:

- Coù gioûi môï ñi maø noùi, toâi maëc keä.

Phöôïng Thö ngaång coå leân, boû ñuõa xuoáng, veû maët nöûa cöôøi nöûa

khoâng, löôøm Giaû Lieãn:

- Caäu noùi thöïc hay noùi ñuøa ñaáy?.

Giaû Lieãn cöôøi noùi:

- Con chò Naêm ôû phoøng phía taây laø Giaû Vaân ñaõ xin vôùi toâi hai

ba laàn. Toâi baûo noù haõy chôø, chaúng maáy khi coù vieäc naøy, môï laïi ñònh

cöôùp maát.

Phöôïng Thö cöôøi :

- Caäu cöù yeân taâm, Quí phi ñaõ daën troàng nhieàu tuøng, baùch veà

phía ñoâng baéc trong vöôøn vaø hoa coû ôû tröôùc laàu. Khi naøo khôûi coâng,

toâi seõ cho chaùu Vaân troâng nom vieäc aáy.

Giaû Lieãn noùi:

- Thoâi ñöôïc. Nhöng taïi sao ñeâm hoâm qua toâi muoán "ñoåi loái môùi"

môï laïi cöù vuøng vaèng haát chaân haát tay toâi ra.

Phöôïng Thö nghe noùi, nhoeûn cöôøi, phì vaøo Giaû Lieãn moät caùi, roài

cuùi ñaàu aên côm.

Giaû Lieãn cöôøi roài chaïy moät maïch ñeán haàu Giaû Chính, thì quaû laø

vieäc caùc ni coâ. Giaû Lieãn cöù theo lôøi Phöôïng Thö daën, noùi:

- Xem ra chaùu Caàn ñaõ thoâng thaïo, coù theå giao cho noù troâng nom,

cöù theo thöôøng leä, moãi thaùng chæ vieäc chi vaø lónh tieàn laø xong.

Giaû Chính xöa nay vaãn khoâng nhìn ñeán nhöõng vieäc nhoû nhaët,

nghe Giaû Lieãn noùi, baèng loøng ngay.

Giaû Lieãn veà nhaø baûo Phöôïng Thö. Phöôïng Thö sai ngöôøi baûo

ngay Chu thò. Giaû Caàn ñeán, caûm ôn vôï choàng GIaû Lieãn. Phöôïng Thö

laïi muoán toû ra thaân thieát, baûo haén vieát giaáy nhaän tröôùc ba thaùng

löông. Giaû Lieãn ñoùng daáu, phaùt theû cho haén ñi lónh. Kho baïc cöù theo

soá löông phaùt cho ba traêm laïng baïc traéng xoùa. Giaû Caàn ñöa bieáu

ngöôøi caân moät laïng ñeå uoáng nöôùc, roài sai ñöùa haàu nhoû ñem veà nhaø.

Haén baøn vôùi meï xong, laäp töùc thueâ maáy coã xe ñeán cöûa naùch phuû Vinh,

goïi hai möôi boán ngöôøi ra, ngoài caû leân xe, ñi moät maïch ñeán chuøa

Thieát Haïm.

Noùi veà Nguyeân phi ôû trong cung ñaõ xeáp xong thöù töï nhöõng baøi

ñeà vònh vöôøn Ñaïi Quan roài. Chôït nghó ñeán phong caûnh trong vöôøn,

sau laàn ra chôi, chaéc laø Giaû Chính baét ñoùng khoùa caån thaän, khoâng

cho ai ñi laïi, nhö theá chaúng hoùa phuï caùi ñeïp aáy laém sao? Vaû chaêng

ñaùm chò em trong nhaø ñeàu laø ngöôøi bieát ñeà vònh caû, sao ta khoâng baûo

hoï sang ñaáy, ñeå ñeán noãi ngöôøi taøi buoàn teû, hoa lieãu keùm töôi! Laïi

nghó ñeán Baûo Ngoïc khoâng nhö caùc anh em khaùc, töø beù ñeán lôùn vaãn ôû

luoân vôùi ñaùm chò em; neáu khoâng cho sang ñaây, seõ laøm cho caäu ta buoàn,

maø Giaû maãu vaø Vöông phu nhaân cuõng khoâng ñöôïc vui. Vaäy neân cho

Baûo Ngoïc ôû luoân ñaáy môùi phaûi.

Nguyeân phi lieàn sai thaùi giaùm laø Haï Trung ñem moät ñaïo duï ñeán

phuû Vinh truyeàn cho boïn Baûo Thoa vaøo ôû trong vöôøn, khoâng ñöôïc

ñoùng khoùa nhö tröôùc, Baûo Ngoïc cuõng ñöôïc ñeán ôû ñaáy ñoïc saùch.

Giaû Chính vaø Vöông phu nhaân nhaän ñöôïc duï, ñeán trình Giaû

maãu, roài sai ngöôøi vaøo trong vöôøn doïn deïp saép ñaët giöôøng gheá, treo

reøm maøn. Baûo Ngoïc nghe tin, khoân xieát vui möøng. Ñöông luùc voøi vónh

Giaû maãu, ñoøi caùi noï, ñoøi caùi kia, thì coù a hoaøn ñeán noùi: "OÂng sai goïi

caäu Baûo".

Baûo Ngoïc sa saàm neùt maët, maát vui, ngoài ngaån ra moät luùc, roài

uoán eùo níu chaët laáy Giaû maãu, khoâng chòu ñi.

Giaû Maãu an uûi:

- Cuûa quí cuûa baø naøy! Chaùu cöù ñi, ñaõ coù baø. Cha chaùu khoâng

daùm laøm raày raø chaùu ñaâu. Vaû chaùu vöøa laøm ñöôïc nhöõng baøi thô hay,

neân chò chaùu muoán cho chaùu vaøo trong vöôøn ôû. Cha chaùu sôï chaùu vaøo

trong aáy hay quaáy raày, neân goïi ñeán daën baûo maáy caâu ñaáy thoâi. Heã

cha baûo caâu gì, chaùu cöù vaâng lôøi ngay laø xong.

Giaû maãu noùi xong, goïi hai baø giaø ñeán daën: "Ñöa caäu Baûo sang,

vaø chôù ñeå oâng laøm cho caäu aáy sôï". Baø giaø vaâng lôøi ñi.

Baûo Ngoïc chaàm chaäm böôùc ñi, maõi môùi ñeán nôi. Giaû Chính

ñöông ôû buoàng Vöông phu nhaân baøn tính coâng vieäc. Boïn Kim xuyeán,

Thaùi Vaân, Thaùi Phöôïng, Tuù Loan, Tuù Phöôïng ñöông ñöùng ôû döôùi

theàm, troâng thaáy Baûo Ngoïc, ñeàu nhoeûn mieäng cöôøi. Kim Xuyeán naém

Baûo Ngoïc laïi kheõ baûo:

- Moâi toâi vöøa boâi nhieàu saùp thôm vaø ngoït laém, caäu coù thích aên

khoâng?

Thaùi Vaân ñaåy Kim Xuyeán ra cöôøi noùi:

- Ngöôøi ta ñöông ruoät roái bôøi bôøi, maøy coøn treâu choïc maõi! Luùc

naøy oâng baø ñang vui ñaáy, caäu ñi vaøo ñi.

Baûo Ngoïc ñaåy cöûa vaøo. Giaû Chính vaø Vöông phu nhaân ôû caû

trong buoàng. Dì Trieäu veùn reøm, Baûo Ngoïc vaøo, thaáy Giaû Chính vaø

Vöông phu nhaân ñöông ngoài treân giöôøng noùi chuyeän. Boïn Ngheânh

Xuaân, Thaùm Xuaân, Tích Xuaân, Giaû Hoaøn ñeàu ngoài gheá döôùi. Thaáy Baûo

Ngoïc vaøo, Thaùm Xuaân, Tích Xuaân vaø Giaû Hoaøn ñeàu ñöùng daäy.

Giaû Chính ngöôùc maét nhìn, thaáy Baûo Ngoïc daùng ñieäu thanh nhaõ,

veû maët tuaán tuù, ngoaûnh laïi nhìn Giaû Hoaøn, thì dieän maïo öôn heøn, ñi

ñöùng thoâ loã, khieán oâng ta laïi nhôù ngay ñeán Giaû Chaâu. Nghó ñeán

Vöông phu nhaân chæ coøn coù moät ñöùa con ñeû, yeâu quí nhö ngoïc, maø

mình thì ñaàu ñaõ hoa raâm, boãng loøng gheùt Baûo Ngoïc cuûa oâng ta ñaõ bôùt

ñi nhieàu. Lieàn noùi:

- Quí phi baûo maøy suoát ngaøy ñi chôi, khoâng chòu hoïc haønh; nay

baét maøy ôû trong vöôøn ñoïc saùch vôùi caùc chò em. Maøy phaûi coá hoïc, neáu

coøn leâu loång thì lieäu hoàn ñaáy!

Baûo Ngoïc vaâng lia lòa, Vöông phu nhaân daét laïi cho ngoài beân

caïnh. Caùc chò em cuõng ñaâu ngoài ñaáy. Vöông phu nhaân sôø coå Baûo Ngoïc

hoûi:

- Nhöõng vieân thuoác hoâm noï uoáng heát chöa?

- Coøn moät vieân aï.

- Ngaøy mai laïi laáy möôøi vieân nöõa. Moãi ñeâm tröôùc khi ñi nguû,

baûo Taäp Nhaân cho uoáng moät vieân.

- Vaâng. Tröôùc khi ñi nguû, Taäp Nhaân vaãn cho con uoáng.

Giaû Chính hoûi:

- Taäp Nhaân laø ai?

Vöông phu nhaân ñaùp:

- Laø moät a hoaøn.

- A hoaøn thì goïi teân gì khoâng ñöôïc. Ñöùa tai quaùi naøo ñaõ ñaët cho

noù caùi teân aáy?

Vöông phu nhaân thaáy Giaû Chính khoâng thích, lieàn giaáu hoä Baûo

Ngoïc, noùi:

- Ñoù laø baø ñaët cho noù ñaáy.

Giaû Chính noùi:

- Baø hieåu ñaâu nhöõng chöõ aáy. Nhaát ñònh laïi thaèng Baûo Ngoïc.

Baûo Ngoïc bieát khoâng giaáu noåi, ñöùng daäy thöa:

- Vì thöôøng ñoïc thô, con nhôù coù caâu: Hoa khí taäp nhaân tri truù

noaõn(1). Noù laø hoï Hoa, neân tieän mieäng con ñaët cho caùi teân aáy.

Vöông phu nhaân voäi baûo Baûo Ngoïc:

- Veà ñoåi ngay caùi teân aáy ñi.

Vaø quay sang noùi vôùi Giaû Chính:

- OÂng cuõng khoâng neân ñeå taâm veà vieäc nhoû naøy.

Giaû Chính noùi:

- Keå ra cuõng chaúng haïi gì, khoâng caàn phaûi ñoåi. Nhöng xem theá

ñuû bieát noù khoâng chaêm lo vieäc chính, chæ thích nhöõng lôøi vaên trai lô

phuø phieám thoâi.

OÂng ta quaùt to moät tieáng:

- Ñoà suùc sinh, sao khoâng böôùc ñi!

Vöông phu nhaân voäi noùi:

- Thoâi veà ñi, coù leõ baø ñöông chôø con ñaáy.

Baûo Ngoïc vaâng lôøi, thong thaû ñi ra, nhìn Kim Xuyeán leø löôõi cöôøi,

roài theo hai vuù giaø chaïy moät maïch veà nhaø. Luùc naøy Taäp Nhaân ñang

döïa cöûa, thaáy Baûo Ngoïc veà ñöôïc eâm thaám, cöôøi hoûi:

(1) Muøi thôm cuûa hoa ngaùt xung quanh ngöôøi, bieát laø ban ngaøy trôøi aám.

- OÂng goïi caäu ñeán laøm gì?

- Chaúng coù vieäc gì caû. OÂng sôï toâi vaøo ôû ñaáy quaáy roái, daën baûo

maáy caâu thoâi.

Noùi xong Baûo Ngoïc chaïy sang beân Giaû maãu trình heát ñaàu ñuoâi.

Khi aáy Ñaïi Ngoïc ôû ñaáy, Baûo Ngoïc lieàn hoûi:

- Coâ thích ôû choã naøo?

Ñaïi Ngoïc ñöông tính toaùn vieäc aáy, thaáy Baûo Ngoïc hoûi, lieàn cöôøi

noùi:

- Toâi thích ôû quaùn Tieâu Töông. ÔÛ ñaáy coù maáy khoùm truùc, quanh

co moät daõy bao lan, tónh mòch hôn choã khaùc.

Baûo Ngoïc voã tay cöôøi noùi:

- Thöïc ñuùng yù toâi! Toâi cuõng muoán coâ ôû ñaáy. Toâi ôû vieän Di Hoàng.

Hai chuùng ta laïi ñöôïc gaàn nhau, vaø ñeàu ñöôïc yeân laëng.

Hai ngöôøi ñöông baøn ñònh, thì Giaû Chính sai ngöôøi ñeán trình

Giaû maãu:

- Ñeán hai möôi hai thaùng hai naøy toát ngaøy, xin cho caùc caäu caùc

coâ doïn vaøo ôû trong vöôøn.

Trong maáy ngaøy aáy, ngöôøi nhaø chia nhau vaøo vöôøn doïn deïp. Baûo

Thoa ôû Haønh Vu uyeån, Ñaïi Ngoïc ôû quaùn Tieâu Töông, Ngheânh Xuaân ôû

laàu Xuyeát Caåm, Thaùm Xuaân ôû Thu Saûng trai, Tích Xuaân ôû hieân Luïc

Phong, Lyù Hoaøn ôû thoân Ñaïo Höông, Baûo Ngoïc ôû vieän Di Hoàng. Moãi

nôi phaùi theâm hai baø giaø, boán a hoaøn. Ngoaøi baø vuù vaø caùc ngöôøi haàu

caän, coøn coù nhieàu ngöôøi chuyeân giöõ vieäc doïn deïp queùt röûa. Ñeán ngaøy

hai möôi hai, ñaâu ñaáy ñeàu doïn saïch seõ caû. Baáy giôø trong vöôøn phuùt ñaõ

hoa chaøo ñai gaám, lieãu ñoùn gioù thôm, khoâng coøn vaéng veû nhö khi

tröôùc nöõa.

Baûo Ngoïc töø khi vaøo ôû trong vöôøn, loøng ñaày vui thích, chaúng

mong gì khaùc nöõa. Ngaøy naøo caäu ta cuõng chæ cuøng chò em vaø boïn a

hoaøn hoïp maët moät choã, hoaëc ñoïc saùch, hoaëc vieát laùch, gaåy ñaøn, ñaùnh

côø, hoïc veõ, laøm thô, theâu loan, troå phöôïng, choïi coû, haùi hoa, ngaâm thô,

haùt laåy, ñoá chöõ, ñoaùn muùi quaû, tha hoà chôi bôøi thoûa thích. Baûo Ngoïc

coù boán baøi töùc caûnh boán muøa, tuy khoâng hay laém, nhöng cuõng taû ñöôïc

tình caûnh chaân thöïc:

TÖÙC CAÛNH ÑEÂM XUAÂN

Tröôùng raùng maøn maây saép saün roài,

Ngoõ ngoaøi tieáng eách thoaùng beân tai.

Goái vöông hôi laïnh möa ngoaøi cöûa,

Maét ngaém maøu xuaân, moäng gaëp ngöôøi.

Caây neán khoùc ai giaøn guïa maõi!

Boâng hoa hôøn khaùch uû eâ hoaøi!

A hoaøn chaúng bieát löôøi hay nuõng?

Vaãn cöù oâm chaên, vaãn noùi cöôøi.

TÖÙC CAÛNH ÑEÂM HEØ

Theâu khuya ai môùi nguû say,

Trong loàng, anh vuõ goïi ngay pha cheø.

Göông xaï nguyeät roïi song the,

Ñaøo vaân ngaøo ngaït, höông cheø vua ban.

Moùc sen coác ngoïc ñaày traøn,

Ngaû nghieâng gioù lieãu beân giaøn pha leâ.

Treân ñình phe phaåy quaït heø,

Laàu son trang ñieåm reøm che cuoán lieàn.

TÖÙC CAÛNH ÑEÂM THU

Trong Giaùng Vaân hieân vaéng tieáng ngöôøi,

Maøn the nhaáp nhaùnh boùng traêng troâi.

Haïc noàng giaác ñieäp treân reâu ñaù,

Quaï ñaãm suông ngoâ caïnh gieáng khôi.

Haàu ñeán giaûi chaên, ñaøn phöôïng muùa,

Ngöôøi veà töïa cöûa, caùnh hoa rôi(1)

Quaù say traèn troïc ñeâm coøn khaùt,

Quaït nöôùc pha traø haõy uoáng chôi.

TÖÙC CAÛNH ÑEÂM ÑOÂNG

Mô maøng mai truùc troáng ba roài,

Ñeäm aám chaên loàng vaãn tænh hoaøi.

Saân rôïp boùng thoâng chim haïc ñöùng,

(1) Nguyeân vaên caâu naøy: Khi ngöôøi töïa cöûa quay veà thì hoa tuyeát rôi ñaày.

Oanh im gioïng haùt, tuyeát hoa rôi.

Ai truøm aùo thuùy, hoàn thô laïnh,

Ñaây khoaùc da ñieâu, söùc röôïu löôøi.

Coâ gaùi haàu traø xem ñaõ thaïo,

Laáy ngay tuyeát môùi thöû pha chôi.

Thaáy maáy baøi thô naøy laø cuûa moät coâng töû möôøi hai möôøi ba tuoåi

ôû phuû Vinh laøm ra, nhöõng boïn xu phuï theá lôïi luùc aáy tranh nhau bieân

cheùp truyeàn tuïng khaép nôi. Nhöõng baïn treû laõng maïn, thích caâu trai

lô kheâu gôïi, cuõng vieát vaøo quaït, hoaëc ñeà leân töôøng, ñeå thænh thoaûng

ngaâm nga. Vì theá coù nhieàu ngöôøi ñeán xin chöõ, xin thô, xin veõ, xin ñeà,

Baûo Ngoïc thaønh ra ñaéc yù, ngaøy naøo cuõng baän veà vieäc thuø öùng. Khoâng

ngôø, tónh quaù hoùa ñoäng; moät hoâm, Baûo Ngoïc thaáy buoàn raàu khoù chòu,

nhìn caùi naøy khoâng ñeïp, caùi kia khoâng hay, ra vaøo leân xuoáng, chæ

thaáy böïc mình. Trong vöôøn, phaàn ñoâng laø boïn con gaùi ñang coøn tính

neát ngaây thô, cöôøi noùi hoàn nhieân, aên ôû ñöùng ngoài gaëp ñaâu hay ñaáy,

thì bieát theá naøo ñöôïc taâm söï cuûa Baûo Ngoïc?

Baûo Ngoïc khoù chòu, khoâng thích ôû trong vöôøn, chæ muoán ra

ngoaøi phoùng tuùng cho roäng caúng, nhöng laïi ngôù ngaån, khoâng noùi ra

ñöôïc caùi sôû thích cuûa mình. Dính Yeân thaáy theá, muoán baøy troø vui,

nhöng nghó ñi nghó laïi, caùi gì Baûo Ngoïc cuõng chôi chaùn roài, khoù coù troø

vui, chæ coøn moät thöù laø chöa troâng thaáy. Noù lieàn ñi ñeán caùc haøng saùch,

tìm toøi nhöõng truyeän nhö: Phi Yeán, Hôïp Ñöùc, Voõ Taéc Thieân, Döông

Quyù Phi vaø caùc truyeän thaàn kyø khaùc, mua maáy boä ñem veà bieáu Baûo

Ngoïc.

Baûo Ngoïc chöa ñöôïc xem saùch naøy bao giôø, quaû nhieân thích laém,

nhö laø baét ñöôïc cuûa baùu. Dính Yeân laïi daën:

- Caäu khoâng neân ñem vaøo trong vöôøn, neáu ñeå cho ngöôøi ta troâng

thaáy, thì toâi seõ bò aên ñoøn!

Nhöng Baûo Ngoïc khi naøo laïi chòu nghe? Cöù tính quanh tính

quaån hai ba laàn, roài choïn nhöõng boä naøo lôøi vaên hôi thanh nhaõ, ñeå ôû

treân giöôøng, chôø khi vaéng ngöôøi môùi ñem ra xem; coøn nhöõng boä tuïc

quaù thì giaáu ôû buoàng saùch beân ngoaøi.

Moät hoâm, vaøo trung tuaàn thaùng ba. Côm saùng xong, Baûo Ngoïc

ñeán ngoài treân hoøn ñaù döôùi caây ñaøo, caïnh caàu Thaám Phöông, giôû cuoán

Hoäi Chaân kyù(1) ra xem. Khi ñeán chöông "Laïc hoàng thaønh traän"(2) chôït

côn gioù löôùt qua, hoa ñaøo treân caây ruïng xuoáng haøng ñaáu ñaày caû ngöôøi,

caû saùch, caû treân maët ñaát. Baûo Ngoïc muoán ruõ ñi, nhöng laïi sôï chaân

giaãm phaûi, ñaønh höùng laáy hoa, ñem thaû xuoáng ao. Nhöõng caùnh hoa aáy

cöù leânh ñeânh noåi treân maët nöôùc, roài qua ñaäp Thaám Phöông troâi ñi.

Baûo Ngoïc quay laïi, thaáy treân maët ñaát vaãn coøn nhieàu caùnh hoa.

Ñöông luùc duøng daèng, chôït nghe ñaèng sau coù ngöôøi hoûi: "Anh ôû ñaây

laøm gì theá?" Baûo Ngoïc quay laïi, thaáy Ñaïi Ngoïc vai vaùc caùi cuoác, ñeo

caùi tuùi the, tay caàm caùi choåi queùt hoa. Baûo Ngoïc cöôøi noùi:

- Toát laém. Baây giôø coâ haõy ñi queùt heát nhöõng caùnh hoa coøn laïi

kia ñem thaû xuoáng nöôùc. Toâi vöøa thaû xuoáng ñaáy nhieàu laém.

Ñaïi Ngoïc noùi:

- Thaû xuoáng nöôùc khoâng ñöôïc ñaâu. Anh töôûng nöôùc ôû ñaây saïch aø?

Khi chaûy ñeán nhöõng choã gaàn nhaø ngöôøi ta ôû, thì nöôùc chöùa ñuû hoâi

thoái, vaãn laøm hoa dô baån. ÔÛ goø ñaèng kia toâi ñaõ ñaøo moät caùi maû ñeå

choân hoa. Nay ta queùt heát, boû vaøo caùi tuùi naøy, ñem ñeán ñaáy choân. Hoa

laâu ngaøy hoùa ra ñaát, nhö theá chaúng saïch hay sao?

Baûo Ngoïc nghe vaäy möøng laém, cöôøi:

- Ñeå toâi boû saùch xuoáng, cuøng ñi nhaët vôùi coâ.

Ñaïi Ngoïc hoûi:

- Saùch gì ñaáy?

Baûo Ngoïc voäi giaáu ñi roài noùi:

- Chaúng qua nhöõng saùch "Ñaïi hoïc, Trung dung" thoâi.

- Anh coøn giôû troø ma quæ giaáu toâi aø? Muoán toát, anh ñöa ngay cho

toâi xem.

- Cho coâ xem, toâi chaúng sôï gì. Nhöng xem xong, coâ ñöøng keå laïi

cho ai bieát. Truyeän naøy vaên vieát hay laém, neáu coâ xem noù, thì queân caû

aên.

Noùi xong ñöa saùch cho Ñaïi Ngoïc.

Ñaïi Ngoïc boû caùc ñoà nhaët hoa xuoáng, caàm laáy saùch, caøng xem

caøng thích, chöøng chöa aên xong böõa côm, ñaõ xem heát caû möôøi saùu hoài.

Thaáy lôøi vaên rung ñoäng, trong mieäng nhöôøng coù muøi thôm, Ñaïi Ngoïc

chaêm chuù ñoïc xong ñöùng ngaån ngöôøi ra, coá nhaåm cho nhôù.

(1) Töùc truyeän Taây söông, Nguyeân Chaån ñôøi Ñöôøng laøm ra.

(2) Hoa ñoû ruïng thaønh töøng traän.

Baûo Ngoïc cöôøi:

- Coâ xem coù hay khoâng.

Ñaïi Ngoïc gaät ñaàu cöôøi:

- Xem thuù thaät!

Baûo Ngoïc cöôøi noùi:

- Toâi laø ngöôøi nhieàu saàu, nhieàu beänh, coâ laø trang nghieâng nöôùc

nghieâng thaønh.(1)

Ñaïi Ngoïc nghe thaáy caâu aáy, maët vaø tai ñoû böøng leân, laäp töùc

döïng ngöôïc loâng maøy, nhö cau laïi maø khoâng phaûi laø cau, troá hai con

maét, nhö trôïn maø khoâng phaûi laø trôïn. Maù ñaøo noåi giaän, maët phaán

ngaäm hôøn, troû vaøo maët Baûo Ngoïc:

- Anh noùi baäy muoán cheát ñaáy! Daùm ñem nhöõng lôøi laúng lô suoàng

saõ laêng nhaêng ñeå khinh nhôøn toâi! Toâi veà maùch caäu môï ñaáy.

Noùi ñeán hai chöõ "khinh nhôøn", maët Ñaïi Ngoïc ñoû ngaàu leân,

nguaây nguaåy chaïy ñi ngay.

Baûo Ngoïc voäi ñöùng ngaên laïi, noùi:

- Xin coâ haõy tha cho toâi laàn naøy, neáu toâi coù buïng khinh nhôøn coâ,

sau naøy toâi ngaõ xuoáng ao, bò giaûi aên thòt, hoùa ra con ruøa. Khi naøo coâ

laøm baø nhaát phaåm phu nhaân, giaø oám veà chaàu Phaät, toâi seõ ñeán moä ñoäi</p>
bia cho coâ suoát ñôøi.

Caâu aáy laøm cho Ñaïi Ngoïc phì cöôøi, duïi maét noùi:

- Hôi moät tyù ñaõ sôï run leân. Theá maø anh hay noùi baäy! Thoâi

chaúng qua Toát maõ maø ñoaûng, beà ngoaøi giaùp baïc, coát trong saùp vaøng!(2)

Baûo Ngoïc nghe vaäy, cöôøi noùi:

- Coâ noùi gì ñaáy? Coâ noùi chuyeän Taây söông ñaáy aø? Toâi cuõng ñi

maùch ñaáy.

Ñaïi Ngoïc cöôøi:

- Anh baûo anh lieác maét qua cuõng thuoäc, coù leõ toâi khoâng nhìn

moät caùi ñöôïc möôøi doøng ö?

Baûo Ngoïc vöøa caát saùch ñi, vöøa cöôøi noùi:

- Thoâi, ñöøng noùi ñeán chuyeän aáy nöõa, chuùng ta ñi choân hoa ñi.

Roài hai ngöôøi cuøng ñi nhaët vaø choân hoa. Vöøa xong thì Taäp Nhaân

chaïy ñeán noùi:

(1) Chöõ trong Taây söông kyù.

(2) Caâu naøy trích trong vôû Maãu ñôn ñình, Thang Hieån Toå ñôøi Minh soaïn ra.

- Toâi tìm caäu khaép nôi, chaúng thaáy ñaâu caû. Caäu moø ñeán ñaây laøm

gì theá? OÂng Caû ôû beân kia khoù ôû, caùc coâ sang thaêm caû roài, cuï baûo toâi

ñi tìm caäu sang thaêm. Caäu veà thay quaàn aùo ngay ñi.

Baûo Ngoïc lieàn caàm laáy saùch, töø bieät Ñaïi Ngoïc, cuøng Taäp Nhaân

quay veà.

Ñaïi Ngoïc thaáy Baûo Ngoïc ñi roài, caùc chò em laïi khoâng coù ai ôû ñaây,

moät mình thui thuûi veà buoàng. Vöøa ñi ñeán goùc töôøng vieän Leâ Höông,

thì nghe ôû trong nhaø coù tieáng saùo, tieáng haùt traàm boång dòu daøng. Ñaïi

Ngoïc bieát ngay laø boïn möôøi hai con haùt nhoû ñöông taäp dieãn tuoàng.

Ñaïi Ngoïc khoâng ñeå yù nghe, nhöng cuõng coù hai caâu loït vaøo tai, roõ raøng

khoâng soùt chöõ naøo:

Tröôùc sao hoàng tía ñua chen,

Giôø sao gieáng laáp töôøng nghieâng theá naøy!

Nghe xong, Ñaïi Ngoïc raát laø thöông caûm, ñöùng döøng laéng tai

nghe, laïi thaáy haùt:

Ngaøy xuaân caûnh ñeïp ñaõ qua,

Nieàm vui roän raõ ôû nhaø naøo ñaây?

Ñaïi Ngoïc gaät ñaàu khen ngôïi, nghó buïng: "Theá ra trong vôû haùt

cuõng coù nhieàu caâu vaên hay, tieác raèng ngöôøi ñôøi chæ bieát nghe, chöa

chaéc ñaõ thöôûng thöùc ñöôïc nhöõng caùi hay trong ñoù", chôït laïi hoái khoâng

neân nghó nhaûm, boû nhôõ nhöõng khuùc haùt, Ñaïi Ngoïc laïi laéng tai nghe

nöõa, thaáy haùt caâu:

Chæ vì naøng ngöôøi ñeïp nhö hoa,

Tuoåi troâi nhö nöôùc...(1)

Nghe caây naøy, taâm thaàn Ñaïi Ngoïc choaùng vaùng; sau laïi thaáy

nhöõng caâu: Thöông mình ôû choán thaâm khueâ... laïi caøng nhö say nhö

daïi, khoâng ñöùng vöõng ñöôïc, Ñaïi Ngoïc ngoài treân hoøn ñaù ngaãm nghó yù

vò taùm chöõ: Ngöôøi ñeïp nhö hoa, tuoåi troâi nhö nöôùc. Chôït nhôù ñeán coå

nhaân coù caâu: Nöôùc chaûy hoa taøn kheùo höõng hôø, maø trong töø khuùc naøy

laïi coù caâu: Nöôùc chaûy hoa troâi xuaân ñaõ heát, treân ñôøi coõi tuïc... Vaû laïi

trong Taây Söông kyù laïi coù caâu:

Hoa rôi doøng nöôùc ñoû ngoøm,

Muoân saàu vô vaån heùo hon loøng naøy.

(1) Cuõng chöõ trong Taây söông kyù.

Bao nhieâu yù nghó doàn laïi, laøm Ñaïi Ngoïc ñaén ño suy nghó, baát

giaùc taâm thaàn ngô ngaån, nöôùc maét traøn quanh. Ñöông luùc phieàn naõo,

chöa tìm ñöôïc caùch khuaây khoûa, boãng coù ngöôøi ñaäp moät caùi vaøo sau

löng:

Thaät laø:

Sôùm phaán ñeâm theâu naøo nghó ñeán;

Nhìn traêng höùng gioù laïi buoàn theâm.

o0o

Hoài thöù hai möôi boán

Kim Cöông say röôïu, tính haøo hieäp tieàn baïc coi khinh

Coâ gaùi si tình, rôi khaên luïa mô maøng nhôù baïn

Ñaïi Ngoïc ñöông luùc tình töù trieàn mieân, nghó ngôïi vô vaån, chôït

coù ngöôøi voã vaøo löng noùi:

- Coâ ngoài ñaây moät mình laøm gì?

Ñaïi Ngoïc giaät mình ngoaûnh laïi, nhìn thaáy Höông Laêng. Ñaïi

Ngoïc noùi:

- Con quaùi naøy laøm ngöôøi ta giaät mình! Maøy ôû ñaâu ñeán ñaây?

Höông Laêng cöôøi hì hì noùi:

- Toâi ñi tìm coâ toâi, chaúng thaáy ñaâu caû. Chò Töû Quyeân cuõng ñöông

tìm coâ, vaø noùi laø môï Lieãn cho ngöôøi ñöa bieáu cheø. Chuùng ta veà thoâi.

Höông Laêng noùi xong daét Ñaïi Ngoïc veà quaùn Tieâu Töông, thaáy coù

hai bình cheø cuûa Phöôïng Thö ñöa sang. Ñaïi Ngoïc vaø Höông Laêng

ngoài xuoáng noùi chuyeän, chaúng qua: Ngöôøi naøy theâu ñeïp ngöôøi kia theâu

kheùo, cuøng nhau ñaùnh côø, xem saùch moät luùc, roài Höông Laêng ra veà.

Uyeân Öông ñang ngoài gheù treân giöôøng xem ñöôøng kim theâu cuûa

Taäp Nhaân. Thaáy Baûo Ngoïc veà, Uyeân Öông hoûi:

- Caäu ñi ñaâu veà theá? Cuï ñöông chôø, baûo caäu sang thaêm oâng Caû.

Caäu veà thay quaàn aùo ngay ñi!

Taäp Nhaân vaøo buoàng laáy quaàn aùo ra.

Baûo Ngoïc ngoài ôû meùp giöôøng, boû giaøy ra, ñang chôø mang uûng

ñeán, ngoaûnh thaáy Uyeân Öông maëc aùo luïa ñoû, vai khoaùc ñoaïn xanh, coå

quaøng khaên nhieãu tía, döôùi ñi ñoâi bít taát maøu da ngaø, ñoâi giaøy theâu

ñoû, ñöông cuùi xuoáng xem böùc theâu. Baûo Ngoïc gheù maët gaàn vaøo coå

Uyeân Öông, ngöûi thaáy muøi thôm, lieàn giô tay xoa, thaáy da traéng mòn,

chaúng keùm gì Taäp Nhaân, lieàn choàm laïi gaàn, coù veû theøm thuoàng cöôøi

noùi:

- Cho toâi neám moät ít saùp ôû moâi chò!

Noùi xong, Baûo Ngoïc baùm chaët vaøo ngöôøi Uyeân öông. Uyeân Öông

keâu aàm leân:

- Chò Taäp Nhaân ra ñaây maø xem! Chò ôû lieàn vôùi caäu aáy bao nhieâu

laâu, chaúng bieát khuyeân ngaên, cöù ñeå maõi theá naøy aø?

Taäp Nhaân mang quaàn aùo ra, nhìn Baûo Ngoïc noùi:

- Nay khuyeân mai khuyeân, taät naøo vaãn chöùng aáy. Caäu laøm caùi

troø gì vaäy? Cöù theá maõi toâi cuõng khoù loøng maø ôû yeân ñöôïc.

Taäp Nhaân giuïc Baûo Ngoïc thay quaàn aùo, roài cuøng Uyeân Öông ra

ñi. Sau khi chaøo Giaû maãu xong, Baûo Ngoïc ra ngoaøi, ngöôøi vaø ngöïa ñaõ

saép ñuû caû. Baûo Ngoïc ñang leân ngöïa, gaëp Giaû Lieãn ñi thaêm beänh trôû

veà. Troâng thaáy, Baûo Ngoïc xuoáng ngöïa chaïy laïi. Hai ngöôøi noùi chuyeän

ñöôïc maáy caâu. Chôït coù ngöôøi ñi ñeán beân noùi: "Xin chaøo chuù Baûo".

Baûo Ngoïc thaáy ngöôøi aáy neùt maët deã coi, ngöôøi dong doûng cao,

chöøng möôøi taùm, möôøi chín tuoåi, raát nho nhaõ lòch söï. Baûo Ngoïc nhìn

maët quen quen, nhöng khoâng bieát con caùi nhaø ai, teân laø gì. Giaû Lieãn

cöôøi noùi:

- Sao chuù ñöùng ngaån ra theá? Khoâng nhaän ñöôïc noù aø? Noù laø chaùu

Vaân, con chò Naêm ôû beân caïnh ñaáy.

Baûo Ngoïc cöôøi noùi:

- Phaûi roài. Theá maø toâi queân maát.

Roài hoûi:

- Meï chaùu coù ñöôïc maïnh khoâng? Nay chaùu laøm vieäc gì?

Giaû Vaân troû vaøo Giaû Lieãn noùi:

- Chaùu ñi tìm chuù Hai noùi caâu chuyeän.

Baûo Ngoïc cöôøi :

- Baây giôø chaùu ñaõ hôn tröôùc nhieàu, troâng gioáng nhö con cuûa chuù!

Giaû Lieãn cöôøi noùi:

- Kheùo noùi, khoâng bieát ngöôïng! Ngöôøi ta hôn mình ñeán naêm saùu

tuoåi, maø laïi muoán nhaän laøm con?

Baûo Ngoïc cöôøi hoûi:

- Chaùu bao nhieâu tuoåi roài?

Giaû Vaân noùi:

- Chaùu möôøi taùm tuoåi.

Giaû Vaân laø ngöôøi nhanh nheïn laùu lænh, nghe thaáy Baûo Ngoïc noùi

theá, lieàn cöôøi noùi:

- Tuïc ngöõ noùi ñuùng laém, "oâng coøn ngoài loûn trong noâi, chaùu ñaõ luï

khuï choáng gaäy". Chaùu tuy nhieàu tuoåi, nhöng "nuùi cao khoâng che noåi

maët trôøi". Töø khi cha chaùu maát ñi, chaùu khoâng coù ngöôøi troâng nom.

Neáu chuù Baûo khoâng cho chaùu laø haïng ngöôøi ngu xuaån, nhaän cho laøm

con, thì thöïc phuùc cho chaùu laém.

Giaû Lieãn cöôøi noùi:

- Chuù nghe chöa? Neáu nhaän noù laø con thì khoâng theå boû lieàu noù

ñöôïc ñaâu.

Noùi xong, cöôøi roài boû ñi.

Baûo Ngoïc cöôøi noùi:

- Ngaøy mai roãi, chaùu ñeán thaêm chuù, ñöøng coù thaäm thaäm thuït

thuït vôùi boïn hoï. Baây giôø chuù baän. Ngaøy mai chaùu cöù ñeán thö phoøng,

chuùng ta seõ noùi chuyeän nhieàu. Roài chuù seõ ñöa chaùu ñi chôi vöôøn.

Noùi xong, leân ngöïa sang nhaø Giaû Xaù. Thaáy Giaû Xaù chæ caûm

xoaøng thoâi, Baûo Ngoïc noùi laïi lôøi hoûi thaêm cuûa Giaû maãu, sau môùi ñeán

löôït mình. Giaû Xaù ñöùng daäy caûm taï lôøi Giaû maãu, roài sai ngöôøi: "ñöa

chaùu Baûo vaøo ngoài chôi trong buoàng baø".

Baûo Ngoïc ñi veà phía sau, vaøo buoàng treân. Hình phu nhaân troâng

thaáy, ñöùng daäy hoûi thaêm söùc khoûe Giaû maãu, Baûo Ngoïc chaøo hoûi xong.

Hình phu nhaân daét leân buïc ngoài, hoûi han moïi ngöôøi, roài sai pha nöôùc.

Ñöông uoáng nöôùc, Giaû Toân chaïy ñeán chaøo Baûo Ngoïc. Hình phu nhaân

noùi:

- Thaèng khæ kia chaïy nhoâng ñaâu veà theá! Vuù boõ cuûa maøy cheát caû

roài aø! Sao khoâng ai troâng nom, ñeå cho maøy maët muõi nhem nhuoác theá

kia, xem coù coøn ra daùng con nhaø gia theá thö höông nöõa khoâng?

Vöøa luùc aáy hai chuù chaùu Giaû Hoaøn, Giaû lan ñeán thaêm. Hình phu

nhaân baûo hai ngöôøi ngoài vaøo gheá. Giaû Hoaøn troâng thaáy Baûo Ngoïc

cuøng ngoài treân neäm vôùi Hình phu nhaân, laïi ñöôïc Hình phu nhaân voàn

vaõ voã veà ñuû caùch, trong buïng laáy laøm khoù chòu, ngoài moät luùc, ñöa maét

cho Giaû Lan baûo veà. Giaû Lan phaûi nghe theo, cuõng ñöùng daäy xin veà.

Baûo Ngoïc thaáy chuùng veà, cuõng muoán veà moät theå. Hình phu nhaân

noùi:

- Chaùu haõy ngoài laïi ñaây, baùc coøn muoán noùi chuyeän vôùi chaùu.

Baûo Ngoïc ñaønh phaûi ngoài naùn laïi. Hình phu nhaân ngoaûnh laïi

baûo Giaû Hoaøn, Giaû Lan:

- Caùc chaùu veà noùi vôùi meï caùc chaùu raèng ta coù lôøi hoûi thaêm. Caùc

coâ caùc chò ôû caû beân naøy, nhoän laém, laøm ta nhöùc caû ñaàu! Hoâm nay ta

khoâng theå giöõ caùc chaùu ôû laïi aên côm ñöôïc.

Boïn Giaû Hoaøn chaøo roài ñi ra.

Baûo Ngoïc cöôøi:

- Theá ra caùc chò em ôû caû beân naøy? Sao chaùu khoâng thaáy?

Hình phu nhaân noùi:

- Luùc naõy hoï ngoài ôû ñaây, vöøa môùi ra caû phía sau, khoâng bieát

chöøng hoï ñaõ vaøo nhaø naøo roài.

- Luùc naõy baùc baûo caàn noùi caâu chuyeän, vaäy thì chuyeän gì aï?

- Coù chuyeän gì ñaâu, chæ muoán baûo chaùu ôû laïi aên côm vôùi caùc chò

em ñaáy thoâi. Roài baùc seõ cho chaùu caùi naøy mang veà maø chôi.

Ñöông noùi chuyeän, ñaõ ñeán böõa côm chieàu. Boïn chò em ñeàu ñeán

ñaáy caû. Baøn gheá, baùt ñóa ñöôïc baøy ra. Moïi ngöôøi cuøng ngoài aên. AÊn

xong, Baûo Ngoïc caùo töø Giaû Xaù, cuøng boïn chò em veà trình Giaû maãu vaø

Vöông phu nhaân, roài ñaâu veà ñaáy.

Giaû Vaân, hoâm aáy ñeán thaêm Giaû Lieãn, nhaân tieän hoûi xem ñaõ coù

vieäc gì laøm chöa? Giaû Lieãn noùi:

- Hoâm noï coù moät vieäc, nhöng thím chaùu coá xin cho chaùu Caàn.

Thím chaùu coù höùa vôùi ta: nay mai trong vöôøn coù maáy choã caàn troàng

caây, troàng hoa. Khi naøo khôûi coâng, nhaát ñònh ñeå chaùu laøm.

Giaû Vaân nghó moät luùc, noùi:

- Neáu theá, chaùu ñaønh chôø vaäy. Nhöng xin chuù ñöøng noùi vôùi thím

laø hoâm nay chaùu ñeán ñaây hoûi doø, khi naøo vieäc tôùi nôi, chaùu noùi cuõng

chöa muoän.

Giaû Lieãn noùi:

- Chuù noùi laøm gì! Thì giôø ñaâu noùi nhöõng chuyeän haõo aáy? Saùng

sôùm mai chuù phaûi ñi sang aáp Höng, noäi nhaät seõ veà. Toái mai chaùu haõy

laïi, chöù ñeán sôùm chuù khoâng roãi ñaâu.

Noùi xong, haén vaøo nhaø trong maëc quaàn aùo roài ñi.

Giaû Vaân ôû phuû Vinh veà, ñi ñöôøng naûy ra moät yù nghó, lieàn ñeán

ngay nhaø caäu laø Boác Theá Nhaân. Boác Theá Nhaân coù moät cöûa hieäu baùn

höông lieäu(1). Khi ôû hieäu veà, Boác troâng thaáy Giaû Vaân, lieàn hoûi:

- Chaùu ñeán ñaây laøm gì?

- Chaùu coù vieäc muoán ñeán nhôø caäu giuùp cho. Xin caäu baùn chòu cho

chaùu ít baêng phieán, xaï höông, moãi thöù boán laïng, ñeán thaùng taùm chaùu

seõ traû ñuû soá tieàn.

Boác Theá Nhaân cöôøi nhaït:

- Thoâi chaùu ñöøng noùi chuyeän mua chòu nöõa! Ñoä tröôùc coù moät anh

buoân chung vôùi ta, mua haøng cho baø con, chòu maáy laïng baïc ñeán nay

vaãn chöa traû. Vì theá moïi ngöôøi phaûi chia nhau maø buø, roài giao öôùc vôùi

nhau: khoâng ai ñöôïc baùn chòu cho baïn beø, neáu phaïm ñieàu naøy phaûi

phaït hai möôi laïng. Vaû chaêng nhöõng thöù haøng naøy ñang hieám, chaùu

ñem tieàn maët ñi mua cuõng khoù maø tìm ñöôïc, chæ vaùc tieàn ñi vaùc tieàn

veà theâm toán coâng thoâi. Ñoù laø moät vieäc. Hai laø chaùu chaúng coù vieäc gì

ñaùng caàn ñeán, chaúng qua mua chòu veà roài laøm phí phaïm ñi. Chaùu cöù

phaøn naøn raèng: gaëp caäu luùc naøo laø bò maéng luùc aáy, vì chaùu coøn treû

tuoåi, chöa bieát ñieàu hay leõ phaûi. Chaùu cuõng neân nghó caùch laäp thaân,

kieám tieàn maø aên maø maëc, thì caäu troâng thaáy môùi vui loøng.

Giaû Vaân cöôøi noùi:

(1) Caùc chaát thôm nhö baïch ñaøn, baêng phieán, xaï höông, v.v..

- Caäu noùi ñuùng. Khi cha chaùu cheát, chaùu haõy coøn beù, chaû hieåu gì

caû; chæ nghe meï chaùu noùi laïi, laø vieäc choân caát cha chaùu, ñeàu nhôø caäu

ñöùng ra lo lieäu caû. Caäu cuõng bieát ñaáy, chaùu chæ coøn coù moät maãu ruoäng

vaø hai gian nhaø, coù phaûi töï tay chaùu phung phaù heát ñaâu? "Ñaøn baø duø

gioûi dang ñeán ñaâu, neáu khoâng coù gaïo cuõng khoù loøng thoåi ra ñöôïc côm".

Theá thì baây giôø caäu baûo chaùu laøm theá naøo? AÁy laø chaùu ñaáy, chöù

nhöõng ñöùa maët daøy maøy daïn, cöù vaøi ba ngaøy laïi ñeán voøi vónh caäu,

nay ba thöng gaïo, mai vaøi thöng ñaäu, thì caäu cuõng ñaønh chòu chöù bieát

laøm sao.

Boác Theá Nhaân noùi:

- Chaùu ôi! Neáu caäu giaøu coù, thì coøn noùi gì? Caäu thöôøng noùi vôùi

môï chaùu, chæ buoàn laø chaùu khoâng bieát lo tính. Giaù chaùu bieát nghó caùch

laäp thaân, cöù ñeán caùc nhaø lôùn trong hoï, daàu khoâng gaëp ñöôïc caùc oâng

treân, thì chòu khoù nhuõn nhaën nieàm nôû vôùi nhöõng ngöôøi quaûn gia,

cuõng deã tìm ñöôïc coâng vieäc. Hoâm noï caäu ra phoá, gaëp anh Tö ôû phoøng

thöù ba, ngoài cheãm cheä treân moät caùi xe sang troïng, ñaèng sau coù boán

naêm coã xe chôû moät baän boán naêm möôi ni coâ, ñaïo coâ ra ngoaøi mieáu.

Neáu anh ta khoâng gioûi dang, laøm gì laïi ñöôïc troâng nom vieäc aáy.

Giaû Vaân thaáy caäu noùi loâi thoâi khoù chòu, lieàn ñöùng daäy xin veà.

Boác Theá Nhaân noùi:

- Laøm gì maø voäi theá? Chaùu ôû laïi aên côm ñaõ.

Baø vôï ôû trong nhaø nghe vaäy noùi:

- OÂng môùi laåm caåm chöù! Vöøa keâu heát gaïo, ñaõ phaûi mua cho nöûa

caân mì maø aên, oâng laïi coøn giaû caùch phong löu! OÂng giöõ chaùu ôû laïi ñeå

nhòn ñoùi aø?

Boác Theá Nhaân noùi:

- Mua theâm nöûa caân nöõa cuõng ñöôïc.

Baø ta lieàn goïi con gaùi:

- Con Ngaân ñaâu! Maøy sang beân nhaø baø Vöông tröôùc cöûa hoûi xem

coù tieàn thì vay maáy chuïc ñoàng, saùng mai seõ traû.

Giaû Vaân voäi gaït ngay: "Xin ñöøng laøm phieàn nöõa". Roài chaïy ñi

maát huùt!

Giaû Vaân ôû nhaø caäu ra, trong loøng buoàn böïc, vöøa nghó vöøa caém

ñaàu chaïy, khoâng ngôø chaïm ngay phaûi moät ngöôøi say röôïu. Ngöôøi kia

maéng: "Con meï maøy! Muø aø, daùm ñaâm caû vaøo tao!"

Giaû Vaân sôï giaät naûy ngöôøi, ñònh laùnh ñi, nhöng bò ngöôøi kia

naém ñöôïc, nhìn kyõ, teù ra Ngheâ Nhò, ôû lieàn ngay beân xoùm.

Ngheâ Nhò laø moät keû voâ laïi, laøm ngheà cho vay laõi, cho tieàn ñaàu ôû

trong soøng baïc, thích uoáng röôïu vaø ñaùnh nhau. Baáy giôø haén ñi ñoøi nôï

veà, ñaõ say khöôùt roài, khoâng ngôø Giaû Vaân chaïy ñaâm saàm vaøo. Haén giô

tay chöïc ñaùnh, Giaû Vaân keâu leân:

- OÂng Hai ôi! Haõy döøng tay! Toâi troùt lôõ chaïm phaûi oâng!

Ngheâ Nhò nghe tieáng quen quen, tröøng maét nhìn, bieát laø Giaû

Vaân, voäi buoâng tay ra. Haén ñi laûo ñaûo, cöôøi noùi:

- Theá ra caäu hai Giaû ñaáy aø? Caäu ôû ñaâu veà ñaáy?

- Khoâng theå noùi heát ñöôïc, vöøa roài töï nhieân toâi vaáp phaûi moät vieäc

raát khoù chòu!

- Khoâng caàn! Coù vieäc gì baát bình caäu cöù noùi leân, toâi seõ traû thuø

cho. ÔÛ ñaây ba laøng baûy xoùm, baát chaáp thaèng naøo, cöù chaïm ñeán ngöôøi

haøng xoùm laùng gieàng cuûa "tay thaàn röôïu" naøy thì phaûi bieát, thaân tan

nhaø naùt ngay!

- Xin oâng ñöøng voäi noùng, ñeå toâi noùi ñaàu ñuoâi cho oâng nghe.

Roài haén keå laïi vieäc Boác Theá Nhaân. Ngheâ Nhò nghe xong, giaän

noùi:

- Neáu khoâng phaûi baø con cuûa caäu, ñaây seõ maéng cho moät traän.

Vieäc naøy laøm ngöôøi ta töùc cheát ñöôïc! Nhöng thoâi, caäu ñöøng buoàn. Coù

maáy laïng baïc ñaây, neáu caàn, caäu mang veà maø tieâu. Coù moät ñieàu, toâi vôùi

caäu laø choã haøng xoùm laùng gieàng vôùi nhau, ñaõ bao laâu nay, toâi coù tieáng

laø ngöôøi cho vay nôï laõi ôû ngoaøi, maø caäu chöa heà heù moàm hoûi toâi laàn

naøo; coù leõ caäu sôï maát danh giaù, hay sôï laõi naëng khoâng daùm chôi vôùi

toâi chaêng? Neáu sôï laõi naëng, thì tieàn ñaây, toâi khoâng caàn moät ñoàng laõi

vaø cuõng khoâng baét caäu vieát vaên töï nöõa. Neáu caäu sôï maát danh giaù thì

thoâi, toâi khoâng cho vay nöõa. Caäu ñi ñaèng caäu, toâi ñi ñaèng toâi.

Vöøa noùi haén vöøa môû goùi baïc ôû trong tuùi ra.

Giaû Vaân nghó buïng: "Ngheâ Nhò xöa nay tuy laø ñöùa voâ laïi, nhöng

bieát giuùp ngöôøi ngheøo khoå, cuõng coù chuùt loøng nghóa hieäp. Neáu ta

khoâng nhaän, lôõ haén noùng leân, laïi xaûy chuyeän khoâng hay; chi baèng ta

cöù nhaän, roài seõ traû gaáp ñoâi laø ñöôïc". Lieàn cöôøi noùi:

- Thöa oâng! OÂng thöïc laø böïc haøo hieäp. Toâi vaãn ñònh ñeán hoûi vay

oâng. Nhöng thaáy oâng chôi bôøi toaøn laø vôùi nhöõng ngöôøi coù tai tieáng,

coøn haïng chuùng toâi baát taøi baát löïc, chaéc oâng chaû ñeám xæa gì. Duø coù

hoûi, oâng cuõng chaû cho vay naøo. Nay oâng ñaõ coù buïng toát, toâi khoâng

daùm töø choái; veà nhaø, toâi seõ laøm vaên töï ñem ñeán noäp oâng.

Ngheâ Nhò cöôøi khanh khaùch:

- Caäu noùi kheùo thaät, toâi chöa nghe thaáy bao giôø. Ñaõ laø baïn thaân

vôùi nhau, thì cho vay laáy laõi laøm gì. Ñaõ cho vay laáy laõi, thì coøn gì laø

baïn thaân nöõa? Thoâi ñöøng neân daøi lôøi. Caäu ñaõ coù loøng nghó ñeán, thì

ñaây, moùn tieàn möôøi laêm laïng ba ñoàng caân, caäu caàm laáy maø tieâu. Neáu

laøm vaên töï, thì xin traû laïi tieàn, ñaây cho ngöôøi coù tai tieáng vay vaäy.

Giaû Vaân caàm tieàn, noùi:

- Sao oâng voäi noùng theá? Toâi xin nghe theo lôøi oâng laø ñöôïc roài.

- Theá môùi phaûi chöù! Baây giôø trôøi toái roài, toâi khoâng môøi caäu ñi

uoáng röôïu nöõa. Caäu veà thoâi. Toâi coøn phaûi ñi coù chuùt vieäc. Nhaân tieän

nhôø caäu baûo ngöôøi nhaø toâi cöù ñoùng cöûa ñi nguû. Ñeâm nay toâi khoâng veà.

Neáu coù vieäc gì, baûo con chaùu gaùi saùng mai ñeán nhaø laùi ngöïa Vöông

thoït chaân tìm toâi.

Haén vöøa noùi, vöøa laûo ñaûo ñi.

Giaû Vaân may gaëp ñöôïc vieäc naøy, sung söôùng laém, khoâng ngôø

Ngheâ Nhò ñoái vôùi mình laïi toát ñeán theá. Nhöng sau laïi nghó: "Ngheâ

Nhò luùc say thì haøo phoùng. nhöng mai tænh röôïu, noù laïi sang baét ta

giaû gaáp ñoâi thì laøm theá naøo?" Roài laïi nghó: "Khoâng caàn, ñôïi vieäc kia

xong, ta cuõng coù theå giaû gaáp ñoâi ñöôïc". Haén lieàn chaïy ñeán haøng baïc

caân laïi, ñuùng möôøi laêm laïng ba tieàn boán phaân hai ly, khoâng sai moät

tyù naøo, trong buïng caøng möøng.

Veà ñeán nôi, Giaû Vaân sang baùo tin ngay cho vôï Ngheâ Nhò bieát,

roài môùi vaøo nhaø. Baø meï ñöông ngoài treân buïc xe chæ, hoûi: "Maøy ñi ñaâu

suoát ngaøy theá?"

Giaû Vaân sôï meï giaän, khoâng daùm keå laïi chuyeän Boác Theá Nhaân,

chæ noùi:

- Con phaûi ôû laïi chôø chuù Lieãn beân phuû taây. Meï ñaõ aên côm chöa?

Baø meï traû lôøi:

- AÊn roài, coù ñeå phaàn con ñaáy.

Roài baûo thaèng beù con laáy côm ra cho Giaû Vaân aên. Baáy giôø trôøi

môùi toái thaät, ñaõ leân ñeøn.

Giaû Vaân aên côm xong, xeáp doïn ñi nguû. Hoâm sau haén daäy röûa

maët, roài ra cöûa phía nam vaøo haøng höông mua baêng phieán vaø xaï

höông ñem ñeán phuû Vinh. Doø bieát Giaû Lieãn ñi vaéng, haén leûn vaøo cöûa

sau, ñeán tröôùc nhaø Giaû Lieãn, thaáy maáy ñöùa haàu nhoû ñang queùt saân.

Chôït nghe tieáng vôï Chu Thuïy ôû trong nhaø ra baûo: "Ñöøng queùt voäi, môï

saép ra ñaáy".

Giaû Vaân voäi ñeán cöôøi hoûi:

- Môï saép ñi ñaâu theá?

Vôï Chu Thuïy noùi:

- Cuï goïi, chaéc hoûi vieäc may quaàn aùo gì ñoù.

Hoï ñöông noùi chuyeän thì moät ñaùm ngöôøi ñöa Phöôïng Thö ra.

Giaû Vaân bieát Phöôïng Thö öa nònh, lieàn kheùp neùp kính caån chaïy ñeán

chaøo. Phöôïng Thö cöù vieäc ñi, maét khoâng theøm nhìn, chæ hoûi:

- Meï chaùu coù ñöôïc khoûe khoâng, sao khoâng thaáy sang chôi?

- Meï chaùu nhôù thím luoân. Chæ vì ngöôøi khoâng ñöôïc khoûe, neân

khoâng sang ñöôïc.

- Sao kheùo noùi doái theá. Neáu thím khoâng nhaéc, thì chaùu cuõng

chaúng nhôù gì ñeán thím.

- Chaùu khoâng sôï trôøi ñaùnh hay sao, maø ñöùng tröôùc beà treân, daùm

baøy chuyeän noùi doái? Ngay chieàu hoâm qua, meï chaùu coøn nhaéc ñeán:

thím ngöôøi yeáu laïi nhieàu vieäc, ñöôïc caùi laø saùng suoát, saép xeáp coâng

vieäc ñaâu vaøo ñaáy. Neáu khoâng, chæ sai moät ly, chöa bieát seõ xaûy ra bao

nhieâu chuyeän loâi thoâi.

Phöôïng Thö nghe ñeán caâu aáy, maët vui haún leân, ñöùng döøng laïi

hoûi:

- Laøm sao töï nhieân vaéng thím maø meï con chaùu laïi giôû chuyeän

aáy ra noùi?

Giaû Vaân cöôøi noùi:

- V&igrave; chaùu coù ngöôøi baïn thaân môû moät cöûa haøng baùn höông lieäu.

Sau noù quyeân chöùc thoâng phaùn, ñöôïc boå ñi moät nôi trong tænh Vaân

Nam. Noù mang caû gia quyeán ñi. Hieäu aáy ñoùng cöûa, noù xeáp doïn heát

haøng hoùa, caùi gì ñaùng baùn reû thì baùn, caùi gì ñaùng cho thì cho, thöù gì

quyù giaù thì ñem taëng baïn thaân, neân chaùu môùi ñöôïc moät ít baêng phieán

vaø xaï höông. Chaùu veà baøn vôùi meï chaùu, neáu ñem baùn ñi, khoâng

nhöõng khoâng ñuû voán, cuõng chaû ai coù tieàn mua. Ngay nhaø coù tieàn, cuõng

chæ boû ra vaøi ñoàng laø ñaõ ruït tay roài. Nhöôïc baèng ñöa cho ai, cuõng

chaúng ai ñaùng duøng, laïi ñaønh baùn reû baùn ruùng, cuûa möôøi ñöôïc moät

thoâi. Söïc nhôù naêm ngoaùi thím phaûi mang moät boïc baïc töôùng ñi mua

nhöõng thöù naøy; chöa noùi naêm nay trong cung Quí phi caàn duøng ñaõ

ñaønh maø ñeán tieát Ñoan döông, nhaát ñònh phaûi ñaét gaáp möôøi, gaáp

traêm, vì theá chaùu nghó ñi nghó laïi, chæ coù ñem bieáu thím laø ñuùng hôn

heát.

Haén vöøa noùi vöøa ñöa caùi hoäp gaám ra.

Phöôïng Thö ñöông saém ñoà teát, caàn duøng caùc thöù höông, thaáy

vaäy, vöøa ñaéc yù, vöøa möøng, lieàn baûo Phong Nhi: "Chaùu Vaân ñaõ cho thì

nhaän laáy ñem veà ñöa cho Bình Nhi". Roài laïi noùi:

- Xem chaùu cuõng bieát ñieàu ñaáy, khoâng traùch chuù chaùu thöôøng

baûo chaùu laø ngöôøi toát, noùi chuyeän thaúng thaén, bieát lôøi aên leõ ôû.

Giaû Vaân thaáy mình noùi ñaõ ñöôïc ñaét lôøi, laïi raùn hoûi theâm nöõa:

- Theá ra chuù chaùu thöôøng nhaéc ñeán chaùu?

Phöôïng Thö thaáy hoûi, muoán höùa cho haén laøm moät vieäc, sau laïi

nghó: "Noù môùi ñöa caùc thöù höông ñeán, ta ñaõ höùa cho vieäc laøm ngay, sôï

noù coi thöôøng mình".

Vì vaäy Phöôïng Thö chöa nhaéc ñeán vieäc troàng caây troàng hoa voäi,

chæ noùi moät vaøi caâu chuyeän suoâng, roài sang beân Giaû maãu.

Giaû Vaân taát nhieân khoâng tieän nhaéc ñeán vieäc aáy, ñaønh phaûi ñi

veà. Nhaân hoâm tröôùc Baûo Ngoïc daën ñeán ñôïi ôû thö phoøng, neân aên côm

xong, haén laïi sang ñaáy ngay. Ñeán tröôùc thö phoøng YÛ Taùn Trai gaëp

Boài Dính cuøng Söø Döôïc ñaùnh côø, ñang caõi nhau vì tranh nhau con xe.

Laïi coù boïn Daãn Tuyeàn, Taûo Hoa, Khieâu Vaân, Baïn Haïc, boán naêm a

hoaøn ñöông baét chim seû treân noùc nhaø. Giaû Vaân ñöùng ñaèng sau, giaãm

chaân moät caùi, noùi:

- Thaèng khæ con, laïi nghòch gì ñaáy. Tao ñeán ñaây.

Boïn a hoaøn troâng thaáy Giaû Vaân, lieàn taûn ra, moãi ngöôøi ñi moãi

ngaû.

Giaû Vaân vaøo ngoài treân moät caùi gheá trong thö phoøng, hoûi:

- 344 -

- Chuù Baûo coù xuoáng ñaây khoâng?

Boài Dính noùi:

- Hoâm nay chöa xuoáng, caäu coù vieäc gì, ñeå toâi ñi doø hoä xem.

Noùi xong ñi ra.

Giaû Vaân ôû ñaáy xem tranh vaø ñoà coå, Moät luùc laâu, khoâng thaáy Boài

Dính veà, muoán tìm ngöôøi haàu khaùc ñeå hoûi, nhöng chuùng ñeàu ñi chôi

caû. Ñöông luùc ngoài buoàn, nghe ngoaøi cöûa soå coù tieáng thoû theû: "Anh ôi!".

Giaû Vaân nhìn ra, thaáy moät a hoaøn ñoä möôøi laêm, möôøi saùu tuoåi, veû

ngöôøi xinh xaén. Troâng thaáy Giaû Vaân, a hoaøn aáy quay mình chöïc

traùnh. Vöøa luùc Boài Dính veà, thaáy noù ñöùng ôû cöûa, lieàn noùi:

- May quaù, ñöông tìm khoâng ñöôïc ngöôøi naøo vaøo trình.

Giaû Vaân thaáy Boài Dính, chaïy ngay laïi hoûi: "Theá naøo?" Boài Dính

noùi:

- Chôø laâu laém cuõng chaúng gaëp ngöôøi naøo. May gaëp coâ naøy laø

ngöôøi trong nhaø caäu Baûo. - Nhaân noùi: - Nhôø coâ vaøo baùo, coù caäu Hai

beân kia sang chôi.

A hoaøn nghe noùi, bieát laø ngöôøi trong hoï, khoâng laån traùnh nhö

tröôùc nöõa, cöù daùn hai maét nhìn choøng choïc vaøo maët Giaû Vaân.

Giaû Vaân cöôøi noùi:

- Thoâi ñöøng noùi beân kia beân naøy nöõa, cöù noùi coù Giaû Vaân laø ñöôïc

roài.

Moät choác a hoaøn ra daùng ñon ñaû noùi:

- Cöù yù toâi, môøi caäu haõy veà, ngaøy mai seõ ñeán. Toái hoâm nay roãi,

toâi seõ noùi giuùp.

Boài Dính hoûi:

- Theá laø theá naøo?

A hoaøn noùi:

- Hoâm nay caäu Baûo khoâng nghæ tröa, chaéc böõa côm chieàu aên sôùm,

roài ñi nghæ ngay, khoâng xuoáng thö phoøng nöõa ñaâu. Baûo caäu Hai chôø ôû

ñaây ñeå nhòn ñoùi aø? Chi baèng cöù veà, ngaøy mai caäu haõy ñeán laø hôn.

Ngay baây giôø coù ñöa tin vaøo, caäu aáy cuõng chæ öø höû cho xong chuyeän,

khoâng aên thua ñaâu.

Giaû Vaân thaáy a hoaøn aáy noùi naêng raønh roït, dòu daøng, muoán bieát

teân, nhöng vì laø ngöôøi trong phoøng Baûo Ngoïc neân khoâng tieän hoûi, chæ

noùi:

- 345 -

- Coâ aáy noùi phaûi ñaáy, ngaøy mai toâi seõ laïi.

Noùi xong ñi ra.

Boài Dính noùi:

- Ñeå toâi pha traø caäu xôi ñaõ.

Giaû Vaân vöøa ñi vöøa ngoaûnh laïi noùi:

- Thoâi khoâng caàn, toâi coøn voäi ñi coù vieäc.

Moàm noùi, maét haén vaãn lieác nhìn a hoaøn.

Hoâm sau, Giaû Vaân laïi ñeán, vöøa gaëp luùc Phöôïng Thö ñi ra.Môùi

leân xe, Phöôïng Thö troâng thaáy Giaû Vaân lieàn baûo ngöôøi goïi laïi, vaø ôû

trong cöûa xe noùi ra:

- Chaùu Vaân, chaùu laïi caû gan giôû troø ma maõnh tröôùc maët ta! Teù

ra chaùu muoán xin vieäc, môùi ñem caùc thöù tôùi bieáu ta. Hoâm noï chuù chaùu

vöøa môùi maùch ta, chaùu muoán xin chuù aáy moät vieäc.

Giaû Vaân noùi:

- Xin thím ñöøng nhaéc ñeán vieäc chaùu nhôø chuù nöõa. Chaùu ñöông

hoái haän ñaây. Neáu bieát theá naøy, luùc ñaàu chaùu nhôø ngay thím, thì vieäc

xong töø bao giôø roài. Ai ngôø chuù laïi chaúng giuùp chaùu ñöôïc vieäc gì.

Phöôïng Thö cöôøi noùi:

- Ñaèng aáy chaúng giuùp ñöôïc vieäc, neân hoâm qua môùi tìm ñeán ta

chöù gì?

Giaû Vaân noùi:

- Thím chaúng xeùt cho loøng thaønh cuûa chaùu. Chaùu khoâng bao giôø

coù yù aáy. Neáu coù yù aáy thì hoâm qua chaùu ñaõ chaû ñeán caàu xin vôùi thím.

Nay thím bieát roài, chaùu xin thoâi khoâng nhôø chuù nöõa. Chaùu troâng nhôø

vaøo thím, xin thím thöông cho!

Phöôïng Thö cöôøi nhaït:

- Caùc chaùu chæ choïn coâng xa maø ñi thoâi. Neáu noùi vôùi ta sôùm, duø

vieäc to lôùn theá naøo, cuõng chaúng ñeå nhôõ nhaøng ñeán taän baây giôø! Trong

vöôøn naøy caàn troàng caây troàng hoa, ta ñöông tìm ngöôøi. Noùi sôùm thì

vieäc chaùu xong roài.

Giaû Vaân cöôøi:

- Neáu theá, saùng mai thím cho chaùu ñi laøm ngay.

Moät luùc sau Phöôïng Thö noùi:

- Ta xem vieäc naøy khoâng aên thua gì ñaâu. Chôø ñeán thaùng gieâng

sang naêm, ta seõ cho chaùu thaàu moùn daàu ñeøn, chaúng toát hôn ö?

- 346 -

Giaû Vaân noùi:

- Xin thím cöù cho chaùu nhaän vieäc naøy. Neáu laøm ñöôïc, thím laïi

giao cho chaùu vieäc kia.

Phöôïng Thö cöôøi noùi:

- Chaùu laïi ñònh "thaû daây caâu daøi ñeå ba�cu&o�t con caù lôùn"(1) chöù gì?

Neáu chuù khoâng noùi hoä thì thím cuõng thaây keä. Côm xong, thím seõ veà

ngay. Vaøo khoaûng quaù tröa, chaùu ñeán lónh tieàn. Ngaøy mai thì baét ñaàu

troàng hoa.

Noùi xong leân xe ñi.

Giaû Vaân möøng cuoáng leân, laïi ñeán YÛ Taùn Trai tìm Baûo Ngoïc.

Nhöng töø sôùm, Baûo Ngoïc ñaõ ñi sang phuû Baéc Tónh vöông roài. Giaû Vaân

ngoài chôø ñeán tröa. Khi nghe Phöôïng Thö veà, haén voäi ñeán ñeå vieát giaáy

lónh ñoái baøi. Ñeán nhaø ngoaøi, nhôø ngöôøi vaøo trình. Thaùi Minh ra mang

phieáu lónh vaøo, ghi soá tieàn vaø ngaøy thaùng, roài mang caû phieáu vaø ñoái

baøi ra trao cho Giaû Vaân. Giaû Vaân caàm laáy xem, thaáy ñöôïc lónh hai

traêm laïng baïc, möøng quaù, chaïy vuït ngay ñeán kho lónh, roài veà nhaø noùi

vôùi meï, meï con ñeàu möøng rôõ hôùn hôû. Saùng hoâm sau, canh naêm Giaû

Vaân ñaõ ñem tieàn ñeán giaû Ngheâ Nhò, roài mang naêm möôi laïng ra cöûa

Taây, ñeán nhaø Phöông Thung laø thôï troàng hoa mua caùc thöù caây.

Hoâm tröôùc, Baûo Ngoïc coù heïn Giaû Vaân ñeán chôi. Caâu noùi aáy

chaúng qua laø caâu khaùch saùo cuûa boïn con nhaø phuù quí, noùi roài queân

ngay, khi naøo coøn ñeå yù ñeán.

Chieàu hoâm aáy Baûo Ngoïc ôû phuû Baéc Tónh vöông veà, vaøo thaêm

Giaû maãu, Vöông phu nhaân, roài veà thay quaàn aùo, ñònh ñi taém. Luùc naøy

Taäp Nhaân ñang baän xe daây ôû nhaø Baûo Thoa; Thu Vaên, Bích Ngaân thì

ñi quaûy nöôùc; Ñaøn Vaân thì veà nhaø möøng ngaøy sinh nhaät meï; Xaï

Nguyeät thì oám naèm trong nhaø, chæ coøn vaøi a hoaøn ôû ñoù sai vaët. Chuùng

chaéc laø khoâng ai goïi ñeán, neân ra chôi ñuøa vôùi nhau. Baáy giôø chæ coù

moät mình Baûo Ngoïc ôû nhaø, muoán uoáng nöôùc, goïi hai ba laàn, môùi thaáy

hai baø giaø ñeán. Baûo Ngoïc troâng thaáy lieàn xua tay:

- Thoâi, thoâi, khoâng caàn nöõa.

Boïn baø giaø ñeàu phaûi lui ra.

(1) YÙ noùi tham muoán aên to.

- 347 -

Baûo Ngoïc ñi tìm laáy cheùn ñeå roùt nöôùc. Chôït ñaèng sau coù ngöôøi

noùi: "Thöa caäu, khoâng kheùo boûng tay, ñeå toâi roùt". Vöøa noùi noù vöøa chaïy

ñeán caàm laáy cheùn. Baûo Ngoïc giaät mình hoûi:

- Coâ ôû ñaâu ñeán? Laøm ta giaät mình.

A hoaøn aáy vöøa cöôøi vöøa noùi:

- Toâi ôû nhaø phía sau. Vöøa môùi ôû cöûa sau leân, caäu khoâng nghe

thaáy tieáng chaân ñi aø?

Baûo Ngoïc vöøa uoáng nöôùc vöøa ngaém nghía, thaáy a hoaøn aáy maëc

boä quaàn aùo dung duùc, maùi toùc veùn leân ñen nhaùnh, göông maët thon

thon, thaân hình oùng aû, troâng raát xinh xaén töôi tænh. Lieàn cöôøi hoûi:

- Coâ cuõng laø ngöôøi trong nhaø naøy aø?

- Vaâng.

- Ngöôøi trong nhaø sao ta laïi khoâng bieát?

- Coøn nhieàu ngöôøi caäu khoâng bieát, naøo phaûi coù moät mình toâi!

Xöa nay toâi khoâng pha nöôùc, khoâng mang thöù noï thöù kia, khoâng laøm

moät vieäc gì ôû tröôùc maët caäu, thì caäu laøm sao bieát ñöôïc?

- Taïi sao coâ laïi khoâng laøm vieäc gì tröôùc maët ta?

- Chuyeän aáy toâi cuõng khoù noùi. Nay chæ thöa caäu moät vieäc: Hoâm

qua coù caäu naøo teân laø caäu Vaân ñeán thaêm. Toâi ñoaùn caäu baän, neân nhôø

Boài Dính baûo caäu aáy hoâm nay ñeán, khoâng ngôø caäu laïi sang beân phuû

Baéc chôi.

Ñöông noùi thì Thu Vaên vaø Bích Ngaân cöôøi khanh khaùch chaïy

ñeán. Hai ngöôøi khieâng moät thuøng nöôùc, tay veùn quaàn aùo, loaïng

choaïng böôùc thaáp böôùc cao. A hoaøn naøy voäi ra ñôõ laáy. Thu Vaên vaø

Bích Ngaân ñang gaét nhau, ngöôøi naøy keâu "maøy laøm öôùt quaàn aùo tao",

ngöôøi kia keâu "maøy giaãm leân giaøy tao". Chôït troâng thaáy moät ngöôøi

ñeán ñôõ laáy nöôùc, nhìn kyõ thì chính laø Tieåu Hoàng.

Hai ngöôøi laáy laøm laï, boû thuøng nöôùc xuoáng, voäi chaïy vaøo trong

nhaø xem coù ai nöõa khoâng, chæ thaáy coù moät mình Baûo Ngoïc. Hai ngöôøi

ñeàu khoù chòu, nhöng coøn phaûi saép söûa ñoà taém. Chôø Baûo Ngoïc côùi quaàn

aùo xong, hai ngöôøi kheùp cöûa laïi roài chaïy sang buoàng beân caïnh tìm

Tieåu Hoàng, hoûi: "Maøy vöøa ôû trong nhaø laøm gì?"

Tieåu Hoàng noùi:

- 348 -

- Toâi coù ôû trong nhaø ñaâu? Toâi ñöông ñi tìm caùi khaên luïa cuûa toâi

ôû phía sau, khoâng ngôø caäu Hai muoán uoáng nöôùc, goïi caùc chò, chaúng coù

ai ôû nhaø. Toâi vöøa môùi leân roùt nöôùc thì caùc chò veà.

Thu Vaên veânh maët nhoå toeït moät caùi maéng:

- Ñoà maët daøy! Leõ ra maøy phaûi ñi khieâng nöôùc, maøy keâu baän,

chuùng tao phaûi ñi thay, maøy vôù laáy dòp may chöïc moät böôùc nhaûy toùt

leân cao hay sao? Maøy cho chuùng tao khoâng baèng maøy aø? Laáy göông

maø soi xem, caùi maët aáy ñaõ ñaùng roùt nöôùc chöa?

Bích Ngaân noùi:

- Thoâi ngaøy mai ta baûo nhau, bao nhieâu vieäc laáy cheø, laáy nöôùc,

cuøng caùc thöù, ñöøng ai ñoäng ñeán, cöù ñeå cho moät mình noù laøm taát.

Thu Vaên noùi:

- Chi baèng chuùng ta ñi heát caû, cöù ñeå cho moät mình noù ôû nhaø naøy

xem sao?

Hai ngöôøi ñöông lôøi qua tieáng laïi, thì coù moät baø giaø ñeán truyeàn

lôøi cuûa Phöôïng Thö:

- Ngaøy mai coù ngöôøi ñem thôï ñeán troàng caây, troàng hoa, caùc coâ

phaûi caån thaän, khoâng ñöôïc phôi quaàn aùo böøa baõi. Choã nuùi ñaát ñeàu che

maøn kín xung quanh, khoâng ai ñöôïc chaïy lung tung.

Thu Vaên lieàn hoûi:

- Khoâng bieát ngaøy mai ai ñeán troâng nom ñaùm thôï?

Baø giaø noùi:

- Hình nhö laø caäu Vaân ôû nhaø phía sau.

Thu Vaên vaø Bích Ngaân khoâng bieát laø ai, cöù hoûi laãn nhau. Duy

Tieåu Hoàng bieát roõ laø ngöôøi ñaõ gaëp ôû thö phoøng hoâm tröôùc.

Nguyeân Tieåu Hoàng hoï Laâm, teân laø Hoàng Ngoïc. Vì chöõ "Ngoïc"

truøng vôùi teân Baûo Ngoïc vaø Ñaïi Ngoïc, neân ñoåi laø Tieåu Hoàng. Nhaø aáy

maáy ñôøi laøm ñaày tôù trong phuû Vinh. Cha Hoàng Ngoïc hieän giöõ vieäc

thu quaûn ruoäng ñaát nhaø cöûa caùc nôi. Hoàng Ngoïc naêm nay môùi möôøi

saùu tuoåi. Khi chia ngöôøi ñeán vöôøn Ñaïi Quan, Hoàng Ngoïc ñöôïc ñeán ôû

vieän Di Hoàng, choã naøy raát thanh nhaõ vaø tónh mòch. Sau ngaøy caùc chò

em vaøo ôû trong vöôøn, thì vieän Di Hoàng laïi laø nhaø ôû cuûa Baûo Ngoïc.

Hoàng Ngoïc tuy laø a hoaøn chöa hieåu maáy vieäc ñôøi, nhöng vì coù

ñoâi phaàn nhan saéc, neân cuõng mô töôûng ñöôïc vöôn mình leân cao, luùc

naøo cuõng muoán khoe khoang tröôùc maët Baûo Ngoïc. Nhöng beân caïnh

- 349 -

Baûo Ngoïc bieát bao nhieâu ngöôøi lanh lôïi saéc saûo, neân khoù coù choã maø

loït vaøo ñöôïc. Ngôø ñaâu hoâm nay noù môùi coù dòp naøy, thì laïi bò boïn Thu

Vaên maéng cho moät traän neân thaân, trong loøng nguoäi ñi quaù nöûa. Ñang

luùc böïc mình, chôït nghe baø giaø noùi ñeán Giaû Vaân, töï nhieân loøng thaáy

nao nao, noù luûi thuûi veà buoàng, aâm thaàm nghó ngôïi, moät mình traèn

troïc baâng khuaâng nhö maát vaät gì, nguû ñi luùc naøo khoâng bieát. Boãng

nghe tieáng goïi khe kheõ ngoaøi cöûa soå: "Hoàng Ngoïc! Khaên luïa cuûa em

ta nhaët ñöôïc ñaây naøy". Hoàng Ngoïc voäi chaïy ra xem, thì chính laø Giaû

Vaân. Maët lieàn ñoû böøng leân, coù daùng beõn leõn, hoûi:

- Caäu Hai nhaët ñöôïc khaên aáy ôû ñaâu?

Giaû Vaân cöôøi noùi:

- Em laïi ñaây, anh seõ baûo.

Vöøa noùi vöøa keùo laáy aùo, Hoàng Ngoïc ñoû maët quay mình chaïy,

vöôùng phaûi böïc cöûa, ngaõ laên ra.

o0o

Hoài thöù hai möôi laêm

Maéc phaûi thuaät naêm con quyû, chò em hoùa ñieân roà

Nhôø ñöôïc pheùp hai vò tieân, ngoïc thieâng heát môø aùm

Hoàng Ngoïc ñöông luùc taâm thaàn hoaûng hoát, tình töù trieàn mieân,

nguû ñi luùc naøo khoâng bieát, chôït thaáy Giaû Vaân naém laáy, voäi quay

ngöôøi chaïy, vöôùng phaûi böïc cöûa, giaät mình thöùc daäy, bieát mình chieâm

bao. Vì theá nghó quanh nghó quaån, caû ñeâm khoâng nguû. Saùng hoâm sau

noù trôû daäy, coù maáy a hoaøn ñeán ruû ñi queùt nhaø cöûa, muùc nöôùc röûa maët.

Hoàng Ngoïc khoâng trang ñieåm gì, chæ soi göông veùn maùi toùc qua loa,

röûa tay xong thaét löng roài ñi queùt nhaø.

Hoâm tröôùc Baûo Ngoïc troâng thaáy Hoàng Ngoïc, ñaõ ñeå yù tôùi, muoán

goïi thaúng ñeán ñeå sai baûo, nhöng moät laø sôï boïn Taäp Nhaân hay ngôø

vöïc, hai laø chöa bieát tính neát Hoàng Ngoïc theá naøo, khaù ra thì chôù, lôõ

coù laøm sao phaûi traû veà cuõng khoù coi, neân trong loøng hôi buoàn. Saùng

ngaøy trôû daäy, Baûo Ngoïc chaúng röûa raùy gì, cöù ngoài nghó vô vaån. Moät

choác môû cöûa soå, ôû trong maøn the troâng ra ngoaøi roõ moàn moät, thaáy

boïn a hoaøn ñöông queùt saân, ai cuõng ñaùnh phaán toâ son, caøi traâm giaét

hoa lòch söï laém, chæ thieáu coù moät coâ hoâm tröôùc. Baûo Ngoïc lieàn xoû giaøy,

ra ngoaøi, ra daùng ñi ngaém hoa, ngöûa maët leân nhìn ngöôïc nhìn xuoâi,

khaép moät löôït.

Boãng thaáy ôû goùc haøng hieân phía nam coù moät ngöôøi ñöông ñöùng

töïa lan can, nhöng laïi bò caønh haûi ñöôøng che khuaát, troâng khoâng ñöôïc

roõ. Laïi gaàn nhìn kyõ, thì chính laø a hoaøn hoâm tröôùc ñöông ngaån ngöôøi

ñöùng ñaáy. Baûo Ngoïc muoán ñeán taän nôi, laïi sôï khoâng tieän. Chôït thaáy

Bích Ngaân laïi môøi ñi röûa maët, ñaønh phaûi quay veà.

Hoàng Ngoïc ñöông luùc ñöùng thaãn thô, thaáy Taäp Nhaân vaãy tay goïi,

cuõng phaûi chaïy leân. Taäp Nhaân cöôøi noùi:

- OÁng nhoå cuûa nhaø chöa nhaët nhaïnh ñöôïc, em ñeán choã coâ Laâm

möôïn moät caùi.

Hoàng Ngoïc chaïy ngay ñeán quaùn Tieâu Töông. Ñi ñeán caàu Thuùy

Yeân, ngaång nhìn leân, thaáy treân söôøn nuùi ñeàu che maøn, bieát ngaøy hoâm

nay coù thôï ñeán troàng caây. Ñaèng xa, coù moät ñaùm ngöôøi ñaøo ñaát. Giaû

Vaân cuõng ñöông ngoài treân hoøn ñaù. Hoàng Ngoïc muoán ñi qua ñaáy,

nhöng laïi sôï, ñaønh len leùn ñeán quaùn Tieâu Töông möôïn oáng nhoå, roài

luûi thuûi veà buoàng naèm. Moïi ngöôøi cho laø coâ ta meät, chaúng ai ñeå yù ñeán.

Hoâm sau, ngaøy sinh nhaät baø Vöông Töû Ñaèng, coù sai ngöôøi ñeán

môøi Giaû maãu vaø Vöông phu nhaân sang döï tieäc. Thaáy Giaû maãu khoâng

ñi, Vöông phu nhaân cuõng khoâng ñi. Tieát phu nhaân, Phöôïng Thö, ba

chò em Ngheânh Xuaân, Baûo Thoa vaø Baûo Ngoïc ñeàu sang caû, ñeán chieàu

môùi veà.

Vöông phu nhaân sang ngoài chôi nhaø Tieát phu nhaân, thaáy Giaû

Hoaøn ñi hoïc veà, lieàn sai noù sao baûn kinh Kim Cöông chuù(1). Giaû Hoaøn

leo ngay leân giöôøng Vöông phu nhaân, sai ngöôøi thaép ñeøn, ngoài cheãm

cheä vieát, troâng ra daùng laém. Noù luùc sai Thaùi Haø pha nöôùc, luùc sai

Ngoïc Xuyeán caét hoa ñeøn, luùc sai Kim Xuyeán che ñeøn cho khoûi choùi.

Boïn a hoaøn xöa nay vaãn gheùt noù, chaúng ai theøm baét lôøi. Cbæ coù Thaùi

Haø laø chieàu chuoäng, ñi pha nöôùc cho noù uoáng. Nhaân thaáy Vöông phu

nhaân ñang noùi chuyeän, Thaùi Haø kheõ baûo noù: "Sao khoâng bieát thaân

bieát phaän, cöù laøm cho ngöôøi ta chaùn gheùt".

Giaû Hoaøn noùi:

- Coâ ñöøng loøe toâi. Coâ chæ thích Baûo Ngoïc thoâi, khoâng theøm nhìn

ñeán toâi, toâi bieát caû roài.

(1) Nhöõng baøi chuù trong kinh Kim Cöông cuûa ñaïo Phaät.

- 352 -

Thaùi Haø nghieán raêng laïi, laáy ngoùn tay dí vaøo ñaàu Giaû Hoaøn moät

caùi noùi:

- Khoâng coøn tí löông taâm naøo! Choù caén caû Laõ Ñoäng Taân(1),

chaúng bieát phaân bieät hay dôû gì caû.

Hai ngöôøi ñöông noùi thì Phöôïng Thö veà trình Vöông phu nhaân.

Vöông phu nhaân hoûi laån maån: Hoâm nay coù maáy vò khaùch ñaøn baø? Vôû

haùt coù hay khoâng? Tieäc röôïu baøy bieän theá naøo? Moät luùc Baûo Ngoïc

cuõng ñeán; troâng thaáy Vöông phu nhaân, leã pheùp noùi maáy caâu, roài sai

ngöôøi boû khaên che ñaàu, côûi aùo, thaùo giaøy, laên nhaøo vaøo loøng Vöông

phu nhaân. Vöông phu nhaân laáy tay voã veà. Baûo Ngoïc giô tay víu laáy coå

Vöông phu nhaân nuõng nòu maáy caâu. Vöông phu nhaân noùi:

- Con toâi uoáng nhieàu röôïu roài, maët ñoû chín leân maø vaãn coøn cöù

nghòch. Laùt nöõa hôi röôïu seõ boác leân ñaáy! Thoâi con haõy ñi naèm moät luùc

ñi.

Noùi xong sai ngöôøi laáy goái ñeán.

Baûo Ngoïc naèm sau Vöông phu nhaân, baûo Thaùi Haø voã löng. Baûo

Ngoïc cöôøi côït, nhöng Thaùi Haø lôø ñi, khoâng ñeå yù ñeán, cöù hai maét nhìn

choøng choïc vaøo Giaû Hoaøn. Baûo Ngoïc lieàn keùo tay Thaùi Haø noùi:

- Chò ôi! Chò ñeå yù ñeán toâi moät tí.

Thaùi Haø giaät tay laïi vaø noùi:

- Heã ñuøa nöõa toâi keâu aàm leân ñaáy!

Nhöõng caâu hai ngöôøi caõi nhau, Giaû Hoaøn ñeàu nghe roõ caû. Xöa

nay haén vaãn gheùt Baûo Ngoïc, nay thaáy Baûo Ngoïc treâu côït Thaùi Haø,

trong buïng töùc quaù khoâng theå nhòn ñöôïc. Tuy khoâng noùi ra nhöng

haén vaãn ngaám ngaàm tìm keá haõm haïi. Nhaân tieän ngoài gaàn ñoù, haén

laøm ra boä nhôõ tay, haét caû ñóa daàu ñöông chaùy vaøo maët Baûo Ngoïc, Baûo

Ngoïc keâu leân moät tieáng, caû nhaø trong nhaø ngoaøi giaät mình ñoå xoâ laïi,

caàm ba boán caây ñeán ñeán soi, thaáy maët Baûo Ngoïc ñaày daàu. Vöông phu

nhaân vöøa giaän vöøa noùng, voäi sai ngöôøi lau maët cho Baûo Ngoïc, roài

maéng Giaû Hoaøn. Phöôïng Thö laät ñaät leân buïc, chaïy chöõa cho Baûo

Ngoïc roài noùi:

- Thaèng Ba laø ñoà cuïc suùc. Tao ñaõ baûo maøy khoâng ñaùng laø baäc

cao quyù! Dì Trieäu ngaøy thöôøng cuõng phaûi daïy baûo noù chöù!

(1) Laõ Ñoäng Taân, ngöôøi ñôøi Ñöôøng, tu ôù nuùi Chung Nam, töông truyeàn laø moät vò tieân

trong Baùt tieân. Caâu naøy yù noùi khoâng phaân bieät ngöôøi hay ngöôøi dôû.

- 353 -

Caâu noùi aáy nhaéc cho Vöông phu nhaân nhôù ra, lieàn goïi dì Trieäu

ñeán maéng: "Ñeû ra nhöõng gioáng khoán naïn aáy maø khoâng bieát daïy! Ñaõ

maáy phen tao khoâng theøm chaáp, chuùng bay ñaéc yù caøng laøm giaø!"

Dì Trieäu ngaøy thöôøng vaãn ñem loøng ghen gheùt, böïc boäi vôùi

Phöôïng Thö vaø Baûo Ngoïc, nhöng khoâng daùm noùi. Nay thaáy Giaû Hoaøn

gaây chuyeän, bò maéng moät traän, ñaønh nín thin thít, chaïy laïi thu xeáp

cho Baûo Ngoïc. Baáy giôø thaáy maù beân traùi Baûo Ngoïc coù moät neát boûng,

may khoâng vaøo maét.

Vöông phu nhaân thaáy theá ñau ruoät laém, laïi sôï Giaû maãu hoûi thì

khoâng bieát noùi ra sao. Caùu quaù, Vöông phu nhaân laïi maéng dì Trieäu

moät traän nöõa. Roài yeân uûi vaø laáy thuoác boâi leân maù cho Baûo Ngoïc. Baûo

Ngoïc noùi:

- Ñau chuùt ít thoâi, khoâng vieäc gì ñaâu. Ngaøy mai baø hoûi, cöù noùi laø

con voâ yù laøm boûng, theá laø ñöôïc.

Phöôïng Thö noùi:

- Daàu noùi laø töï mình laøm boûng, baø cuõng maéng ngöôøi nhaø khoâng

troâng nom caån thaän. Muoán gì thì gì, baø cuõng noåi böïc cho maø xem.

Vöông phu nhaân sai ngöôøi ñöa Baûo Ngoïc veà phoøng. Boïn Taäp

Nhaân thaáy theá roái rít caû leân.

Ñaïi Ngoïc thaáy Baûo Ngoïc hoâm aáy ñi vaéng caû ngaøy, trong buïng

buoàn buoàn. Chieàu ñeán, cho ngöôøi sang hoûi hai ba laàn, môùi bieát laø Baûo

Ngoïc bò boûng, lieàn sang taän nôi hoûi thaêm. Thaáy Baûo Ngoïc ñöông soi

göông, maù beân traùi lem luoác nhöõng thuoác, Ñaïi Ngoïc töôûng veát boûng

nguy hieåm, lieàn ñöùng nhích laïi nhìn. Baûo Ngoïc che maù laïi roài xua tay

baûo Ñaïi Ngoïc ñi ra ngoaøi, vì bieát Ñaïi Ngoïc xöa nay öa saïch seõ, neân

khoâng daùm cho xem. Ñaïi Ngoïc cuõng bieát mình coù tính aáy, Baûo Ngoïc

sôï baån khoâng cho xem, lieàn cöôøi noùi:

- Toâi xem boûng choã naøo, laøm gì maø phaûi giaáu!

Roài ngheån coå leân nhìn vaø hoûi Baûo Ngoïc ñau theá naøo. Baûo Ngoïc

noùi:

- Khoâng ñau laém, chæ chöõa vaøi ngaøy laø khoûi thoâi.

Ñaïi Ngoïc ngoài moät luùc, buoàn raàu ra veà.

Hoâm sau Baûo Ngoïc sang thaêm Giaû maãu. Tuy ñaõ nhaän laø töï

mình voâ yù laøm boûng, nhöng Giaû maãu vaãn cöù maéng nhöõng ngöôøi haàu.

- 354 -

Ngaøy sau nöõa, coù Maõ ñaïo baø laø meï nuoâi baùn khoaùn cuûa Baûo

Ngoïc ñeán chôi, troâng thaáy Baûo Ngoïc boûng, baø ta giaät mình hoûi ñaàu

ñuoâi, gaät ñaàu thôû daøi roài laáy tay vaïch maáy vaïch vaøo maù Baûo Ngoïc,

moàm laåm baåm ñoïc maáy caâu chuù vaø noùi: "Ñoù laø tai bay vaï gioù ñaáy thoâi,

theá naøo cuõng khoûi". Laïi hoûi Giaû maãu:

- Laïy cuï, laïy ñöùc Phaät soáng, ngöôøi coù bieát ñaâu trong kinh Phaät

noùi raát gheâ gôùm? Bao nhieâu con chaùu nhaø vöông coâng, khanh töôùng,

khi môùi ñeû ra, luõ ma xoù ñaõ laån quaát beân mình, cöù seånh ra laø noù tìm

caùch treâu quaáy. Coù luùc vaën ngöôøi, veùo thòt, hoaëc ñöông aên laøm cho rôi

baùt, ñöông ñi ñoå xoâ cho ngaõ. Vì theá nhieàu ngöôøi khoù nuoâi ñeán lôùn

ñöôïc.

- Theá coù pheùp naøo cöùu chöõa ñöôïc khoâng?

- Caùi aáy deã thoâi, chæ laøm nhieàu ñieàu töø thieän laø ñöôïc. Trong

kinh Phaät laïi noùi: phöông taây coù vò boà taùt Ñaïi Quang Minh Phoå

Chieáu, chuyeân giöõ vieäc soi xeùt ma quyû laån quaát, neáu thieän nam tín nöõ

thaønh taâm thôø cuùng ngöôøi, thì con chaùu ñöôïc bình yeân laâu daøi, khoâng

coøn coù tai vaï taø ma aùm aûnh nöõa.

- Khoâng bieát thôø cuùng vò aáy baèng gì?

- Chaúng toán keùm gì maáy; ngoaøi vieäc ñeøn höông ra, moãi ngaøy

theâm ñoä maáy caân daàu thaép ñeøn ñaïi haûi. Ñeøn naøy töùc laø hieän thaân cuûa

ñöùc Phaät ngaøy ñeâm khoâng bao giôø taét.

- Moät ngaøy moät ñeâm thaép heát ñoä bao nhieâu daàu? Ta seõ cuùng.

- Khoâng caàn nhieàu, tuøy chuû thaønh taâm cuùng theá naøo thì cuùng.

Nhaø toâi cuõng coù maáy baø vöông phi meänh phuï cuùng leã, nhö baø Nam

An quaän vöông cuùng moät ngaøy boán möôi taùm caân daàu, moät caân baác

ñeøn, ñeå thaép moät ñeøn ñaïi haûi to gaàn nhö caùi vaïi; baø Caåm Ñieàn haàu

cuùng moät ngaøy hai möôi boán caân; coøn maáy nhaø nöõa moãi nhaø hoaëc

naêm caân, ba caân, moät caân. Nhaø ngheøo duø taùm laïng nöûa caân toâi cuõng

vaãn thaép cho caû.

Giaû maãu gaät ñaàu nghó ngôïi. Maõ ñaïo baø noùi:

- Coøn moät vieäc nöõa, neáu laø cuùng cho boá meï vaø beà treân, nhieàu

cuõng chaúng sao; nhöng cuï cuùng cho caäu Baûo, nhieàu quaù sôï caäu aáy

gaùnh khoâng noåi, laïi hoùa toån phuùc, khoâng neân. Vì vaäy chæ cuùng ñoä

naêm baûy caân laø ñuû.

- 355 -

- Neáu theá thì moãi ngaøy ta cuùng naêm caân, haøng thaùng ñöa caû

moät laàn.

- A dì ñaø Phaät, töø bi ñaïi boà taùt!

Giaû maãu laïi daën caùc ngöôøi haàu:

- Töø giôø caäu Baûo Ngoïc ñi chôi ñaâu, seõ ñöa maáy quan tieàn giao

cho boïn theo haàu, heã gaëp nhöõng ngöôøi taêng ñaïo ngheøo khoå thì boá thí

cho ngöôøi ta.

Sau ñaáy Maõ ñaïo baø ñi thaêm hoûi caùc phoøng. Moät choác �/p> �eán phoøng

dì Trieäu. Chaøo nhau xong, dì Trieäu sai a hoaøn pha nöôùc môøi uoáng.

Baáy giôø dì Trieäu ñöông khaâu giaøy. Maõ ñaïo baø thaáy treân giöôøng coù

nhöõng maûnh luïa laët vaët, lieàn noùi:

- Toâi hieän khoâng coù gì laøm muõi giaøy, baø dì cho maáy maûnh, maøu

gì cuõng ñöôïc.

Dì Trieäu thôû daøi:

- Baø xem ôû ñaây coøn coù maûnh naøo ra hoàn nöõa. Neáu laø cuûa toát, khi

naøo laïi ñeán nôi toâi? Baø xem maûnh naøo duøng ñöôïc, choïn laáy vaøi maûnh

maø duøng.

Maõ ñaïo baø choïn laáy maáy maûnh ñuùt vaøo tay aùo.

Dì Trieäu laïi hoûi:

- Hoâm noï toâi coù cho mang naêm traêm ñoàng tieàn ñeán cuùng ñöùc

Döôïc Vöông, baø ñaõ cuùng hoä chöa?

- Cuùng roài.

- A di ñaø Phaät! Neáu toâi ñöôïc roäng löng moät chuùt, thì ñeán cuùng

luoân, khoán noãi loøng nhieàu maø cuûa ít.

- Baø cöù yeân taâm, sau naøy caäu Hoaøn lôùn leân, ñöôïc ñi laøm quan,

luùc baáy giôø tha hoà maø cuùng.

- Thoâi, thoâi, ñöøng nhaéc ñeán chuyeän aáy nöõa. Nay vieäc ñaõ roõ raønh

raønh: Meï con toâi thì baèng ai trong nhaø naøy? Baûo Ngoïc laø ñöùa beù con,

ñöôïc caùi maët muõi saùng suûa, boä daïng deã thöông, ngöôøi treân yeâu quyù noù,

thoâi cuõng ñaønh vaäy; toâi chæ töùc con meï chuû non nhaø naøy!

Vöøa noùi dì Trieäu vöøa giô hai ngoùn tay. Maõ ñaïo baø bieát yù, lieàn

hoûi:

- Coù phaûi môï hai Lieãn khoâng?

Dì Trieäu giaät mình xua tay ngay, ñöùng daäy veùn reøm ra xem thaáy

khoâng coù ai, môùi quay vaøo baûo ñaïo baø:

- 356 -

- Heã noùi ñeán con chuû non aáy laø toâi khoâng theå chòu ñöôïc! Moät

phaàn gia tö nhaø naøy, noù khoâng chuyeån veà nhaø cha meï noù, thì toâi

khoâng phaûi gioáng ngöôøi!

Maõ ñaïo baø nghe thaáy theá, lieàn doø yù:

- Deã toâi phaûi ñôïi baø noùi môùi roõ aø? Chaû leõ caû nhaø laïi khoâng ai

bieát hay sao? Thoâi baø cöù maëc keä ngöôøi ta, ñöøng ñeå yù ñeán, nhö theá laïi

xong.

Dì Trieäu noùi;

- Meï ôi! Chaúng maëc keä thì laøm gì ñöôïc noù?

- Toâi noùi caâu naøy khoâng phaûi laø gaây tai gaây aùc gì ñaâu: Chæ taïi

caùc ngöôøi khoâng coù gan, coøn traùch gì ai. Neáu coâng khai khoâng laøm

haïi noåi, thì tìm caùch haïi ngaàm, leõ naøo laïi chòu ñeå ñeán baây giôø?

Dì Trieäu nghe caâu aáy coù nguï yù rieâng, trong buïng möøng thaàm,

lieàn hoûi:

- Caùch haïi ngaàm laøm theá naøo? Toâi vaãn ñònh buïng theá, nhöng

chöa tìm ra ñöôïc ngöôøi gioûi giang giuùp cho ñaáy thoâi. Xin baø baûo ban

cho, xong vieäc toâi seõ haäu taï.

Maõ ñaïo baø thaáy ñaõ aên yù, laïi tìm caùch noùi laûng:

- A di ñaø Phaät, baø ñöøng hoûi toâi, toâi bieát theá naøo ñöôïc vieäc aáy.

Noùi ra phaûi toäi!

Dì Trieäu noùi:

- Baø cöù kheùo ñaén ño! Xöa nay baø laø ngöôøi hay cöùu giuùp keû khoán

khoù, coù leõ naøo ngöôøi ta ñang tìm caùch laøm haïi meï con toâi maø baø laïi

cöù giöông maét ngoài nhìn? Hay laø baø baûo toâi khoâng taï ñöôïc baø?

Ñaïo baø cöôøi noùi:

- Baø laàm roài! Baûo toâi khoâng nôõ ngoài nhìn meï con baø bò ngöôøi ta

öùc hieáp thì ñöôïc! Chöù taï hay khoâng thì toâi khoâng nghó ñeán chuyeän aáy

ñaâu. Baø coøn coù caùi gì ñaùng taï nöõa?

Dì Trieäu nghe vaäy, loøng ñaõ nheï nhaøng ñoâi chuùt, lieàn noùi:

- Baø laø ngöôøi hieåu vieäc, sao laïi coøn noùi laån thaån theá? Neáu pheùp

cuûa baø maàu nhieäm, laøm ñöôïc cho hai ñöùa aáy cheát ñi, taøi saûn nhaø naøy

khoâng veà tay meï con toâi hay sao? Baáy giôø baø muoán gì maø chaúng ñöôïc?

Maõ ñaïo baø cuùi ñaàu moät luùc, roài noùi:

- Ñeán khi aáy coâng vieäc xong xuoâi caû, khoâng coù baèng côù gì, baø

coøn nghó gì ñeán toâi!

- 357 -

- Ñieàu aáy coù khoù gì? Baây giôø toâi haõy ñöa cho baø maáy laïng baïc,

moät ít quaàn aùo vaø ñoà trang söùc, baø caàm laáy tröôùc; toâi laïi vieát theâm

moät böùc vaên töï nôï, ñeán baáy giôø toâi seõ theo ñuû soá tieàn traû cho baø.

- Coù thaät theá khoâng?

- Khi naøo toâi noùi doái.

Dì Trieäu goïi baø giaø tin caån ñeán, gheù vaøo tai thì thaàm maáy caâu.

Baø kia ñi moät luùc trôû veà, ñem theo böùc vaên töï vay naêm traêm laïng baïc.

Dì Trieäu ñieåm chæ, roài vaøo môû hoøm laáy nhöõng ñoà trang söùc, tieàn baïc

rieâng cuûa mình ñöa cho Maõ ñaïo baø vaø noùi:

- Baø haõy caàm tröôùc caùi moùn naøy veà mua höông neán cuùng daâng

coù ñöôïc khoâng?

Maõ ñaïo baø thaáy ñoáng baïc traéng phau, laïi coù vaên töï nôï, lieàn baát

caàn ñen traéng, nhaän lôøi ngay. Muï quôø tay caàm laáy moùn tieàn, roài ñeán

vaên töï. Sau ñoù muï ruùt trong ngöôøi ra möôøi con quyû caét baèng giaáy,

maët xanh nanh vaøng, cuøng hai hình nhaân ñöa cho dì Trieäu, kheõ daën:

- Vieát teân tuoåi hai ngöôøi aáy vaøo hai hình nhaân naøy vaø ñaët naêm

con quyû naøy ôû ñaàu giöôøng moãi ngöôøi laø ñöôïc. Toâi trôû veà laøm pheùp seõ

coù hieäu nghieäm. Baø phaûi heát söùc caån thaän, ñöøng sôï gì heát.

Chôït coù a hoaøn beân Vöông phu nhaân ñeán tìm: "Maõ ñaïo baø coù

ñaáy khoâng? Baø Hai ñang ñôïi ñaáy". Hai ngöôøi lieàn töø bieät nhau.

Töø khi Baûo Ngoïc bò boûng, khoâng ñi chôi ñaâu, Ñaïi Ngoïc cuõng chæ

ôû nhaø chuyeän troø vôùi chò em. Moät hoâm aên côm xong, Ñaïi Ngoïc ngoài

xem saùch, thaáy buoàn thiu, lieàn ñi theâu thuøa vôùi boïn Töû Quyeân, cuõng

vaãn khoâng thaáy khoan khoaùi. Ñaïi Ngoïc töïa cöûa nhìn ra ngoaøi, moät

luùc ñuûng ñænh ra saân xem maáy caùi maêng môùi moïc. Ra khoûi cöûa, nhìn

vaøo vöôøn, chaúng thaáy moät ai, chæ trô hoa nôû ñaàu caønh, chim keâu beân

suoái, lieàn raûo böôùc sang vieän Di Hoàng, thaáy maáy a hoaøn xaùch nöôùc,

ñöông ñöùng ôû hieân xem chim hoïa mi taém. Nghe thaáy trong buoàng coù

tieáng cöôøi, Ñaïi Ngoïc böôùc vaøo, thì ra Lyù Hoaøn, Phöôïng Thö vaø Baûo

Thoa ñang ôû ñaáy. Troâng thaáy Ñaïi Ngoïc vaøo, hoï cöôøi noùi:

- Kìa! Chaúng laïi theâm moät ngöôøi nöõa ñeán kia!

Ñaïi Ngoïc cöôøi hoûi:

- Hoâm nay ai môøi maø caùc ngöôøi ñeán ñoâng theá naøy?

Phöôïng Thö noùi:

- 358 -

- Hoâm noï toâi cho mang hai bao cheø sang bieáu, coâ ñi ñaâu khoâng

coù nhaø?

Ñaïi Ngoïc noùi:

- Theá maø toâi queân maát ñaáy, xin caûm ôn chò.

Phöôïng Thö noùi:

- Uoáng coù ngon khoâng?

Baûo Ngoïc ñôõ lôøi ngay:

- Chaúng bieát ngöôøi khaùc uoáng theá naøo, chöù toâi thì khoâng thaáy

ngon gì.

Baûo Thoa noùi:

- Cheø aáy saéc khoâng ñeïp, nhöng vò cuõng ngon ñaáy.

Phöôïng Thö noùi:

- Ñoù laø cheø cuûa nöôùc Xieâm La ñem coáng, toâi uoáng cuõng chaúng

thaáy ngon, khoâng baèng cheø cuûa chuùng ta thöôøng duøng.

Ñaïi Ngoïc noùi:

- Chaúng bieát tì vò caùc ngöôøi ra sao, coøn toâi uoáng thì thaáy ngon.

Baûo Ngoïc noùi:

- Coâ cho laø ngon thì mang caû cheø ôû beân toâi veà maø uoáng.

Phöôïng Thö noùi:

- Beân toâi cuõng haõy coøn nhieàu.

Ñaïi Ngoïc noùi:

- Coù coøn thaät khoâng, ñeå toâi cho ngöôøi sang laáy.

Phöôïng Thö noùi:

- Khoâng caàn. Ngaøy mai toâi muoán nhôø coâ moät vieäc, toâi seõ cho

ngöôøi mang sang moät theå?

Ñaïi Ngoïc cöôøi noùi:

- Chò em nghe ñaáy, môùi ñöôïc moät ít cheø, maø chò aáy ñaõ laïi ñònh

sai phaùi roài.

Phöôïng Thö cöôøi noùi:

- Môùi noùi nhôø moät tyù, coâ ñaõ giôû chuyeän cheø vôùi nöôùc ra. Ñaõ uoáng

nöôùc cheø cuûa nhaø ngöôøi ta, maø laïi khoâng chòu laøm con daâu nhaø ngöôøi

ta aø?

Moïi ngöôøi cöôøi roä leân. Ñaïi Ngoïc ñoû maët quay ñaàu ñi choã khaùc,

khoâng noùi moät caâu. Lyù Hoaøn cöôøi noùi vôùi Baûo Thoa:

- Caâu khoâi haøi cuûa thím Hai hay ñaáy.

- 359 -

Ñaïi Ngoïc noùi:

- Khoâi haøi gì! Chaúng qua laø nhöõng gioïng löôõi baàn tieän laøm cho

ngöôøi ta choái caû tai.

Noùi xong nhoå toeït moät caùi.

Phöôïng Thö cöôøi noùi:

- Kheùo mô hoà! Coâ laøm daâu nhaø naøy khoâng ñaùng hay sao?

Roài troû vaøo Baûo Ngoïc noùi:

- Coâ thöû xem, con ngöôøi khoâng xöùng ñaùng sao? Doøng hoï khoâng

xöùng ñaùng sao? Neà neáp vaø gia tö khoâng xöùng ñaùng sao? Coù caùi gì laøm

coâ ñaùng xaáu hoå naøo?

Ñaïi Ngoïc ñöùng daäy chaïy ra. Baûo Thoa goïi laïi:

- Coâ Taàn ñaâm cuoáng roài! Khoâng trôû laïi aø! Boû ñi thì coøn ra laøm

sao nöõa.

Noùi xong ñöùng daäy keùo Ñaïi Ngoïc laïi.

Hai ngöôøi vöøa trôû veà ñeán cöûa, gaëp dì Trieäu vaø dì Chu ñeán thaêm

Baûo Ngoïc. Baûo Ngoïc vaø moïi ngöôøi ñeàu ñöùng daäy môøi ngoài, duy

Thöôïng Thö vaãn cöôøi ñuøa vôùi Ñaïi Ngoïc khoâng ñeå yù ñeán.

Baûo Thoa ñöông muoán noùi theâm, thì coù a hoaøn beân Vöông phu

nhaân ñeán noùi:

- Baø môï sang chôi ñaáy, môøi caùc môï caùc coâ veà chaøo.

Lyù Hoaøn voäi goïi Phöôïng Thö ñi ra. Dì Trieäu vaø dì Chu cuõng ra.

Baûo Ngoïc noùi:

- Toâi khoâng theå ñi ñöôïc, xin chò em ñöøng ñeå môï sang ñaây. Coâ

Laâm haõy ngoài laïi moät tí, toâi coù caâu chuyeän muoán noùi.

Phöôïng Thö quay laïi baûo Ñaïi Ngoïc:

- Coù ngöôøi ñang muoán noùi chuyeän vôùi coâ ñaáy, haõy trôû laïi ñaõ.

Roài ñaåy Ñaïi Ngoïc moät caùi vaø cuøng Lyù Hoaøn cöôøi ñi ra.

Baûo Ngoïc keùo tay aùo Ñaïi Ngoïc laïi, nhöng chæ cöôøi khì khì, muoán

noùi khoâng noùi ra ñöôïc. Ñaïi Ngoïc ñoû böøng maët leân, giaät ra ñònh chaïy.

Boãng Baûo Ngoïc keâu: "Trôøi ôi, nhöùc ñaàu laém!"

Ñaïi Ngoïc noùi:

- A di ñaø Phaät! Ñaùng laém!

Baûo Ngoïc keâu to moät tieáng: "Toâi cheát maát". Roài nhaûy voït leân

caùch maët ñaát ñoä ba boán thöôùc, moàm noùi laûm nhaûm. Ñaïi Ngoïc vaø boïn

a hoaøn sôï quaù, voäi ñi baùo Vöông phu nhaân vaø Giaû maãu. Baáy giôø baø

- 360 -

Vöông Töû Ñaèng ñöông ôû ñaáy, cuõng chaïy sang xem, Baûo Ngoïc caàm dao,

muùa gaäy, lieàu soáng lieàu cheát laøm daäy trôøi daäy ñaát. Giaû maãu, Vöông

phu nhaân thaáy theá, run sôï caàm caäp, cöù goïi: "Con toâi ôi", "maùu muû cuûa

toâi", "chaùu ôi", vaø khoùc aàm leân, laøm kinh ñoäng caû moïi ngöôøi. Giaû Xaù,

Hình phu nhaân, Giaû Traân, Giaû Chính, Giaû Lieãn, Giaû Hoaøn, Giaû Dung,

Giaû Vaân, Giaû Bình, Tieát phu nhaân, Tieát Baøn, vôï Chu Thuïy cuøng boïn

vuù boõ a hoaøn töø treân chí döôùi, caû noäi laãn ngoaïi, luõ löôït chaïy vaøo vöôøn

xem, baáy giôø tình hình thaät laø roái beng.

Ñöông luùc chöa ai bieát ñònh lieäu ra sao, thì Phöôïng Thö laïi tay

caàm moät con dao saùng loaùng, xaêm xaêm chaïy vaøo vöôøn, gaëp gaø cheùm

gaø, gaëp choù cheùm choù, gaëp ngöôøi cuõng trôïn maët leân chöïc cheùm, ai naáy

ñeàu sôï heát vía. Vôï Chu Thuïy daãn maáy ngöôøi ñaøn baø löïc löôõng, can

ñaûm, ñeán oâm chaët, giaät laáy dao vaø ñôõ veà buoàng. Boïn Bình Nhi, Phong

Nhi keâu trôøi ñaát, khoùc loùc aàm ó.

Giaû Chính caøng theâm boái roái, nhìn ñöôïc phía naøy, boû maát phía

kia. Moïi ngöôøi caøng hoang mang tôïn. Duy coù Tieát Baøn laø baän roän hôn

caû: sôï meï bò ngöôøi ta chen ngaõ, sôï Baûo Thoa bò ngöôøi ta nhìn thaáy, sôï

Höông Laêng bò ngöôøi ta treâu choøng. Vì haén bieát boïn Giaû Traân voán

hay laån vaøo ñaùm ñaøn baø con gaùi. Chôït lieác nhìn thaáy Ñaïi Ngoïc phong

nhaõ, dòu daøng, haén ñaõ say meâ say meät. Baáy giôø ngöôøi noùi neân tieãn

ma, ngöôøi noùi neân phuï ñoàng, ngöôøi noùi neân môøi Tröông ñaïo só ñeán

tröø taø, moãi ngöôøi moät phaùch, nhoán nhaùo suoát ngaøy, caàu cuùng chaïy

chöõa ñuû veû cuõng chaúng aên thua gì. Trôøi daàn xeá chieàu, baø Vöông Töû

Ñaèng caùo töø ñi veà.

Hoâm sau, Vöông Töû Ñaèng ñeán hoûi thaêm. Tieáp ñoù baø con Tieåu Söû

Haàu vaø anh em Hình phu nhaân cuøng hoï haøng noäi ngoaïi ñeàu laïi hoûi

thaêm; ngöôøi ñöa nöôùc thaûi ñeán, ngöôøi baûo ñi môøi taêng ñaïo, ngöôøi

maùch thaày maùch thuoác. Phöôïng Thö vaø Baûo Ngoïc caøng ngaøy caøng meâ

maån, naèm vaät vaõ treân giöôøng, ngöôøi noùng nhö löûa, noùi laûm nhaûm

chaúng bieát tyù gì. Ñeâm ñeán boïn vuù boõ, a hoaøn khoâng ai daùm laïi gaàn,

phaûi caùng leân naèm ôû buoàng treân cuûa Vöông phu nhaân, roài sai boïn Giaû

Vaân caét löôït nhau troâng nom.

Giaû maãu, Vöông phu nhaân, Hình phu nhaân vaø Tieát phu nhaân

khoâng rôøi böôùc naøo, cöù ngoài quanh ñaáy maø khoùc.

- 361 -

Giaû Chính, Giaû Xaù sôï Giaû maãu khoùc loùc sinh oám, vöøa toán coâng

laïi maát cuûa. Caû nhaø nhoán nhaùo khoâng bieát laøm theá naøo. Giaû Xaù ñi

caùc nôi tìm thaày chaïy chöõa. Thaáy chaúng aên thua gì, Giaû Chính caøng

theâm buoàn raàu, ngaên laïi noùi:

- Soá chuùng noù nhö theá cuõng laø meänh trôøi, söùc ngöôøi khoâng theå

cöôõng ñöôïc. Hai chaùu maéc beänh baát ngôø, tìm heát caùch chöõa roài maø

vaãn chöa khoûi, töôûng cuõng laø loøng trôøi nhö theá, neân ñeå maëc chuùng noù.

Giaû Xaù khoâng nghe, vaãn cöù cuoáng leân.

Ñeán ngaøy thöù ba, Phöôïng Thö, Baûo Ngoïc naèm treân giöôøng, hôi

thôû yeáu daàn. Caû nhaø lo roái leân, khoâng coøn tí hy voïng gì, voäi vaøng saém

söûa ñoà laøm ma. Giaû maãu, Vöông phu nhaân, Giaû Lieãn, Bình Nhi, Taäp

Nhaân ñeàu khoùc loùc ruõ röôïi, cheát ñi ñoáng laïi. Chæ coù dì Trieäu ngoaøi

maët giaû caùch lo buoàn, nhöng trong buïng raát laø thoûa thích.

Ñeán saùng ngaøy thöù tö, boïn Giaû maãu ñang ngoài khoùc loùc, boãng

thaáy Baûo Ngoïc trôïn maét leân noùi:

- Töø giôø trôû ñi, ta khoâng ôû nhaø naøy nöõa. Thoâi thu xeáp mau ñeå

cho ta ñi.

Giaû maãu nghe caâu noùi aáy, ruoät ñau nhö caét. Dì Trieäu ôû beân caïnh

khuyeân:

- Xin cuï khoâng neân thöông xoùt quaù, beänh anh aáy khoâng theå

chöõa ñöôïc nöõa roài, chi baèng maëc quaàn aùo töû teá cho anh aáy, ñeå anh aáy

ñöôïc choùng giaûi thoaùt, ñôõ phaûi chòu ñau ñôùn; neáu cöù thöông tieác maõi,

anh aáy ñi khoâng döùt, soáng thoi soáng thoùp luùc naøo, laïi caøng khoå luùc aáy.

Dì Trieäu noùi chöa döùt caâu, Giaû maãu ñaõ nhoå toeït vaøo maët maéng:

- Ñoát moàm ñoát mieäng con gaùi giaø noùi nhaûm kia! Ai xui maøy môû

moàm môû mieäng vaäy? Theá naøo laø caøng soáng luùc naøo caøng khoå luùc aáy?

Maøy ñaõ bieát khoâng chöõa ñöôïc aø? Noù cheát thì maøy ñöôïc caùi gì? Maøy

ñöøng coù chieâm bao! Noù maø cheát thì tao phaûi baét chuùng maøy ñeàn

maïng! Cuõng chæ vì ngaøy thöôøng chuùng bay xuùi baåy, ton hoùt, baét noù

hoïc cho nhieàu, vieát cho laém vaøo, laøm noù sôï vôõ maät, heã troâng thaáy cha

noù laø noù len leùt nhö chuoät thaáy meøo. Theá khoâng phaûi laø vì luõ ñaøn baø

ranh con chuùng maøy xuùi baåy hay sao? Baây giôø noù cheát ñi, chaéc chuùng

bay haû loøng haû daï laém! Coi chöøng ñaáy! Tao chaúng tha moät ñöùa naøo

ñaâu!

Vöøa khoùc Giaû maãu vöøa maéng luoân mieäng.

- 362 -

Giaû Chính ôû beân caïnh, nghe thaáy nhöõng caâu aáy, caøng theâm boái

roái, lieàn ñuoåi dì Trieäu ñi, roài lieäu lôøi khuyeân giaûi Giaû maãu. Chôït coù

ngöôøi vaøo trình: "Ñaâ laøm xong hai coã aùo quan, môøi oâng ra xem". Giaû

maãu nghe thaáy, nhö dao caét ruoät, laïi khoùc laïi maéng, roài hoûi:

- Ai baûo chuùng bay laøm? Loâi ngay thaèng laøm aùo quan ra ñaùnh

cheát ñi!

Ñang luùc nhoán nhaùo, boãng töø xa vaêng vaúng coù tieáng moõ ñöa laïi,

roài nghe thaáy ñoïc maáy caâu:

- Nam moâ giaûi oan giaûi keát boà taùt! Coù ai ñau oám, cöûa nhaø khoâng

yeân, bò ma aùm, gaëp ñieàm döõ, ta seõ chöõa cho.

Giaû maãu vaø Vöông phu nhaân nghe thaáy, lieàn cho ngöôøi ra phoá

tìm. Giaû Chính khoâng daùm traùi lôøi, nghó buïng: "Nhaø mình coång kín

töôøng cao theá naøy, laøm sao laïi nghe ñöôïc roõ nhöõng lôøi nhö vaäy".

Trong loøng laáy laøm laï, lieàn cho ngöôøi môøi vaøo. Khi tôùi nôi, moïi ngöôøi

nhìn thaáy moät nhaø sö choác ñaàu, moät ñaïo só khieãng chaân. Hình daùng

hoøa thöôïng nhö sau:

Moät caëp maøy daøi soáng muõi cao,

Maét troâng nhö ngoïc, saùng nhö sao.

Lang thang aùo raùch giaøy ñan coû,

Ngöôøi baån coøn theâm noãi choác ñaàu.

Hình daùng ñaïo nhaân nhö sau:

Moät chaân thaáp laïi moät chaân cao,

Nöôùc baån buøn nhô vöôùng caû vaøo,

Öôùm hoûi nhaø ngöôøi ñaâu ñaáy nhæ,

Non Boàng nöôùc Nhöôïc bieát nôi naøo?

Giaû Chính lieàn sai ngöôøi môøi vaøo hoûi:

- Hai vò tu ôû nuùi naøo?

Nhaø sö cöôøi noùi:

- Tröôûng quan khoâng caàn hoûi nhieàu, vì thaáy trong quyù phuû coù

ngöôøi ñau oám, neân chuùng toâi ñeán ñaây ñeå chöõa.

Giaû Chính noùi:

- Coù hai chaùu bò ma quaáy, khoâng bieát ngöôøi coù phöông thuoác

tieân naøo chöõa khoûi ñöôïc khoâng?

Vò ñaïo nhaân cöôøi noùi:

- 363 -

- Hieän nhaø ngöôøi coù thöù hieám laï, coøn caàn gì thuoác tieân cuûa

chuùng toâi!

Giaû Chính nghe noùi coù nguï yù, lieàn nhôù ra, noùi:

- Con toâi khi môùi ñeû, coù ngaäm moät vieân ngoïc, treân maët coù khaéc

chöõ "tröø ñöôïc ma quyû" nhöng xöa nay chöa thaáy hieäu nghieäm gì caû.

Nhaø sö noùi:

- Tröôûng quan khoâng bieát ñaáy thoâi. Vieân ngoïc aáy raát thieâng,

nhöng vì bò tieáng haùt, saéc ñeïp vaø tieàn cuûa laøm meâ muoäi ñi, neân

khoâng thieâng nöõa. Xin ñem vieân ngoïc aáy ra ñaây, ñeå toâi tuïng nieäm, töï

nhieân noù laïi linh thieâng nhö cuõ.

Giaû Chính lieàn laáy vieân ngoïc ôû trong coå Baûo Ngoïc ra, ñöa cho

hai ngöôøi. Vò hoøa thöôïng caàm laáy vieân ngoïc, ñaët treân baøn tay, thôû daøi:

- Töø khi ôû nuùi Thanh Ngaïnh ñeán nav, thaám thoaét ñaõ möôøi ba

naêm roài! Ñôøi ngöôøi nhö boùng hoà qua cöûa, ñaày raãy traàn duyeân, roài

cuõng trong nhaùy maét! Khaù khen choã ñaùng quyù cuûa ngöôi luùc baáy giôø:

Doïc ñaát ngang trôøi vaãn ñöùng ñaây,

Buoàn vui naøo baän chuùt loøng naøy.

Chæ vì toâi luyeän thaønh linh vaät,

Ñem ñeán cho ñôøi chuyeän dôû hay!

Vaø ñaùng tieác cuoäc laên loän cuûa ngöôøi nhö ngaøy nay:

Ngoïc saùng ñem giaây veát phaán son,

Buoàn khuya maøi mieät chuyeän vuoâng troøn.

Thoâi thoâi tænh daây ñöøng meâ nöõa.

Nôï traû xong roài cuoäc cuõng tan!

Ñoïc xong, nhaø sö xoa vieân ngoïc moät luùc, laïi noùi maáy caâu ñieân roà,

roài traû laïi cho Giaû Chính, noùi:

- Vieân ngoïc naøy laïi thieâng roài, khoâng neân coi thöôøng noù, phaûi

treo noù ôû treân xaø nhaø, ngay choã giöôøng naèm. Tröø ngöôøi thaân ra, ñöøng

cho ñaøn baø con gaùi ñeán gaàn. Sau ba möôi ngaøy, beänh caäu aáy theá naøo

cuõng khoûi.

Giaû Chính sai ngöôøi pha nöôùc môøi vaø ñònh taï leã, nhöng hoï ñaõ ñi

maát huùt. Giaû maãu cho ngöôøi chaïy theo cuõng khoâng tìm thaáy; ñaønh cöù

theo ñuùng lôøi daën, ñaët hai ngöôøi vaøo buoàng Vöông phu nhaân, roài treo

hoøn ngoïc leân xaø nhaø, Vöông phu nhaân ngoài canh, khoâng cho ai qua

laïi. Ñeán toái, quaû nhieân Phöôïng Thö vaø Baûo Ngoïc daàn daàn tænh daäy vaø

- 364 -

ñaõ bieát ñoùi. Giaû maãu, Vöông phu nhaân nhö baét ñöôïc cuûa baùu, ñi naáu

chaùo cho hai ngöôøi aên. Daàn daàn hai ngöôøi tænh haún ra, ma quyû bieán

ñaâu heát, caû nhaø môùi yeân loøng. Ñaùm chò em Lyù Hoaøn, Baûo thoa, Ñaïi

Ngoïc, Bình Nhi, Taäp Nhaân ôû ngoaøi laéng nghe roõ tin töùc, thaáy hoï ñaõ

aên ñöôïc chaùo, ngöôøi ñaõ tænh haún. Ñaïi Ngoïc lieàn nieäm Phaät ngay, Baûo

Thoa ngoaûnh laïi nhìn luùc laâu, roài phì cöôøi. Moïi ngöôøi khoâng ai ñeå yù.

Tích Xuaân hoûi:

- Chò Baûo cöôøi gì theá?

Baûo Thoa noùi:

- Toâi cöôøi ñöùc Phaät Nhö Lai baän hôn ngöôøi traàn nhieàu, naøo laø

giaûng kinh, naøo laø sieâu ñoä chuùng sinh; khi anh Baûo, chò Phöôïng oám,

ñoát höông caàu khaán, laïi phaûi trò beänh tröø taø, ñeán nay môùi khoûi. Roài

laïi phaûi troâng nom caû vieäc hoân nhaân cho coâ Laâm nöõa. Chò baûo theá coù

baän khoâng? Coù ñaùng buoàn cöôøi khoâng?

Ñaïi Ngoïc ñoû maët leân, noùi:

- Caùc chò ñeàu khoâng phaûi laø ngöôøi toát, khoâng chòu hoïc nhöõng

ngöôøi töû teá, chæ theo caùi gioïng löôõi cuûa keû baàn tieän naøo aáy! Chaúng

bieát luùc cheát roài seõ ra sao.

Noùi xong ñaåy reøm ñi ra.

o0o

Hoài thöù hai möôi saùu

Caàu Phong Yeâu, noùi loùng ñöa tình kín Quaùn Tieâu

Töông xuaân buoàn toû noãi rieâng

- 366 -

Sau ba möôi ngaøy tónh döôõng, Baûo Ngoïc khoâng nhöõng ngöôøi ñaõ

khoûe, maø veát thöông treân maët cuõng khoûi haún, laïi veà ôû vöôøn Ñaïi Quan.

Gaàn ñaây, khi Baûo Ngoïc oám, Giaû Vaân ñem ngöôøi nhaø ñeán troâng

nom, ngaøy ñeâm ôû luoân ñaáy. Hoàng Ngoïc cuøng boïn a hoaøn cuõng ñeán ôû

ñaáy troâng nom Baûo Ngoïc. Hai beân ngaøy ngaøy troâng thaáy nhau, laâu

daàn thaønh quen. Hoàng Ngoïc thaáy Giaû Vaân tay caàm caùi khaên luïa

gioáng heät khaên cuûa mình ñaùnh maát ngaøy tröôùc, muoán hoûi nhöng sôï

khoâng tieän. Töø ngaøy hoøa thöôïng vaø ñaïo só ñeán, khoâng caàn nhieàu ñaøn

oâng haàu nöõ, Giaû Vaân laïi ñi troàng caây. Vieäc naøy Hoàng Ngoïc muoán boû

khuaây ñi, nhöng khoâng sao boû noåi, muoán hoûi laïi sôï ngöôøi ngôø vöïc.

Ñöông luùc duøng daèng suy nghó, taâm trí baøng hoaøng, boãng nghe ngoaøi

cöûa soå coù ngöôøi hoûi: "Chò Hoàng coù ôû nhaø khoâng?"

Hoàng Ngoïc nghe hoûi, ñöùng trong cöûa soå troâng ra, teù ra Giai Hueä,

moät a hoaøn nhoû cuøng ôû trong nhaø naøy, lieàn traû lôøi: "Coù nhaø, em vaøo

ñaây".

Giai Hueä chaïy vaøo, ngoài ngay leân giöôøng, cöôøi noùi:

- Thöïc may quaù! Em ñang ôû trong nhaø röûa ñoà ñaïc, thì caäu Baûo

sai ñöa cheø sang cho coâ Laâm, chò Hoa giao cho em mang ñi. May gaëp

luùc cuï cuõng sai ngöôøi ñöa tieàn sang cho coâ Laâm, vaø ñang chia cho caùc

chò beân aáy. Thaáy em ñeán, coâ Laâm boác hai naém cho em, khoâng bieát

bao nhieâu, chò giöõ hoä em.

Noù giôû khaên luïa, ñoå tieàn ra. Hoàng Ngoïc ñeám raønh roït soá tieàn,

roài caát ñi.

Giai Hueä hoûi:

- Maáy hoâm nay trong buïng chò theá naøo? Cöù nhö yù em, chò neân

veà nhaø ôû vaøi ngaøy, môøi thaày lang ñeán xem, uoáng vaøi thang thuoác thì

khoûi ñaáy.

Hoàng Ngoïc noùi:

- Em noùi gì theá? Chò vaãn khoûe, veà nhaø laøm gì?

- Em nghó ra roài, coâ Laâm thöôøng oám yeáu, hay uoáng thuoác, chò

neân xin thuoác cuûa coâ aáy maø uoáng cuõng ñöôïc.

- Em noùi nhaûm! Thuoác coù phaûi laø cuûa uoáng böøa ñöôïc ñaâu?

- Chò nghó nhö vaäy khoâng phaûi laø caùch laâu daøi, cöù löôøi uoáng

thuoác sau naøy seõ nguy ñaáy!

- Sôï gì? Thaø cheát sôùm ñi cho raûnh.

- Ñang yeân laønh sao laïi noùi nhöõng caâu aáy?

- Em bieát ñaâu taâm söï cuûa chò!

Giai Hueä gaät ñaàu nghó moät luùc roài noùi:

- Chaúng traùch ñöôïc, choã naøy khoù ôû laém. Hoâm noï cuï baûo, maáy

ngaøy caäu Baûo oám, ngöôøi haàu ñeàu vaát vaû caû. Baây giôø caäu aáy ñaõ khoûi, ñi

leã taï caùc nôi roài, neân thöôûng tieàn cho caùc ngöôøi phuïc dòch. Nhö em

coøn beù, khoâng ñöôïc thöôûng, cuõng chaúng oaùn traùch gì. Coøn chò sao laïi

khoâng ñöôïc lieät vaøo haïng thöôûng? Em chaúng phuïc tí naøo. Nhö chò

Taäp Nhaân duø ñöôïc thöôûng caû möôøi phaàn cuõng ñaùng, chaúng neân töùc

böïc laøm gì. Noùi thaúng ra, ai bì ñöôïc vôùi chò aáy? Chöa noùi ngaøy thöôøng

chò aáy heát loøng phuïc dòch caäu Baûo, maø neáu chaúng phuïc dòch, cuõng

khoâng boû ñöôïc chò aáy. Ñaùng töùc laø boïn Tình Vaên, YÛ Haø laïi ñöôïc lieät

vaøo haïng thöôûng phaàn thöù nhaát, chæ vì chuùng noù coù vai coù veá, neân

moïi ngöôøi ñeàu taâng boác chuùng noù leân. Chò tính theá coù ñaùng töùc khoâng?

- Vieäc gì maø phaûi töùc. Tuïc ngöõ noùi "Raïp duø laøm daøi ñeán nghìn

daëm, cuõng khoâng coù tieäc naøo laø tieäc khoâng taøn". Coù ai aên ñôøi ôû ñôøi

- 367 -

vôùi nhau maõi ñaâu? Chaúng qua ñoä daêm ba naêm, moãi ngöôøi ñi moãi ngaû,

coøn ai nhìn ngoù ñeán ai nöõa?

Maáy caâu naøy laøm cho Giai Hueä loøng raát caûm ñoäng, maét ñoû ngaàu

leân, nhöng voâ côù maø khoùc cuõng khoâng tieän, noù ñaønh phaûi göôïng cöôøi

noùi:

- Chò noùi raát phaûi. Theá maû hoâm noï caäu Baûo coøn baûo: naøo laø thu

xeáp buoàng ôû, naøo laø may quaàn aùo môùi, nhö laø caâu chuyeän coøn ñaàm aám

laâu daøi haøng maáy traêm naêm nöõa!

Hoàng Ngoïc nghe xong cöôøi nhaït, ñöông muoán noùi nöõa, thì moät a

hoaøn chöa ñeå toùc(1) chaïy laïi, tay caàm caùc maåu hoa vaø hai tôø giaáy, noùi:

- Chò veõ kieåu hoa naøy vaøo giaáy giuùp em.

Noùi xong noù vöùt cho Hoàng Ngoïc, roài quay ngöôøi chaïy ñi ngay.

Hoàng Ngoïc goïi vôùi, hoûi:

- Ai baûo maøy mang ñeán ñaây? Chöa noùi ñaõ chaïy! Ai nöôùng baùnh

chôø maøy, maø maøy voäi vaøng theá! Maøy sôï baùnh nguoäi ñi chaêng?

A hoaøn nhoû ôû ngoaøi cöûa soå noùi vôùi moät caâu:

- Chò YÛ Haø baûo mang ñeán cho chò ñaáy.

Noù luùng buùng noùi nhöõng gì roài raûo caúng chaïy ñi ngay.

Hoàng Ngoïc böïc mình, neùm maåu hoa vaøo moät choã, roài môû ngaên

keùo tìm buùt. Tìm maõi, chæ thaáy toaøn nhöõng buùt cuøn, lieàn noùi:

- Coù caùi buùt môùi hoâm tröôùc vöùt ñaâu maát roài? Sao nghó maõi

khoâng ra? - Vöøa noùi, Hoàng Ngoïc vöøa ñeå yù ngaãm nghó, roài cöôøi noùi: -

Phaûi roài, chieàu hoâm noï Oanh Nhi mang veà.

Roài baûo Giai Hueä:

- Em ñi laáy hoä chò nheù.

- Chò Hoa coøn ñöông chôø em ñi laáy caùi hoøm cho chò aáy, thoâi chò

ñi maø laáy vaäy.

- Chò aáy chôø em maø töø luùc naõy ñeán giôø em vaãn coøn ngoài noùi

chuyeän lau laùu ñaáy aø? Neáu chò khoâng baûo em ñi, laøm gì coù chuyeän chò

Hoa chôø em? Con ranh naøy hö laém!

Noùi xong, Hoàng Ngoïc ñi ngay ra vieän Di Hoàng, ñeán thaúng phoøng

Baûo Thoa. Vöøa ñeán caïnh ñình Thaám Phöông, thaáy vuù Lyù cuûa Baûo

Ngoïc ñi ñeán. Hoàng Ngoïc ñöùng laïi cöôøi noùi:

(1) Ñôøi Thanh con gaùi coøn nhoû thì caïo quanh ñaàu, chæ ñeå choûm giöõa. Ñeán khi lôùn môùi ñeå

toùc.

- 368 -

- Vuù Lyù! Vuù ôû ñaâu ñeán ñaây? Sao laïi ñeán choã naøy?

Vuù Lyù ñöùng laïi voã tay noùi:

- Naøy xem, boãng döng voâ côù laïi vaån vô nghó ñeán caäu Vaân, caäu

"Vuõ" naøo ñoù, baét tao phaûi ñi tìm ngay. Ngaøy mai maø treân nhaø bieát,

thì coøn ra gì nöõa?

Hoàng Ngoïc cöôøi noùi:

- Vaäy vuù cuõng theo lôøi caäu aáy maø ñi goïi ngöôøi ta sao?

- Khoâng theo lôøi thì laøm theá naøo?

- Neáu ngöôøi aáy bieát ñieàu ñöøng ñeán laø phaûi.

- Noù khoâng phaûi laø ñöùa ngoác, vieäc gì noù chaúng ñeán?

- Neáu ngöôøi aáy ñeán thaät, thì vuù ñöøng neân cuøng ñi vôùi ngöôøi ta;

ñeå maëc moät mình haén ta laïi ñaây xem sao!

- Tao ñeán baûo haén thoâi, chöù hôi ñaâu cuøng ñi vôùi haén! Tao veà sai

moät ñöùa a hoaøn nhoû hay moät baø giaø naøo ñöa haén ñeán laø ñuû roài.

Noùi xong, choáng gaäy ñi ngay.

Hoàng Ngoïc nghe noùi ñöùng ngaån ra moät luùc, chaïy voäi ñi laáy buùt.

Moät choác, moät a hoaøn nhoû chaïy ñeán, troâng thaáy Hoàng Ngoïc

ñöùng ñaáy, lieàn hoûi:

- Chò Laâm ñöùng ñaây laøm gì theá?

Hoàng Ngoïc ngaång leân, thaáy a hoaøn nhoû teân laø Truïy Nhi, lieàn

hoûi:

- Maøy ñi ñaâu ñaáy?

- Toâi ñöa caäu Vaân ñeán ñaây.

Noùi xong, noù chaïy ñi ngay.

Hoàng Ngoïc vöøa môùi ñi ñeán tröôùc caàu Phong Yeâu, thaáy Truïy Nhi

daãn Giaû Vaân ñeán. Giaû Vaân vöøa ñi vöøa ñöa maét nhìn Hoàng Ngoïc.

Hoàng Ngoïc giaû laøm boä noùi chuyeän vôùi Truïy Nhi, nhöng maét vaãn lieác

nhìn Giaû Vaân. Boán maét thình lình gaëp nhau, Hoàng Ngoïc ñoû maët leân,

neù mình vaøo moät choã, roài ñi ñeán Haønh Vu uyeån.

Baáy giôø Giaû Vaân theo Truïy Nhi ñi quanh co ñeán vieän Di Hoàng.

Truïy Nhi vaøo trình tröôùc, roài môùi daãn Giaû Vaân vaøo. Giaû Vaân nhìn leân,

thaáy trong saân lô thô coù maáy ngoïn nuùi ñaù, treân troàng chuoái, coù hai

con haïc ñöùng ræa caùnh ôû döôùi goác caây thoâng. Treân theàm treo maáy caùi

loàng ñeïp, trong coù nhieàu thöù chim laï, xung quanh coù naêm gian nhaø

nhoû, caùnh cöûa chaïm caùc thöù hoa môùi ñeïp, treân treo moät caùi bieån coù

- 369 -

boán chöõ lôùn: "Di hoàng khoaùi luïc". Haén nghó buïng: "Vì coù boán chöõ naøy,

thaûo naøo môùi goïi laø "vieän Di Hoàng". Ñöông nghó thì phía trong böùc

luïa che cöûa soå coù tieáng cöôøi noùi: "Môøi vaøo. Hai ba thaùng nay ta queân

baüng chaùu!" Giaû Vaân nghe ñuùng laø tieáng Baûo Ngoïc, voäi vaøng chaïy vaøo,

ngaång ñaàu nhìn thaáy vaøng ngoïc, tranh aûnh choùi loïi röïc rôõ, nhöng

khoâng thaáy Baûo Ngoïc ôû ñaâu. Ngoaûnh laïi thaáy beân traùi coù moät caùi giaù

göông, moät ñoâi a hoaøn ñoä möôøi laêm, möôøi saùu tuoåi ôû ñaèng sau göông

ñi ra noùi: "Môøi caäu Hai vaøo ngoài chôi nhaø trong".

Giaû Vaân voäi vaõ ñaùp lôøi, maét khoâng daùm nhìn thaúng, ñeán gaàn

moät caùi tuû che baèng luïa bieác, coù caùi giöôøng nhoû veõ sôn, treân giaêng caùi

maøn maøu ñoû theâu hoa vaøng. Baûo Ngoïc maëc quaàn aùo thöôøng, chaân ñi

giaøy, ngoài töïa treân giöôøng xem saùch. Thaáy Giaû Vaân vaøo, Baûo Ngoïc boû

saùch xuoáng cöôøi ñöùng daäy. Giaû Vaân voäi chaïy laïi hoûi thaêm söùc khoûe.

Baûo Ngoïc môøi ngoài treân gheá, cöôøi hoûi:

- Thaùng tröôùc gaëp chaùu, ta heïn ñeán thö phoøng chôi, nhöng baän

vieäc luoân, thaønh ra queân maát.

Giaû Vaân cöôøi noùi:

- Thaät laø khoâng may cho chaùu, laïi gaëp luùc chuù khoù ôû, baây giôø

chuù ñaõ khoûe haún chöa?

- Khoûe laém roài. Chuù nghe noùi maáy hoâm ñoù chaùu cuõng vaát vaû laém!

- Phaän söï chaùu ñaùng phaûi vaát vaû, nay chuù ñöôïc khoûe, thöïc phuùc

cho caû nhaø ta.

Moät a hoaøn böng nöôùc traø laïi môøi uoáng. Giaû Vaân moàm noùi

chuyeän vôùi Baûo Ngoïc, maét cöù laám leùt nhìn troäm a hoaøn. Ngöôøi naøy

daùng dong doûng cao, maët traùi xoan, maëc caùi aùo maøu hoàng nhaït, vai

khoaùc khaên luïa xanh, quaàn nhieãu traéng. Chaúng phaûi ai xa laï, maø

chính laø Taäp Nhaân. Khi Baûo Ngoïc oám, Giaû Vaân ñeán ôû ñaây phuïc dòch

luoân maáy ngaøy, neân ñaõ nhôù ñöôïc moät nöûa teân nhöõng ngöôøi ôû trong

nhaø. Haén cuõng bieát Taäp Nhaân ñöôïc coi thaân hôn so vôùi taát caû nhöõng

ngöôøi haàu trong buoàng Baûo Ngoïc. Nay thaáy chò ta pha traø ñöa leân

môøi, laïi coù Baûo Ngoïc ngoài beân caïnh, haén lieàn ñöùng daäy cöôøi noùi:

- Sao chò laïi pha nöôùc cho toâi uoáng? Toâi ñeán nhaø chuù khoâng phaûi

laø khaùch, ñeå toâi roùt laáy cuõng ñöôïc.

Baûo Ngoïc noùi:

- Chaùu cöù ngoài yeân ñaáy. Boïn a hoaøn ôû ñaây chæ coát coù vieäc aáy thoâi.

- 370 -

Giaû Vaân cöôøi noùi:

- Tuy chuù noùi theá, nhöng ñoái vôùi caùc chò ôû trong nhaø chuù ñaây,

khi naøo chaùu daùm voâ leã?

Noùi xong haén ngoài xuoáng uoáng nöôùc.

Baûo Ngoïc cuøng Giaû Vaân noùi maáy caâu chuyeän phieám, naøo con haùt

nhaø ai haùt hay, vöôøn hoa nhaø ai ñeïp, a hoaøn nhaø ai lòch söï, tieäc tuøng

nhaø ai linh ñình, nhaø ai coù cuûa baùu, nhaø ai coù vaät laï. Giaû Vaân chæ löïa

lôøi noùi xuoâi chieàu maø thoâi. Noùi chuyeän moät luùc, thaáy Baûo Ngoïc coù veû

ueå oaûi, haén lieàn xin veà. Baûo Ngoïc giöõ laïi qua loa moät tí roài noùi:

- Hoâm naøo roãi chaùu cöù ñeán chôi.

Roài laïi sai a hoaøn laø Truïy Nhì ñöa ra.

Giaû Vaân ñi ra khoûi vieän Di Hoàng, thaáy xung quanh khoâng coù ai,

lieàn ñi thong thaû, tieáng nhoû tieáng to, hoûi chuyeän Truïy Nhi:

- Em bao nhieâu tuoåi? Teân hoï laø gì? Cha meï em laøm gì? Em ôû

nhaø chuù Baûo ñöôïc maáy naêm roài? Moät thaùng ñöôïc bao nhieâu tieàn löông?

Trong nhaø chuù Baûo coù taát caû bao nhieâu a hoaøn?

Truïy Nhi cöù theo töøng caâu hoûi moät traû lôøi. Giaû Vaân laïi hoûi:

- Ngöôøi vöøa noùi chuyeän vôùi em coù phaûi laø Tieåu Hoàng khoâng?

- Ñuùng teân chò aáy laø Tieåu Hoàng ñaáy. Caäu hoûi laøm gì?

- Vöøa roài nghe chò aáy hoûi em chieác khaên luïa naøo ñoù. Ta coù nhaët

ñöôïc moät chieác.

- Maáy laàn chò aáy hoûi em coù troâng thaáy chieác khaên luïa khoâng.
<p>Em khoâng coù hôi ñaâu maø nghó ñeán chuyeän aáy. Hoâm nay chò aáy laïi hoûi,

laïi baûo em coá tìm ñöôïc, chò aáy seõ taï ôn. Vöøa roài, chò aáy noùi ôû tröôùc

cöûa Haønh Vu Uyeån, caäu cuõng nghe thaáy ñaáy. Khoâng phaûi em noùi doái

caäu ñaâu. Caäu ôi, caäu ñaõ nhaët ñöôïc thì cho laïi em, ñeå xem chò aáy taï ôn

em theá naøo.

Nguyeân thaùng tröôùc Giaû Vaân ñeán ñaây troàng caây, coù nhaët ñöôïc

chieác khaên luïa, bieát laø ngöôøi trong vöôøn naøy ñaùnh rôi, nhöng khoâng

roõ cuûa ai. Nay nghe Hoàng Ngoïc hoûi Truïy Nhi, Giaû Vaân bieát laø khaên

cuûa coâ ta, trong loøng xieát bao möøng rôõ. Baây giôø laïi thaáy Truïy Nhi hoûi

xin, Giaû Vaân nghó ngay moät keá, lieàn ruùt caùi khaên ôû trong tay aùo ra

ñöa cho Truïy Nhi vaø baûo:

- Toâi cho em, neáu em ñöôïc taï ôn thì khoâng neân giaáu toâi.

- 371 -

Truïy Nhi vaâng lôøi, caàm laáy khaên, ñöa Giaû Vaân ra, roái veà tìm

Hoàng Ngoïc.

Sau khi tieãn Giaû Vaân veà, Baûo Ngoïc coù veû moûi meät, lô mô naèm

nghieâng treân giöôøng. Taäp Nhaân chaïy laïi, ngoài beân caïnh giöôøng, lay

Baûo Ngoïc noùi:

- Laïi chöïc nguû ñaáy aø? Neáu buoàn, caäu ñi ra ngoaøi chôi coù hôn

khoâng?

Baûo Ngoïc caàm laáy tay Taäp Nhaân cöôøi noùi:

- Toâi muoán ñi chôi, nhöng khoâng theå xa em ñöôïc.

- Daäy ñi thoâi.

Taäp Nhaân vöøa noùi vöøa keùo tay Baûo Ngoïc. Baûo Ngoïc noùi:

- Ñi chôi choã naøo baây giôø? Buoàn laém!

- Caäu cöù ñi ra ngoaøi chôi töï khaéc vui, chöù cöù nghó nhöõng chuyeän

vuïn vaët caøng theâm buoàn thoâi.

Baûo Ngoïc buoàn raàu, ñaønh phaûi nghe lôøi Taäp Nhaân, ra khoûi cöûa

phoøng, ñöùng treân haønh lang ngaém chim moät luùc, roài ra ngoaøi saân.

Ñeán khe Thaám Phöông, xem ñaøn caù vaøng. Laïi thaáy söôøn nuùi beân kia

coù hai con höôu nhoû chaïy raát nhanh, Baûo Ngoïc khoâng theå hieåu ra sao.

Ñöông luùc thô thaån, thaáy Giaû Lan ôû ñaèng sau, tay caàm caùi cung nhoû

chaïy ñeán. Troâng thaáy Baûo Ngoïc, Giaû Lan ñöùng laïi, cöôøi noùi:

- Theá ra chuù ôû nhaø, chaùu cöù töôûng chuù ñi chôi roài.

- Maøy laïi nghòch daïi roài. Töï nhieân voâ côù baén noù laøm gì?

- Hoâm nay chaùu khoâng hoïc, ngoài roãi bieát laøm gì? Vì theá chaùu

taäp baén cung.

- Coi chöøng ñaáy, coù ngaõ gaõy raêng, ñeán luùc aáy môùi kinh.

Baûo Ngoïc noùi xong, luoân chaân ñi ñeán tröôùc cöûa moät ngoâi nhaø,

thaáy ñuoâi phöôïng ve vaåy, saùo roàng vi vu(1). Ngöôùc maét nhìn leân, ñoù laø

quaùn Tieâu Töông. Tieän böôùc chaïy vaøo, troâng thaáy reøm töông ruû xuoáng,

tieáng ngöôøi vaéng tanh. Ñeán tröôùc cöûa soå, thaáy ôû trong maøn the

thoaûng ra moät muøi höông eâm dòu. Baûo Ngoïc gheù maét saùt vaøo cöûa soå

nhìn, nghe tieáng thôû daøi khe kheõ vaø haùt caâu: Suoát ngaøy meâ maån boài

hoài, tình rieâng chaùn ngaét...(2). Baûo Ngoïc nghe xong, töï nhieân trong

(1) Ñuoâi phöôïng laø hình dung laù truùc, saùo roàng laø hình dung tieáng gioù thoåi qua laù truùc.

(2) Caâu ôù Taây Söông Kyù.

- 372 -

loøng raïo röïc, nhìn kyõ thì Ñaïi Ngoïc ñöông naèm ngaû löng treân giöôøng.

Baûo Ngoïc ôû ngoaøi cöûa soå cöôøi noùi:

- Sao laïi haùt caâu aáy?

Roài veùn reøm ñi vaøo.

Ñaïi Ngoïc bieát mình voâ yù, töï nhieân maët ñoû böøng leân, lieàn laáy tay

aùo che, roài quay vaøo phía trong giaû caùch nguû. Baûo Ngoïc ñeán ñònh lay

goïi Ñaïi Ngoïc, thaáy baø vuù vaø hai baø giaø chaïy ñeán noùi:

- Coâ toâi ñöông nguû, choác nöõa tænh daäy caäu haõy ñeán.

Vöøa noùi xong thì Ñaïi Ngoïc quay mình laïi ngoài daäy cöôøi noùi:

- Naøo ai nguû?

Boïn baø giaø thaáy Ñaïi Ngoïc daäy, cöôøi noùi:

- Theá maø chuùng toâi töôûng coâ ñaõ nguû roài.

Vaø goïi Töû Quyeân:

- Coâ daäy roài, ñi leân haàu.

Ñaïi Ngoïc ngoài treân giöôøng, giô tay söûa laïi toùc, roài cöôøi hoûi Baûo

Ngoïc:

- Ngöôøi ta ñöông nguû, anh ñeán ñaây laøm gì?

Baûo Ngoïc thaáy Ñaïi Ngoïc maét hôi lim dim, maët hôi ñoû, taâm thaàn

töï nhieân xieâu xieâu, ngoài ngaû treân caùi gheá töïa cöôøi noùi:

- Vöøa roài coâ noùi gì theá?

- Toâi coù noùi gì ñaâu?

- Toâi laïi cho coâ moät caùi "buùng"(1) baây giôø! Toâi nghe heát caû roài.

Hai ngöôøi ñöông noùi chuyeän thì Töû Quyeân ñeán, Baûo Ngoïc cöôøi

noùi:

- Mang thöù traø ngon cuûa nhaø chò ra ñaây pha cho toâi uoáng.

Töû Quyeân noùi:

- Nhaø chuùng toâi ñaây laøm gì coù traø ngon, muoán uoáng traø ngon th&igrave;

chôø chò Taäp Nhaân ñeán.

Ñaïi Ngoïc noùi:

- Maëc keä anh aáy, em haõy ñi muùc nöôùc cho toâi ñaõ.

Töû Quyeân noùi:

- Caäu aáy laø khaùch, neân pha nöôùc cho caäu aáy uoáng tröôùc ñaõ roài

haõy ñi muùc nöôùc.

(1) Ngaøy xöa ngöôøi Trung Quoác trai gaùi ñuøa nhau, thöôøng laáy ngoùn tay caùi vaø ngoùn tay

giöõa nhíp laïi, xaùt nhau cho böït ra thaønh tieáng.

- 373 -

Noùi xong ñi pha nöôùc, Baûo Ngoïc cöôøi noùi:

- Chò a hoaøn naøy toát ñaây! "Neáu toâi ñöôïc cuøng tieåu thö ña tình

sum vaày phöôïng loan, quyeát chaúng ñeå chò traûi neän quaït maøn"(1).

Ñaïi Ngoïc noåi ngay côn giaän leân, cuùi gaèm maët xuoáng hoûi:

- Anh Hai, anh noùi gì theá?

- Toâi coù noùi gì ñaâu!

Ñaïi Ngoïc lieàn khoùc noùi:

- Baây giôø anh laïi giôû troø, ñi ra ngoaøi hoïc nhöõng caâu ñaàu ñöôøng

xoù chôï, roài ñem veà laëp laïi cho toâi nghe. Anh xem nhöõng tieåu thuyeát

nhaûm nhí, roài ñem toâi ra laøm troø cöôøi. Toâi laø moät caùi ñoà chôi giaûi

buoàn cho caùc ngöôøi aø!

Vöøa khoùc vöøa nhaûy xuoáng giöôøng, chöïc chaïy ra ngoaøi.

Baûo Ngoïc sôï quaù, voäi caûn laïi noùi:

- Em ôi, anh lôõ lôøi ñaùng cheát, xin em ñöøng maùch ai. Neáu anh

coøn daùm noùi caâu aáy nöõa, moàm seõ leân ñinh raâu vaø seõ thoái löôõi.

Giöõa luùc aáy, Taäp Nhaân chaïy ñeán noùi:

- OÂng goïi caäu ñaáy, veà maëc quaàn aùo ngay ñi.

Baûo Ngoïc nghe noùi, nhö seùt ñaùnh beân tai, khoâng nghó gì ñeán

vieäc khaùc nöõa, caém ñaàu caém coå chaïy veà thay quaàn aùo.

Ra khoûi vöôøn, thaáy Boài Dính chöïc ôû cöûa ngoaøi, Baûo Ngoïc hoûi:

- OÂng goïi tao coù vieäc gì, maøy coù bieát khoâng?

Boài Dính noùi:

- Caäu ñi mau leân, ñeán ñoù seõ bieát.

Vöøa noùi vöøa giuïc Baûo Ngoïc.

Ñi qua buoàng khaùch, trong buïng Baûo Ngoïc vaãn nghi ngôø, boãng

nghe thaáy beân goùc töôøng coù tieáng cöôøi khanh khaùch, ngoaûnh laïi thaáy

Tieát Baøn voã tay nhaûy xoå laïi cöôøi noùi:

- Neáu khoâng noùi laø döôïng goïi thì khi naøo anh laïi chòu ra ngay.

Boài Dính cuõng cöôøi, roài quì xuoáng. Baûo Ngoïc ñöùng ngaån ngöôøi

moät luùc, môùi bieát laø Tieát Baøn ñaùnh löøa mình. Tieát Baøn voäi vaùi chaøo

nhaän loãi vaø noùi:

- Xin ñöøng quôû phaït thaèng beù naøy. Vieäc naøy laø do toâi nhôø noù ñi

ñaáy.

(1) Möôïn lôøi trong truyeän Taây Söông, Tröông Sinh noùi vôùi Tieåu Hoàng laø ñaày tôù cuûa Thoâi

Oanh Oanh.

- 374 -

Baûo Ngoïc ñaønh chòu, khoâng bieát laøm theá naøo, chæ cöôøi hoûi:

- Anh ñaùnh löøa toâi cuõng ñöôïc, nhöng vieäc gì phaûi möôïn tieáng

cha toâi? Toâi seõ ñeán maùch dì, ñeå ngöôøi xöû cho vieäc naøy, lieäu coù neân

khoâng?

Tieát Baøn voäi noùi:

- Vì toâi muoán anh ñeán mau, neân queân haún nhöõng caâu kieâng kî,

sau naøy anh muoán ñaùnh löøa toâi, cuõng laïi möôïn tieáng cha toâi, theá laø

xong chuyeän.

- OÁi chaø, noùi caâu aáy laïi caøng ñaùng cheát nöõa!

Roài Baûo Ngoïc quay sang Boài Dính baûo:

- Gioáng phaûn chuû naøy coøn quì maõi laøm gì ñaây?

Boài Dính voäi ñöùng daäy laïy taï.

Tieát Baøn noùi;

- Neáu khoâng phaûi vieäc caàn, toâi khoâng daùm laøm phieàn anh nhö

theá. Chæ vì ngaøy mai, moàng ba thaùng naêm, laø ngaøy sinh cuûa toâi,

khoâng bieát laõo Trình Nhaät Höng ôû haøng baùn ñoà coå tìm ñaâu ñöôïc

nhöõng ngoù sen töôi vöøa to vöøa daøi, laïi traéng muoát; nhöõng quaû döa

haáu raát to; moät con caù töôi raát daøi vaø con lôïn Xieâm ñaõ ñöôïc xoâng

höông caây baùch laø cuûa nöôùc Xieâm La ñem ñeán coáng(1). Anh xem, boán

thöù naøy ñaõ deã tìm ñaâu cho ra? Caù vaø lôïn tuy laø moùn quí, chæ khoù tìm

thoâi, coøn ngoù sen vaø döa haáu, khoâng bieát hoï laøm theá naøo maø coù ñöôïc!

Tröôùc heát toâi ñem daâng meï toâi, roài cho ñem bieáu baø vaø dì, baùc. Coøn

ñeå laïi moät ít, neáu toâi aên moät mình sôï toån phuùc. Nghó ñi nghó laïi,

ngoaøi toâi ra chæ coù anh laø ñaùng aên thoâi. Vì theá, toâi ñaëc bieät ñeán môøi

anh. May sao laïi coù moät phöôøng haùt môùi ñeán, chuùng ta cuøng chôi vui

moät hoâm, anh nghó theá naøo?

Hai ngöôøi vöøa noùi vöøa ñi vaøo thö phoøng, thaáy boïn Thieàm Quang,

Trình Nhaät Höng, Hoà Tö Lai, Ñan Sính Nhaân vaø phöôøng haùt ñeàu ñaõ

ôû ñaáy roài. Thaáy Baûo Ngoïc vaøo, moïi ngöôøi ñöùng daäy chaøo hoûi moät löôït.

Uoáng nöôùc traø xong, Tieát Baøn sai baøy tieäc röôïu. Boïn haàu trai voäi

vaøng ñi baøy tieäc roài moïi ngöôøi vaøo ngoài.

Baûo Ngoïc troâng thaáy döa haáu vaø ngoù sen ñeàu laø cuûa laï, cöôøi noùi

vôùi Tieát Baøn:

- Toâi chöa coù gì möøng anh maø laïi ñeán quaáy theá aø?

(1) Söï thöïc choã naøy chöa roõ, xin dòch ñuùng nguyeân vaên, ñôïi nghieân cöùu sau.

- 375 -

- Theá ngaøy mai anh ñònh mang thöù gì ñeán möøng?

- Toâi chaúng mang caùi gì caû. Noùi ñeán tieàn baïc hay ñoà aên ñoà maëc,

thì toaøn khoâng phaûi laø cuûa toâi. Chæ coù moät tôø giaáy vieát chöõ hay laø

moät böùc veõ môùi ñuùng laø cuûa toâi ñaùng ñem ñeán möøng.

- Anh noùi ñeán böùc veõ, toâi laïi nhôù tôùi hoâm noï ôû moät nhaø kia, coù

böùc veõ xuaân cung raát ñeïp, treân coù vieát nhieàu chöõ, nhöng toâi khoâng

xem kyõ, chæ thaáy choã laïc khoaûn hình nhö chöõ canh hoaøng gì aáy, troâng

ñeïp quaù chöøng.

Baûo Ngoïc nghe xong, trong buïng ngôø ngôï, lieàn noùi:

- Nhöõng böùc veõ xöa nay toâi ñeàu ñaõ ñöôïc xem qua, chaúng coù nhaø

danh hoïa naøo teân laø Canh Hoaøng caû.

Nghó moät luùc, phì cöôøi leân, sai ngöôøi laáy buùt vieát hai chöõ vaøo

loøng baøn tay roài hoûi Tieát Baøn:

- Anh chaéc hai chöõ aáy laø canh hoaøng ñaáy chöù?

- Sao laïi khoâng chaéc?

Baûo Ngoïc xoøe baøn tay ra cho haén xem vaø noùi:

- Coù phaûi hai chöõ naøy khoâng? Thöïc ra hai chöõ naøy khoâng khaùc

chöõ canh hoaøng laø maáy.

Moïi ngöôøi xem thì ra hai chöõ Ñöôøng Daàn(1), ñeàu cöôøi noùi:

- Chaéc laø hai chöõ naøy roài, luùc ñoù caäu Tieát coù leõ maét hoa neân

khoâng thaáy roõ, cuõng chöa bieát chöøng.

Tieát Baøn nghó thaáy cuït höùng, cöôøi noùi:

- Naøo ai bieát noù laø "ñöôøng" hay laø "keïo".

Ñöông noùi chuyeän thì ñöùa haàu nhoû vaøo trình: "Caäu Phuøng laïi

chôi". Baûo Ngoïc bieát ngay laø Phuøng Töû Anh, con quan Thaàn Vuõ töôùng

quaân Phuøng Ñöôøng. Boïn Tieát Baøn baûo môøi vaøo. Noùi chöa döùt lôøi, ñaõ

thaáy Phuøng Töû Anh töôi cöôøi böôùc vaøo. Moïi ngöôøi voäi ñöùng daäy môøi

ngoài. Phuøng Töû Anh noùi:

- Toát laém! Chaû caàn phaûi ñi ñaâu nöõa, cöù ôû nhaø vui thuù vôùi nhau

laø ñöôïc.

Baûo Ngoïc, Tieát Baøn ñeàu cöôøi, noùi:

- Laâu laém khoâng gaëp ñöôïc anh. Baùc nhaø coù ñöôïc maïnh khoûe

khoâng?

(1) Teân moät nhaø danh hoïa ñôøi Minh, cuõng hôi gíoáng nhö chöõ "canh hoaøng". Tieát Baøn vì

doát neân ñoïc sai.

- 376 -

Töû Anh ñaùp:

- Cha toâi vaãn khoûe maïnh, chæ coù meï toâi gaàn ñaây bò phong haøn,

coù nhoïc vaøi hoâm.

Tieát Baøn thaáy treân maët Töû Anh coù veát thöông hôi tím, cöôøi hoûi:

- Laïi ñaùnh nhau vôùi ai maø coù veát thöông treân maët?

Phuøng Töû Anh cöôøi noùi:

- Töø khi ñaùnh con oâng ñoâ uùy hoï Cöøu bò thöông, toâi ñaõ hoái haän

vaø nhôù maõi vieäc aáy, khoâng daùm noùng naåy, thì coøn ñaùnh nhau vôùi ai?

Veát thöông ôû treân maët laø taïi hoâm noï toâi ñi saên ôû nuùi Thieát Voõng, bò

con chim öng ñaäp caùnh truùng ñaáy.

Baûo Ngoïc hoûi:

- Bao giôø theá?

- Ñi töø hoâm hai möôi taùm thaùng ba ñeán hoâm qua môùi veà.

- Thaûo naøo hoâm moàng ba moàng tö vöøa roài toâi ñeán döï tieäc nhaø

anh Thaåm khoâng thaáy anh. Toâi ñònh hoûi, nhöng laïi queân maát. Anh ñi

moät mình hay caû baùc cuõng ñi?

- Vì cha toâi ñi, toâi khoâng theå töø choái ñöôïc, neân phaûi cuøng ñi Chöù

toâi coù phaûi hoùa roà ñaâu. ôû nhaø maáy anh em cuøng nhau uoáng röôïu nghe

haùt, chaúng vui hôn sao, toäi gì maø laïi chuoác laáy söï böïc töùc vaát vaû vaøo

ngöôøi. Chuyeán ñi naøy trong söï khoâng may laïi gaëp söï raát may.

Boïn Tieát Baøn thaáy haén uoáng nöôùc roài, ñeàu noùi: "Xin môøi vaøo

tieäc, coù chuyeän gì seõ noùi sau". Töû Anh nghe xong ñöùng daäy noùi:

- Cöù leõ ra, toâi phaûi ôû laïi haàu röôïu caùc anh laø ñuùng, nhöng hieän

giôø coù vieäc raát caàn, toâi phaûi ñi, xong ñoù quay veà trình cha toâi ngay,

thöïc khoâng theå ôû laïi ñöôïc.

Tieát Baøn, Baûo Ngoïc khi naøo chòu nghe, coá soáng coá cheát giöõ laïi

khoâng cho ñi. Töû Anh cöôøi noùi:

- Laï quaù, chuùng ta soáng vôùi nhau trong baáy nhieâu naêm, khi naøo

laïi coù caùi ñoái xöû vôùi nhau nhö theá? Thöïc toâi khoâng theå theo lôøi ñöôïc.

Neáu nhaát ñònh giöõ toâi, xin mang coác lôùn ra ñaây toâi uoáng heát hai coác

laø ñöôïc.

Moïi ngöôøi nghe noùi, ñaønh thoâi khoâng naøi nöõa. Tieát Baøn caàm

chai, Baûo Ngoïc caàm coác, roùt ñaày hai coác to. Töû Anh ñöùng daäy uoáng

moät hôi heát. Baûo Ngoïc noùi:

- 377 -

- Anh haõy noùi heát caùi chuyeän "khoâng may laïi gaëp may" cho

chuùng toâi nghe ñaõ, roài môùi ñöôïc ñi.

Töû Anh cöôøi noùi:

- Baây giôø khoâng theå naøo noùi heát ñöôïc. Cuõng vì vieäc aáy, toâi muoán

söûa moät böõa tieäc, môøi caùc anh ñeán chôi noùi chuyeän vaø coøn coù vieäc nhôø

ñeán caùc anh nöõa.

Noùi xong, chaép tay chaøo roài ñi.

Tieát Baøn noùi:

- Caøng noùi caøng laøm cho ngöôøi ta soát ruoät leân, khoâng theå nhòn

ñöôïc! Bao giôø anh môùi noùi roõ cho ngöôøi ta ñôõ mong.

Töû Anh noùi:

- Laâu thì möôøi ngaøy, choùng thì taùm ngaøy nöõa.

Vöøa noùi vöøa chaïy ra ngoaøi cöûa, cöôõi ngöïa ñi.

Moïi ngöôøi trôû veà, theo thöù töï ngoài laïi uoáng röôïn, moät luùc môùi

tan tieäc.

Baûo Ngoïc veà trong vöôøn, Taäp Nhaân ôû nhaø ñöông baên khoaên

khoâng bieát Baûo Ngoïc sang haàu Giaû Chính, laønh döõ ra sao. Boãng thaáy

Baûo Ngoïc veà, say löôùt khöôùt, hoûi duyeân côù, Baûo Ngoïc keå heát ñaàu ñuoâi.

Taäp Nhaân noùi:

- Ngöôøi ta ñöông soát loøng soát ruoät chôø ñôïi. Caäu cöù maûi vui,

chaúng nghó gì caû. Caäu cuõng neân sai ngöôøi veà baùo tin môùi phaûi!

Baûo Ngoïc noùi:

- Toâi vaãn ñònh cho ngöôøi veà baùo tin, nhöng gaëp anh Phuøng Töû

Anh ñeán, neân troùt queân maát.

Noùi xong thaáy Baûo Thoa chaïy ñeán cöôøi noùi:

- Anh aên tröôùc nhöõng thöù gì ngon laï ôû beân nhaø toâi ñaáy?

Baûo Ngoïc cöôøi nôùi:

- Nhaø chò coù thöù gì ngon laï, taát nhieân laø ñeå daønh cho chuùng toâi

tröôùc.

Baûo Thoa laéc ñaàu cöôøi noùi:

- Hoâm qua anh toâi môøi rieâng toâi, toâi khoâng aên, baûo ñeå daønh laïi

bieáu ngöôøi khaùc. Toâi töï nghó mình keùm phuùc, khoâng ñaùng aên nhöõng

thöù aáy.

Noùi xong a hoaøn pha nöôùc uoáng, roài noùi chuyeän phieám.

- 378 -

Ñaïi Ngoïc nghe noùi Giaû Chính goïi Baûo Ngoïc, suoát ngaøy khoâng

thaáy veà, trong buïng cuõng aùy naùy lo thay cho caäu ta. Sau böõa côm

chie�ieâ�u, nghe noùi Baûo Ngoïc ñaõ veà, Ñaïi Ngoïc ñònh ñeán hoûi xem coù xaûy

vieäc gì khoâng? Ñang löõng thöõng ñi, thaáy Baûo Thoa cuõng ñi vaøo vöôøn.

Ñaïi Ngoïc lieàn chaïy theo sau. Vöøa ñeán caàu Thaám Phöông, thaáy caùc

gioáng thuûy caàm(1) ñöông taém trong ao, khoâng nhaän ra ñöôïc gioáng gì,

toaøn nhöõng maøu saéc loùng laùnh, troâng ñeïp laï thöôøng. Ñaïi Ngoïc ñöùng

döøng laïi xem moät luùc roài ñi ñeán vieän Di Hoàng, thì cöûa ñaõ ñoùng, Ñaïi

Ngoïc lieàn goõ cöûa.

Khoâng ngôø Tình Vaên vaø Bích Ngaân ñöông caõi nhau. Thaáy Baûo

Thoa ñeán, Tình Vaên lieàn giaän laây caû coâ ta, luûng buûng noùi ôû trong nhaø:

"Luùc baän cuõng nhö luùc roãi, cöù ñeán ngoài lì ra ñaáy, laøm cho ngöôøi ta

maõi nöûa ñeâm gaø gaùy cuõng chöa ñöôïc ñi nguû". Chôït laïi nghe coù tieáng

ngöôøi goõ cöûa, Tình Vaên laïi caøng caùu leân, chaúng hoûi laø ai, noùi ngay:

- Nguû caû roài, ngaøy mai haõy ñeán.

Ñaïi Ngoïc xöa nay vaãn bieát thoùi quen cuûa ñaùm a hoaøn hay maûi

chôi, coù leõ chuùng noù khoâng nhaän ñöôïc tieáng cuûa mình, cho laø ñöùa a

hoaøn naøo goïi, neân khoâng môû cöûa. Vì theá laïi goïi to:

- Toâi ñaây! Sao khoâng môû cöûa ngay?

Tình Vaên vaãn khoâng nghe roõ, laïi gaét leân:

- Chò laø ai cuõng maëc keä, caäu Baûo ñaõ daën toâi nhaát thieát khoâng ñeå

ngöôøi naøo vaøo!

Ñaïi Ngoïc nghe noùi, ñöùng ôû ngoaøi cöûa töùc laém, ñònh quaùt to

nhöng laïi neùn giaän, töï nghó: "Tuy nhaø caäu cuõng nhö nhaø mình, nhöng

mình vaãn laø khaùch. Baây giôø boá meï cheát roài, khoâng coù choã nöông töïa,

mình phaûi ñeán ôû nhôø ñaây, coù giaän cuõng voâ ích". Ñaïi Ngoïc nghó vaäy,

nöôùc maét chaûy xuoáng roøng roøng, veà khoâng tieän, ñöùng cuõng khoâng tieän.

Ñöông luùc phaân vaân, nghe ôû trong nhaø coù tieáng cöôøi noùi, laéng tai maõi

thì ra tieáng Baûo Ngoïc vaø Baûo Thoa. Ñaïi Ngoïc caøng giaän, nghó quanh

nghó quaån, söïc nhôù tôùi vieäc saùng hoâm nay: "Coù leõ vì anh aáy giaän ta,

cho laø ta ñi maùch anh aáy. Nhöng khi naøo ta laïi maùch! Anh aáy khoâng

chòu nghe ngoùng kyõ, laïi giaän ta ñeán noãi naøy aø! Hoâm nay khoâng cho ta

vaøo, lieäu ngaøy mai khoâng gaëp maët ñöôïc sao?" Caøng nghó caøng ñau xoùt,

thoâi thì maëc keä reâu xanh söông laïnh, ñöôøng hoa gioù luøa, moät mình

(1) Thuûy caàm: nhö caùc gioáng vòt, ngoãng, le, coác v.v... thích ôû döôùi nöôùc.

- 379 -

thô thaån, ñöùng döôùi boùng caây beân goùc töôøng, raàu raàu thoån thöùc, nöùc

nôû ngheïn ngaøo!

Ñaïi Ngoïc vaãn saün daùng ñieäu tuyeät vôøi, nhan saéc hieám coù. Ngôø

ñaâu traän khoùc naøy laøm chim choùc ñöông ñaäu treân caønh lieãu, khoùm

hoa gaàn ñaáy, cuõng xaøo xaïc bay xa, khoâng nôõ nghe nhöõng tieáng khoùc

than ai oaùn. Thöïc laø:

Hoa choaùng hoàn leân buoàn teû baáy;

Chim böøng maét daäy ngaån ngô ñaâu!

Vaäy coù baøi ca raèng:

Coâ Taàn taøi saéc tuyeät vôøi,

Moät mình hiu quaïnh ra ngoaøi buoàng theâu.

Gioïng than chöa ngôùt ngheïn ngaøo,

Hoa tôi bôøi ruïng, chim xaøo xaïc bay.

Ñaïi Ngoïc ñöông luùc than khoùc, chôït nghe thaáy keït moät tieáng,

caùnh cöûa môû, coù moät ngöôøi ñi ra.

o0o

Hoài thöù hai möôi baûy

Ñình Trích Thuùy, Döông Phi ñuøa böôùm traéng

Moä Mai Höông, Phi Yeán khoùc hoa taøn

- 381 -

Ñaïi Ngoïc ñöông luùc than khoùc, chôït cöûa môû, Baûo Thoa ôû trong

böôùc ra, boïn Baûo Ngoïc, Taäp Nhaân ñeàu tieãn ra cöûa. Ñaïi Ngoïc muoán

chaïy ñeán hoûi Baûo Ngoïc, nhöng laïi sôï ngöôøi ta bieát, laøm cho Baûo Ngoïc

xaáu hoå, vì theá Ñaïi Ngoïc ñöùng neù ra moät beân ñeå cho Baûo Thoa ñi. Ñôïi

Baûo Ngoïc ñoùng cöûa roài, Ñaïi Ngoïc môùi trôû laïi nhìn vaøo cöûa gaït nöôùc

maét, caûm thaáy khoâng coøn thuù vò gì, lieàn luûi thuûi quay veà côûi ñoà trang

söùc ra.

Ngaøy thöôøng, boïn Töû Quyeân, Tuyeát Nhaïn vaãn bieát tính neát Ñaïi

Ngoïc; luùc roãi ngoài buoàn, khoâng cau maøy cuõng thôû daøi, nhieàu khi boãng

ñang yeân laønh, khoâng bieát vì sao cuõng rôm rôùm nöôùc maét. Tröôùc coøn

coù ngöôøi khuyeân ngaên, hoaëc cho laø coâ ta nhôù boá meï, nhôù queâ höông

hay bò oan öùc ñieàu gì, neân hoï tìm lôøi an uûi. Nhöng sau haøng naêm

haøng thaùng luùc naøo cuõng theá, moïi ngöôøi laâu daàn cuõng quen ñi, chaúng

ai ñeå yù ñeán nöõa, vì theá hoï maëc keä cho coâ ta ngoài buoàn moät mình, cöù

leûn ra ngoaøi chôi.

Ñaïi Ngoïc töïa vaøo bao lan giöôøng, hai tay oâm laáy ñaàu goái, nöôùc

maét giaøn giuïa, ngoài ngaây nhö moät pho töôïng, maõi ñeán canh hai môùi

ñi naèm.

<span color="navy">Hoâm sau laø ngaøy hai möôi saùu thaùng tö, ñeán giôø muøi, laø sang

tieát Mang chuûng. Theo tuïc coå, ñeán ngaøy naøy, caùc nôi baøy leã vaät cuùng

tieãn hoa thaàn. Vì raèng sau ñoù sang muøa haï, caùc thöù hoa ñeàu taøn, thaàn

hoa lui veà, neân phaûi laøm leã tieãn, nhaát laø trong khueâ caùc laïi caøng naùo

nöùc hôn. Vì theá caùc ngöôøi ôû trong vöôøn Ñaïi Quan ai naáy ñeàu daäy sôùm.

Boïn con gaùi nhoû hoaëc laáy boâng hoa caønh lieãu beän thaønh kieäu, ngöïa,

hoaëc duøng gaám voùc, the luïa xeáp thaønh côø quaït taøn loïng, caùi naøo cuõng

buoäc baèng chæ nguõ saéc, treo treân töøng ngoïn caây, töøng caønh hoa. Trong

vöôøn giaûi theâu phaát phôùi, caønh hoa chôøn vôøn. Caùc chò em ñeàu toâ son

ñieåm phaán, laøm cho ñaøo theïn haïnh nhöôøng, yeán ghen oanh tuûi, veû

töôi ñeïp khoâng theå taû heát ñöôïc. Baáy giôø chò em boïn Baûo Thoa,

Ngheânh Xuaân, Thaùm Xuaân, Tích Xuaân, Lyù Hoaøn, Phöôïng Thö vaø

chaùu Ñaïi Thö, Höông Laêng cuøng boïn a hoaøn ñeàu ñeán chôi ñuøa caû ôû

trong vöôøn, rieâng Ñaïi Ngoïc khoâng thaáy ñaâu caû. Ngheânh Xuaân hoûi:

- Sao khoâng thaáy em Laâm? Coâ beù naøy löôøi quaù! Baây giôø haõy coøn

nguû aø?

Baûo Thoa noùi:

- Chò em haõy ngôøi chôø ñaây, ñeå toâi ñi baét coâ aáy ñeán.

Noùi xong reõ moïi ngöôøi ra, ñi thaúng ñeán quaùn Tieâu Töông.

Trong khi ñi, gaëp boïn Vaên Quan taát caû möôøi hai coâ beù cuøng ñi

ñeán, beøn ñöùng laïi chaøo hoûi, noùi maáy caâu chuyeän roài ñi. Baûo Thoa quay

laïi baûo:

- Hoï ñang ôû trong kia kìa, ñeán ñaáy maø tìm. Ta ñi tìm coâ Laâm

roài veà ngay.

Noùi xong ñi quanh ñeán quaùn Tieâu Töông. Ngaång ñaàu nhìn, thaáy

Baûo Ngoïc ñi tôùi. Baûo Thoa ñöùng laïi cuùi ñaàu ngaãm nghó: "Baûo Ngoïc vaø

Ñaïi Ngoïc töø beù cuøng ôû moät nôi, anh em hoï nhieàu luùc khoâng bieát

traùnh söï hieàm nghi, cöôøi ñuøa khoâng giöõ yù, vui giaän baát thöôøng; vaû

chaêng Ñaïi Ngoïc tính neát nhoû nhen, laïi hay ghen gheùt, baây giôø mình

ñeán ñaáy, moät laø khoâng tieän cho Baûo Ngoïc, hai laø Ñaïi Ngoïc sinh ngôø,

chi baèng ta trôû veà laø hôn". Nghó xong, Baûo Thoa ñònh quay ñi tìm chò

em khaùc, thì tröôùc maët coù moät ñoâi böôùm traéng to baèng caùi quaït, con

- 382 -

xuoáng con leân, theo gioù bay löôïn, raát laø ñeïp maét. Baûo Thoa muoán baét</p>
ñeå chôi, lieàn laáy caùi quaït ôû trong tay aùo ra, ñònh ñaäp xuoáng ñaát.

Khoâng ngôø ñoâi böôùm cöù leân leân xuoáng xuoáng, löôïn löôïn bay bay, roài

chuùng luoàn qua khe hoa, khoùm lieãu, chôøn vôøn ñònh bay qua soâng, laøm

cho Baûo Thoa cöù roùn reùn ñuoåi theo maõi ñeán ñình Trích Thuùy ôû beân ao.

Baáy giôø moà hoâi ñaàm ñìa, hôi thôû hoån heån, Baûo Thoa ñaønh thoâi khoâng

ñuoåi nöõa. Quay veà, nghe trong ñình coù tieáng ngöôøi noùi rì raàm. Nguyeân

caùi ñình naøy xaây ôû trong hoà, boán maët ñeàu coù lan can chaïm troå, chung

quanh daùn giaáy kín. Baûo Thoa ñöùng laïi, laéng tai nghe, thaáy noùi:

- Chò xem caùi khaên luïa naøy neáu quaû laø cuûa chò ñaùnh rôi, thì chò

giöõ laáy; neáu khoâng phaûi, toâi seõ ñem traû laïi caäu Vaân.

- Sao laïi khoâng phaûi cuûa toâi! Ñöa ñaây cho toâi xin.

- Theá thì chò thöôûng cho toâi caùi gì naøo? Leõ naøo toâi laïi ñöa khoâng

cho chò?

- Toâi ñaõ höùa vôùi em, khoâng khi naøo toâi laïi ñaùnh löøa em.

- Toâi ñöa giaû chò, chò taï ôn toâi ñaõ ñaønh roài, coøn ngöôøi baét ñöôïc,

chò khoâng taï ngöôøi ta aø?

- Em ñöøng noùi nhaûm, ngöôøi ta laø chuû nhaø, baét ñöôïc caùi gì cuûa

chuùng ta thì phaûi traû laïi, coøn ñoøi taï ôn aø?

- Neáu chò khoâng taï, thì toâi traû lôøi ngöôøi ta theá naøo? Vaû chaêng,

caäu aáy daën toâi ba boán laàn, neáu chò khoâng taï ôn thì khoâng ñöôïc laáy

khaên laïi.

- Thoâi ñöôïc, caàm caùi naøy veà cho ngöôøi ta, töùc laø toâi taï ôn ñaáy.

Nhöng phaûi theà ñi, em coù noùi chuyeän naøy vôùi ai khoâng?

- Toâi maø noùi vôùi ai thì moàm seõ leân ñinh, ngaøy sau seõ cheát ñieâu

cheát ñöùng.

Laïi nghe coù ngöôøi noùi:

- Chuùng ta cöù maûi noùi chuyeän, kheùo khoâng ôû ngoaøi coù ngöôøi

nghe troäm ñaáy. Chi baèng môû toang cöûa soå ra, coù ai troâng thaáy chuùng

ta ôû trong naøy, hoï seõ cho laø chuùng ta noùi chuyeän teáu vôùi nhau thoâi.

Khi hoï ñeán gaàn ñaây, chuùng ta troâng thaáy seõ thoâi khoâng noùi nöõa.

Baûo Thoa ñöùng ngoaøi nghe vaäy, giaät mình nghó buïng: "Xöa nay

nhöõng ñöùa gian daâm troäm cöôùp, buïng daï ñeàu ra troø caû! Neáu môû cöûa,

thaáy ta ôû ñaây, leõ naøo chuùng noù khoâng hoå theïn? Vaû laïi nghe tieáng heät

nhö tieáng con Hoàng ôû phoøng Baûo Ngoïc, noù xöa nay vaãn to gan, khoâng

&nbsp;

- 383 -

coi ai ra gì. Noù laø ñöùa a hoaøn ñieâu ngoa, quæ quaùi böïc nhaát. "Ngöôøi

cuøng laøm phaûn, choù cuøng nhaûy qua töôøng". Nay ta bieát ñöôïc söï xaáu xa

cuûa noù, neáu khoâng caån thaän, khoâng nhöõng theâm chuyeän, maø ta cuõng

chaúng hay ho gì. Baây giôø laùnh ñi moät nôi thì khoâng kòp, chi baèng

duøng loái "kim thieàn thoaùt xaùc"(1) môùi ñöôïc". Boãng nghe keït moät tieáng,

Baûo Thoa lieàn coá yù ñi naëng böôùc, cöôøi hoûi:

- Chò Taàn, toâi xem chò troán ñi ñaâu naøo?

Vöøa noùi vöøa coá yù ñi raûo böôùc.

Hoàng Ngoïc vaø Truïy Nhi ôû trong ñình, vöøa môû cöûa soå ra, ñaõ thaáy

Baûo Thoa noùi theá, roài raûo böôùc ñi leân, hai ngöôøi ñeàu sôï haõi. Baûo Thoa

ngoaûnh laïi cöôøi hoûi:

- Caùc chò giaáu coâ Laâm ôû ñaâu?

Truïy Nhi noùi:

- Toâi coù thaáy coâ Laâm ñaâu.

Baûo Thoa noùi:

- Toâi vöøa môùi ôû beân kia hoà, troâng thaáy coâ Laâm ngoài ñaáy quaáy

nöôùc chôi, toâi muoán laúng laëng ñeán ñeå coâ aáy giaät mình, nhöng chöa tôùi

nôùi, coâ aáy ñaõ troâng thaáy, lieàn ñi reõ sang phía ñoâng roài maát huùt. Coù leõ

coâ aáy naáp ôû trong naøy?

Baûo Thoa coá yù vaøo tìm, laïi quay ra, mieäng laåm baåm:

- Nhaát ñònh coâ ta naáp ôû trong hang nuùi naøy. Neáu gaëp phaûi raén

noù caén cho moät caùi thì xong ñôøi.

Vöøa noùi vöøa ñi, trong buïng cöôøi thaàm: "Theá laø ta noùi quanh che

giaáu ñaõ troâi, chaúng bieát chuùng noù nghó theá naøo".

Hoàng Ngoïc nghe vaäy, tin laø thöïc, ñôïi Baûo Thoa ñi xa, lieàn keùo

tay Truïy Nhi laïi baûo:

- Thoâi hoûng roài! Coâ Laâm nuùp ôû trong naøy, nhaát ñònh nghe thaáy

nhöõng caâu chuyeän cuûa chuùng ta.

Truïy Nhi nghe noùi ngoài thöø ra moät luùc, Hoàng Ngoïc laïi hoûi:

- Theá thì baây giôø laøm theá naûo?

- Nghe thaáy thì nghe, chöù coù ñoäng chaïm gì ñeán ai! Ngöôøi naøo lo

vieäc ngöôøi aáy laø xong.

- Coâ Baûo nghe thaáy chaúng sao, chöù coâ Laâm mieäng hay xoi boùi,

buïng hay khe khaét, nghe thaáy maø ñi noùi tung ra thì laøm theá naøo?

(1) Con ve loät xaùc, nghóa laø bieán ñoåi thaân hình mình ñeå ngöôøi khaùc khoâng troâng thaáy.

- 384 - </p>

Ñöông noùi chuyeän, thaáy boïn Vaên Quan, Höông Laêng, Tö Kyø, Thò

Thö ñi ñeán. Hai ngöôøi noùi laûng ra chuyeän khaùc roài cöôøi ñuøa vôùi boïn

naøy.

Phöôïng Thö ôû beân kia söôøn nuùi vaãy tay goïi. Hoàng Ngoïc voäi

vaøng boû moïi ngöôøi chaïy ñeán, cöôøi hoûi:

- Môï goïi chaùu coù vieäc gì?

Phöôïng Thö ngaém nghía moät luùc, thaáy Hoàng Ngoïc saïch seõ

nhanh nheïn, aên noùi coù duyeân, lieàn cöôøi hoûi:

- Hoâm nay boïn a hoaøn cuûa ta khoâng ñi theo haàu. Ta nhôù ra moät

vieäc, muoán sai maøy ñi, khoâng bieát maøy coù laøm noåi khoâng? Noùi naêng

coù ñöôïc raønh maïch khoâng?

- Môï coù vieäc gì xin cöù baûo, neáu chaùu noùi khoâng raønh maïch, laøm

hoûng vieäc, môï cöù traùch phaït.

- Maøy ôû nhaø coâ naøo? Ñeå khi ta sai ñi, coù ai ñeán tìm, ta seõ noùi hoä.

- Chaùu ôû nhaø caäu Baûo.

- Theá ra maøy ôû nhaø caäu Baûo ñaáy aø? Thaûo naøo! Thoâi ñöôïc, neáu

caäu aáy ñeán hoûi thì ta noùi hoä. Maøy veà nhaø ta baûo chò Bình: döôùi caùi

giaù maâm söù Nhöõ Chaâu ñeå treân caùi baøn ôû nhaø ngoaøi, coù moät goùi baïc

moät traêm hai möôi laïng, laø ñeå traû tieàn coâng thôï theâu. Khi naøo vôï

Tröông Taøi ñeán thì caân ngay tröôùc maët, ñöa cho chò ta mang ñi. Laïi

coøn vieäc nöõa: laáy caùi tuùi nhoû ôû ñaàu giöôøng mang ñeán ñaây cho ta.

Hoàng Ngoïc nghe xong, vaâng lôøi ñi ngay. Moät luùc trôû laïi, khoâng

gaëp Phöôïng Thö ôû treân söôøn nuùi nöõa. Thaáy Tö Kyø ôû trong hang nuùi

ra, ñöông ñöùng thaét löng, Hoàng Ngoïc chaïy laïi hoûi:

- Chò coù bieát môï Hai ôû ñaâu khoâng?

- Tao khoâng bieát.

Hoàng Ngoïc quanh ñi tìm caùc nôi, gaëp Thaùm Xuaân, Baûo Thoa

ñang ngoài xem caù ôû beân hoà. Hoàng Ngoïc laïi gaàn cöôøi noùi:

- Thöa hai coâ, coù bieát môï Hai ñi ñaâu khoâng?

Thaùm Xuaân noùi:

- Ñeán nhaø môï Caû maø tìm.

Hoàng Ngoïc ñeán thoân Ñaïo Höông, thaáy boïn Tình Vaên, YÛ Haø,

Bích Ngaân, Töû Tieâu, Xaï Nguyeät, Thò Thö, Nhaäp Hoïa, Oanh Nhi cuøng

ñi laïi. Tình Vaên troâng thaáy Hoàng Ngoïc noùi ngay:

- 385 -

- Con naøy ñoäng ñieân sao? Khoâng töôùi hoa ngoaøi saân, khoâng cho

chim aên, khoâng pha traø, chæ chaïy nhoâng thoâi.

Hoàng Ngoïc noùi:

- Hoâm qua caäu Hai baûo: saùng nay khoâng caàn töôùi hoa nöõa, cöù

caùch moät ngaøy töôùi moät laàn. Chim thì toâi cho aên luùc chò coøn ñöông

nguû kia.

Bích Ngaân noùi:

- Coøn nöôùc traø thì sao?

Hoàng Ngoïc noùi:

- Hoâm nay khoâng phaûi phieân cuûa toâi, coù traø hay khoâng, ñöøng

hoûi ñeán toâi.

YÛ Haø noùi:

- Chò nghe mieäng noù noùi ñaáy! Thoâi caùc chò ñöøng hoûi nöõa, maëc keä

cho noù ñi chôi.

Hoàng Ngoïc noùi:

- Caùc chò thöû hoûi xem, toâi coù ñi chôi khoâng? Môï Hai vöøa baûo toâi

ñi laáy caùi naøy ñaây.

Noùi xong, noù ñöa caùi tuùi cho moïi ngöôøi xem, ai naáy nín laëng,

khoâng noùi gì nöõa, roài boû ñi caû.

Tình Vaên cöôøi nhaït:

- Thaûo naøo! Theá ra noù ñaõ treøo leân ñöôïc caønh cao, neân môùi coi

thöôøng chuùng ta. Khoâng bieát noù ñaõ aên ñaõ noùi ñöôïc nhöõng caâu gì? Ñaõ

ai bieát teân bieát tuoåi noù laø gì, maø noù veânh maët leân nhö theá? Laàn naøy

khoâng heà gì, chöù laàn sau thì lieäu ñaáy! Thoâi töø nay trôû ñi noù coù gioûi thì

ra khoûi caùi vöôøn naøy, cöù ngoài ñöôïc maõi ôû treân caønh cao aáy,môùi cho laø

taøi.

Tình Vaên vöøa noùi vöøa ñi.

Hoàng Ngoïc nghe noùi, khoâng tieän caõi laïi, chæ coá neùn giaän ñi tìm

Phöôïng Thö. Ñeán buoàng hoï Lyù, quaû gaëp Phöôïng Thö ñöông ngoài noùi

chuyeän ôû ñaáy. Hoàng Ngoïc vaøo trình:

- Chò Bình noùi: khi môï ñi, chò aáy ñaõ caát goùi baïc roài. Vôï Tröông

Taøi ñeán laáy, chò aáy ñaõ caân tröôùc maët vaø giao cho mang ñi roài.

Hoàng Ngoïc laïi ñöa caùi tuùi ra, thöa:

- 386 -

- Chò Bình baûo toâi ñeán trình môï: Vöøa roài Lai Vöôïng ñeán hoûi

xem môï coù truyeàn baûo gì, ñeå noù coøn phaûi sang beân kia; chò Bình ñaõ

theo yù môï baûo noù ñi roài.

Phöôïng Thö cöôøi noùi:

- Noù theo yù ta nhö theá naøo maø baûo Lai Vöôïng ñi?

- Chò Bình baûo: môï toâi nhaén lôøi hoûi thaêm môï beân aáy. Caäu Hai

khoâng coù ôû nhaø. Duø coù chaäm vaøi hoâm, xin môï cöù yeân loøng. Khi naøo

môï Naêm khoûe, môï toâi seõ cuøng môï Naêm sang thaêm. Hoâm tröôùc môï

Naêm sai ngöôøi ñeán noùi: baø môï coù nhaén tin hoûi thaêm söùc khoûe cuûa môï,

laïi muoán nhôø coâ beân aáy tìm hoä maáy vieân thuoác "duyeân nieân thaàn

nghieäm vaïn toaøn ñan". Neáu coù thì môï sai ngöôøi mang ñeán ñöa cho môï

toâi. Sau coù ngöôøi ñi, seõ tieän ñöôøng ñem sang cho baø môï.

Hoàng Ngoïc noùi chöa döùt lôøi, Lyù Hoaøn cöôøi noùi:

- OÂ chaø! Tao khoâng hieåu maøy noùi gì, cöù "môï, môï, "caäu, caäu" loâi

ra moät traøng.

Phöôïng Thö cöôøi noùi:

- Chaû traùch chò khoâng hieåu laø phaûi. Ñoù laø caâu chuyeän boán naêm

gia ñình khaùc nhau.

Roài quay laïi Hoàng Ngoïc cöôøi noùi:

- Con beù naøy khaù ñaáy, maøy noùi cuõng raønh maïch, chöù khoâng nhö

nhöõng ñöùa khaùc cöù aáp a aáp uùng, noùi lyù nhí nhö muoãi keâu aáy. Chò

khoâng bieát, baây giôø tröø maáy a hoaøn vaø baø giaø haàu toâi ra, toâi khoâng

muoán noùi vôùi ai caû: Moät caâu noùi cuûa mình, hoï keùo daøi ra laøm hai ba

ñoaïn, ñöùt quaõng töøng chöõ töøng caâu, lai nhai aáp uùng, chæ toå laøm cho

mình noùng tieát leân, chöù hoï coù bieát gì ñaâu. Bình Nhi nhaø toâi tröôùc

cuõng theá ñaáy. Toâi thöôøng baûo noù coù phaûi noùi nhö tieáng muoãi môùi goïi

laø myõ nhaân ñaâu? Toâi daïy noù nhieàu laàn, neân baây giôø noù môùi khaù ñaáy.

Lyù Hoaøn cöôøi noùi:

- Coù phaûi ai cuõng laùu lænh nhö thím ñaâu!

Phöôïng Thö noùi:

- Con beù naøy cuõng khaù ñaáy. Vöøa roài hai laàn noùi chuyeän, tuy

khoâng nhieàu maáy, nhöng lôøi noùi cuõng gaõy goïn.

Noùi xong quay laïi Hoàng Ngoïc cöôøi baûo:

- Ngaøy mai maøy sang haàu tao, tao seõ nhaän laøm con nuoâi, tao

troâng nom cho, sau naøy maøy seõ neân ngöôøi.

- 387 -

Hoàng Ngoïc nghe noùi baät cöôøi. Phöôïng Thö noùi:

- Maøy cöôøi gì? Maøy cho tao coøn treû, hôn maøy maáy tuoåi, laïi chöïc

laøm meï maøy aø? Maøy mô nguû hay sao! Maøy xem coù nhöõng ngöôøi lôùn

hôn maøy nhieàu, cöù chöïc goïi tao laø meï, tao cuõng chaúng theøm nhìn.

Theá naøy laø tao caát nhaéc maøy ñaáy!

Hoàng Ngoïc cöôøi noùi:

- Khoâng phaûi chaùu cöôøi theá ñaâu. Chaùu cöôøi laø cöôøi môï nhaän

nhaàm thöù baäc ñaáy thoâi. Meï chaùu ñaõ laø con nuoâi môï roài, baây giôø môï

laïi nhaän chaùu laøm con nuoâi.

Phöôïng Thö noùi:

- Meï maøy laø ai?

Lyù Hoaøn cöôøi noùi:

- Thím khoâng nhaän ñöôïc noù aø? Noù laø con gaùi Laâm Chi Hieáu ñaáy.

Phöôïng Thö nghe xong raát laáy laøm laï, noùi:

- Theá ra con gaùi noù ñaáy aø? - Laïi cöôøi noùi: - Hai vôï choàng Laâm

Chi Hieáu ñaàn ñoän theá, suoát ngaøy khoâng ai caïy moàm noù noùi moät caâu.

Ngaøy thöôøng toâi vaãn baûo: hai ngöôøi naøy laáy nhau thöïc laø toát ñoâi, moät

ngöôøi ñieác, moät ngöôøi caâm. Ai ngôø laïi ñeû ra ñöôïc ñöùa con saéc saûo

nhanh nheïn theá naøy! Maøy möôøi maáy tuoåi?

- Chaùu möôøi baûy tuoåi.

- Teân laø gì?

- Nguyeân tröôùc laø Hoàng Ngoïc, vì truøng teân vôùi caäu Baûo, neân ñoåi

laø Tieåu Hoàng.

Phöôïng Thö nghe noùi, cau maøy laïi, ngoaûy ñaàu moät caùi roài baûo:

- Roõ chaùn thaät! Ñöôïc ngoïc coù leõ söôùng laém hay sao, ngöôøi naøy

cuõng "ngoïc", ngöôøi kia cuõng "ngoïc".

Roài quay sang noùi vôùi Lyù Hoaøn:

- Chò khoâng bieát, toâi ñaõ baûo meï noù: vôï Laïi Ñaïi baây giôø laém vieäc,

chaúng coøn bieát ai vôùi ai trong phuû naøy nöõa. Toâi nhôø muï aáy tìm hoä hai

a hoaøn, muï aáy chæ nhaän lôøi cho xong, roài khoâng nhöõng khoâng ñi tìm,

laïi coøn ñöa con ñi haàu choã khaùc. Hay laø con noù ñeán haàu toâi khoâng

ñöôïc töû teá chaêng?

Lyù Hoaøn cöôøi noùi:

- Thím ña nghi laém. Con ngöôøi ta ñi haàu ñaõ laâu roài, ñeán giôø

thím môùi baûo, thì coøn traùch gì meï noù?

- 388 -

Phöôïng Thö cöôøi noùi:

- Ñaõ theá thì ngaøy mai toâi seõ noùi vôùi chuù Baûo tìm ngöôøi khaùc

thay cho con beù naøy ñeán ôû vôùi toâi. Nhöng lieäu maøy coù baèng loøng

khoâng?

Hoàng Ngoïc cöôøi noùi:

- Baèng loøng hay khoâng, chaùu khoâng daùm noùi. Nhöng neáu ñöôïc

haàu môï thì chaùu hoïc ñöôïc caùch aên ôû lui tôùi, hoïc ñöôïc vieäc lôùn vieäc

nhoû, seõ khoân bieát ra nhieàu.

Boãng coù a hoaøn cuûa Vöông phu nhaân laïi môøi, Phöôïng Thö caùo töø

Lyù Hoaøn ra veà. Hoàng Ngoïc cuõng veà vieän Di Hoàng

Ñeâm qua veà, Ñaïi Ngoïc nguû khoâng ñöôïc, saùng nay daäy muoän,

nghe noùi chò em ôû trong vöôøn ñöông môû hoäi tieãn hoa. Sôï ngöôøi ta cöôøi

laø löôøi, Ñaïi Ngoïc röûa maët chaûi ñaàu xong, voäi vaøng ñi ngay. Môùi ra

ngoaøi saân, thaáy Baûo Ngoïc ñi vaøo cöôøi noùi:

- Hoâm qua em coù maùch gì vieäc anh khoâng? Anh aùy naùy caû ñeâm.

Ñaïi Ngoïc lieàn quay ñaàu laïi baûo Töû Quyeân:

- Doïn nhaø ñi, buoâng cöûa soå xuoáng, xem con chim yeán ñaõ veà chöa,

boû reøm xuoáng, chaän caùi ñoân ñaù sö töû laïi, ñoát loø höông roài ñaäy naép laïi.

Noùi xong ñi ra.

Baûo Ngoïc thaáy quang caûnh aáy, chæ cho laø vì vieäc tröa hoâm qua,

coù bieát ñaâu laïi coøn caû caùi toäi buoåi toái nöõa? Baûo Ngoïc cöù ñöùng chaép tay

vaùi chaøo. Ñaïi Ngoïc vaãn khoâng theøm nhìn, boû ñi ra, tìm caùc chò em.

Baûo Ngoïc buoàn böïc, nghó buïng:

- Cöù xem boä daïng naøy, thì khoâng phaûi laø vì vieäc buoåi tröa hoâm

qua. Nhöng buoåi chieàu ta veà nhaø ñaõ muoän, khoâng gaëp coâ ta, coøn va

chaïm vôùi coâ aáy vaøo luùc naøo?

Vöøa nghó vöøa ñi theo sau.

Thaáy Baûo Thoa vaø Thaùm Xuaân ngoài xem haïc muùa, Ñaïi Ngoïc

cuõng ñeán ñoù. Ba ngöôøi cuøng ñöùng noùi chuyeän. Sau thaáy Baûo Ngoïc ñeán,

Thaùm Xuaân cöôøi noùi:

- Anh Baûo coù khoûe khoâng? Suoát ba hoâm nay em khoâng ñöôïc gaëp.

Baûo Ngoïc cöôøi hoûi:

- Em coù ñöôïc maïnh khoâng? Hoâm noï anh gaëp chò Caû, coù hoûi

thaêm em.

Thaùm Xuaân noùi:

- 389 -

- Anh laïi ñaây, em hoûi chuyeän.

Baûo Ngoïc nghe noùi, töø giaõ Baûo Thoa vaø Ñaïi Ngoïc ñeán ngoài ôû

döôùi caây thaïch löïu. Thaùm Xuaân hoûi:

- Maáy hoâm nay cha coù goïi anh khoâng?

- Khoâng goïi.

- Hoâm noï em thoaùng nghe nhö cha goïi anh.

- Chaéc ngöôøi ta nghe nhaàm ñaáy, cha coù goïi anh ñaâu.

- Maáy thaùng nay em coù daønh duïm ñöôïc möôøi quan tieàn, anh caàm

laáy, khi naøo ra chôi phoá, thaáy coù böùc chöõ hay veõ ñeïp, hoaëc ñoà chôi

xinh xaén, anh mua hoä mang veà cho em.

- Thænh thoaûng anh cuõng coù ñi qua caùc nhaø, caùc mieáu ôû trong

thaønh, ngoaøi thaønh, chaúng thaáy caùi gì môùi laï, xinh xaén caû, chæ coù

nhöõng ñoà vaøng, ngoïc, ñoàng, söù, vaø nhöõng thöù ñoà coå khoâng coù choã vaát;

roài ñeán caùc thöù voùc, nhieãu vaø caùc ñoà aên thöùc maëc thoâi.

- Ai caàn gì ñeán nhöõng thöù aáy! Nhö laàn tröôùc anh mua caùi laüng

hoa baèng caønh lieã;u, hoäp phaán baèng reã truùc, caùi loàng aáp baèng ñaát thoù,

troâng raát ñeïp, em thích laém. Maø chò em ai cuõng thích caû. Hoï coi

nhöõng thöù naøy nhö cuûa baùu, coù caùi naøo laø cöôùp maát caùi aáy.

- Neáu em thích nhöõng caùi aáy, thì chaúng ñaùng maáy ñoàng tieàn, cöù

cho ngöôøi nhaø mang maáy quan tieàn ñi, seõ mua ñöôïc haøng xe.

- Boïn ngöôøi nhaø bieát gì? Anh ñi choïn laáy caùi gì moäc maïc maø

khoâng tuïc, thì mua nhieàu veà cho em. Em seõ theâu cho anh moät ñoâi

giaøy nhö laàn tröôùc maø coøn tæ mæ kyõ caøng hôn, anh nghó coù ñöôïc khoâng?

Baûo Ngoïc cöôøi noâi:

- Em noùi ñeán ñoâi giaøy, anh laïi nhôù caâu chuyeän tröôùc. Coù laàn anh

ñi ñoâi giaøy aáy, gaëp cha, ngöôøi laáy laøm khoù chòu, hoûi giaøy naøy ai theâu

cho. Anh khoâng daùm noùi laø em theâu, chæ noùi môï cho trong dòp sinh

nhaät anh. Cha thaáy theá, khoâng noùi gì, moät luùc môùi phaøn naøn: "Toäi gì

maû hao toán söùc ngöôøi, phí phaïm nhieãu luïa, ñeå theâu caùi thöù aáy!" Sau

veà anh noùi chuyeän vôùi Taäp Nhaân, Taäp Nhaân noùi: "Nhö theá ñaõ ñaønh,

dì Trieäu laïi coøn oaùn laø khaùc. Dì aáy baûo, anh em ruoät giaøy raùch ñaèng

giaøy, taát raùch ñaèng taát, chaúng ai theøm nhìn ñeán, laïi ñi theâu nhöõng

thöù aáy!"

Thaùm Xuaân nghe noùi, sa saàm neùt maët xuoáng, noùi:

- 390 -

- Anh xem, caâu noùi hoà ñoà bieát chöøng naøo! Em coù phaûi laû haïng

ngöôøi chæ ñeå theâu giaøy ñaâu. Em Hoaøn khoâng coù phaàn rieâng cuûa noù sao?

AÙo quaàn coù phaàn aùo quaàn, giaøy taát coù phaàn giaøy taát, gaùi haàu, baø giaø

cuõng ñaày caû nhaø, sao laïi thôû ra nhöõng caâu oaùn traùch aáy? Ñònh noùi cho

ai nghe ñaáy! Chaúng qua luùc roãi em muoán theâu moät ñoâi chôi, trong

ñaùm anh em, thích ai thì cho; ñoù laø tuøy buïng em, chöù ai baét buoäc?

Thöïc laø dì aáy ghen quaøng!

Baûo Ngoïc gaät ñaàu cöôøi noùi:

- Em khoâng bieát, buïng ngöôøi ta laïi nghó khaùc kia.

Thaùm Xuaân nghe noùi, caøng caùu leân, ngoaûy ñaàu noùi:

- Anh cuõng hoà ñoà noát. Dì aáy nghó theá ñaáy, nhöng chaúng qua laø yù

nghó cuûa haïng ngöôøi heøn moïn maø thoâi. Maëc dì aáy, muoán nghó theá naøo

thì nghó, chöù em chæ bieát baø vaø cha thoâi, ngoaøi ra em khoâng caàn ai

heát. Ngay trong ñaùm anh chò em, ai toát vôùi em, thì em toát giaû, baát cöù

laø con naøng haàu, vôï leõ. Ñaùng ra em khoâng neân noùi dì aáy, nhöng vì dì

aáy u meâ quaù chöøng! Laïi coù moät chuyeän ñaùng buoàn cöôøi nöõa: laàn tröôùc

em ñöa tieàn nhôø anh mua ñoà chôi hoä em, vaøi hoâm sau gaëp em, dì aáy

keâu tuùng keâu thieáu. Em maëc keä, chaúng ñeå yù ñeán. Sau khi boïn a hoaøn

ra roài, dì aáy quay laïi traùch moùc em, baûo em ñeå daønh tieàn chæ ñöa cho

anh thoâi, khoâng ñöa cho thaèng Hoaøn. Nghe dì aáy noùi theá, vöøa buoàn

cöôøi vöøa böïc mình, em chaïy ngay ñeán choã meï.

Ñöông noùi thì Baûo Thoa ôû ñaèng kia cöôøi noùi:

- Chuyeän xong chöa, laïi ñaây. Theá môùi roõ ra laø anh em vôùi nhau

boû heát caû moïi ngöôøi, ñem nhau ñi noùi chuyeän rieâng, chuùng toâi nghe

khoâng ñöôïc hay sao?

Thaùm Xuaân, Baûo Ngoïc ñeàu cöôøi chaïy laïi.

Khoâng thaáy Ñaïi Ngoïc ôû ñaáy, Baûo Ngoïc bieát ngay laø coâ ta traùnh

ñi choã khaùc. Roài nghó: "Haõy ñeå chaäm vaøi hoâm, chôø coâ ta bôùt giaän,

mình seõ ñeán". Nhaân cuùi ñaàu nhìn thaáy nhieàu thöù hoa phöôïng tieân,

thaïch löïu, nhö neàn gaám giaûi ruïng töøng chuøm xuoáng ñaát, Baûo Ngoïc

than thôû:

- Haún laø coâ ta trong buïng coøn töùc giaän, neân khoâng nhaët nhöõng

hoa ruïng naøy. Ñeå ta nhaët ñi, ngaøy mai seõ laïi hoûi coâ aáy.

Baûo Thoa ruû caû boïn ñi veà phía sau chôi. Baûo Ngoïc noùi:

- Toâi seõ ñeán sau.

- 391 -

Chôø cho hai ngöôøi ñi xa, Baûo Ngoïc môùi nhaët nhöõng hoa ruïng,

roài treøo non loäi nöôùc, qua caây luoàn hoa, ñi ñeán choã cuøng Ñaïi Ngoïc

choân hoa ñaøo hoâm tröôùc. Gaàn ñeán nôi, coøn ôû beân kia doác nuùi, ñaõ nghe

tieáng ngheïn ngaøo, khoùc than keå leå, ai nghe cuõng phaûi ñau loøng. Baûo

Ngoïc nghó buïng: "Khoâng bieát a hoaøn nhaø ai coù ñieàu gì oan öùc, laïi

chaïy ñeán ñaây maø khoùc theá?" Vöøa nghó vöøa döøng böôùc laïi, nghe thaáy

nhöõng lôøi than khoùc nhö sau:

Hoa bay hoa ruïng ngaäp trôøi,

Hoàng phai höông laït ai ngöôøi thöông hoa?

Ñaøi xuaân tô ruû la ñaø,

Reøm theâu boâng kheõ ñaäp qua beân ngoaøi.

Kìa trong khueâ caùc coù ngöôøi,

Tieác xuaân loøng nhöõng ngaäm nguøi vaån vô.

Vaùc mai raûo böôùc böôùc ra,

Loøng naøo nôõ giaãm leân hoa theá naøy?

Voû du tô lieãu ñeïp thay,

Maëc cho ñaøo ruïng, lyù bay ñoù maø.

Sang naêm ñaøo ly�>Baù troå hoa,

Sang naêm buoàng gaám bieát laø coøn ai?

Thaùng ba toå ñaõ xaây roài,

Treân xaø hoûi eùn quen ngöôøi hay khoâng?

Sang naêm hoa laïi ñaâm boâng,

Bieát ñaâu ngöôøi vaéng, laàu hoàng coøn trô?

Ba naêm saùu chuïc thoi ñöa,

Göôm söông dao gioù nhöõng chôø ñaâu ñaây.

Toát töôi xuaân ñöôïc maáy ngaøy,

Choác ñaø phieâu daït, beøo maây theâm saàu.

Nôû roài laïi ruïng ñi ñaâu,

Ngöôøi choân hoa nhómg raàu raàu ñoøi côn.

Caàm mai leä laïi ngaàm tuoân,

Daây treân caønh truïi haõy coøn maùu rôi.

Chieàu hoâm quyeân laëng tieáng roài,

Vaùc mai veà ñoùng cöûa ngoaøi buoàn teânh!

Ngaû ngöôøi tröôùc ngoïn ñeøn xanh,

- 392 -

Ngoaøi song möa taït, beân mình chaên ñôn.

Mình sao vô vaån töøng côn?

Thöông xuaân chi nöõa laïi hôøn xuaân chi?

Thöông khi ñeán, hôøn khi ñi,

Ñeán löø ñöø ñeán, ñi lyø lyø ñi.

Ngoaøi saân tieáng khoùc raàm rì,

Chaúng hoàn hoa ñaáy, cuõng thì hoàn chim.

Hoàn kia laûng vaûng khoân tìm,

Chim caøng laëng leõ, hoa theâm söôïng suøng.

Thaân naøy muoán vaãy vuøng ñoâi caùnh,

Nôi chaân trôøi lieäng caûnh hoa chôi!

Naøo ñaâu laø choã chaân trôøi,

Naøo ñaâu laø choã coù ñoài choân hoa?

Saün tuùi gaám ñaønh ta nhaët laáy,

Choïn nôi cao che ñaäy höông taøn.

Thaân kia trong saïch muoân vaøn,

Ñöøng cho rôi xuoáng ngaäp traøn buøn nhô.

Giôø hoa ruïng coù ta choân caát,

Choân thaân ta chöa bieát bao giôø.

Choân hoa ngöôøi baûo ngaån ngô,

Sau naøy ta cheát, ai laø ngöôøi choân?

Ngaãm khi xuaân muoän hoa taøn,

Cuõng laø khi khaùch hoàng nhan veà giaø.

Hoàng nhan thaám thoaét xuaân qua,

Hoa taøn ngöôøi vaéng ai maø bieát ai!

Baûo Ngoïc nghe xong, baát giaùc ñöùng ngaån ngöôøi ra, ngaõ vaät

xuoáng ñaát.

o0o

Hoài thöù hai möôi taùm

Ngoïc Haøm taëng thaét löng, gôïi ñöôïc moái tình

Baûo Thoa côûi chuoãi thôm, loä ra  veû theïn

Chæ vì vieäc toái hoâm tröôùc, Tình Vaên khoâng chòu môû cöûa, Ñaïi

Ngoïc ngôø raèng chuû yù cuûa Baûo Ngoïc. Hoâm sau laïi gaëp ngay kyø "tieãn

hoa", ñöông luùc taâm hoàn u uaát, chöa thoaùt ra ñöôïc, laïi theâm gôïi loøng

thöông xuaân, moái buoàn röôøi röôïi, vì theá coâ ta nhaët laáy taát caû nhöõng

caùnh hoa rôi ruïng, ñem ñi choân caát ñeå caùm caûnh cho hoa vaø thöông

xoùt cho mình. Ñaïi Ngoïc khoùc leân maáy tieáng, roài ngaâm luoân maáy caâu

thô. Khoâng ngôø Baûo Ngoïc ñöùng beân kia nghe thaáy, luùc ñaàu chæ gaät

ñaàu than thôû, sau nghe roõ boán caâu:

Choân hoa ngöôøi baûo ngaån ngô,

Sau naøy ta cheát ai laø ngöôøi choân?

...Hoàng nhan thaám thoaét xuaân qua,

Hoa taøn nguôøi vaéng ai maø bieát ai!

Baûo Ngoïc thöông caûm quaù, thình lình ngaõ vaät treân söôøn nuùi,

bao nhieâu hoa ruïng nhaët ñöôïc ôû trong tay rôi vaõi caû ra ñaát. Baûo Ngoïc

nghó ngay ñeán Ñaïi Ngoïc saéc ñeïp nhö hoa, maët trong nhö traêng, sau

naøy aét cuõng coù luùc khoâng theå tìm thaáy nöõa, leõ naøo chaû ñöùt ruoät naùt

gan! Ñaïi Ngoïc ñaõ coù luùc khoâng theå tìm thaáy, cöù theá suy ra, nhöõng

ngöôøi nhö Baûo Thoa, Höông Laêng, Taäp Nhaân, cuõng ñeàu theá caû. Boïn

Baûo Thoa ñaõ vaäy thì thaân mình seõ ôû ñaâu? Thaân mình coøn chaû bieát ôû

ñaâu, ñi ñaâu, thì nôi naøy, vöôøn naøy, hoa naøy, lieãu naøy, bieát thuoäc veà ai?

Baûo Ngoïc suy nghó mieân man heát chuyeän naøy sang chuyeän khaùc,

khoâng bieát ñeán giôø phuùt aáy, muoán laøm vaät xuaån ngoác, khoâng hieåu

moät tí gì, troán voøng taïo hoùa, thoaùt khoûi löôùi traàn, lieäu coù theå gôõ noåi

moái ñau thöông aáy khoâng. Thöïc laø:

Boùng hoa ñaâu vaãn beân mình,

Tieáng chim ñaâu vaãn raønh raønh beân tai.

Ñaïi Ngoïc ñöông luùc thöông caûm, chôït nghe söôøn nuùi beân coù

tieáng than khoùc, trong buïng nghó: "Ai cuõng cöôøi ta coù beänh si, chaêng

leõ laïi coù ngöôøi si nöõa hay sao?" Ngaång ñaàu nhìn thì ra Baûo Ngoïc. Ñaïi

Ngoïc lieàn phæ thui noùi:

- Höø? Ngôõ ai, hoùa ra laïi laø anh chaøng thaâm ñoäc cheát non!

Vöøa noùi ñeán hai tieáng "cheát non", Ñaïi Ngoïc böng mieäng thôû daøi,

roài chaïy bieán ñi maát.

Baûo Ngoïc ñöông khi ñau xoùt, thaáy Ñaïi Ngoïc chaïy, bieát coâ ta

troâng thaáy mình roài troán ñì. Nghó noâng noãi thaät buoàn teânh, Baûo Ngoïc

lom khom trôû daäy, xuoáng nuùi theo ñöôøng cuõ trôû veà vieän Di Hoàng. May

sao troâng thaáy Ñaïi Ngoïc chaïy ñaèng tröôùc, Baûo Ngoïc voäi vaøng ñuoåi

theo, noùi:

- Coâ haõy ñöùng laïi, toâi bieát raèng baây giôø coâ khoâng theøm nhìn ñeán

toâi nöõa. Nhöng toâi xin noùi moät caâu roài chuùng ta seõ chia tay.

Ñaïi Ngoïc ngoaûnh laïi, thaáy Baûo Ngoïc, ñònh keä thaây, nhöng laïi

nghe: "Chæ xin noùi moät caâu roài seõ chia tay", Ñaïi Ngoïc ñaønh phaûi ñöùng

laïi:

- Caâu g&igrave; xin anh cöù noùi.

- Xin cho vaøi caâu, coâ coù theøm nghe hay khoâng?

Ñaïi Ngoïc lieàn quay ñaàu chaïy, Baûo Ngoïc theo sau than:

- Bieát noâng noãi ngaøy nay, thì thaø ñöøng gaëp nhau töø tröôùc.

Ñaïi Ngoïc nghe vaäy, ñaønh phaûi ñöùng laïi, hoûi:

- Tröôùc laø theá naøo? Maø nay laø theá naøo?

Baûo Ngoïc noùi:

- 395 -

- AÙi chaø! Khi coâ môùi ñeán ñaây, coù phaûi ngaøy ngaøy chuùng ta cuøng

chôi ñuøa vôùi nhau khoâng? Thöù gì toâi thích, coâ cuõng thích, thì coâ cöù

vieäc laáy ñi; thöù gì toâi thích aên, thaáy coâ cuõng thích aên, toâi caát caån

thaän ñeå phaàn coâ. Hai ñöùa aên moät baøn, nguû moät giöôøng. Caùi gì boïn a

hoaøn chöa nghó chu ñaùo, toâi sôï coâ giaän, neân ñeàu tính tröôùc hoä boïn hoï.

Toâi cho raèng: anh em ta töø nhoû ñeán lôùn, gaàn guïi nhau, thaân thieát

nhau, thì cuõng neân hoøa thuaän vôùi nhau hôn haún caùc ngöôøi môùi phaûi.

Ngôø ñaâu coâ lôùn leân loøng khaùc haún, khoâng coi toâi vaøo ñaâu, ba ngaøy

chaúng theøm nhìn, boán ngaøy chaúng theøm gaëp, chæ ñeå yù nhöõng ngöôøi xa

laéc xa lô, nhö chò Baûo, chò Phöôïng gì ñoù. Toâi chaúng coù anh chò em

ruoät thòt naøo caû. Tuy coù ñaáy, nhöng coâ ñaõ chaúng bieát laø con khaùc meï

hay sao? Toâi vôùi coâ ñeàu laø con moät, chaéc chuùng ta cuõng cuøng moät yù

nghó, ngôø ñaâu phí caû taám loøng, thaät laø coù oan khoân ñöôøng baøy toû?

Noùi xong, nöôùc maét roøng roøng nhoû xuoáng.

Ñaïi Ngoïc tai nghe maét thaáy tröôùc caâu noùi vaø quang caûnh aáy, baát

giaùc loøng dòu haún ñi, nöôùc maét töï nhieân nhoû xuoáng roøng roøng, cuùi ñaàu

khoâng noùi gì. Baûo Ngoïc thaáy tình theá nhö vaäy, noùi luoân:

- Toâi bieát roài, giôø toâi cuõng chaúng toát gì! Nhöng duø sao, toâi cuõng

khoâng daùm coù ñieàu gì laàm loãi vôùi coâ. Neáu coù, coâ cuõng neân baûo toâi, raên

toâi, hoaëc maéng toâi maáy caâu, ñaùnh toâi maáy caùi, toâi khoâng daùm muûi

loøng. Ngôø ñaâu coâ khoâng theøm nhìn ñeán toâi, ñeå toâi nghó maõi, chaúng

bieát ñaàu ñuoâi ra sao, laém phen phaûi kinh hoàn maát vía! Neáu toâi cheát ñi,

cuõng laø con quæ cheát oan, duø nhôø caùc vò cao taêng, cao ñaïo ñoïc kinh

saùm hoái, cuõng chaúng coù theå sieâu sinh ñöôïc; chæ coù coâ, noùi roõ ngaønh

ngoïn cho, may ra toâi môùi ñöôïc hoùa kieáp!

Ñaïi Ngoïc nghe xong, caâu chuyeän toái qua töï nhieân bay ñaâu heát

saïch, lieàn noùi:

- Anh ñaõ noùi theá, thì taïi sao toái hoâm qua toâi ñeán, anh laïi khoâng

cho a hoaøn môû cöûa?

Baûo Ngoïc kinh ngaïc noùi:

- Chuyeän aáy ôû ñaâu maø ra? Neáu toâi coù laøm theá thì toâi cheát ngay!

Ñaïi Ngoïc phæ thui:

- Vöøa môùi saùng sôùm ñaõ noùi cheát vôùi soáng, khoâng kieâng aø! Coù noùi

laø noùi, khoâng noùi laø khoâng, vieäc gì maø anh phaûi theà.

Baûo Ngoïc noùi:

- 396 -

- Toái hoâm qua, thöïc khoâng thaáy em ñeán, chæ coù chò Baûo Thoa

ñeán moät luùc roài veà thoâi.

Ñaïi Ngoïc nghó moät luùc, cöôøi noùi:

- Phaûi roài. Chaéc laø boïn a hoaøn löôøi khoâng muoán daäy, ñaâm ra noùi

böøa, gaét baäy. Chuyeän aáy cuõng coù theå coù ñöôïc.

- Chaéc theá, ñeå anh veà hoûi xem ñöùa naøo, phaûi raên baûo chuùng môùi

ñöôïc.

- Anh cuõng neân raên baûo caùc coâ aáy, cöù leõ ra toâi khoâng ñaùng noùi.

Nhöng laàn naøy coù loãi vôùi toâi laø chuyeän nhoû, chöù laàn sau khoâng may

coù loãi vôùi coâ Baûo, coâ "Boái" naøo ñaáy, taát xaûy chuyeän to.

Noùi xong, nhoeûn mieäng cöôøi. Baûo Ngoïc nghe xong, nghieán raêng

böïc boäi, sau laïi cöôøi phaù leân.

Hai ngöôøi ñöông noùi chuyeän, thaáy a hoaøn ñeán môøi ñi aên côm, hoï

lieàn ñi ngay. Vöông phu nhaân thaáy Ñaïi Ngoïc, hoûi:

- Coâ Laâm uoáng thuoác cuûa oâng lang hoï Baûo coù khaù khoâng?

Ñaïi Ngoïc thöa:

- Cuõng vaãn theá thoâi. Baø coøn baûo chaùu uoáng thuoác cuûa thaày lang

hoï Vöông nöõa.

Baûo Ngoïc thöa:

- Meï khoâng bieát beänh coâ Laâm laø chöùng noäi thöông, tieân thieân

keùm laém, khoâng chòu noåi söông gioù! Chæ neân uoáng vaøi thang sô taùn

phong haøn, roài uoáng thuoác vieân môùi toát.

Vöông phu nhaân noùi:

- Hoâm noï thaày thuoác coù noùi teân moät thöù thuoác vieân, nhöng ta

queân maát.

Baûo Ngoïc thöa:

- Con bieát roài. Thuoác aáy goïi laø nhaân saâm döôõng vinh hoaøn.

- Khoâng phaûi.

- Hay laø baùt traân ích maãu hoaøn, taû qui, höõu qui, neáu khoâng phaûi

thì laïi laø baùt vò ñòa hoaøng hoaøn.

- Ñeàu khoâng phaûi caû. Ta nhôù coù hai chöõ "kim cöông" gì aáy.

Baûo Ngoïc voã tay cöôøi noùi:

- Xöa nay chöa nghe thaáy coù teân "kim cöông hoaøn" bao giôø. Neáu

coù kim cöông hoaøn taát nhieân phaûi coù boà taùt hoaøn.

Caâu aáy laøm caû nhaø cöôøi aàm leân. Baûo Thoa mæm cöôøi:

- 397 -

Coù leõ laø thieân vöông boå taâm ñan thì ñuùng hôn.

Vöông phu nhaân cöôøi noùi:

- Chính laø teân aáy ñaáy, baây giôø ta ñaâm ra hoà ñoà! Baûo Ngoïc noùi:

- Meï khoâng hoà ñoà ñaâu, chæ taïi ngöôøi goïi laø kim cöông hay laø boà

taùt laøm cho meï hoà ñoà ñaáy thoâi.

- Maøy ñònh choïc caû meï maøy aø? Coi chöøng cha maøy laïi cho maøy

aên ñoøn ñaáy.

- Chaéc cha con cuõng khoâng vì vieäc aáy maø ñaùnh con ñaâu!

Vöông phu nhaân laïi noùi:

- Ñaõ coù thöù thuoác aáy, ngaøy mai baûo ñi mua moät ít veà maø uoáng.

Baûo Ngoïc noùi:

- Thuoác aáy chaúng aên thua gì ñaâu. Meï cöù cho con ba traêm saùu

möôi laïng baïc, con seõ laøm cho coâ aáy moät teã thuoác vieân, chaéc nhaén

chöa uoáng heát teã thuoác beänh seõ khoûi.

- Maøy chæ noùi baäy. Thuoác gì maø ñaét ñeán theá?

- Thaät theá, thuoác aáy khaùc haún caùc thuoác khaùc. Teân thuoác naøy

raát laï, noùi moät luùc khoâng theå heát ñöôïc. Chæ noùi nhau ñaøn baø ñeû con

so, nhaân saâm coù laù ba traêm saùu möôi laïng cuõng chöa ñuû. Laïi coøn haø

thuû oâ lôùn nhö con ruøa, phuïc linh ñôûm ôû reã caây tuøng nghìn naêm;

nhöõng thöù thuoác nhö theá cuõng chöa laáy gì laøm laï, coøn phaûi choïn thöù

thuoác ñaàu vò nöõa. Noùi ra laøm ngöôøi ta phaûi ruøng mình. Tröôùc kia anh

Tieát Baøn coù xin con ñôn thuoác aáy, hai ba naêm sau con môùi cho, anh

aáy mang ñi tìm ñeán hai ba naêm nöõa, toán heát hôn moät nghìn laïng baïc

môùi cheá xong. Meï khoâng tin, cöù hoûi chò Baûo seõ bieát.

Baûo Thoa cöôøi, xua tay noùi:

- Toâi khoâng bieát, toâi cuõng chaúng nghe thaáy ai noùi chuyeän aáy bao

giôø. Anh ñöøng baûo dì hoûi toâi.

Vöông phu nhaân cöôøi noùi:

- Con beù Baûo toát ñaáy, noù khoâng hay noùi doái.

Baûo Ngoïc nghe vaäy quay ngay laïi, voã tay noùi:

- Con noùi thöïc ñaáy, theá maø meï laïi baûo con noùi doái. Noùi xong,

Baûo Ngoïc ngoaûnh laïi nhìn, thaáy Ñaïi Ngoïc ñöông ngoài ôû sau löng Baûo

Thoa mæm cöôøi, ro�êm �i laáy ngoùn tay veõ vaøo maët ra hieäu cheá dieãu Baûo

Ngoïc.

- 398 -

Phöôïng Thö ñöông ôû nhaø trong, troâng nom ngöôøi baøy baøn, nghe

vaäy, lieàn chaïy laïi cöôøi noùi:

- Vieäc naøy coù thaät ñaáy. Chuù Baûo khoâng noùi doái ñaâu. Hoâm noï,

anh Tieát coù ñeán nhôø con tìm hoä haït traân chaâu, con hoûi, anh aáy noùi laø

ñeå cheá thuoác. Anh aáy coøn phaøn naøn: "Thaø chaúng cheá cho xong, bieát

ñaâu laïi coù nhieàu chuyeän raéc roái!" Con hoûi thuoác gì, anh aáy noùi laø ñôn

thuoác cuûa chuù Baûo cho. Anh aáy coøn noùi nhieàu thöù nöõa kia, con khoâng

nhôù heát, anh aáy laïi noùi: "Neáu khoâng thì toâi mua ôû ñaâu chaû ñöôïc maáy

haït traân chaâu, chæ vì caàn nhöõng haït ñaõ giaét ôû treân ñaàu, neân phaûi ñeán

ñaây tìm thím, khoâng coù thì laáy nhöõng haït ñính ôû caønh hoa cuõng ñöôïc.

Sau naøy toâi seõ ñem nhöõng haït khaùc toát hôn giaû laïi thím". Con ñaønh

phaûi laáy hai haït ñöông caøi treân ñaàu ñöa cho anh aáy. Laïi coøn phaûi

duøng moät ñoaïn luïa hoàng daøi ba thöôùc, roài laáy baùt söõa nghieàn nhoû,

ñem troän vôùi boät môùi ñöôïc.

Phöôïng Thö noùi moät caâu, Baûo Ngoïc nieäm Phaät moät caâu. Sau ñoù

noùi: "Coù maët trôøi chöùng giaùm". Phöôïng Thö noùi xong, Baûo Ngoïc laïi

noùi:

- Baây giôø meï nghó xem, chaúng qua laø laøm göôïng ñaáy thoâi, cöù

theo ñuùng caùch thöùc trong ñôn, thì phaûi laáy nhöõng chaâu ngoïc ôû trong

ngoâi moä cuûa nhöõng ngöôøi giaøu sang caøi ñaàu ngaøy xöa khi cheát ñem

choân theo môùi hay. Nhöng baây giôø khoâng leõ vì ñôn thuoác laïi ñi ñaøo

bôùi ngöôøi ta leân sao tieän. Vì theá chæ duøng nhöõng thöù cuûa ngöôøi soáng

ñeo cuõng ñöôïc.

Vöông phu nhaân nghe roài noùi:

- A di ñaø Phaät! Ai nôõ laøm theá! Ngöôøi ta cheát maáy traêm naêm roài,

laïi coøn ñaøo thaây bôùi xöông leân ñeå laøm thuoác, thì coøn linh nghieäm gì.

Baûo Ngoïc quay laïi noùi vôùi Ñaïi Ngoïc:

- Em coù nghe khoâng? Leõ naøo chò Phöôïng cuõng theo anh maø noùi

doái em aø?

Baûo Ngoïc ngoaûnh maët laïi hoûi Ñaïi Ngoïc, nhöng maét laïi lieác sang

beân Baûo Thoa.

Ñaïi Ngoïc lieàn keùo Vöông phu nhaân noùi:

- Môï xem, chò Baûo khoâng chòu vaøo huøa vôùi anh aáy, thaønh ra anh

aáy laïi ñi hoûi chaùu.

Vöông phu nhaân noùi:

- 399 -

- Baûo Ngoïc cöù hay baét naït em maøy.

Baûo Ngoïc cöôøi noùi:

- Meï khoâng bieát nguyeân do vieäc naøy. Chò Baûo khi tröôùc ôû nhaø,

anh Tieát laøm vieäc gì chò aáy cuõng khoâng bieát. Baây giôø laïi sang ôû beân

naøy, taát nhieân caøng khoâng bieát nöõa. Coâ Laâm ngoài ôû ñaèng sau, cho laø

con bòa chuyeän ra noùi doái, neân cöôøi gieãu con.

Ñöông noùi chuyeän thì a hoaøn ôû buoàng Giaû maãu ñeán môøi Baûo

Ngoïc vaø Ñaïi Ngoïc veà aên côm. Ñaïi Ngoïc khoâng ñôïi Baûo Ngoïc, lieàn

ñöùng daäy keùo a hoaøn ñi. A hoaøn noùi:

- Haõy chôø caäu Baûo cuøng ñi moät theå.

- Anh aáy khoâng aên ñaâu. Chuùng ta ñi thoâi. Toâi ñi tröôùc ñaây.

Noùi xong, Ñaïi Ngoïc ñi ra ngay.

Baûo Ngoïc noùi:

- Hoâm nay con aên côm vôùi meï.

Vöông phu nhaân noùi:

- Thoâi, thoâi, hoâm nay ta aên chay, con veà beân aáy maø aên.

- Con cuõng aên chay.

Noùi xong Baûo Ngoïc baûo a hoaøn ñi veà roài chaïy ñeán ngoài vaøo baøn

aên. Vöông phu nhaân cöôøi baûo boïn Baûo Thoa:

- Caùc chaùu cöù ñi aên, maëc keä noù.

Baûo Thoa cöôøi noùi:

- AÊn hay khoâng, anh cuõng neân ñi vôùi coâ Laâm môùi phaûi; buïng coâ

ta ñang khoù chòu ñaáy.

Baûo Ngoïc noùi:

- Maëc keä coâ ta, choác nöõa laø xong heát.

AÊn xong, Baûo Ngoïc phaàn thì sôï Giaû maãu mong, phaàn cuõng nhôù

Ñaïi Ngoïc, voäi vaøng baûo laáy nöôùc suùc mieäng. Thaùm Xuaân, Tích Xuaân

ñeàu cöôøi:

- Anh Hai sao luùc naøo cuõng voäi vaõ theá? AÊn uoáng maø cuõng laät ñaät

nhö vaäy.

Baûo Thoa cöôøi noùi:

- Anh aáy aên xong roài coøn phaûi ñi thaêm coâ Laâm, chöù ôû ñaây laøm

gì?

Baûo Ngoïc uoáng nöôùc xong, sang ngay nhaø phía taây. Ñi ñeán

phoøng Phöôïng Thö, thaáy Phöôïng Thö ñang ñöùng gheách chaân treân

- 400 -

ngöôõng cöûa caàm caùi ngoaùy tai gôïi raêng vaø troâng möôøi ñöùa haàu nhoû

vaàn maáy chaäu hoa. Thaáy Baûo Ngoïc ñeán, Phöôïng Thö cöôøi noùi:

- May quaù, chuù laïi vieát hoä chò maáy chöõ.

Baûo Ngoïc ñaønh phaûi theo vaøo buoàng. Phöôïng Thö sai ngöôøi ñem

buùt giaáy ra noùi:

- Chuù vieát: Boán möôi taám ñoaïn trôn maøu ñoû, boán möôi taám ñoaïn

theâu roàng, moät traêm taám the haïng toát ñuû caùc maøu, voøng coå baèng

vaøng boán chieác.

- Theá naøo? Khoâng phaûi soå mua baùn, cuõng khoâng phaûi laø giaáy keâ

ñoà leã, vieát theá naøy ñeå laøm gì?

- Chuù cöù vieát, mieãn sao chò hieåu laø ñöôïc.

Baûo Ngoïc nghe noùi, ñaønh phaûi vieát vaäy.

Phöôïng Thö vöøa caàm tôø giaáy, vöøa cöôøi noùi:

- Coøn ñieàu naøy nöõa, khoâng bieát chuù coù baèng loøng khoâng? Beân

nhaø chuù coù con a hoaøn teân laø Hoàng Ngoïc, toâi muoán laáy noù sang ñaây,

ngaøy mai toâi seõ cho ñöùa khaùc sang thay noù, lieäu coù ñöôïc khoâng?

- Beân nhaø toâi nhieàu ngöôøi laém, chò thích ñöùa naøo, cöù vieäc laáy,

caàn gì phaûi hoûi toâi.

- Neáu theá thì toâi goïi noù veà nheù.

- Ñöôïc, chò cöù vieäc goïi.

Noùi xong, Baûo Ngoïc chöïc ñi ngay. Phöôïng Thö noùi:

- Chuù haõy ñöùng laïi, toâi coøn noùi caâu naøy nöõa.

- Baø ñang goïi toâi, coù vieäc gì khi veà seõ hay.

Baûo Ngoïc sang beân phoøng Giaû maãu, ñaõ thaáy aên xong caû roài. Giaû

maãu hoûi:

- AÊn côm beân meï chaùu coù gì ngon khoâng?

- Chaû coù gì ngon caû, nhöng chaùu laïi aên theâm ñöôïc moät baùt.

Roài hoûi:

- Coâ Laâm ôû ñaâu?

Giaû maãu noùi:

- ÔÛ trong nhaø kia kìa.

Baûo Ngoïc ñi vaøo, thaáy moät a hoaøn ñöông ngoài döôùi ñaát quaït baøn

laø, hai a hoaøn ngoài treân giöôøng xe chæ, Ñaïi Ngoïc ñang cuùi xuoáng caàm

keùo caét caùi gì. Baûo Ngoïc chaïy ñeán cöôøi noùi:

- 401 -

- AÙi chaø! Em laøm gì ñaáy, vöøa aên xong ñaõ cuùi gaèm ñaàu xuoáng,

kheùo laïi nhöùc ñaàu thoâi.

Ñaïi Ngoïc khoâng traû lôøi, cöù ngoài may. Boãng coù moät a hoaøn noùi:

- Goùc mieáng luïa naøy coøn nhaên, phaûi laø laïi môùi ñöôïc.

Ñaïi Ngoïc vöùt keùo xuoáng noùi:

- Maëc keä noù, moät choác nöõa laø xong.

Baûo Ngoïc nghe noùi, sinh ra buoàn raàu. Boãng boïn Baûo thoa, Thaùm

Xuaân ñeán, noùi chuyeän vôùi Giaû maãu. Moät luùc, Baûo Thoa vaøo nhaø trong,

hoûi: "Em laøm gì ñaáy?&quot;. Thaáy Ñaïi Ngoïc ñöông caét may, Baûo Thoa cöôøi

noùi:

- Gioûi quaù nhæ. Em bieát caû vieäc may caét roài ñaáy.

Ñaïi Ngoïc cöôøi noùi:

- Ñoù chaúng qua laø caâu chuyeän löøa doái ngöôøi thoâi.

Baûo Thoa cöôøi noùi:

- Toâi keå cho coâ nghe caâu chuyeän buoàn cöôøi: Vöøa roài chæ vì toâi baûo

khoâng bieát gì ñeán vieäc thuoác, neân anh Baûo cuõng laáy laøm khoù chòu ñaáy.

Ñaïi Ngoïc noùi:

- Maëc keä anh aáy, moät choác laø xong heát.

Baûo Ngoïc goïi Baûo Thoa:

- Baø muoán ñaùnh xuùc xaéc, khoâng coù ai, chò ra maø ñaùnh vaäy.

- Theá ra toâi chæ vì ñaùnh xuùc xaéc maø ñeán ñaây aø?

Noùi xong Baûo Thoa ñi ngay.

Ñaïi Ngoïc noùi:

- Thoâi anh cuõng ñi ñi, ôû ñaây coù con huøm, kheùo noù caén cho ñaáy.

Baûo Ngoïc thaáy Ñaïi Ngoïc vaãn cuùi xuoáng caét, khoâng ñeå yù ñeán

mình, ñaønh phaûi cöôøi noùi:

- Em neân ra ñi daïo chôi, roài veà khaâu cuõng chöa muoän.

Ñaïi Ngoïc vaãn khoâng traû lôøi. Baûo Ngoïc lieàn hoûi ñaùm a hoaøn:

- Ai baûo coâ aáy khaâu theá?

Ñaïi Ngoïc thaáy Baûo Ngoïc hoûi boïn a hoaøn, lieàn noùi:

- Ai baûo toâi khaâu thì maëc toâi, vieäc gì ñeán caäu Hai!

Baûo Ngoïc muoán noùi nöõa, thaáy coù ngöôøi ñeán baùo: "Beân ngoaøi coù

ngöôøi môøi caäu", lieàn ñöùng daäy ra ngay.

Ñaïi Ngoïc ngoaûnh ra ngoaøi noùi:

A di ñaø Phaät! Khi anh trôû veà, toâi coù cheát cuõng xong.

- 402 -

Baûo Ngoïc ra ngoaøi, thaáy Boài Dính chaïy laïi noùi:

- Ngöôøi nhaø caäu Phuøng ñeán môøi.

Baûo Ngoïc bieát ngay laø caâu chuyeän hoâm noï, lieàn baûo: "Mang

quaàn aùo ra ñaây". Roài quay vaøo thö phoøng.

Boài Dính vaøo ngay cöûa thöù hai ñöùng ñôïi ngöôøi haàu. Thaáy moät baø

giaø ñi ra. Boài Dính noùi:

- Caäu Baûo ñöông ôû thö phoøng, chôø laáy quaàn aùo ñi chôi, baø veà ñöa

tin ngay cho hoï bieát.

- Con meï maøy! Caäu Baûo ñöùng ôû ngoaøi vöôøn, nhöõng ngöôøi haàu

ñeàu theo ra ñoù caû, maøy laïi vaøo ñaây ñöa tin aø?

- Baø maéng laø phaûi, toâi thöïc laø hoà ñoà.

Boài Dính chaïy vaøo cöûa thöù hai phía ñoâng, gaëp boïn haàu nhoû

ñöông ñaù caàu ôû con ñöôøng tröôùc cöûa. Boài Dính baùo cho chuùng bieát.

Moät ñöùa chaïy ngay ñi, moät choác mang boïc quaàn aùo ñeán, ñöa cho Boài

Dính ñem veà thö phoøng.

Baûo Ngoïc thay quaàn aùo xong, sai ngöôøi thaéng ngöïa vaø cho boán

ñöùa tieåu ñoàng laø Boài Dính, Söø Döôïc, Song Thuïy, Song Thoï theo haàu.

Hoï ñi thaúng ñeán nhaø Phuøng Töû Anh. Coù ngöôøi vaøo baùo, Töû Anh ra

cöûa môøi vaøo. Tieát Baøn cuõng ñaõ ñeán ñaáy töø laâu Laïi coù caû boïn con haùt

nhoû vaø ngöôøi hay ñoùng vai nöõ laø Töôûng Ngoïc Haøm cuøng kyõ nöõ ôû vieän

Caåm Höông laø Vaân Nhi nöõa. Chaøo nhau xong, moïi ngöôøi ngoài uoáng

nöôùc.

Baûo Ngoïc caàm cheùn nöôùc traø cöôøi noùi:

- Hoâm noï anh noùi vieäc "may trong khoâng may" laøm cho toâi ngaøy

ñeâm nghó ngôïi, khoâng bieát laø vieäc gì? Hoâm nay cho goïi, toâi phaûi ñeán

ngay.

Phuøng Töû Anh cöôøi noùi:

- Caùc anh thöïc thaø quaù. Chaúng qua toâi ñaët lôøi ra ñaáy thoâi.

Nguyeân toâi thaønh taâm söûa moät tieäc röôïu môøi caùc anh, nhöng sôï caùc

anh töø choái, neân toâi bòa ra nhö theá, ngôø ñaâu caùc anh laïi tin laø thöïc.

Moïi ngöôøi nghe xong cöôøi aàm leân. Tieäc baøy ra theo thöù töï môøi

ngoài. Phuøng Töû Anh tröôùc heát baûo boïn con haùt treû ñeán roùt röôïu, roài

baûo Vaân Nhi môøi ba cheùn.

Tieát Baøn môùi uoáng maáy cheùn, buïng ñaõ xieâu xieâu, caàm tay Vaân

Nhi noùi:

- 403 -

- Coâ coù khuùc naøo môùi laï, haùt cho toâi nghe, toâi seõ uoáng heát moät

voø röôïu, theá coù ñöôïc khoâng?

Vaân Nhi nghe noùi, gaåy ñaøn tì baø roài haùt:

Oan nghieät ñoâi nhaø, khoù maø gôõ ra, nhôù khi ñi khoûi, vaãn aùy naùy

ñeán ngöôøi xa. Trai lô saéc saûo, ai maø veõ heät ñöôïc daùng ñieäu ñoâi ta.

Nhôù ñeâm tröôùc thì thaøo ôû döôùi raëng hoa traø, chò thì laám leùt, anh coá

laân la, tröôùc tam taøo ñem ra tra, thoâi choái sao ñöôïc maø!

Haùt xong cöôøi noùi:

- Toâi haùt xong roài, caäu uoáng caû voø ñi.

Tieát Baøn cöôøi noùi:

- Chöa ñaùng uoáng. Haùt baøi naøo hay hôn kia!

Baûo Ngoïc cöôøi noùi:

- Haõy nghe toâi noùi ñaõ: cöù uoáng böøa ñi nhö theá, deã say maø chaúng

coù thuù gì. Toâi uoáng tröôùc moät cheùn lôùn, roài ra moät caùi leänh môùi, heã ai

khoâng theo, phaûi phaït möôøi cheùn lôùn, ñuoåi ra ngoaøi tieäc, baét roùt röôïu

môøi moïi ngöôøi.

Phuøng Töû Anh vaø Töôûng Ngoïc Haøm ñeàu noùi:

- Phaûi ñaáy, phaûi ñaáy!

Baûo Ngoïc caàm ngay cheùn lôùn uoáng moät hôi heát, roài noùi:

- Baây giôø phaûi noùi boán chöõ: "bi", "saàu", "hæ", "laïc"(1), nhöng phaûi

taû ra thaân phaän ngöôøi con gaùi, vaø noùi roõ côù gì maø coù boán chöõ aáy.

Xong roài uoáng moät cheùn röôïu. Khi uoáng, phaûi haùt moät baøi môùi, ñeán

cuoái, phaûi töùc khaéc ñoïc moät caâu gì, hoaëc laø caâu saün coù ôû trong töù thö,

nguõ kinh, hoaëc laø caâu thô caâu ñoái cuõ.

Tieát Baøn khoâng chôø noùi heát, ñöùng ngay daäy, gaït ñi:

- Toâi khoâng döï cuoäc aáy ñaâu, ñöøng coù tính vaøo ñaáy. Caùc anh ñònh

ñuøa toâi chöù gì!

Vaân Nhi ñöùng daäy ñaåy haén ngoài xuoáng, cöôøi noùi:

- Sôï caùi gì? Ngaøy ngaøy caäu chæ bieát röôïu cheø thoâi, chaúng leõ laïi

thua caû toâi nöõa aø? Toâi cöù vieäc noùi. Noùi phaûi thì thoâi, khoâng phaûi, chòu

phaït maáy cheùn laø cuøng, coù say ñaõ cheát ai? Baây giôø caäu traùi leänh, phaûi

uoáng möôøi cheùn lôùn roài ñaønh chòu ñi roùt röôïu môøi ngöôøi ta aø?

Moïi ngöôøi ñeàu voã tay khen hay quaù! Tieát Baøn khoâng laøm theá

naøo ñöôïc, ñaønh phaûi ngoài xuoáng, nghe Baûo Ngoïc noùi:

(1) Thöông, buoàn, möøng, vui.

- 404 -

Gaùi naøy thöông, buoåi ñöông xuaân, trô troïi trong buoàng;

Gaùi naøy buoàn, tham haàu, chaøng phaûi xa vaéng luoân!

Gaùi naøy möøng, buoåi sôùm soi göông ñeïp quaù chöøng;

Gaùi naøy vui, aùo xuaân moûng maûnh ñaùnh ñu chôi.

Moïi ngöôøi nghe ñeàu khen "hay"! Chæ coù Tieát Baøn veânh maët laéc

ñaàu:

- Khoâng hay, ñaùng phaït!

Moïi ngöôøi hoûi:

- Sao laïi ñaùng phaït?

Tieát Baøn noùi:

- Anh aáy noùi toâi chaúng hieåu gì caû, sao laïi khoâng ñaùng phaït?

Vaân Nhi lieàn duùi Tieát Baøn moät caùi, cöôøi noùi:

- Cöù ngoài yeân, nghó saün caâu cuûa mình ñi. Ñeán löôït maø khoâng noùi

ñöôïc thì phaûi phaït ñaáy.

Roài Vaân Nhi gaåy ñaøn theo, Baûo Ngoïc haùt:

Bao giôø heát, gioït leä töông tö rôi ñoû ngoøm,

Bao giôø nôû, xuaân veà hoa lieãu tröôùc laàu son,

Naèm traèn troïc, song the, möa gioù buoåi hoaøng hoân.

Nghó vaån vô, moái saàu môùi cuõ cuøng ñoå doàn!

Nuoát khoâng troâi, röôïu vaøng gaïo ngoïc naøo bieát ngon,

Soi khoâng roõ, ñöùng tröôùc göông laêng maët heùo hon!

Neùt ngaøi cau cau laïi, gioït ñoàng hoà doàn daäp hôn.

Chao oâi! Naøo khaùc gì: troâi ñi, nöôùc bieác doøng man maùc,

Döøng laïi, non xanh boùng chaäp chôøn.

Haùt xong, moïi ngöôøi khen hay, chæ coù Tieát Baøn noùi:

- Chaúng hay gì caû.

Baûo Ngoïc uoáng cheùn röôïu ñaàu, roài caàm mieáng leâ vaø ñoïc moät caâu:

Hoa leõ möa ñaãm cöûa caøi then. Theá laø xong moät leänh.

Ñeán löôït Phuøng Töû Anh noùi:

Gaùi naøy thöông, chaøng maéc beänh naëng naèm treân giöôøng,

Gaùi naøy saàu, gioù thoåi laàu tranh saäp ñoå nhaøo.

Gaùi naøy möøng, ñaàu loøng sinh ñoâi söôùng quaù chöøng,

Gaùi naøy vui, leûn böôùc ra vöôøn ñaøo ñeå chôi.

Noùi xong caàm cheùn röôïn haùt:

Mình laø haïng thoâng minh,

- 405 -

Mình laø keû ña tình,

Mình laø gioáng ma quæ kyø quaùi yeâu tinh.

Mình laø baäc thaàn tieân, nhöng pheùp khoâng linh.

Ñaây baûo mình, mình cöù laøm thinh,

Thaáy noùi ñeán nôi naøo vaéng veû, doø xeùt cho raønh.

Môùi bieát laø ñaây thöông hay khoâng thöông mình!

Haùt xong, uoáng cheùn röôïn, roài ñoïc caâu: "Traêng toû leàu tranh

nhoän tieáng gaø". Theá laø xong leänh.

Roài ñeán löôït Vaân Nhi noùi:

Gaùi naøy thöông, sau naøy naøo bieát choán töïa nöông?

Tieát Baøn cöôøi noùi:

- Con ôi! Ñaõ coù boá Tieát maøy ñaây, sôï gì?

Moïi ngöôøi ñeàu noùi:

- Ñöøng phaù ñaùm! Ñöøng phaù ñaùm!

Vaân Nhi laïi noùi:

Gaùi naøy buoàn, caùi muï daàu kia ñaùnh maéng luoân!

Tieát Baøn noùi:

- Hoâm noï tao gaëp meï maøy, tao ñaõ baûo muï aáy khoâng ñöôïc ñaùnh

maéng maøy kia maø.

Moïi ngöôøi ñeàu noùi:

- Coøn noùi nöõa, seõ phaït möôøi cheùn röôïu.

Tieát Baøn voäi töï vaû vaøo moàm, noùi:

- Khoâng coù tai aø! Caám khoâng ñöôïc noùi nöõa!

Vaân Nhi laïi noùi:

Gaùi naøy möøng, trong nhaø ôû vôùi baïn tình chung,

Gaùi naøy vui, buoâng tay tieâu saùo gaûy ñaøn chôi.

Noùi xong lieàn haùt:

Thaùng ba ñaäu môùi troài hoa,

Saâu kia ñaâu ñaõ laân la ñuïc roài.

Ñuïc vaøo cuõng uoång coâng thoâi,

Treân hoa taáp teånh leân ngoài ñaùnh ñu.

Khen cho mi cuõng gan to,

Ta khoâng nôû nöõa, ñuïc rau ñöôïc naøo?

Haùt xong uoáng cheùn röôïu, roài ñoïc caâu: "Hoa ñaøo môn môûn". Theá
laø xong leänh.

- 406 -

Ñeán löôït Tieát Baøn. Haén noùi:

- Giôø toâi noùi naøy: Gaùi naøy thöông...

Roài ngöøng laïi, khoâng noùi ñöôïc. Phuøng Töû Anh cöôøi noùi:

- Thöông caùi gì? Noùi nhanh leân.

Tieát Baøn maét trôïn troøn noùi:

- Gaùi naøy thöông...

Roài cöù ho gaèn maõi môùi noùi ñöôïc moät caâu:

- Gaùi naøy thöông, thaân naøy laáy phaûi anh chaøng "ruøa ñen"(1).

Moïi ngöôøi nghe xong, cöôøi aàm leân. Tieát Baøn noùi:

- Cöôøi caùi gì? Toâi noùi theá khoâng phaûi aø? Ngöôøi con gaùi laáy phaûi

thaèng choàng maát daïy, thì chaû ñau ruoät hay sao?

Moïi ngöôøi cöôøi ruõ röôïi:

- Anh noùi phaûi ñaáy, thoâi ñoïc caâu döôùi ñi.

Tieát Baøn laïi trôïn maét noùi:

- Gaùi naøy buoàn... - roài taéc tò, khoâng noùi ñöôïc.

Moïi ngöôøi hoûi:

- Buoàn caùi gì?

Tieát Baøn ñoïc tieáp:

- Gaùi naøy buoàn, phoøng theâu gaáu ngöïa noù luoàn chaïy ra.

Moïi ngöôøi cöôøi aàm leân:

- Ñaùng phaït, ñaùng phaït! Caâu tröôùc coøn coù theå tha ñöôïc, caâu naøy

khoâng thoâng moät tí naøo.

Noùi xong toan roùt röôïu phaït.

Baûo Ngoïc noùi:

- Nhöng maø gheùp vaàn cuõng khaù ñaáy.

Tieát Baøn noùi:

- Quan giöõ leänh ñaõ cho ñöôïc roài, caùc anh coøn nhaéng leân gì!

Moïi ngöôøi nghe thaáy môùi thoâi.

Vaân Nhi cöôøi noùi:

- Ñeán hai caâu döôùi caøng khoù ñaáy, toâi noùi hoä caäu nheù.

Tieát Baøn ñaùp:

- Baäy naøo! Theá ra ta khoâng môû mieäng ñöôïc aø? Nghe naøy: Gaùi

naøy möøng, ñuoác hoa trôøi ñaõ saùng tröng coøn naèm.

Moïi ngöôøi nghe ñoïc, ñeàu laáy laøm laï hoûi nhau:

(1) Duøng ñeå cheá anh choàng cho vôï ñi ngoaïi tình.

- 407 -

- Sao caâu naøy laïi nhaõ theá?

Tieát Baøn laïi noùi:

- Gaùi naøy vui, con cu nghí ngoaùy ñònh chui ngay vaøo.

Moïi ngöôøi nghe xong, ñeàu quay ñaàu noùi:

- Ñaùng cheát, ñaùng cheát! Thoâi haùt ñi!

Tieát Baøn lieàn haùt:

- Moät con muoãi keâu vo vo vo.

Moïi ngöôøi ñeàu ngô ngaùc noùi:

- Khuùc haùt gì ñaáy?

Tieát Baøn laïi haùt:

- Hai con nhaëng keâu vuø vuø vuø.

Moïi ngöôøi ñeàu noùi:

- Thoâi, thoâi ñi!

Tieát Baøn noùi:

- Caùc anh thích nghe khoâng, ñoù laø khuùc môùi ñaáy, goïi laø khuùc

haùt vo vo. Neáu caùc anh khoâng buoàn nghe thì caû löôït cuoái cuõng xin

mieãn.

Moïi ngöôøi ñeàu noùi:

- Thoâi tha cho, ñöøng laøm nhôõ caû ngöôøi khaùc.

Roài ñeán Töôûng Ngoïc Haøm ñoïc:

Gaùi naøy thöông, xa nhau bieàn bieät mong chaøng veà ngay,

Gaùi naøy buoàn, muoán mua daàu queá, nhöng coøn tieàn ñaâu.

Gaùi naøy möøng, nhuïy hoa ñeøn ñaõ noái chaèng vaøo nhau,

Gaùí naøy vui, xöôùng tuøy giôø ñaõ saùnh ñoâi thuaän hoøa.

Noùi xong haùt:

Khen thay veû ñeïp trôøi sinh,

Khaùc naøo tieân ôû boàng doanh xuoáng traàn.

Tuoåi naøy vöøa ñoä thanh xuaân.

Phöôïng loan tìm baïn, traêm phaàn kheùo khoân.

OÁi chaø! Soâng Ngaân doïi, troáng canh doàn,

Kheâu ñeøn ta kheõ maøn loan cuøng vaøo.

Haùt xong uoáng cheùn röôïu, cöôøi noùi:

- Thô töø toâi khoâng bieát maáy, may hoùm noï thaáy ñoâi caâu ñoái, toâi

chæ nhôù ñöôïc moät veá, nay gaëp treân baøn tieäc naøy cuõng coù vaät aáy.

- 408 -

Noùi xong, uoáng caïn cheùn röôïn, caàm caùi hoa queá leân ñoïc: Muøi

hoa buoåi sôùm aám ran caû ngöôøi(1).

Moïi ngöôøi ñeàu cho laø ñöôïc. Theá laø xong leänh.

Tieát Baøn nhaûy leân la heùt aàm ó:

- Khoâng ñöôïc, khoâng ñöôïc! Phaûi phaït! Phaûi phaït! Trong tieäc naøy

laøm gì coù baûo boái, sao laïi noùi ñeán baûo boái?

Töôûng Ngoïc Haøm ngô ngaùc noùi:

- Coù baûo boái naøo ñaâu?

Tieát Baøn noùi:

- Anh coøn choái aø! Thöû noùi laïi xem.

Töôûng Ngoïc Haøm ñoïc laïi moät laàn nöõa. Tieát Baøn noùi:

- Hai chöõ "taäp nhaân" khoâng phaûi "baûo boái" laø gì? Caùc anh khoâng

tin, thöû hoûi anh aáy xem.

Noùi xong giô tay troû vaøo Baûo Ngoïc. Baûo Ngoïc raát khoù chòu, ñöùng

daäy noùi:

- Anh Tieát ñaùng phaït bao nhieâu?

Tieát Baøn noùi "ñaùng phaït, ñaùng phaït!". Sau ñoù caàm cheùn röôïu

uoáng moät hôi heát.

Phuøng Töû Anh vaø Töôûng Ngoïc Haøm hoûi duyeân côù vì sao. Vaân

Nhi lieàn noùi cho hoï bieát. Töôûng Ngoïc Haøm voäi ñöùng daäy nhaän loãi.

Moïi ngöôøi ñeàu noùi:

- Ngöôøi khoâng bieát thì khoâng baét loãi.

Moät choác, Baûo Ngoïc ra ngoaøi ñi giaûi, Töôûng Ngoïc Haøm theo ra.

Hai ngöôøi ñöùng ôû döôùi theàm, Töôûng Ngoïc Haøm laïi xin loãi moät laàn

nöõa. Baûo Ngoïc thaáy haén meàm maïi nhu mì, lieàn naém chaët laáy tay noùi:

- Luùc naøo roãi sang chôi toâi nheù. Toâi muoán hoûi moät ñieàu, trong

ban haùt ta coù moät ngöôøi teân laø Kyø Quan, noåi tieáng nhaát thieân haï, tieác

toâi voâ duyeân, khoâng ñöôïc gaëp.

Ngoïc Haøm cöôøi ñaùp:

- Ñoù laø teân tuïc cuûa toâi ñaáy.

Baûo Ngoïc möøng laém, giaäm chaân cöôøi noùi:

- Thöïc laø may, thöïc laø may! Quaû nhieân tieáng ñoàn khoâng sai. Giôø

môùi gaëp laàn ñaàu, bieát laøm theá naøo ñaây.

(1) Nguyeân vaên laø "hoa khí taäp nhaân tri truù noaõn". Hai chöõ "taäp nhaân" truøng vôùi teân Taäp

Nhaân, a hoaøn cuûa Baûo Ngoïc, neân Tieát Baøn môùi laáy ñoù ñeå cheá nhaïo Baûo Ngoïc.

- 409 -

Nghó moät luùc roài laáy caùi quaït ôû trong tay aùo ra, côûi vieân ngoïc ôû

daây quaït ñöa cho Kyø Quan vaø noùi:

- Vaät nhoû naøy khoâng ñaùng bao nhieâu, goïi laø toû moái tình ngaøy

hoâm nay.

Kyø Quan caàm laáy, cöôøi noùi:

- Toâi khoâng coù coâng gì, ñaâu ñaùng nhaän ñoà taëng. Nhöng thoâi, toâi

cuõng coù moät vaät laï, saùng hoâm nay môùi thaét vaøo ngöôøi, haõy coøn môùi

nguyeân, xin taëng laïi caäu, ñeå toû loøng quyù meán cuûa toâi.

Noùi xong haén veùn aùo leân, côûi caùi thaét löng luïa maøu hoàng, thaét

trong aùo loùt, ñöa taëng Baûo Ngoïc vaø noùi:

- Caùi thaét löng naøy laø ñoà coáng cuûa nöõ quoác vöông nöôùc Phieán

Höông, muøa heø thaét vaøo, da thòt thôm nöùc, khoâng coù moà hoâi. Hoâm noï

Baéc Tónh vöông cho, toâi vöøa môùi thaét vaøo ngöôøi. Toâi khoâng bao giôø

ñònh taëng ai. Xin caäu côûi caùi thaét löng cuûa caäu ra cho toâi.

Baûo Ngoïc nghe noùi möøng quaù, voäi nhaän ngay, vaø côûi thaét löng

maøu hoa tuøng cuûa mình ñöa cho Kyø Quan. Hai ngöôøi vöøa thaét xong,

nghe thaáy tieáng keâu to: "Ta baét ñöôïc roài".

Tieát Baøn ôû ñaâu nhaûy ra keùo hai ngöôøi laïi noùi:

- Hai ngöôøi naøy boû röôïu khoâng uoáng, troán tieäc ra ngoaøi, ñònh

laøm troø gì ñaây? Ñöa ngay ra ñaây cho ta xem!.

Hai ngöôøi ñeàu choái khoâng coù caùi gì caû. Tieát Baøn khoâng nghe.

Phuøng Töû Anh thaáy vaäy ra can môùi thoâi. Moïi ngöôøi veà choã, uoáng röôïu

ñeán chieàu môùi tan.

Baûo Ngoïc veà ñeán trong vöôøn, côûi aùo, uoáng nöôùc. Taäp Nhaân thaáy

maát vieân ngoïc ñeo ôû quaït, lieàn hoûi:

- Vöùt ñaâu maát roài?

- Ñi ngöïa ñaùnh rôi maát.

Taäp Nhaân cuõng khoâng hoûi laïi nöõa. Ñeán luùc ñi nguû, thaáy Baûo

Ngoïc thaét caùi thaét löng ñoû nhö maùu, Taäp Nhaân ñaõ ñoaùn ra ñöôïc taùm

chín phaàn, beøn noùi:

- Caäu coù caùi thaét löng ñeïp nhæ. Thoâi, giaû caùi thaét löng cuûa toâi

ñaây.

Baûo Ngoïc nghe noùi môùi nhôù ngay caùi thaét löng tröôùc laø cuûa Taäp

Nhaân, ñaùng ra khoâng neân ñem cho ngöôøi khaùc môùi phaûi, buïng raát hoái

haän, nhöng khoâng tieän noùi ra, ñaønh phaûi töôi cöôøi:

- 410 -

- Thoâi toâi xin ñeàn chò caùi khaùc vaäy.

Taäp Nhaân nghe noùi, cuùi ñaàu than thôû:

- Toâi bieát caäu vaãn hay giôû troø aáy. Töø nay, caäu khoâng neân laáy caùi

cuûa toâi ñem cho boïn ñoán maït naøo. Caäu thaät chaúng suy nghó gì caû.

Taäp Nhaân muoán noùi maáy caâu nöõa, nhöng laïi sôï Baûo Ngoïc ñöông

say phaùt caùu, neân ñaønh phaûi ñi nguû.

Hoâm sau daäy, Baûo Ngoïc cöôøi noùi:

- Ñeâm qua chò maát troäm maø khoâng bieát, thöû nhìn xuoáng quaàn

xem.

Taäp Nhaân cuùi ñaàu, thaáy caùi thaét löng cuûa Baûo Ngoïc töï nhieân laïi

thaét vaøo mình. Taäp Nhaân bieát raèng ban ñeâm Baûo Ngoïc ñaùnh traùo, voäi

vaøng côûi ngay ra vaø noùi:

- Toâi khoâng theøm caùi naøy, vöùt ngay noù ñi.

Baûo Ngoïc thaáy theá, lieàn dòu daøng khuyeân giaûi. Taäp Nhaân khoâng

bieát laøm theá naøo, ñaønh phaûi thaét vaäy. Sau ñoù Baûo Ngoïc ñi ra ngoaøi,

Taäp Nhaân môùi côûi ra, vöùt vaøo caùi hoøm khoâng, roài laïi thaét caùi thaét

löng cuûa mình.

Baûo Ngoïc cuõng khoâng ñeå yù ñeán vieäc aáy nöõa. Nhaân hoûi:

- Hoâm qua ôû nhaø coù vieäc gì khoâng?

Taäp Nhaân noùi:

- Môï Hai sai ngöôøi ñeán goïi Hoàng Ngoïc sang beân aáy. Noù muoán

chôø caäu veà, nhöng toâi nghó vieäc naøy cuõng khoâng quan troïng, neân ñaõ

cho noù sang roài.

- Thoâi cuõng ñöôïc. Vieäc aáy toâi ñaõ bieát roài, khoâng caàn phaûi chôø toâi

nöõa.

- Ho�"nav�m qua Quyù phi cho Haï thaùi giaùm ñem moät traêm hai möôi

laïng baïc veà, baûo phaûi ñeán quaùn Thanh Hö laøm leã caàu an trong ba

ngaøy, töø moàng moät ñeán moàng ba vaø baûo oâng Traân daãn caû nhaø ra ñaáy

daâng höông leã Phaät. Laïi coøn ñoà thöôûng veà teát Ñoan ngoï nöõa.

Noùi xong, sai ñöùa haàu beù ñem caùc ñoà vaät ra; moät ñoâi quaït haïng

nhaát trong cung, hai chuoãi haït chaâu xaï höông, hai taám laø, moät böùc

maønh phuø dung.

Baûo Ngoïc thaáy nhöõng vaät aáy thích laém, hoûi Taäp Nhaân:

- Nhöõng ngöôøi khaùc cuõng ñöôïc theá naøy chöù?

- 411 -

- Cuï ñöôïc theâm moät caây nhö yù thôm, moät caùi goái maõ naõo. Baø vaø

dì Tieát moãi ngöôøi ñöôïc theâm moät caây nhö yù. Caäu vôùi coâ Baûo baèng

nhau. Coâ Laâm vaø coâ Hai, coâ Ba, coâ Tö moãi coâ ñöôïc moät caùi quaït vaø

vaøi haït chaâu, khoâng coù gì nöõa. Môï Caû, môï Hai moãi ngöôøi hai taám the,

hai taám luïa, hai caùi tuùi thôm, hai thoi thuoác.

- Theá laø nghóa laøm sao? Sao laïi khoâng cho coâ Laâm maø cho coâ

Baûo baèng toâi? Hay laø nghe nhaàm ñaáy?

- Hoâm qua mang ra xem, phaàn naøo phaàn naáy coù bieân theû caû, sao

laïi nhaàm ñöôïc? Phaàn caäu gôûi ôû phoøng cuï, ñeå toâi ñeán laáy. Cuï daën ñeán

sôùm mai, troáng canh naêm, caäu phaûi vaøo taï ôn.

- Phaûi vaøo môùi ñöôïc chöù.

Noùi xong Baûo Ngoïc baûo Töû Quyeân:

- Chò mang nhöõng caùi naøy ñöa cho coâ laâm, baûo laø phaàn cuûa toâi

ñaáy, coâ aáy thích caùi gì, cöù ñeå laïi maø duøng.

Töû Quyeân ñem ñi, moät choác veà noùi:

- Coâ Laâm baûo hoâm qua coâ aáy cuõng ñaõ coù phaàn roài, caäu cöù ñeå laïi

maø duøng.

Baûo Ngoïc nghe noùi, sai ngöôøi caát nhöõng thöù aáy ñi. Röûa maët

xong, Baûo Ngoïc sang chaøo Giaû maãu, thaáy Ñaïi Ngoïc töø ñaàu kia ñi laïi.

Baûo Ngoïc chaïy ngay laïi cöôøi noùi:

- Anh baûo em choïn laáy nhöõng thöù cuûa anh maø duøng, sao em

khoâng laáy?

Ñaïi Ngoïc queân heát nhöõng chuyeän hôøn giaän Baûo Ngoïc hoâm noï,

chæ nghó ñeán vieäc luùc naøy thoâi, lieàn noùi:

- Nhaø em ít phuùc, khoâng ñaùng duøng nhöõng thöù aáy. Chuùng em

chaúng qua chæ laø haïng coû raùc thoâi, so ñaâu ñöôïc vôùi coâ Baûo laø ngöôøi

"vaøng" ngöôøi "ngoïc".

Nghe thaáy Ñaïi Ngoïc nhaéc ñeán hai chöõ "vaøng", "ngoïc", Baûo Ngoïc

ñaâm ra ngôø, lieàn noùi:

- Ngöôøi ngoaøi noùi "vaøng, "ngoïc" theá naøo maëc hoï, chöù buïng anh

maø nghó ñeán ñieàu aáy, thì trôøi tru ñaát dieät, muoân kieáp khoâng ñöôïc laøm

ngöôøi!

Ñaïi Ngoïc nghe vaäy, bieát ngay laø Baûo Ngoïc coù yù nghi ngôø, voäi

cöôøi noùi:

- 412 -

- Thaät chaùn chöa! Cöù theà vôùi boài? Ai ñeå yù ñeán "vaøng", "ngoïc"

laøm gì?

- Khoù noùi cho em bieát taâm söï cuûa anh, sau naøy em seõ hieåu. Anh

xin theà raèng, tröø baø vaø cha meï anh ra, thì em laø ngöôøi thöù tö cuûa anh

ñaáy. Khoâng coøn coù ngöôøi thöù naêm naûo nöõa.

- Anh khoâng caàn phaûi theà, em bieát buïng anh vaãn nghó ñeán "coâ

em", nhöng khi naøo gaëp "coâ chò" laïi queân khuaáy "coâ em" ñi.

- Em hay ña nghi, anh khoâng phaûi haïng ngöôøi theá ñaâu.

- Hoâm noï coâ Baûo khoâng huøa theo nhöõng caâu noùi doái cuûa anh, vì

côù gì anh laïi quay sang hoûi em? Neáu phaûi laø em, thì khoâng bieát anh

ñoái xöû nhö theá naøo?

Ñöông noùi chuyeän thì Baûo Thoa töø phía tröôùc ñi ñeán, hai ngöôøi

môùi rôøi nhau ra, Baûo Thoa troâng thaáy roõ raøng, nhöng giaû lôø nhö

khoâng, cöù cuùi ñaàu ñi qua. Baûo Thoa sang beân Vöông phu nhaân ngoài

moät luùc, roài sang beân Giaû maãu, ñaõ thaáy Baûo Ngoïc ngoài ñaáy roài.

Baûo Thoa nhôù laïi tröôùc kia meï mình noùi chuyeän vôùi Vöông phu

nhaân veà vieäc vò sö cho caùi khoùa vaøng, baûo chôø ngaøy sau ai coù ngoïc

môùi keát hoân, vì theá chæ muoán tìm caùch traùnh xa Baûo Ngoïc. Hoâm noï

Nguyeân Xuaân laïi cho caùc thöù cuõng nhö Baûo Ngoïc, trong loøng caøng

theâm aùy naùy khoù nghó. May sao Baûo Ngoïc laïi hay quaán quít vôùi Ñaïi

Ngoïc, luùc naûo cuõng taâm taâm nieäm nieäm ñeán Ñaïi Ngoïc, neân Baûo Thoa

cuõng khoâng ñeå yù ñeán vieäc aáy Chôït ñaâu Baûo Ngoïc cöôøi noùi: "Chò Baûo

cho toâi xem caùi chuoãi hoät thôm cuûa chò naøo?" Luùc naøy Baûo Thoa ñang

ñeo chuoãi hoät thôm ôû caùnh tay beân traùi, thaáy Baûo Ngoïc hoûi, ñaønh

phaûi thaùo ra.

Nhöng vì Baûo Thoa da thòt noõn naø, maäp maïp, thaùo maõi khoâng

ñöôïc. Baûo Ngoïc ñöùng beân caïnh thaáy baép thòt traéng muoát, ñaâm ra

theøm muoán, nghó thaàm: "Neáu caùi baép tay naøy maø ôû vaøo ngöôøi coâ Laâm,

may ra coù luùc ñöôïc moù moät caùi; nhöng laïi ôû vaøo tay coâ Baûo thì ta thöïc

laø keùm phuùc". Chôït nghó ñeán chuyeän vaøng vaø ngoïc, Baûo Ngoïc ngaém

nghía ñeán daùng ñieäu Baûo Thoa, thaáy da maët noõn naø, khoùe maét long

lanh, khoâng ñaùnh saùp maø laøn moâi vaãn ñoû, khoâng keû maøy maø neùt ngaøi

vaãn xanh, so vôùi Ñaïi Ngoïc laïi coù veû phong löu thuøy mò rieâng, Baûo

Ngoïc baát giaùc ñöùng ngaån ngöôøi ra. Ñeán khi Baûo Thoa ñöa chuoãi haït,

Baûo Ngoïc queân ñi khoâng buoàn caàm laáy.

- 413 -

Baûo Thoa thaáy theá, caûm thaáy ngöôïng nguøng, lieàn vöùt chuoãi haït

xuoáng, toan quay ngöôøi ñi, thaáy Ñaïi Ngoïc ñöùng ôû böïc cöûa, ngaäm caùi

khaên luïa cöôøi. Baûo Thoa noùi:

- Chò khoâng chòu ñöôïc gioù, sao laïi ra ñöùng tröôùc ngoïn gioù laøm gì?

Ñaïi Ngoïc cöôøi noùi:

- Toâi môùi ôû trong buoàng ra ñaáy, chæ vì nghe thaáy treân trôøi coù

tieáng chim keâu, chaïy ra nhìn, thì ra laø "con nhaïn ngôù ngaån"(1).

Baûo Thoa noùi:

- "Con nhaïn ngôù ngaån" ôû ñaâu? Cho toâi xem vôùi.

Ñaïi Ngoïc nôùi:

- Toâi vöøa ñeán nôi, noù vuït bay maát.

Noùi xong caàm caùi khaên neùm thaúng vaøo maët Baûo Ngoïc. Baûo Ngoïc

khoâng bieát, töï nhieân thaáy khaên tay taït vaøo maët, lieàn keâu "aùi chaø"

moät tieáng.

o0o

Hoài thöù hai möôi chín

Ngöôøi höôûng phuùc, phuùc nhieàu, coøn caàu xin theâm phuùc

Gaùi si tình, tình naëng, caøng luaån quaån vì tình

- 415 -

Baûo Ngoïc ñöông ngô ngaån ñöùng nhìn, chôït Ñaïi Ngoïc neùm khaên

vaøo maët, giaät mình hoûi "Ai theá?", Ñaïi Ngoïc laéc ñaàu cöôøi noùi:

- Xin loãi! Vì chò Baûo muoán xem "con nhaïn ngôù ngaån", toâi ra hieäu

cho chò aáy, khoâng ngôø lôõ tay neùm phaûi anh.

Baûo Ngoïc duïi maét, ñònh noùi nöõa, nhöng khoâng tieän.

Moät luùc Phöôïng Thö ñeán noùi: "Moàng moät naøy seâ laøm chay ôû

quaùn Thanh Hö". Vaø heïn boïn Baûo Thoa, Baûo Ngoïc, Ñaïi Ngoïc ñeán

xem haùt. Baûo Thoa cöôøi noùi:

- Thoâi, thoâi! Trôøi noùng theá naøy, vôû haùt gì cuõng xem caû roài, toâi
khoâng ñi ñaâu.

Phöôïng Thö noùi:

- Choã aáy cuõng maùt, hai beân laïi coù laàu. Chuùng ta ñònh ñi xem, thì

tröôùc ñoù vaøi hoâm, toâi sai ngöôøi ñeán baûo boïn ñaïo só dôøi ñi choã khaùc,

roài queùt laàu saïch seõ, che theâm reøm, khoâng cho ngöôøi ngoaøi vaøo mieáu,

nhö theá cuõng toát ñaáy! Vieäc naøy toâi ñaõ trình meï roài, neáu caùc coâ khoâng

ñi, moät mình toâi cuõng ñi. Maáy hoâm nay buoàn cheát ñi ñöôïc. ÔÛ nhaø coù

haùt toâi cuõng chaúng ñöôïc thö thaùi ngoài xem.

Giaû maãu cöôøi noùi:

- Ñaõ theá thì ta cuõng ñi xem vôùi chaùu.

Phöôïng Thö cöôøi noùi:

- Baø ñi caøng hay. Nhöng chaùu laïi khoâng ñöôïc thoaûi maùi.

- Hoâm aáy ta seõ ngoài ôû laàu giöõa, chaùu ngoài ôû laàu beân. Chaùu

khoâng caàn phaûi giöõ pheùp taéc ñöùng beân caïnh ta, nhö theá coù ñöôïc

khoâng?

- Neáu theá thì thaät laø baø thöông chaùu quaù.

Giaû maãu laïi daën Baûo Thoa:

- Hoâm aáy chaùu cuõng neân ñi, baûo caû meï chaùu ñi nöõa. Ngaøy daøi

nhaøn roãi theá naøy ôû nhaø cuõng chæ nguû thoâi.

Baûo Thoa ñaønh phaûi vaâng lôøi.

Giaû maãu laïi sai goïi ngöôøi ñi môøi Tieát phu nhaân, tieän ñöôøng ñeán

thöa vôùi Vöông phu nhaân cho caû boïn chò em cuøng ñi moät theå. Vöông

phu nhaân moät laø ngöôøi khoâng ñöôïc khoûe, hai laø söûa soaïn tieáp ñaõi

ngöôøi cuûa Nguyeân Xuaân sai ra, neân ñaõ caùo tröôùc khoâng ñi. Nay nghe

Giaû maãu baûo theá, cöôøi noùi:

- Baø ñaõ cao höùng, thì cöù sai ngöôøi vaøo trong vöôøn baûo ai muoán

ñi chôi thì ñi.

Tin ñoù truyeàn ra, ngöôøi khaùc khoâng noùi, chöù boïn a hoaøn haøng

thaùng khoâng ñöôïc ra khoûi cöûa, nghe vaäy ai maø chaúng muoán ñi, duø chuû

coù löôøi, hoï cuõng tìm heát caùch giuïc ñi cho ñöôïc. Vì theá boïn Lyù Hoaøn

ñeàu nhaän lôøi caû. Giaû maãu laïi caøng vui, lieàn sai ngöôøi ñi queùt doïn saép

xeáp coâng vieäc.

Ñeán moàng moät, tröôùc cöûa phuû Vinh, xe kieäu nhoän nhòp, ngöôøi

ngöïa taáp naäp, nhöõng ngöôøi giöõ vieäc trong phuû bieát laø Quí phi laøm leã

caàu phuùc, Giaû maãu thaân haønh ñeán leã Phaät, vaû laïi moàng moät ñaàu

thaùng, laïi saép ñeán teát Ñoan döông, neân caùc ñoà ñaïc caàn duøng ñeàu ñöôïc

saép ñaët goïn gaøng ñaâu ñaáy, khaùc haún ngaøy thö�ûa �øng.

Moät luùc, boïn Giaû maãu ñi ra. Giaû maãu ngoài moät caùi kieäu taùm

ngöôøi khieâng; Lyù Hoaøn, Phöôïng Thö, Tieát phu nhaân, moãi ngöôøi ngoài

moät kieäu boán ngöôøi khieâng; Baûo Thoa, Ñaïi Ngoïc ngoài chung moät caùi

xe baùt baûo, cho che taøn xanh, chung quanh ñính chaân chæ haït boät;

- 416 -

Ngheânh Xuaân, Thaùm Xuaân, Tích Xuaân ngoài chung caùi xe baùnh sôn ñoû,

coù che taøn hoa. Roài ñeán boïn a hoaøn cuûa Giaû maãu: Uyeân Öông, Anh Vuõ,

Hoå Phaùch, Traân Chaâu; a hoaøn cuûa Ñaïi Ngoïc laø Töû Uyeân, Tuyeát Nhaïn,

Anh Kha; a hoaøn cuûa Baûo Thoa laø Oanh Nhi, Vaên Haïnh; a hoaøn cuûa

Ngheânh Xuaân laø Tö Kyø, Tö Quaát; a hoaøn cuûa Thaùm Xuaân laø Thò Thö,

Thuùy Maëc; a hoaøn cuûa Tích Xuaân laø Nhaäp Hoïa, Thaùi Bình; a hoaøn

cuûa Tieát phu nhaân laø Ñoàng Hyû, Ñoàng Quyù; laïi mang theo caû Höông

Laêng vaø a hoaøn laø Traân Nhi; a hoaøn cuûa Lyù Hoaøn laø Toâ Vaên, Bích

Nguyeät; a hoaøn cuûa Phöôïng Thö laø Bình Nhi, Phong Nhi, Tieåu Hoàng.

Hai a hoaøn cuûa Vöông phu nhaân laø Kim Xuyeán, Thaùi Vaân cuõng theo

ñeán ñoù. Ngöôøi vuù aüm Ñaïi Thö ngoài rieâng moät xe. Laïi coøn boïn a hoaøn

laøm vieäc naëng vaø ñaùm vuù giaø cuøng boïn ñaøn baø theo haàu. Xe ñoã ñaëc

nghòt caû quaõng ñöôøng.

Kieäu Giaû maãu ñaõ ñi quaõng xa, ñaèng sau vaãn chöa ngoài xong.

Ngöôøi noï noùi: "Tao khoâng ñi chung vôùi maøy". Ngöôøi kia noùi: "Maøy

ngoài beïp caû tuùi cuûa meï tao". Xe naøy ngöôøi noùi: "Caùi hoa cuûa toâi rôi

ñaâu maát". Xe kia ngöôøi keâu: "Caùi quaït cuûa toâi gaãy roài". Cöôøi cöôøi noùi

noùi aàm ó caû leân.

Vôï Chu Thuïy thaáy vaäy, chaïy ñi chaïy laïi noùi:

- Caùc coâ! ÔÛ ngoaøi ñöôøng phaûi coi chöøng, ngöôøi ta cöôøi cho ñaáy.

Noùi hai ba laàn hoï môùi chòu im.

Phía tröôùc, caùc ñoà chaáp söï baøy ñeán quaùn Thanh Hö. Baûo Ngoïc

cöôõi ngöïa ñi tröôùc kieäu Giaû maãu ñeå daãn ñöôøng. Ngöôøi treân phoá ñeàu

ñöùng hai beân xem. Gaàn ñeán quaùn, tieáng chieâng tieáng troáng noåi leân,

ñaïo só hoï Tröông maëc leã phuïc, caàm höông daãn caùc ñaïo só ñöùng beân

ñöôøng ñoùn tieáp. Vöøa ñeán cöûa, nhìn thaáy la lieät nhöõng töôïng baûn thoå,

thaønh hoaøng, Giaû maãu lieàn xuoáng kieäu. Giaû Traân daãn con chaùu ñeán

ñoùn. Phöôïng Thö ñeán töø tröôùc cuõng mang boïn Uyeân Öông ra ñoùn.

Thaáy Giaû maãu xuoáng kieäu, Phöôïng Thö voäi chaïy laïi ñôõ. Chôït coù moät

ñaïo só nhoû ñoä möôøi hai, möôøi ba tuoåi, caàm caùi keùo caét neán, muoán

nhaân dòp laån ñi choã khaùc, khoâng ngôø ñaâm vaøo ngöôøi Phöôïng Thö.

Phöôïng Thö giô tay taùt noù moät caùi, laøm thaèng beù ngaõ loän nhaøo,

Phöôïng Thö maéng:

- Gioáng khoán naïn naøy, maøy chaïy ñi ñaâu?

- 417 -

Ñaïo só nhoû khoâng kòp nhaët keùo, ñònh thaùo chaïy, laïi gaëp ngay

boïn Baûo Thoa xuoáng xe, nhöõng vuù giaø vaø ngöôøi nhaø vaây kín xung

quanh. Khi ñaïo só nhoû chaïy ra, moïi ngöôøi ñeàu heùt aàm leân "Baét! Baét!

Ñaùnh Ñaùnh!". Giaû maãu nghe vaäy hoûi vieäc gì. Giaû Traân voäi vaøng laïi

hoûi. Phöôïng Thö ñi leân ñôõ Giaû maãu vaø noùi:

- Coù moät ñaïo só nhoû ñi caét taøn neán, khoâng chòu traùnh ra choã

khaùc, cöù ñaâm böøa vaøo ngöôøi.

Giaû maãu nghe noùi lieàn baûo:

- Daãn noù laïi ñaây, ñöøng laøm thaèng beù sôï. Noù laø con nhaø thöôøng

daân, xöa nay ñöôïc nuoâng chieàu quen, ñaõ bao giôø troâng thaáy nhöõng

caûnh raàm roä nhö theá naøy? Neáu laøm noù sôï thì thaät ñaùng thöông! Cha

meï noù thaáy theá, leõ naøo khoâng ñau xoùt.

Noùi xong, baûo Giaû Traân daét ñöùa beù aáy laïi. Thaáy noù tay caàm caûi

keùo caét taøn neán quì xuoáng ñaát run laåy baåy, Giaû maãu sai Giaû Traân ñôõ

noù daäy, baûo ñöøng sôï, roài hoûi noù bao nhieâu tuoåi. Ñöùa beù khoâng noùi ra

lôøi. Giaû maãu noùi: "Thaèng beù thöïc ñaùng thöông!" Laïi baûo Giaû Traân:

"Chaùu daãn noù ra cho noù ít tieàn aên quaø vaø ñöøng ai naït noä noù!" Giaû

Traân vaâng lôøi daãn noù ra.

Giaû maãu daãn moïi ngöôøi ñi leã, laàn löôït xem phong caûnh caùc nôi.

Ñaùm haàu nhoû ñöùng ngoaøi, thaáy boïn Giaû maãu ñi vaøo cöûa thöù hai, laïi

thaáy Giaû Traân goïi ngöôøi daãn ñaïo só nhoû ra, cho noù maáy traêm ñoàng

tieàn, daën khoâng ñöôïc doïa naït noù. Ngöôøi nhaø nghe vaäy lieàn daét noù ñi.

Giaû Traân ñöùng ôû beân theàm hoûi: "Quaûn gia ñaâu?" Boïn haàu nhoû

goïi ra ngoaøi: "Goïi quaûn gia!" Laâm Chi Hieáu laäp töùc söûa laïi muõ, chaïy

leân, ñöùng tröôùc maët Giaû Traân. Giaû Traân baûo:

- Nôi naøy roäng raõi, hoâm nay laïi coù nhieàu ngöôøi. Nhöõng anh caàn

sai ñeán thì cho hoï vaøo caû trong nhaø. Ngöôøi naøo khoâng caàn thì cho

sang ôû nhaø beân kia. Anh cho maáy ñöùa beù ñöùng chöïc saün ôû cöûa thöù hai

vaø cöûa naùch hai beân, ñeå chôø xem coù caàn truyeàn baûo gì, ñaõ nghe ra

chöa? Hoâm nay caùc coâ caùc môï ñeàu chôi ôû ñaây, khoâng ñöôïc cho moät

ngöôøi ngoaøi naøo vaøo caû.

Laâm Chi Hieáu vaâng vaâng daï daï luoân moàm.

Giaû Traân noùi:

- Thoâi cho lui.

Laïi hoûi:

- 418 -

- Thaèng Dung ñaâu sao khoâng thaáy?

Noùi chöa döùt lôøi, ñaõ thaáy Giaû Dung tay caøi khuy aùo, ôû trong gaùc

chuoâng chaïy ra. Giaû Traân noùi:

- Maøy xem tao ôû ñaây khoâng thaáy noùng, maø maøy laïi ñi hoùng maùt

aø.

Roài truyeàn cho ngöôøi nhaø maéng Giaû Dung.

Bieát Giaû Traân laø ngöôøi khoù tính, khoâng theå traùi yù ñöôïc, moät ñöùa

haàu nhoû chaïy ngay leân xì vaøo maët Giaû Dung. Nhöng thaáy Giaû Traân

tröøng maét nhìn, neân laïi phaûi maéng Giaû Dung laàn nöõa:

- OÂng coøn chaû sôï noùng, nöõa laø caäu, laïi daùm ñi hoùng maùt aø?

Giaû Dung ñaønh cöù buoâng thoõng tay ñöùng yeân, khoâng daùm noùi

moät caâu naøo. Troâng thaáy theá, khoâng nhöõng boïn Giaû Vaân, Giaû Bình,

Giaû Caàn run leân; ngay ñeán boïn Giaû Lieãn, Giaû Bieàn, Giaû Huyønh cuõng

ñeàu sôï haõi. Ngöôøi naøo cuõng leûn vaøo meù töôøng, laàn löôït chuoàn ñi heát.

Giaû Traân quay laïi baûo Giaû Dung:

- Maøy coøn ñöùng laøm gì ñaáy? Sao khoâng laáy ngöïa veà nhaø baûo meï

con nhaø maøy raèng: cuï vaø caùc coâ, caùc môï ñaõ ñeán caû roài, phaûi ñeán haàu

ngay.

Giaû Dung nghe noùi, chaïy ra goïi luoân maáy tieáng: "Ñem ngöïa laïi

ñaây". Roài laåm baåm: "Saùng sôùm ra chaúng chòu laøm gì, baây giôø laïi cöù

haïch saùch mình!" Laïi quay maéng ñöùa haàu: "Tay maøy bò troùi ñaáy aø?

Sao khoâng daét ngöïa laïi?" Haén muoán sai ñöùa haàu nhoû ñi, nhöng laïi sôï

coù ai maùch chaêng, neân ñaønh phaûi töï mình ñi laáy.

Giaû Traân saép ñi, thaáy Tröông ñaïo só ñöùng ôû beân caïnh cöôøi noùi:

- Cöù leõ ra, toâi khoâng nhö ngöôøi khaùc, phaûi ôû trong nhaø haàu haï

laø phaûi; nhöng vì trôøi noùng, caùc vò tieåu thö ñeàu ñeán ñaáy caû, toâi khoâng

daùm thieän tieän vaøo, xin oâng cho pheùp. Neáu cuï hoûi ñeán, hoaëc ngöôøi

muoán ñi xem choã naøo, ñaõ coù toâi ñöùng chôø saün ôû ñaây.

Giaû Traân bieát Tröông ñaïo só laø ngöôøi theá maïng(1) cuûa Vinh Quoác

coâng ngaøy tröôùc, laïi ñöôïc ñöùc tieân hoaøng goïi laø "Ñaïi AÛo tieân nhaân",

giôø ñang giöõ aán ty Ñaïo luïc, ñöôïc phong laø "Chung lieãu chaân nhaân".

Caùc vò vöông coâng, caùc quan phieân traán ñeàu toân laø thaàn tieân, khoâng

(1) Ngaøy xöa. nhöõng ngöôøi quan quí khoâng töï mình ñi tu ñöôïc, kieám ngöôøi khaùc tu thay,

ñeå ñöôïc phuùc hoaëc chuoäc toäi. Ngöôøi aáy goïi laø theá maïng.

- 419 -

ai daùm khinh nhôøn. Vaû chaêng oâng ta thöôøng ñi laïi trong hai phuû, caùc

baø caùc coâ ñeàu bieát caû. Thaáy oâng ta noùi theá, Giaû Traân cöôøi baûo:

- Chuùng ta laø choã ngöôøi nhaø vôùi nhau, sao oâng laïi nhö vaäy. Neáu

oâng coøn noùi nöõa, toâi seõ vaët raâu ñaáy. Thoâi, haõy ñi theo toâi.

Tröông ñaïo só cöôøi ha haû, theo Giaû Traân ñi leân.

Ñeán tröôùc Giaû maãu, Giaû Traân nghieâng mình cöôøi noùi:

- Cuï Tröông vaøo haàu baø.

Giaû maãu nghe noùi voäi baûo "môøi vaøo". Giaû Traân daét Tröông ñaïo

só vaøo. Tröông ñaøo só cöôøi ha haû noùi:

- Ñöùc Phaät soáng laâu! Ngöôøi vaãn maïnh khoûe bình yeân ñaáy chöù?

Xin chuùc caùc môï, caùc coâ vui maïnh luoân. Ñaõ laâu khoâng ñöôïc vaøo phuû

thaêm, nay xem khí saéc cuï hôn tröôùc nhieàu.

Giaû maãu cöôøi noùi:

- Laõo thaàn tieân, ngöôøi coù ñöôïc maïnh khoûe khoâng?

- Nhôø phuùc loäc cuûa cuï, tieåu ñaïo vaãn ñöôïc maïnh khoûe. Ngöôøi

khaùc khoâng keå, rieâng chæ nhôù caäu Hai thoâi. Khoâng bieát laâu nay caäu

aáy coù ñöôïc khoûe luoân khoâng? Hoâm hai möôi saùu thaùng tö, ôû ñaây coù

laøm leã thaùnh ñaûn Giaø thieân ñaïi vöông. Ngöôøi ñeán leã khoâng ñoâng laém,

neân caùc thöù ñeàu giöõ ñöôïc saïch seõ, toâi coù cho ngöôøi môøi caäu aáy ñeán

ngoaïn caûnh, sao laïi baûo caäu aáy khoâng coù ôû nhaø?

- Chaùu noù khoâng coù ôû nhaø thöïc.

Roài Giaû maãu quay laïi goïi Baûo Ngoïc.

Baûo Ngoïc vöøa ñi giaûi vaøo, voäi chaïy ñeán chaøo Tröông ñaïo só.

Tröông ñaïo só oâm laáy, hoûi han, roài quay laïi Giaû maãu cöôøi noùi:

- Caäu Hai xem ra caøng ngaøy caøng phaùt phuùc.

Giaû maãu noùi:

- Beà ngoaøi thì khoûe, nhöng trong ngöôøi noù vaãn phieàn vì noãi cha

noù cöù baét noù hoïc nhieàu, laøm thaèng beù caøng oám theâm.

Tröông ñaïo só noùi:

- Hoâm noï toâi qua thaêm maáy nôi, thaáy chöõ caäu aáy vieát raát toát,

thô laøm raát hay, sao oâng nhaø laïi coøn phaøn naøn laø caäu aáy löôøi hoïc? Cöù

yù tieåu ñaïo naøy thì ñöøng neân baét caäu aáy hoïc quaù söùc

Tröông ñaïo só laïi than thôû:

- Toâi xem caäu aáy boùng daùng, noùi naêng, ñi ñöùng, gioáng heät ñöùc

Quoác coâng nhaø ta ngaøy tröôùc vaäy.

- 420 -

Noùi xong hai maét röng röng. Giaû maãu cuõng nöôùc maét roøng roøng,

noùi:

- Thaät theá, bao nhieâu con chaùu nhaø naøy chaúng ñöôïc ñöùa naøo

gioáng oâng chaùu caû, chæ coù chaùu Ngoïc laø gioáng thoâi.

Tröông ñaïo só laïi quay sang Giaû Traân noùi:

- Boùng daùng ñöùc Quoác coâng nhaø ta ngaøy tröôùc, caùc caäu khoâng

bieát ñaõ ñaønh ñi roài, coù leõ ngay oâng Caû, oâng Hai cuõng khoâng nhôù roõ

thì phaûi.

OÂng ta laïi cöôøi ha haû:

- Hoâm noï toâi ñeán chôi moät nhaø, thaáy moät vò tieåu thö naêm nay

ñoä möôøi laêm tuoåi, daùng ñieäu raát ñeïp. Toâi nghó caäu em cuõng neân daïm

vôï ñi thoâi. Noùi ñeán coâ ta, ngöôøi ñeïp, tö chaát thoâng minh, laïi con nhaø

gia theá, thöïc laø xöùng ñoâi. Khoâng bieát yù cuï nghó theá naøo? Tieåu ñaïo naøy

khoâng daùm ñöôøng ñoät. Mong ngöôøi cho bieát môùi daùm noùi ñeán.

Giaû maãu noùi:

- Tröôùc kia coù moät nhaø sö baûo soá thaèng beù naøy khoâng neân laáy

vôï sôùm, chôø lôùn leân haõy hay. Ngöôøi cöù thaêm doø hoä xem, khoâng caàn

nhaø giaøu sang, coát tìm ñöùa coù dung maïo laø ñöôïc. Coù theá naøo ngöôøi

ñeán noùi cho toâi bieát. Duø nhaø hoï coù ngheøo, thì giuùp cho ít baïc laø xong.

Chæ coù daùng daáp vaø tính neát con ngöôøi laø khoù tìm thoâi.

Phöôïng Thö cöôøi noùi:

- Cuï Tröông, cuï chöa ñoåi buøa cho con chaùu toâi aø? Theá maø hoâm

noï cuï coøn traâng traùo cho ngöôøi ñeán xin taám ñoaïn vaøng? Toâi khoâng

ñöa laïi sôï maát theå dieän.

Tröông ñaïo só cöôøi vang leân noùi:

- Xem kìa, maét toâi môø roài, khoâng troâng thaáy môï ôû ñaây, neân

khoâng caùm ôn. Buøa kyù danh ñaõ coù saün roài. Hoâm noï ñònh mang ñeán,

khoâng ngôø coù caùc leänh baø ñeán ñaây laøm leã caàu phuùc, neân toâi queân maát.

Ñaïo buøa vaãn ñaët ôû tröôùc baøn thôø Phaät kia, ñeå toâi laïi laáy.

Noùi xong Tröông ñaïo só chaïy leân ñieän chính, moät luùc böng caùi

khay xuoáng, treân coù ñaët moät caùi tuùi voùc ñoû. Tröông ñaïo só ruùt buøa ra

ñöa cho vuù nuoâi cuûa Ñaïi Thö. Tröông ñaïo só chöïc beá Ñaïi Thö, Phöôïng

Thö cöôøi noùi:

- Ngöôøi caàm buøa ñöa cuõng ñöôïc, vieäc gì phaûi ñaët leân khay?

Tröông ñaïo só noùi:

- 421 -

- Tay khoâng ñöôïc saïch, caàm sao ñöôïc? Ñaët vaøo khay thì thanh

tònh hôn.

Phöôïng Thö cöôøi noùi:

- Ngöôøi böng caùi khay ra, laøm toâi giaät mình. Toâi khoâng bieát laø

ngöôøi ñöa buøa, cöù töôûng ngöôøi ñeán xin boá thí!

Moïi ngöôøi nghe noùi cöôøi aàm leân. Giaû Lieãn cuõng khoâng nhòn ñöôïc

cöôøi. Giaû maãu quay laïi baûo:

- Con khæ kia, maøy khoâng sôï sa xuoáng ñòa nguïc phaûi caét löôõi aø?

Phöôïng Thö cöôøi noùi:

- Choã oâng chaùu vôùi nhau khoâng heà gì. Vì sao oâng aáy cöù thöôøng

baûo chaùu lo gom goùp aâm coâng, neáu chaäm thì seõ cheát non?

Tröông ñaïo só cuõng cöôøi noùi:

- Toâi mang caùi khay ra laø coù yù duøng caû hai vieäc, khoâng phaûi ñeå

nhaän boá thí, maø muoán möôïn vieân ngoïc cuûa caäu Hai ñaët vaøo ñoù ñem ra

cho chuùng baïn vaø con chaùu hoïc troø ôû xa ñeán xem.

Giaû maãu noùi:

- Vieäc gì ngöôøi phaûi laät ñaät chaïy ñi chaïy laïi, cöù daét chaùu Baûo ra

ngoaøi aáy cho ngöôøi ta xem, roài baûo noù vaøo cuõng ñöôïc.

Tröông ñaïo só noùi:

- Cuï khoâng bieát: tieåu ñaïo ñaõ hôn taùm möôi tuoåi, nhôø phuùc dö

cuûa cuï, vaãn coøn khoûe maïnh; ôû ngoaøi aáy nhieàu ngöôøi hoâi haùm khoù chòu,

vaû laïi trôøi noùng nöïc, caäu aáy khoâng chòu quen, lôõ ra bò caûm thì phieàn

laém.

Giaû maãu nghe noùi, lieàn baûo Baûo Ngoïc thaùo vieân ngoïc "thoâng

linh" ra, ñaët vaøo khay. Tröông ñaïo só caån thaän boû trong tuùi voùc böng

ra.

Giaû maãu ñöa moïi ngöôøi ñi ngoaïn caûnh caùc nôi roài leân laàu. Giaû

Traân trình:

- Tröông ñaïo só ñaõ mang ngoïc veà.

Tröông ñaïo só böng caùi khay böôùc leân laàu cöôøi noùi:

- Nhôø coù tieåu ñaïo naøy, moïi ngöôøi môùi ñöôïc xem ngoïc cuûa caäu

Hai, thöïc laø hieám coù. Hoï khoâng coù gì kính bieáu, goïi coù maáy ñoà phaùp

giôùi cuûa hoï ñem ñeán laøm leã möøng. Tuy noù khoâng quí hoùa gì, nhöng

caäu cuõng coù theå giöõ laáy maø chôi, hoaëc thöôûng cho ngöôøi khaùc cuõng

ñöôïc.

- 422 -

Giaû maãu nghe noùi, nhìn vaøo khay, thaáy coù boán naêm möôi thöù,

caùi laø ngoïc hoaøng, caùi laø ngoïc quyeát, caùi thì khaéc söï söï nhö yù, caùi thì

khaéc tueá tueá bình an, ñeàu naïm giaùt baèng chaâu baùu vaøng ngoïc caû, lieàn

noùi:

- Ngöôøi kheùo baøy veõ, hoï laø nhöõng ngöôøi xuaát gia, ôû ñaâu coù caùi

naøy. Sao laïi laøm nhö theá? Toâi khoâng theå nhaän ñöôïc.

Tröông ñaïo só cöôøi noùi:

- Ñoù laø loøng thaønh cuûa hoï, tieåu ñaïo naøy khoâng theå ngaên ñöôïc

Neáu cuï khoâng nhaän, thì hoï cho tieåu ñaïo naøy laø haïng heøn haï, khoâng

phaûi moân haï cuûa quí phuû.

Giaû maãu ñaønh baûo ngöôøi nhaän. Baûo Ngoïc cöôøi noùi:

- Thöa baø, cuï Tröông ñaõ noùi theá, khoâng tieän töø choái, nhöng chaùu

cuõng khoâng duøng nhöõng thöù naøy, chi baèng ñöa cho ngöôøi haàu cuûa

chaùu, phaân phaùt cho nhöõng ngöôøi ngheøo tuùng.

Giaû maãu cöôøi noùi:

- Phaûi ñaáy.

Tröông ñaïo só voäi ngaên laïi:

- Caäu Hai muoán laøm phuùc ñaáy, nhöng thöù naøy daàu chaúng ñaùng

quí baùu gì, chæ laø ñoà duøng thoâi. Neáu phaân phaùt cho ngöôøi ngheøo, hoï

khoâng bieát duøng, cuõng voâ ích, seõ laøm hö phí ñi. Caäu muoán giuùp ñôõ

ngöôøi ngheøo, sao khoâng phaùt tieàn cho hoï?

Baûo Ngoïc nghe noùi lieàn sai caát ñi, vaø daën mang tieàn ñeán phaùt

cho ngöôøi ngheøo.

Noùi chuyeän xong, Tröông ñaïo só ñi ra.

Giaû maãu cuøng moïi ngöôøi leân laàu, ngoài ôû gian giöõa. Boïn Phöôïng

Thö ngoài ôû gian phía ñoâng. Boïn a hoaøn ñöùng haàu ôû gian phía taây.

Moät luùc Giaû Traân leân trình: "Ñaõ gaép thaêm tröôùc baøn thôø thaàn, vôû thöù

nhaát laø Baïch xaø kyù".

Giaû maãu hoûi:

- Laø tích gì?

- 423 -

- Tích vua Cao Toå nhaø Haùn cheùm raén traéng nöôùc khi khôûi

binh(1). Vôû thöù hai laø "Hoát ñaày giöôøng"(2).

Giaû maãu gaät ñaàu noùi:

- Haùt vôû thöù hai cuõng ñöôïc. YÙ Phaät ñaõ theá, chuùng ta ñaønh phaûi

theo.

Laïi hoûi ñeán vôû thöù ba. Giaû Traân noùi:

- Vôû "Nam kha moäng"(3).

Giaû maãu yeân laëng khoâng noùi gì. Giaû Traân lui xuoáng, ñi ra ngoaøi

ñoát sôù, ñoát vaøng maõ, roài baét ñaàu haùt.

Baûo Ngoïc ngoài caïnh Giaû maãu, sai ñöùa beù böng caùi khay luùc naõy

laïi, ñeo vieân ngoïc vaøo ngöôøi roài luïc tìm caùc thöù, ñöa töøng caùi cho Giaû

maãu xem. Giaû maãu thaáy moät con kyø laân baèng vaøng, treân ñaàu coù ñính

loâng chìm traû, lieàn caàm laáy cöôøi noùi:

- Hình nhö ta ñaõ troâng thaáy con caùi nhaø ai ñeo con naøy roài.

Baûo Thoa cöôøi noùi:

- Coâ Söû coù moät con, nhöng beù hôn.

Giaû maãu noùi:

- Theá ra chaùu Vaân cuõng coù aø?

Baûo Ngoïc noùi:

- Khi coâ aáy ñeán, sao chaùu khoâng troâng thaáy.

Thaùm Xuaân cöôøi noùi:

- Chò Baûo thöïc hay ñeå yù, caùi gì cuõng nhôù ñöôïc.

Ñaïi Ngoïc cöôøi nhaït:

(1) Löu Bang tröôùc khi khôûi nghóa, cheùm cheát con raén traéng. Ñeâm aáy coù ngöôøi ñaøn baø ñeán

khoùc: "Con raén traéng naøy laø con Baïch Ñeá, bò con Xích Ñeá (töùc Löu Bang) cheùm cheát".

Sau quaû nhieân Löu Bang gieát ñöôïc Haïng Vuõ, leân laøm vua töùc vua Cao Ñeá nhaø Haùn.

(2) Hoát baày ñaày giöôøng; cheùp chuyeän Quaùch Töû Nghi ñôøi Ñuôøng, coù baûy con trai vaø taùm

chaøng reå ñeàu laøm quan cao vaø soáng laâu.

(3) Teân vôû kòch do Thang Hieån Toå ñôøi Minh soaïn, taû vieäc Thuaàn Vu Phaàn, ñôøi nhaø

Ñöôøng. Thuaàn nhaân ngaøy sinh nhaät, uoáng röôïu say naèm nguû ôû döôùi caây hoøe, veà beân phía

Nam caïnh nhaø, moäng thaáy ñeán nöôùc Ñaïi Hoøe An laáy coâng chuùa, laøm quan thaùi thuù quaän

Nam Kha hai möôi naêm. ñeû ñöôïc naêm trai hai gaùi, ñeàu hieån quí caû, sau ñaùnh nhau vôùi

giaëc bò thua, phaûi caùch chöùc, coâng chuùa ñaõ cheát. Luùc tænh daäy, maët trôøi chöa laën. cheùn

röôïu haõy coøn nguyeân ôû baøn. Khi ra goác caây hoøe, thaáy coù toå kieán, oâng ta caûm thaáy cuoäc

ñôøi phuùt choác, coâng danh cuõng nhö giaác moäng vaäy, lieàn boû nhaø leân nuùi hoïc ñaïo, chaúng

thieát gì vieäc ñôøi nöõa.

- 424 -

- Vieäc khaùc thì chò aáy ñeå yù ít thoâi, chæ coù vaät ngöôøi ta ñeo treân

ngöôøi laø chò aáy ñeå yù ñeán nhieàu.

Baûo Thoa nghe noùi ngoaûnh ñi, vôø nhö khoâng nghe thaáy.

Nghe noùi Söû Töông Vaân cuõng coù vaät naøy, Baûo Ngoïc lieàn caàm con

kyø laân giaáu vaøo trong ngöôøi. Sau laïi nghó: "ngöôøi ta seõ cho mình bieát

coâ Söû coù, neân môùi giöõ laïi vaät naøy". Baûo Ngoïc tay caàm con kyø laân, maét

vaãn laám leùt nhìn xung quanh. Moïi ngöôøi khoâng ñeå yù ñeán, chæ coù Ñaïi

Ngoïc lieác maét nhìn roài gaät ñaàu, nhö coù yù khen ngôïi. Thaáy vaäy, Baûo

Ngoïc boái roái khoù chòu, lieàn boû con kyø laân ra, nhìn Ñaïi Ngoïc cöôøi noùi:

- Con naøy ñeïp ñaáy, toâi laáy hoä em. Khi veà em seõ laáy daây ñeo noù

coù ñöôïc khoâng?

Ñaïi Ngoïc laéc ñaàu:

- Toâi khoâng thích.

- Em khoâng thích thì toâi laáy vaäy.

Noùi xong Baûo Ngoïc laïi caàm laáy. Ngay luùc ñoù Vöu thò laø vôï Giaû

Traân, Hoà thò laø vôï keá Giaû Dung, hai meï choàng, naøng daâu cuõng ñeán

chaøo Giaû maãu. Giaû maãu noùi:

- Caùc chaùu ñeán ñaây laøm gì? Ta roãi vieäc neân ñi chôi moät luùc thoâi.

Boãng thaáy moät ngöôøi vaøo baùo: "Ngöôøi nhaø Phuøng töôùng quaân

ñeán".

Nghe tin phuû Giaû ra mieáu laøm chay, Phuøng Töû Anh sai ngöôøi

saém söûa caùc thöù deâ, lôïn, cheø, höông ñeán leã. Phöôïng Thö voäi vaøng

sang laàu giöõa voã tay cöôøi noùi:

- AÙi chaø! Chaùu khoâng deø chöøng vieäc naây. Chæ nghó laø baø chaùu ta

roãi vieäc ñeán ñaây chôi thoâi. Theá maø ngöôøi ta laïi cho laø laøm chay, ñöa

ñoà leã ñeán. Vieäc naøy laø taïi baø caû. Chaùu coù mang saün tieàn thöôûng gì

ñaâu?

Noùi xong thaáy hai ngöôøi ñaøn baø nhaø hoï Phuøng treøo leân laàu. Hai

ngöôøi naøy chöa ñi, laïi coù ngöôøi nhaø quan thò lang hoï Trieäu mang leã

ñeán. Theá roài heát nhaø noï ñeán nhaø kia, nghe noùi ñaøn baø con gaùi phuû

Giaû ra mieáu laøm chay, hoï xa, baïn gaàn ñi laïi xöa nay, ñeàu ñöa leã ñeán

caû.

Giaû maãu baáy giôø môùi thaáy baên khoaên, noùi:

- Chaúng qua roãi, ta ñi chôi, chöù coù phaûi trai tieáu gì ñaâu, laïi laøm

phieàn cho moïi ngöôøi.

- 425 -

Giaû maãu xem haùt ñeán chieàu thì veà. Hoâm sau khoâng muoán ñi nöõa.

Phöôïng Thö noùi:

- "Ñaõ troùt thì phaûi treùt"(1), ñaõ laøm kinh ñoäng ngöôøi ta, thì ngaøy

mai laïi cöù ñi chôi cho vui.

Baûo Ngoïc töø luùc nghe Tröông ñaïo só noùi vôùi Giaû maãu veà chuyeän

maùch moái vôï, trong loøng raát khoù chòu. Veà nhaø ñaâm ra caùu kænh, böïc

boäi, noùi luoân mieäng: "Töø giôø trôû ñi, khoâng theøm nhìn maët laõo Tröông

nöõa". Moïi ngöôøi khoâng bieát duyeân côù vì sao. Ñaïi Ngoïc laïi bò caûm

naéng. Vì hai leõ ñoù neân hoâm sau Giaû maãu khoâng ñi. Phöôïng Thö daãn

moïi ngöôøi cuøng ñi.

Baûo Ngoïc thaáy Ñaïi Ngoïc oám, trong buïng khoâng yeân, côm cuõng

bieáng aên. Thænh thoaûng laïi ñeán hoûi thaêm, chæ lo Ñaïi Ngoïc khoâng bieát

laønh döõ theá naøo. Ñaïi Ngoïc noùi:

- Anh ñi maø xem haùt, ôû nhaø laøm gì?

Baûo Ngoïc nhaân vieäc hoâm qua Tröông ñaïo só maùch moái, buïng ñaõ

khoù chòu. Giôø thaáy Ñaïi Ngoïc noùi theá, laïi nghó: "Ngöôøi khaùc khoâng

bieát buïng ta coøn coù theå tha thöù ñöôïc. Khoâng ngôø caû Ñaïi Ngoïc cuõng

haét huûi mình!" Vì theá caøng böïc töùc boäi phaàn. Neáu nhö ngaøy thöôøng,

ai noùi caâu aáy cuõng khoâng ñeán noãi naøo, nhöng nay chính Ñaïi Ngoïc noùi,

laïi coù moät yù nghóa khaùc. Theá laø Baûo Ngoïc sa saàm neùt maët, noùi:

- Toâi thaät ñaõ nhaän nhaàm coâ! Thoâi, thoâi!

Ñaïi Ngoïc cöôøi nhaït noùi:

- Anh nhaän nhaàm gì toâi? Toâi coù gì ñaùng saùnh vôùi ngöôøi ta.

Baûo Ngoïc chaïy ngay ñeán taän maët Ñaïi Ngoïc noùi:

- Coâ noùi gì? Theá laø coâ ñaønh loøng ruûa toâi bò trôøi tru ñaát dieät roài.

Ñaïi Ngoïc chöa hieåu ra sao, Baûo Ngoïc laïi noùi:

- Hoâm noï chæ vì vieäc aáy maø toâi phaûi theà. Hoâm nay coâ laïi cho toâi

moät caâu nöõa. Neáu toâi bò trôøi tru ñaát dieät thì lieäu coù ích gì cho coâ

khoâng?

Ñaïi Ngoïc nghe ñeán ñaây, môùi nhôù hoâm tröôùc, mình ñaõ lôõ lôøi, vöøa

töùc vöøa theïn, lieàn nöùc nôû khoùc vaø noùi:

- Neáu toâi nôõ loøng ruûa anh thì toâi cuõng bò trôøi tru ñaát dieät!... Vì

ñaâu coù caâu chuyeän naøy? Toâi bieát hoâm qua Tröông ñaïo só noùi ñeán

(1) Nguyeân vaên: "Ñaép töôøng phaûi leã thoå thaàn" nghóa cuõng nhö treân.

- 426 -

chuyeän daïm vôï, anh sôï toâi laøm ngaên trôû moái duyeân laønh cuûa anh,

trong buïng anh böïc töùc, neân mang toâi ra giaøy voø.

Nguyeân Baûo Ngoïc töø beù vaãn coù chöùng si tình heïp hoøi, laïi luoân

luoân ôû beân caïnh Ñaïi Ngoïc, hai beân gaàn nhau, keõ toùc chaân tô, taâm

tình töông ñaéc. Baây giôø Baûo Ngoïc ñaõ hôi bieát muøi ñôøi, ñöôïc xem

nhieàu saùch nhaûm nhí, ñöôïc gaëp nhieàu coâ gaùi phong löu trong caùc nhaø

baïn thaân vaø hoï haøng xa, ñeàu khoâng ai baèng Ñaïi Ngoïc caû. Vì theá Baûo

Ngoïc ñaõ oâm saün noãi nieàm taâm söï, nhöng chöa tieän noùi ra, neân moãi

khi Ñaïi Ngoïc hoaëc möøng, hoaëc giaän, Baûo Ngoïc ñeàu tìm heát caùch thaêm

doø kín ñaùo. Ñaïi Ngoïc cuõng coù beänh si tình aáy, laïi cuõng duøng loái vôø

vaãn ñeå thaêm doø: "Vì neáu anh ñaõ tìm caùch che giaáu noãi loøng chaân thaät

cuûa anh thì toâi cuõng tìm caùch che giaáu noãi loøng chaân thöïc cuûa toâi".

Hai beân cöù vôø vaãn thaêm doø nhau. Nhö vaäy hai caùi giaû gaëp nhau, nhaát

ñònh seõ loøi caùi thöïc. Ngoaøi ra, coøn nhöõng vieäc laët vaët xaûy ra khoâng

traùnh khoûi lôøi qua tieáng laïi.

Luùc naøy Baûo Ngoïc nghó buïng: "Ngöôøi khaùc khoâng bieát buïng

mình coøn coù theå tha thöù ñöôïc, leõ naøo Ñaïi Ngoïc laïi khoâng bieát trong

loøng ta, trong maét ta laïi chæ coù coù aáy thoâi aø? Coâ aáy khoâng gôõ noãi buoàn

cho ta thì chôù, laïi coøn ñöa ra nhöõng caâu laáp hoïng ta, loøng ta giôø naøo,

phuùt naøo cuõng nghó ñeán coâ aáy, nhöng coù bao giôø coâ aáy nghó ñeán ta

ñaâu". Baûo Ngoïc nghó vaäy, nhöng khoâng noùi ñöôïc ra lôøi. Ñaïi Ngoïc thì

nghó: "Vaãn bieát buïng anh bao giôø cuõng ñeå yù ñeán toâi, tuy coù caâu "vaøng

ngoïc saùnh ñoâi", nhöng khi naøo anh laïi tin lôøi nhaûm nhí aáy maø khoâng

yeâu quí toâi? Toâi duø coù nhaéc ñeán chuyeän "vaøng vaø ngoïc", anh cuõng neân

lôø ñi nhö khoâng nghe thaáy, theá môùi thöïc laø anh yeâu quí toâi, khoâng coù

maûy may gì giaû doái caû. Nhöng moãi khi toâi gôïi ñeán chuyeän "vaøng vaø

ngoïc", anh laïi cöù cuoáng cuoàng leân, ñuû bieát buïng anh luùc naøo cuõng nghó

ñeán chuyeän "vaøng vaø ngoïc". Anh sôï toâi ngôø vöïc, coá yù laøm ra veû söûng

soát ñeå ñaùnh löøa toâi".

Xem ra, hai ngöôøi voán moät yù nghó, nhöng coù nhöõng khía caïnh

khaùc nhau.

Trong buïng Baûo Ngoïc laïi nghó: "Toâi thì theá naøo cuõng ñöôïc, chæ

caàn coâ vui thoâi, daàu vì coâ maø phaûi cheát ngay toâi cuõng baèng loøng. Ñieàu

naøy coâ bieát hay khoâng cuõng maëc, chæ coát ôû loøng toâi thoâi. Nhö theá môùi

laø coâ gaàn toâi, khoâng phaûi xa toâi".

- 427 -

Ñaïi Ngoïc laïi nghó: "Anh chæ neân lo phaàn anh laø hôn. Anh toát töï

nhieân toâi cuõng toát. Côù gì anh laïi vì toâi maø mang loãi. Coù bieát ñaâu loãi ôû

anh chính laø loãi ôû toâi. Theá laø anh khoâng muoán cho toâi gaàn anh, maø

laïi coù yù laøm cho toâi phaûi xa anh ñaáy".

Nhö vaäy hoï muoán gaàn nhau laïi hoùa ra xa nhau. Nhöõng yù nghó

rieâng taây aáy aáp uû trong ngöôøi hoï töø laâu khoù maø noùi heát, chaúng qua

chæ hình dung beân ngoaøi maø thoâi.

Baûo Ngoïc laïi nghe thaáy Ñaïi Ngoïc noùi ñeán ba chöõ "moái duyeân

laønh", traùi haún yù nghó cuûa mình, laïi caøng heùo hon trong daï, noùi

chaúng ra lôøi, lieàn caùu tieát, döùt vieân "ngoïc thieâng" ôû coå ra, nghieán

raêng vöùt phaêng xuoáng ñaát, noùi:

- Caùi ñoà cheát tieät naøy! Tao ñaäp tan maøy ñi laø xong chuyeän.

Nhöng vieân ngoïc naøy raén chaéc laï thöôøng, vöùt theá naøo noù cuõng

vaãn y nguyeân khoâng heà gì. Baûo Ngoïc thaáy khoâng vôõ, ñònh quay laïi

tìm caùi ñaäp. Ñaïi Ngoïc thaáy theá, lieàn khoùc:

- Laøm gì laïi ñem ñaäp caùi cuûa caâm aáy? Anh ñaäp noù, chaúng thaø

ñaäp toâi coøn hôn!

Thaáy hai ngöôøi caõi nhau, boïn Töû Quyeân, Tuyeát Nhaïn voäi laïi

khuyeân ngaên. Sau thaáy Baûo Ngoïc coá soáng coá cheát ñaäp vieân ngoïc, lieàn

chaïy laïi cöôùp laáy, nhöng khoâng cöôùp ñöôïc.

Thaáy traän caõi nhau naøy kòch lieät hôn moïi laàn tröôùc nhieàu,

chuùng ñaønh phaûi ñi goïi Taäp Nhaân. Taäp Nhaân voäi vaøng chaïy ñeán,

cöôùp laáy vieân ngoïc. Baûo Ngoïc cöôøi nhaït:

- Toâi ñaäp caùi cuûa toâi, vieäc gì ñeán caùc chò?

Taäp Nhaân thaáy Baûo Ngoïc maët xaùm laïi, maét ñoû ngaàu leân, chöa

bao giôø giaän ñeán nhö theá, lieàn keùo tay laïi cöôøi noùi:

- Caäu caõi nhau vôùi coâ aáy, vieäc gì maø laïi ñaäp vieân ngoïc ra. Neáu

noù vôõ thì coâ aáy ñaønh loøng theá naøo ñöôïc.

Ñaïi Ngoïc ñöông khoùc, nghe thaáy caâu noùi ñuùng ñaùy loøng mình,

lieàn cho raèng Baûo Ngoïc coøn keùm caû Taäp Nhaân, laïi caøng ñau loøng

khoùc to leân. Vì buoàn böïc quaù ñoãi, neân nöôùc thuoác höông nhu giaûi thöû

vöøa môùi uoáng vaøo, ñaõ khoâng caàm ñöôïc, oïe moät caùi, noân ra heát. Töû

Quyeân voäi chaïy ñeán, laáy caùi khaên luïa ñôõ laáy, Ñaïi Ngoïc oïe luoân maáy

laàn, thuoác thaám heát caû caùi khaên. Tuyeát Nhaïn voäi ñeán vuoát ngöïc. Töû

Quyeân noùi:

- 428 -

- Duø töùc giaän ñeán theá naøo nöõa, coâ cuõng neân giöõ gìn söùc khoûe.

Vöøa môùi uoáng ñöôïc moät nöôùc thuoác, giôø vì caõi nhau vôùi caäu Baûo, noân

ra heát caû, neáu sinh oám, lieäu caäu Baûo coù ñaønh taâm ñöôïc khoâng?

Baûo Ngoïc nghe caâu noùi truùng tim ñen mình, laïi cho Ñaïi Ngoïc

khoâng baèng Töû Quyeân. Ñaïi Ngoïc khi aáy maët ñoû nhöø, ñaàu naëng tróu,

vöøa khoùc vöøa thôû, nöôùc maét, moà hoâi chaûy xuoáng ñaàm ñìa, ngöôøi caøng

eûo laû. Baûo Ngoïc thaáy theá hoái haän: "Mình khoâng neân baét beû coâ aáy.

Baây giôø xaûy ra noâng noãi naøy, mình laïi khoâng theå chòu thay cho coâ aáy

ñöôïc." Trong buïng nghó theá, nöôùc maét cuõng töï nhieân nhoû xuoáng.

Taäp Nhaân ñöông troâng nom Baûo Ngoïc, thaáy hai ngöôøi ñeàu khoùc,

trong buïng cuõng ñaâm ra chua xoùt, lieàn naém laáy tay Baûo Ngoïc, thaáy

laïnh nhö tieàn, muoán khuyeân Baûo Ngoïc ñöøng khoùc, nhöng moät laø sôï

Baûo Ngoïc coù ñieàu gì uaát öùc trong loøng, hai laø sôï phaät loøng Ñaïi Ngoïc,

khoâng baèng cuøng khoùc caû laø hoï seõ buoâng tha nhau. Vì vaäy, Taäp Nhaân

cuõng chaûy nöôùc maét khoùc theo. Töû Quyeân vöøa thu doïn nhöõng nöôùc

thuoác, vöøa khe kheõ quaït cho Ñaïi Ngoïc. Thaáy caû ba ngöôøi ñeàu khoùc,

chaúng noùi chaúng raèng, Töû Quyeân ñaâm ra thöông caûm, cuõng laáy khaên

luïa chuøi nöôùc maét.

Boán ngöôøi ngoài nhìn nhau khoùc, chaúng noùi naêng gì. Sau Taäp

Nhaân göôïng cöôøi baûo Baûo Ngoïc:

- Caäu khoâng caàn nhìn caùi gì khaùc, cöù nhìn caùi daây ñeo ngoïc, thì

cuõng khoâng neân caõi nhau vôùi coâ Laâm nöõa.

Ñaïi Ngoïc nghe noùi, khoâng nghó gì ñeán mình ñöông oám, chaïy

ngay laïi cöôùp laáy caùi daây, tieän tay caàm keùo caét naùt ra. Taäp Nhaân vaø

Töû Quyeân muoán giaät laïi, nhöng ñaõ ñöùt laøm maáy ñoaïn roài.

Ñaïi Ngoïc khoùc:

- Ta thöïc uoång coâng, anh aáy khoâng caàn ñaâu, ñaõ coù ngöôøi khaùc

ñeo cho caùi daây ñeïp hôn kia.

Taäp Nhaân voäi caàm laáy vieân ngoïc noùi:

- Laøm gì nhö theá? Ñaây cuõng laø loãi töï toâi hay beùp xeùp.

Baûo Ngoïc baûo Ñaïi Ngoïc:

- Coâ cöù vieäc caét ñi, toâi khoâng ñeo ngoïc cuõng chaúng sao.

Maáy ngöôøi chæ lo caõi nhau ôû trong nhaø, ngôø ñaâu boïn baø giaø thaáy

Ñaïi Ngoïc noân möûa, khoùc aàm leân. Baûo Ngoïc laïi ñaäp vieân ngoïc, khoâng

bieát sinh chuyeän ñeán theá naøo. Hoï voäi vaøng sang trình Giaû maãu vaø

- 429 -

Vöông phu nhaân. Giaû maãu vaø Vöông phu nhaân ñeàu khoâng bieát vì

duyeân côù gì, lieàn cuøng nhau sang vöôøn xem. Thaáy theá, Taäp Nhaân thì

oaùn Töû Quyeân taïi sao laïi cho cuï vaø baø lo sôï. Töû Quyeân thì oaùn Taäp

Nhaân cho laø töï Taäp Nhaân sai ngöôøi ñi trình.

Giaû maãu vaø Vöông phu nhaân ñeán nôi, thaáy Baûo Ngoïc vaø Ñaïi

Ngoïc ñeàu chaúng noùi naêng gì, hoûi ra cuõng chaúng coù chuyeän gì caû, lieàn

buoäc toäi cho Taäp Nhaân vaø Töû Quyeân:

- Taïi sao chuùng maøy khoâng haàu haï caån thaän, baây giôø xaûy ra

chuyeän caõi nhau aàm ó nhö theá, chuùng maøy laïi boû maëc ñaáy aø?

Roài raên maéng moät traän. Hai ngöôøi chæ ñaønh ñöùng im khoâng

daùm noùi laïi moät caâu. Giaû maãu daét Baûo Ngoïc ñi ra, môùi eâm chuyeän.

Ñeán hoâm sau, moàng ba laø ngaøy sinh nhaät cuûa Tieát Baøn. Trong

nhaø baøy röôïu cheø haùt xöôùng. Moïi ngöôøi trong phuû Giaû ñeàu ñeán caû.

Baûo Ngoïc töø ngaøy xaåy chuyeän vôùi Ñaïi Ngoïc, chöa luùc naøo giaùp maët

nhau, ñaâm ra hoái haän, buoàn raàu, coøn buïng daï naøo ñi xem haùt nöõa.

Neân caùo oám khoâng ñi.

Hoâm tröôùc Ñaïi Ngoïc bò truùng naéng qua loa thoâi, khoâng ñeán noãi

naëng, nay nghe thaáy Baûo Ngoïc khoâng ñi, nghó buïng "Anh aáy xöa nay

laø ngöôøi thích uoáng röôïu nghe haùt, theá maø hoâm nay laïi khoâng ñi,

chaéc vì hoâm tröôùc giaän ta. Neáu khoâng phaûi theá thì chaéc laø anh aáy

thaáy ta khoâng ñi, neân cuõng khoâng coù buïng daï naøo ñi moät mình. Hoâm

noï ta caét caùi daây ñeo ngoïc, thaät khoâng neân tí naøo. Chaéc laø anh aáy

khoâng ñeo ngoïc nöõa, ta phaûi xaâu laïi, anh aáy môùi chòu ñeo". Nghó theá

trong buïng Ñaïi Ngoïc laïi hoái haän traêm phaàn.

Giaû maãu thaáy hai ngöôøi giaän nhau, cho laø hoâm nay ñi xem haùt,

chuùng gaëp nhau, theá laø xong chuyeän. Khoâng ngôø caû hai ngöôøi ñeàu

khoâng ñi caû. Giaû maãu lieàn than thôû: "Giaø naøy chaúng hieåu vì oan

nghieät töø ñôøi naøo ñeå laïi, sinh ra hai ñöùa oan gia ngôù ngaån kia, khoâng

ngaøy naøo laø chuùng khoâng laøm cho ta phaûi baän loøng. Tuïc ngöõ noùi raát

ñuùng: "Khoâng phaûi oan gia khoâng hoïp maët". Bao giôø ta nhaém maét taét

hôi, tha hoà cho hai ñöùa chuùng maøy caõi nhau, khi ñoù maét ta khoâng

troâng thaáy, loøng ta khoâng bieát buoàn raàu, theá laø xong chuyeän. Nhöng

naøo noù ñaõ taét hôi cho ñaâu!"

Giaû maãu töï traùch mình roài khoùc.

- 430 -

Chuyeän naøy khoâng ngôø ñeán tai Baûo Ngoïc vaø Ñaïi Ngoïc. Xöa nay

hai ngöôøi chöa töøng nghe caâu tuïc ngöõ "khoâng phaûi oan gia khoâng hoïp

maët" bao giôø. Nay nghe thaáy, hoï ñeàu nhö ngöôøi ñöôïc ngoä ñaïo, ñeàu cuùi

ñaàu nghieàn ngaãm yù nghóa caâu aáy, roài nöôùc maét laõ chaõ löng troøng. Hai

ngöôøi tuy khoâng gaëp maët, nhöng moät ôû quaùn Tieâu Töông, ñöùng tröôùc

gioù gaït leä, moät ôû vieän Di Hoàng, ngaém maët traêng thôû daøi! Thöïc laø

"ngöôøi ôû hai nôi, tình chung moät moái".

Taäp Nhaân khuyeân Baûo Ngoïc:

- Bao nhieâu chuyeän khoâng phaûi, ñeàu töï caäu caû. Ngaøy thöôøng ôû

trong nhaø, boïn haàu trai coù caõi coï vôùi caùc chò em, hoaëc laø hai beân

tranh giaønh ñieàu gì, heã nghe thaáy, caäu maéng ngay boïn hoï laø ngu

xuaån, khoâng bieát theå taát buïng daï ngöôøi con gaùi. Theá maø baây giôø caäu

laïi töï mình gaây chuyeän nhö theá? Ngaøy mai laø teát moàng naêm, neáu caäu

vaø coâ Laâm ñoái vôùi nhau coøn nhö keû thuø, thì cuï caøng theâm buoàn, nhaát

ñònh caû nhaø khoâng ñöôïc yeân. Theo yù toâi, caäu neân nuoát giaän ñi, ñeán

xin loãi coâ aáy, roài laïi ñoái xöû vôùi nhau nhö tröôùc, nhö vaäy chaúng toát hay

sao?

o0o

Hoài thöù ba möôi

Baûo Thoa möôïn caùi quaït, noùi caïnh caû hai beân

Linh Quan vaïch chöõ "töôøng", laøm ngaây ngöôøi ngoaøi cuoäc

- 432 -

Ñaïi Ngoïc töø hoâm caõi nhau vôùi Baûo Ngoïc, trong buïng hoái haän,

nhöng khoâng leõ töï mình ñeán laøm laønh tröôùc, vì theá ngaøy ñeâm buoàn

raàu, baâng khuaâng nhö maát caùi gì, Töû Quyeân ñoaùn bieát taâm lyù aáy, lieàn

khuyeân nhuû:

- Vieäc hoâm noï laø töï coâ noùng naûy quaù. Ngöôøi khaùc khoâng bieát roõ

tính neát caäu Baûo, chöù chuùng ta leõ naøo laïi cuõng khoâng bieát hay sao?

Chæ vì vieân ngoïc, ñeán noãi caõi nhau maáy laàn roài.

Ñaïi Ngoïc gaét:

- Thoâi! Maøy laïi ñeán ñaây bôùi moùc toäi cuûa ta hoä ngöôøi aø? Theá naøo

laø ta noùng naûy?

Töû Quyeân cöôøi noùi:

- Töï nhieân voâ côù, sao coâ laïi caét caùi daây ñeo ngoïc ñi? Theá chaû

phaûi loãi caäu Baûo chæ coù ba phaàn, maø loãi coâ nhöõng baûy phaàn hay sao?

Toâi xem ngaøy thöôøng caäu aáy ñoái vôùi coâ raát toát, chæ vì coâ khoù tính

thöôøng vaën veïo caäu aáy, neân ñeán noãi vaäy.

Ñaïi Ngoïc muoán noùi laïi, chôït ngoaøi saân coù tieáng goïi cöûa, Töû

Quyeân laéng tai nghe, cöôøi noùi:

- Thoâi tieáng caäu Baûo roài, chaéc laïi ñeán xin loãi ñaáy.

Ñaïi Ngoïc baûo khoâng ñöôïc môû cöûa. Töû Quyeân noùi:

- Coâ laïi khoâng phaûi roài. Trôøi noùng nöïc theá naøy, khoâng môû cöûa,

ñeå caäu aáy ñöùng beâu maõi ngoaøi naéng thì chòu theá naøo ñöôïc?

Noùi xong lieàn ra môû cöûa, thì quaû laø Baûo Ngoïc. Töû Quyeân vöøa

môøi vaøo vöøa cöôøi noùi:

- Toâi cöù töôûng laø caäu khoâng theøm ñeán nhaø naøy nöõa, ai ngôø baây

giôø laïi ñeán.

Baûo Ngoïc cöôøi noùi:

- Vieäc beù maø caùc chò laïi cöù xeù ra to, ngaïi gì maø ta chaúng ñeán?

Ta coù cheát chaêng nöõa, hoàn ta moät ngaøy ít ra cuõng ñeán ñaây traêm laàn!

Theá naøo? Coâ em ñaõ khoûe haún chöa?

- Ngöôøi khoûe ñaáy, nhöng buïng vaãn böïc töùc khoù chòu.

- Ta bieát roài, vieäc gì maø phaûi böïc töùc!

Baûo Ngoïc cöôøi ñi vaøo, thaáy Ñaïi Ngoïc ñöông ngoài treân giöôøng

khoùc.

Ñaïi Ngoïc tröôùc vaãn khoâng khoùc. Töø luùc thaáy Baûo Ngoïc ñeán,

trong buïng ñaâm ra thöông caûm, khoâng theå caàm ñöôïc nöôùc maét. Baûo

Ngoïc ñeán gaàn giöôøng cöôøi noùi:

- Em ôi! Ngöôøi ñaõ khaù chöa?

Ñaïi Ngoïc chæ gaït nöôùc maét, khoâng traû lôøi.

Baûo Ngoïc lieàn ngoài gheù vaøo caïnh giöôøng cöôøi noùi:

- Anh vaãn bieát raèng em khoâng giaän anh, nhöng neáu anh khoâng

ñeán, ngöôøi ta thaáy theá, seõ cho anh em ta laïi caõi nhau. Neáu phaûi chôø

hoï ñeán khuyeân giaûi thì chaúng hoùa ra anh em ta khoâng coù tình thaân

maät hay sao? Chi baèng, ngay baây giôø em muoán ñaùnh, muoán maéng anh

theá naøo tuøy em, nhöng chæ thieát tha xin em ñöøng lôø anh ñi thoâi.

Noùi xong laïi goïi "em ôi" maáy tieáng.

Trong buïng Ñaïi Ngoïc vaãn ñònh boû lôø Baûo Ngoïc ñi, nhöng baáy

giôø nghe thaáy caâu: "Neáu ñeå ngöôøi ngoaøi bieát laø chuùng ta caõi nhau thì

chaúng hoùa ra anh em ta khoâng coù tình thaân maät" môùi thaáy roõ mình

- 433 -

vôùi Baûo Ngoïc thaân hôn ngöôøi khaùc. Vì theá Ñaïi Ngoïc khoâng nhòn ñöôïc,

lieàn khoùc:

- Anh khoâng caàn phaûi löøa toâi! Töø giôø trôû ñi, toâi khoâng daùm thaân

caän vôùi caäu Hai nöõa. Xin cöù coi nhö toâi ñaõ ra khoûi nhaø naøy roài.

- Theá em ñònh ñi ñaâu?.

- Toâi veà nhaø toâi.

- Anh cuõng ñi theo.

- Theá ngoä toâi cheát thì sao?

- Em maø cheát thì anh ñi tu.

Ñaïi Ngoïc vöøa nghe thaáy caâu aáy, maët saàm ngay laïi hoûi:

- Anh muoán cheát aø? Sao noùi daïi theá? Nhaø anh coù bao nhieâu chò

em, moät ngaøy kia hoï ñeàu cheát caû, lieäu thaân anh xeû ra laøm maáy maûnh

ñeå ñi tu? Mai ñaây toâi seõ mang caâu naøy keå laïi cho ngöôøi ta bieát, ñeå

xem hoï noùi ra laøm sao!

Baûo Ngoïc töï bieát mình noùi caâu aáy haáp taáp quaù, hoái khoâng kòp,

maët ñoû böøng leân, cuùi ñaàu khoâng daùm noùi gì.

Khi ñoù trong nhaø khoâng coù ai. Ñaïi Ngoïc hai maét tröøng tröøng

nhìn Baûo Ngoïc moät luùc, töùc quaù, höø moät tieáng, roài khoâng noùi ñöôïc caâu

gì. Thaáy maët Baûo Ngoïc tím baàm laïi, Ñaïi Ngoïc lieàn nghieán raêng, laáy

ngoùn tay dí vaøo traùn Baûo Ngoïc moät caùi, noùi:

- Anh thaät laø...

Chæ noùi leân ñöôïc hai tieáng, lieàn thôû daøi moät caùi, laïi laáy khaên luïa,

lau nöôùc maét.

Baûo Ngoïc luùc baáy giôø noãi loøng chan chöùa, vì troùt lôõ lôøi, neân

trong buïng raát laø hoái haän. Sau thaáy Ñaïi Ngoïc dí moät caùi, khoâng noùi

ra lôøi, ñaønh chæ ngaäm nguøi than khoùc. Trong buïng thöông caûm, Baûo

Ngoïc laïi nöôùc maét roøng roøng chaûy xuoáng, muoán laáy khaên lau nöôùc

maét, nhöng laïi queân khoâng mang ñi, lieàn laáy oáng tay aùo lau.

Ñaïi Ngoïc ñöông khoùc, thaáy Baûo Ngoïc laáy vaït aùo the caûi hoa sen

môùi toanh ra lau nöôùc maét, lieàn vöøa lau nöôùc maét, vöøa quay ñi laáy

khaên luïa ôû treân goái vöùt vaøo loøng Baûo Ngoïc, khoâng noùi moät caâu, roài laïi

che maët khoùc. Baûo Ngoïc thaáy Ñaïi Ngoïc vöùt cho caùi khaên, lieàn caàm

laáy chuøi nöôùc maét roài xích laïi gaàn, giô tay keùo moät tay Ñaïi Ngoïc cöôøi

noùi:

- 434 -

- Ruoät gan anh naùt nhöø ra caû roài, em coøn cöù khoùc laøm gì maõi?

Thoâi ñi ñi, chuùng ta cuøng ñeán thaêm baø.

Ñaïi Ngoïc haát tay ra noùi:

- Ai keùo co vôùi anh! Baây giôø lôùn roài, anh cöù giôû caùi thoùi côït nhaû

aáy ra, khoâng bieát ñieàu gì caû.

Noùi chöa döùt lôøi, ñaõ thaáy coù tieáng the theù ôû ngoaøi: "Khaù nhæ!"

Trong luùc baát ngôø, hai ngöôøi ñeàu giaät naåy mình, quay laïi nhìn, thaáy

Phöôïng Thö ñaõ ñeán, cöôøi noùi:

- Baø ñöông keâu trôøi keâu ñaát kia kìa, baûo chò laïi xem caùc em ñaõ

laøm laønh vôùi nhau chöa? Chò baûo khoâng caàn, chæ ñoä vaøi hoâm laø hoï laïi

töû teá vôùi nhau ñaáy thoâi. Baø maéng chò, baûo chò löôøi. Baây giôø chò ñeán,

quaû nhieân ñuùng nhö lôøi chò noùi. Chò chaúng thaáy caùc em coù ñieàu gì

ñaùng caõi nhau caû, theá maø cöù ba ngaøy yeâu quí nhau, laïi hai ngaøy giaän

doãi nhau, caøng lôùn caøng quaù treû con. Baây giôø caàm tay nhau maø khoùc,

theá thì hoâm noï taïi sao laïi nhö hai con gaø choïi aáy? Thoâi caùc em haõy

theo chò sang thaêm baø ñeå cuï giaø ñöôïc yeân taâm.

Phöôïng Thö lieàn keùo Ñaïi Ngoïc ñi.

Ñaïi Ngoïc quay laïi goïi boïn a hoaøn, nhöng chaúng thaáy ngöôøi naøo.

Phöôïng Thö noùi:

- Laïi goïi chuùng noù laøm gì? Ñaõ coù toâi haàu coâ ñaây.

Lieàn keùo Ñaïi Ngoïc ñi. Baûo Ngoïc chaïy theo sau.

Hoï ra khoûi vöôøn, ñeán thaúng nhaø Giaû maãu, Phöôïng Thö cöôøi noùi:

- Chaùu ñaõ baûo khoâng caàn phaûi lo nghó hoä hoï, töï hoï seõ töû teá vôùi

nhau. Baø khoâng tin, nhaát ñònh baét chaùu phaûi ñi daøn hoøa, khi chaùu

ñeán nôi, ñaõ thaáy hai ngöôøi ngoài xuùm laïi moät choã, xin loãi laãn nhau, hoï

giöõ chaët laáy nhau nhö moùng chaân dieàu haâu quaép gaø con vaäy. Theá thì

coøn caàn ai ñeán daøn hoøa nöõa?

Caâu noùi aáy laøm cho caû nhaø cöôøi aàm leân.

Baáy giôø Baûo Thoa ñöông ngoài ñaáy. Ñaïi Ngoïc khoâng noùi moät caâu

gì, ngoài nhích laïi gaàn Giaû maãu. Baûo Ngoïc cuõng khoâng bieát noùi gì, lieàn

quay laïi noùi vôùi Baûo Thoa:

- Hoâm sinh nhaät anh Caû, toâi khoâng ñöôïc khoûe, laïi khoâng coù gì

ñem ñeán möøng, caû ñeán cuùi ñaàu chaøo cuõng khoâng coù. Anh Tieát khoâng

bieát toâi oám, laïi töôûng toâi tìm côù thoaùi thaùc. Chò coù gaëp anh aáy, nhôø

noùi hoä cho toâi.

- 435 -

Baûo Thoa cöôøi noùi:

- Kheùo hay veõ chuyeän. Duø anh coù ñeán ñöôïc cuõng khoâng daùm laøm

phieàn, huoáng chi ngöôøi anh laïi khoâng ñöôïc khoûe? Choã anh em cuøng ôû

vôùi nhau maø laïi cöù ñeå buïng nhöõng vieäc vaët aáy, thaønh ra xa nhau maát.

- Chò theå taát cho toâi ñöôïc nhö theá laø toát roài. Sao chò khoâng ôû laïi

nghe haùt?

- Toâi sôï noùng, nghe ñöôïc hai khuùc, muoán ñi ra, nhöng khaùch vaãn

coøn ngoài ñoâng, neân toâi phaûi kieáu oám, roài ñi ngay.

Baûo Ngoïc nghe noùi, töï nhieân thaáy hôi ngöôïng, voäi buoät mieäng

cöôøi noùi:

- Chò ngöôøi ñaãy ñaû, thaûo naøo hoï cöù ví chò vôùi Döông quí phi.

Baûo Thoa nghe noùi, böïc laém, ñònh noùi laïi, nhöng khoâng tieän;

nghó moät choác, maët ñoû böøng leân, lieàn cöôøi nhaït:

- Toâi gioáng Döông quí phi, nhöng khoâng coù ngöôøi anh em naøo

gioûi, coù theå laøm ñöôïc Döông Quoác Trung.

Ñöông noùi thì ñöùa haàu nhoû laø Tónh Nhi tìm khoâng thaáy caùi quaït,

cöôøi hoûi Baûo Thoa:

- Chaéc laø coâ giaáu caùi quaït cuûa chaùu, xin coâ cho laïi chaùu.

Baûo Thoa troû vaøo maët ñöùa haàu, quaùt maéng:

- Maøy lieäu hoàn ñaáy! Maøy ñaõ thaáy tao ñuøa vôùi ai chöa? Maøy haõy

ñi maø hoûi nhöõng coâ naøo ngaøy thöôøng cöù hay tí toeùt cöôøi ñuøa vôùi maøy

aáy!

Tónh Nhi nghe xong, chaïy maát.

Baûo Ngoïc bieát mình laïi noùi lôõ lôøi, baáy giôø ñöùng tröôùc maët nhieàu

ngöôøi, caøng thaáy trô treõn, khoù coi hôn laø luùc va chaïm vôùi Ñaïi Ngoïc,

lieàn laûng ra baét chuyeän vôùi ngöôøi khaùc.

Ñaïi Ngoïc thaáy Baûo Ngoïc cheá gieãu Baûo Thoa, trong buïng laáy laøm

ñaéc yù, muoán nhaân ñoù noùi chaâm vaøo cho buoàn cöôøi, khoâng ngôø Tónh

Nhi tìm quaït, bò Baûo Thoa maéng cho maáy caâu, Ñaïi Ngoïc lieàn ñoåi

gioïng hoûi:

- Chò Baûo, chò nghe hai khuùc haùt gì theá?

Baûo Thoa troâng thaáy Ñaïi Ngoïc ra veû ñaéc yù, ñoaùn ngay laø vöøa roài

Ñaïi Ngoïc thích chí thaáy Baûo Ngoïc cheá gieãu mình, lieàn cöôøi ñaùp:

- Toâi xem vôû Lyù Quì maéng Toáng Giang, sau laïi ñeán xin loãi.

Baûo Ngoïc cöôøi noùi:

- 436 -

- Chò hoïc roäng, chuyeän cuõ, chuyeän môùi hieåu nhieàu, sao vôû naøy

chò laïi khoâng bieát, noùi ra moät traøng nhö theá? Vôû naøy goïi laø vôû Phuï

kinh thænh toäi(1) ñaáy.

Baûo Thoa cöôøi noùi:

- Theá ra vôû naøy laø Phuï kinh thænh toäi aø? Caùc ngöôøi hoïc roäng

môùi bieát Phuï kinh thænh toäi, chöù toâi thì bieát sao ñöôïc?

Baûo Ngoïc vaø Ñaïi Ngoïc coù taät giaät mình, nghe chöa heát caâu, maët

ñaõ ñoû böøng leân.

Phöôïng Thö tuy khoâng hieåu taïi sao, thaáy neùt maët ba ngöôøi,

cuõng ñaõ ñoaùn ñöôïc moät phaàn, lieàn cöôøi noùi:

- Trôøi noùng theá naøy, ai laïi aên göøng soáng theá?

Moïi ngöôøi khoâng hieåu, noùi:

- Coù ai aên göøng soáng ñaâu.

Phöôïng Thö coá yù laáy tay sôø leân maù, toû veû ngô ngaùc:

- Khoâng ai aên göøng soáng, laøm sao laïi noùng ran theá naøy?

Baûo Ngoïc, Ñaïi Ngoïc nghe thaáy laïi caøng khoù chòu. Baûo Thoa coøn

muoán noùi nöõa, nhöng thaáy Baûo Ngoïc ñoåi haún neùt maët, xem ra quaù hoå

theïn, neân khoâng tieän noùi theâm, ñaønh chæ cöôøi xoøa moät caùi cho xong

chuyeän. Nhöõng ngöôøi khaùc khoâng hieåu yù boán ngöôøi naøy noùi chuyeän gì,

cuõng ñeàu cöôøi theo.

Moät luùc, Baûo Thoa vaø Phöôïng Thö ñi roài, Ñaïi Ngoïc noùi vôùi Baûo

Ngoïc:

- Anh laïi ñuïng phaûi con ngöôøi gheâ gôùm hôn toâi roài. Coù ai doát

naùt vuïng veà nhö toâi, cöù tha hoà cho ngöôøi ta noùi?

Baûo Ngoïc thaáy Baûo Thoa hay ñeå yù, buïng ñaõ khoù chòu roài, giôø laïi

thaáy Ñaïi Ngoïc cuõng hay chaáp nhaët, neân ñaønh nín nhòn, buoàn raàu ñi

ra.

Luùc naøy trôøi noùng, laïi vöøa aên côm saùng xong, caùc nôi caû thaày

laãn tôù ñeàu thaáy moûi meät trong quaõng ngaøy daøi. Rieâng coù Baûo Ngoïc cöù

chaép tay sau löng ñi loanh quanh, ñeán nôi naøo cuõng thaáy laëng leõ

khoâng moät tieáng ñoäng. Töø nhaø Giaû maãu ra, Baûo Ngoïc reõ sang phía

taây, ñi qua xuyeân ñöôøng, ñeán saân nhaø Phöôïng Thö. Thaáy cöûa ngoaøi

ñoùng, bieát laø thoùi quen cuûa Phöôïng Thö, heã ñeán muøa nöïc, buoåi tröa laø

(1) Mang roi ñeán chòu toäi. Ñôøi Chieán quoác, Lieâm Pha mang roi töø nhaø ñeán xin loãi Laïn

Töông Nhö.

- 437 -

phaûi nghæ moät luùc, neân khoâng tieän ñi vaøo, Baûo Ngoïc reõ sang cöûa beân,

vaøo buoàng Vöông phu nhaân, thaáy maáy ñöùa a hoaøn ñöông caàm kim chæ

nguû gaät. Vöông phu nhaân thì ñang naèm nguû ôû giöôøng maùt trong nhaø;

Kim Xuyeán ngoài beân caïnh boùp ñuøi cho baø ta, maét cuõng ñang lim dim.

Baûo Ngoïc roùn reùn ñi ñeán tröôùc maët noù, naém caùi haït chaâu ñeo tai vaø

giaät nheï moät caùi. Kim Xuyeán môû böøng maét nhìn. Baûo Ngoïc kheõ cöôøi

hoûi:

- Buoàn nguû quaù theá kia aø?

Kim Xuyeán mím moâi cöôøi, haát tay Baûo Ngoïc ra, laïi nhaém maét

laïi. Baûo Ngoïc troâng thaáy Kim Xuyeán, coù yù quyeán luyeán khoâng muoán

rôøi, lieàn ngoaùi ñaàu nhìn Vöông phu nhaân, thaáy vaãn nhaém maét. Baûo

Ngoïc môû caùi tuùi ôû trong mình, laáy moät vieân thuoác höông huyeát nhuaän

taân(1) ra, ñuùt vaøo moàm Kim Xuyeán. Kim Xuyeán cuõng khoâng môû maét,

ngaäm moàm laïi.

Baûo Ngoïc laïi gaàn naém laáy tay Kim Xuyeán kheõ cöôøi noùi:

- Ta seõ noùi vôùi baø xin chò veà ñeå chuùng ta cuøng ôû chung vôùi nhau.

Kim Xuyeán khoâng traû lôøi. Baûo Ngoïc laïi noùi:

- Chôø baø daäy, ta seõ noùi.

Kim Xuyeán môû maét ñaåy Baûo Ngoïc moät caùi, cöôøi noùi:

- Vieäc gì maø phaûi voäi theá. Tuïc ngöõ coù caâu: "Caùi traâm vaøng rôi

xuoáng gieáng, ñaõ veà ai thì chæ laø cuûa ngöôøi aáy thoâi". Chaû leõ caäu coøn

chöa hieåu sao? Toâi baûo caäu vieäc naøy hay hôn: caäu ñi sang nhaø beân

ñoâng maø baét caäu Hoaøn vaø chò Thaùi Vaân.

Baûo Ngoïc cöôøi noùi:

- Hoï laøm gì maëc hoï. Chuùng ta chæ noùi vieäc chuùng ta thoâi.

Boãng Vöông phu nhaân trôû mình daäy, taùt vaøo maët Kim Xuyeán

moät caùi vaø maéng:

- Con ñó heøn haï naøy! Caùc caäu nhaø naøy ñeàu bò chuùng maøy laøm hö

hoûng caû!

Baûo Ngoïc thaáy Vöông phu nhaân daäy, chaïy bieán maát.

Kim Xuyeán moät beân maù ñoû öûng leân, khoâng daùm noùi caâu gì. Boïn

a hoaøn thaáy Vöông phu nhaân daäy, ñeàu chaïy ñeán.

Vöông phu nhaân lieàn goïi Ngoïc Xuyeán ñeán baûo:

- Goïi meï maøy ñeán mang chò maøy veà.

(1) Moät vieân thuoác traéng vaø thôm ñeå thaám nhuaàn nöôùc boït.

- 438 -

Kim Xuyeán nghe thaáy noùi theá, voäi quì xuoáng khoùc:

- Töø raøy con khoâng daùm theá nöõa, xin baø cöù vieäc ñaùnh, cöù vieäc

chöûi, nhöng ñöøng ñuoåi con nhö theá, thì con ñoäi ôn baø nhö trôøi nhö beå.

Con theo haàu baø ñaõ möôøi naêm nay, baây giôø baø ñuoåi con veà, con coøn

maët muõi naøo troâng thaáy ngöôøi ta nöõa?

Vöông phu nhaân voán ngöôøi hieàn laønh, chöa töøng ñaùnh a hoaøn

bao giôø, nay thaáy Kim Xuyeán laøm vieäc voâ sæ, giaän quaù, khoâng neùn

ñöôïc, lieàn taùt noù moät caùi, maéng noù maáy caâu. Kim Xuyeán van xin cuõng

khoâng cho ôû laïi, cuoái cuøng baét meï noù laø baø giaø hoï Baïch mang noù veà.

Kim Xuyeán ñaønh phaûi ngaäm hôøn nuoát tuûi ñi ra.

Baûo Ngoïc thaáy Vöông phu nhaân daäy, cuït höùng, chaïy veà vöôøn

Ñaïi Quan, thaáy aùnh naéng choùi trôøi, boùng caây rôïp ñaát, chung quanh

im laëng, chæ nghe tieáng ve keâu maø thoâi. Ñi ñeán döôùi giaøn töôøng vi, coù

tieáng ngöôøi thoån thöùc, Baûo Ngoïc nghi hoaëc, ñöùng laïi laéng nghe, quaû

nhieân thaáy moät ngöôøi ngoài ñoù. Baáy giôø khoaûng giöõa thaùng naêm, caây

töôøng vi ñang hoa laù toát töôi. Baûo Ngoïc khe kheõ ñöùng ngoaøi nhìn vaøo,

thaáy ôû döôùi giaøn hoa moät coâ gaùi beù ñöông ngoài xoåm, tay caàm caùi traâm

caøi ñaàu vaïch xuoáng ñaát, laëng leõ chaûy nöôùc maét. Baûo Ngoïc nghó buïng:

"Khoâng coù leõ con beù thô daïi naøy cuõng hoïc coâ Taàn choân hoa chaêng?"

Roài laïi than thôû: "Neáu quaû thaät noù cuõng choân hoa, thì khaùc naøo naøng

Ñoâng Thi baét chöôùc nhaên maët(1) khoâng nhöõng chaúng coù gì laï, laïi ñaùng

chaùn laø khaùc!" Nghó xong lieàn goïi coâ con gaùi kia baûo:

- Coâ ñöøng neân baét chöôùc coâ Laâm nheù!

Noùi chöa döùt lôøi, ngoaûnh laïi nhìn kyõ, thaáy ngöôøi naøy laï maët,

khoâng phaûi a hoaøn, maø laø ngöôøi trong ñaùm möôøi hai coâ hoïc haùt.

nhöng khoâng roõ ñoùng vai "nam" hay "nöõ", "laõo" hay "heà".

Baûo Ngoïc leø löôõi, bòt moàm laïi, nghó buïng: "May maø mình khoâng

haáp taáp. Hai laàn tröôùc cuõng vì haáp taáp laøm cho coâ Taàn töùc giaän, Baûo

Thoa nghi ngôø. Baây giôø mình coøn maéc loãi vôùi boïn hoï, laïi caøng theâm

khoù xöû". Vöøa nghó vöøa böïc m&igrave;nh, khoâng nhaän ra ñöôïc ngöôøi ñoù laø ai.

Laïi ñeå yù ngaém kyõ, thaáy ngöôøi naøy maøy xanh nhö nuùi muøa xuaân, maét

(1) Ñôøi Chieán quoác coù naøng Taây Thi, nhan saéc tuyeät vôøi, khi nhaên maët laïi caøng ñeïp. ÔÛ

phía ñoâng trong laøng coù moät ngöôøi con gaùi raát xaáu, thaáy theá cuõng baét chöôùc. Nhöng khi

coâ ta nhaên maët, ngöôøi giaøu troâng thaáy phaûi ñoùng cöûa, khoâng daùm nhìn, ngöôøi ngheøo

troâng thaáy phaûi ñem caû vôï con troán ñi nôi khaùc.

- 439 -

saùng nhö soùng muøa thu, maët noõn naø, löng thon thon, veû ngöôøi oùng aû

thöôùt tha, khoâng khaùc gì Ñaïi Ngoïc. Baûo Ngoïc khoâng nôõ rôøi böôùc,

ñöùng ngaây ngöôøi ra, thaáy noù ñöông caàm caùi traâm vaøng, khoâng phaûi laø

ñaøo ñaát choân hoa, maø laø vaïch chöõ.

Baûo Ngoïc nhìn kyõ caùi traâm ñöa ñaåy töøng vaïch, töøng chaám töøng

moùc, tính taát caû laø möôøi taùm neùt; lieàn laáy ngoùn tay theo theá vieát vaøo

trong loøng baøn tay mình ñeå ñoaùn ra chöõ gì? Nghó maõi môùi bieát noù

vieát chöõ "töôøng" cuûa hoa töôøng vi. Baûo Ngoïc laïi nghó: "Nhaát ñònh noù

ñang laøm thô laøm töø gì ñaây. Baây giôø noù troâng thaáy hoa, loøng caûm xuùc,

trong khi cao höùng, naåy ra maáy vaàn, laïi sôï queân, neân vaïch xuoáng ñaát

ñeå ñaén ño caân nhaéc, cuõng chöa bieát chöøng! Ta haõy chôø xem noù coøn

vieát theâm nhöõng chöõ gì". Vöøa nghó vöøa nhìn, thaáy coâ naøy vaïch ñi

vaïch laïi, quanh quaån vaãn laø chöõ "töôøng".

Moät ngöôøi thì ngoài ngaây ra vaïch chöõ "töôøng", vaïch ñi vaïch laïi

ñeán maáy möôi laàn; moät ngöôøi ñöùng ngoaøi cuõng ngaây ra, hai maét

choøng choïc nhìn caùi traâm ñöa ñaåy. Baûo Ngoïc nghó buïng: "Con beù naøy

nhaát ñònh coù taâm tö thaàm kín gì ñaây. Nhìn boä daïng naøy, chaéc noù coù

bao ñieàu buoàn böïc naáu nung! Ngöôøi noù moûng maûnh yeáu ôùt nhö theá,

thì chòu sao ñöôïc nhöõng söï daèn vaët aáy? Tieác raèng ta khoâng theå chòu

ñôõ ñöôïc cho noù moät phaàn".

Veà muøa naøy, möa naéng thaát thöôøng, heã moät ñaùm maây nhoû keùo

ñeán laø coù theå möa ngay. Boãng ñaâu côn gioù noåi leân, traän möa aàm aàm

nhö truùt nöôùc. Baûo Ngoïc troâng thaáy coâ beù bò nhöõng gioït möa töø treân

nhoû xuoáng, quaàn aùo öôùt ñaãm, lieàn nghó: "Thaân hình noù theá kia, chòu

sao noåi traän möa raøo baén xoùi vaøo ngöôøi?" Khoâng theå nín ñöôïc, Baûo

Ngoïc goïi ngay:

- Thoâi ñöøng vieát nöõa, ngöôøi öôùt heát caû roài.

Coâ beù nghe noùi giaät mình, ngaång ñaàu nhìn, thaáy ngöôøi baûo ñöøng

vieát aáy ñöông ñöùng ngoaøi giaøn hoa. Moät laø vì Baûo Ngoïc neùt maët xinh

ñeïp; hai laø vì hoa laù um tuøm, chæ hôû coù moät nöûa maët, neân ngöôøi con

gaùi cho laø moät chò a hoaøn naøo, chöù khoâng bieát laø Baûo Ngoïc. Noù lieàn

cöôøi noùi:

- Caûm ôn chò nhaéc baûo cho. Nhöng khoâng leõ ngoaøi aáy laïi coù caùi

gì che möa chaêng?

- 440 -

Baûo Ngoïc tænh ngöôøi, keâu moät tieáng, môùi thaáy laïnh buoát toaøn

thaân. Cuùi ñaàu nhìn mình, cuõng öôùt heát, lieàn keâu: "Hoûng roài!" Roài chaïy

moät maïch veà vieän Di Hoàng, trong loøng vaãn aùy naùy veà con beù aáy

khoâng coù choã traùnh möa.

Hoâm sau laø tieát Ñoan döông, möôøi hai coâ haùt trong boïn Vaên

Quan ñeàu ñöôïc nghæ hoïc, ra vöôøn chôi. Baûo Quan ñoùng vai nam, Ngoïc

Quan vai nöõ, ñeàu ñeán chôi ñuøa vôùi Taäp Nhaân ôû vieän Di Hoàng. Gaëp

möa, moïi ngöôøi ñoùng cöûa laïi, laáp caùc coáng cho nöôùc ñoïng ñaày saân, roài

ñuoåi baét le vòt, khaâu caùnh, thaû ôû saân chôi. Taäp Nhaân thì ngoài ôû ngoaøi

hieân cöôøi ñuøa.

Baûo Ngoïc thaáy cöûa ñoùng, lieàn laáy tay ñaám. Ngöôøi trong nhaø

ñang maûi cöôøi ñuøa, khoâng ai ñeå yù ñeán. Moät luùc laâu, trong nhaø nghe

thaáy tieáng ñaäp cöûa thình thình, ai naáy ñeàu cho laø khoâng khi naøo Baûo

Ngoïc laïi veà luùc naøy. Taäp Nhaân cöôøi noùi:

- Ai laïi goïi cöûa baây giôø? Khoâng môû ñöôïc.

Baûo Ngoïc noùi:

- Toâi ñaây.

Xaï Nguyeät noùi:

- Hình nhö tieáng coâ Baûo.

Tình Vaên noùi:

- Noùi baäy! Coâ Baûo ñeán laøm gì?

Taäp Nhaân noùi:

- Ñeå toâi ra khe cöûa nhìn xem, ñaùng môû thì môû, khoâng neân ñeå

cho hoï phaûi daàm möa.

Noùi xong lieàn theo ñöôøng haønh lang nhìn ra ngoaøi, thaáy Baûo

Ngoïc öôùt nhö chuoät loät, Taäp Nhaân vöøa hoaûng sôï, vöøa buoàn cöôøi, voäi

ra môû cöûa, cuùi löng, voã tay noùi:

- Ai bieát ñaâu baây giôø caäu veà? Sao möa to theá maø cuõng ñi?

Baûo Ngoïc trong buïng ñang böïc töùc, chæ ñònh coù ngöôøi ra môû cöûa

laø ñaù cho maáy caùi. Cöûa vöøa môû, Baûo Ngoïc khoâng caàn nhìn xem ai, cöù

töôûng laø moät a hoaøn naøo, lieàn ñaù moät caùi vaøo caïnh söôøn. Taäp Nhaân

keâu "OÁi chaø!" moät tieáng. Baûo Ngoïc coøn maéng theâm:

- Ñoà heøn maït! Ngaøy thöôøng tao ñoái ñaõi töû teá, chuùng maøy nhôøn

quen, caøng ngaøy caøng mang tao ra laøm troø cöôøi!

- 441 -

Noùi xong, nhìn xuoáng, thaáy Taäp Nhaân khoùc, môùi bieát mình ñaù

nhaàm, voäi cöôøi noùi:

- OÁi chaø! Chò ñaáy aø? Toâi ñaù phaûi choã naøo ñaáy?

Xöa nay Taäp Nhaân chöa bò ñaùnh maéng laàn naøo; nay thaáy Baûo

Ngoïc phaùt caùu tröôùc maët moïi ngöôøi, ñaù mình moät caùi, thì vöøa xaáu hoå

vöøa töùc giaän, laïi vöøa ñau. Muoán sinh chuyeän, nhöng laïi nghó: chöa

chaéc Baûo Ngoïc ñaõ ñònh taâm ñaù mình, neân ñaønh neùn buïng noùi: "Caäu

coù ñaù truùng toâi ñaâu, sao caäu khoâng veà thay aùo quaàn ñi?"

Baûo Ngoïc vaøo buoàng, cöôøi noùi:

- Toâi töø beù ñeán giôø, laàn naøy môùi laø laàn ñaàu phaùt caùu ñaùnh ngöôøi,

khoâng ngôø laïi ñaùnh nhaàm phaûi chò!

Taäp Nhaân coá chòu ñau, ñi thay quaàn aùo cho Baûo Ngoïc, cöôøi noùi:

- Toâi laø ngöôøi ñaàu, thì baát cöù vieäc lôùn nhoû, hay dôû, ñeàu töï toâi maø

ra. Nhöng caäu cuõng ñöøng nghó ñaùnh ñöôïc toâi roài sau naøy quen tay ñi

cöù ñaùnh böøa.

- Vöøa roài quaû toâi khoâng chuû yù naøo.

- Ai baûo caäu chuû yù? Xöa nay vieäc ñoùng cöûa, môû cöûa vaãn giao cho

boïn haàu nhoû. Chuùng noù hoãn laùo quen, nhieàu laàn laøm cho ngöôøi ta

phaûi töùc leân, theá maø chuùng noù chaúng bieát sôï haõi laø caùi gì. Neáu chính

chuùng noù ra môû cöûa, caäu ñaù cuõng laû phaûi. Nhöng vöøa roài vì toâi dôû hôi,

khoâng ñeå cho chuùng noù ra môû.

Trôøi taïnh möa, boïn Baûo Quan, Ngoïc Quan ñeàu veà caû, Taäp Nhaân

thaáy ñau ôû caïnh söôøn, trong loøng roän röïc, lieàn boû böõa côm chieàu

khoâng aên. Ñeán toái, côûi quaàn aùo ra, thaáy beân caïnh söôøn coù moät choã

tím to baèng caùi baùt, Taäp Nhaân giaät mình sôï haõi, nhöng khoâng tieän

noùi ra, ñeán luùc ñi nguû vaãn thaáy ñau. Trong khi mô maøng, thænh

thoaûng laïi thoát ra moät tieáng keâu "oái chaø!"

Baûo Ngoïc thaáy Taäp Nhaân ra daùng meät moûi, trong buïng khoâng

ñaønh. Ñeán nöûa ñeâm, laïi nghe tieáng keâu, bieát Taäp Nhaân bò ñaù maïnh

quaù, Baûo Ngoïc trôû daäy, kheõ caàm ñeøn laïi soi. Ñeán caïnh giöôøng, thaáy

Taäp Nhaân ho leân hai tieáng, nhoå ra moät cuïc ñôøm, roài laïi keâu "oái chaø".

Taäp Nhaân môû maét nhìn, thaáy Baûo Ngoïc, giaät mình hoûi:

- Caäu laøm gì theá?

- Trong khi nguû, chò cöù keâu luoân, taát laø bò ñaù ñau laém,ñeå toâi xem

theá naøo.

- 442 -

- Toâi nhöùc ñaàu laém, coå hoïng laïi lôøm lôïm coù muøi tanh, caäu thöû

soi xuoáng ñaát xem.

Baûo Ngoïc nghe noùi, caàm ñeøn soi, thaáy moät cuïc maùu töôi, sôï haõi

noùi:

- Thoâi theá naøy thì nguy maát.