Cung Cuồng

Truyện ngắn “Cung Cuồng” (Yumi no Gempachi) được in trong tập tiểu thuyết thời đại (Jidai Shosetsu) “Kiếm khách quần tượng” (Kenkyaku Gunzou) do Bungei Shunshu xuất bản tháng 9 năm 1979. Truyện được xây dựng trên một bối cảnh lịch sử có thật của nước Nhật để nói lên một cách sống, một thái độ đối với cuộc đời của một kiểu người và có lẽ nhận được sự đồng cảm của tác giả.

Nguyên tác: Ikenami Shotaro
Người dịch: Hiba Nhất Như

Một

Từ thuở niên thiếu, Komatsu Gempachi được người trong thành gọi là “Cung Cuồng”. Con đường đến với Cung Đạo bắt đầu từ mùa xuân năm bảy tuổi, lúc bấy giờ phụ thân Komatsu Yanagi Saemon hãy còn sống. Saemon tự tay làm lấy một cánh cung cỡ nhỏ cho trẻ nít đưa cho con thứ là Gempachi.

- Anh mày đã không ra sao… Không biết mày thế nào.

Mọi chuyện bắt đầu từ đó.
Động tác lắp tên vào cung rồi bắn vào đích, thoạt mới nhìn qua thì chỉ là một kỹ thuật cực kỳ đơn giản nhưng nếu hỏi thế thì tại sao Gempachi lại say mên đến độ bị gọi là “Cung Cuồng” thì hẳn là không còn câu trả lời nào thích đáng hơn rằng: không những chỉ cung đạo mà trong tất cả mọi môn võ nghệ khác cũng như thiên kỹ vạn nghệ khác, thuật giả là người nghệ sĩ sử dụng cái thuật của mình không thể không dồn hết tinh hồn, tâm lực của mình vào đấy.
Trong các ngành nghệ thuật khác thì những động tác cơ bản biểu hiện ra bên ngoài cũng vô cùng đơn giản.
Nhưng để đạt được cái thành tựu chín mùi lên đến điểm cực ý trong mọi kỹ, nghệ khác thì người luyện tập không thể không sớm rèn tối luyện, lặp đi lặp lại những động tác cơ bản ấy đến mức cùng cực.

Trong động tác buông tên bắn vào đích thì kẻ bắn cung phải nâng cao, phát huy cả tinh thần lẫn nhục thể của mình lên đến vô hạn. Để đạt được cái cực ý trong bắn cung thì không thể không tận tâm cầu đạo, theo đuổi mục đích đến tận cùng. Điều này cũng có thể nói là tương đồng với chư nghệ chư năng, nhất thiết vạn pháp đều như thế cả.

- Chính phụ thân là người đã khai nhãn cho ta đến với Cung Đạo.

Sau này mấy lần Gempachi đều nói như vậy. Quả nhiên là sự chỉ đạo của Yanagi Saemon quá xuất sắc nhưng cũng không thể phủ nhận thiên tính của Gempachi.
Cung thuật của Yanagi Saemon thuộc hàng bạt quần và tiếng tăm vang dội khắp thành Matsue xứ Izumo.

- Nhưng thế cuộc sắp bước vào thời kỳ chẳng còn cần đến võ nghệ nữa rồi…

Vào cuối năm, phụ thân Yanagi Saemon vừa cười gượng gạo tiết lộ cho Gempachi hay. Quả nhiên là vậy. Cái thời chiến loạn đã kết thúc được bảy năm, giờ đây dưới sự thống trị của Mạc Phủ Tokugawa thì toàn Nhật Bản đã bước vào thời kỳ hòa bình và bắt đầu phát huy sức mạnh kinh tế với thương phẩm bắt đầu được sản xuất liên tục.
Đó là vào niên hiệu Genroku, thời đại của sức mạnh kinh tế chứ không phải võ lực.
Thời đại văn được chuộng hơn võ.
Và bọn võ sĩ cũng thay đổi, dần dần trở nên quan liêu hóa và ưa thích cái phức tạp hơn những sự đơn giản thuần nhất như trước kia.
Vào mùa hạ năm Genroku thứ hai thì Yanagi Saemon mất vì bệnh, con cả là Juemon lên nối dõi nắm nghiệp nhà.
Trước lúc tắt thở, phụ thân có gọi Gempachi đến dặn dò

- Này Gen, người đàn ông có thể giương cung sống suốt đời mà không biết chán.

Gempachi là con thứ, chừng nào còn không được họ nhà khác nhận làm dưỡng tử thì suốt đời sống dựa vào huynh trưởng Juemon. Komatsu Juemon giờ đây là chủ một họ lương bỗng hơn trăm thạch nhưng không hề quan tâm đến cung thuật kiếm đạo võ nghệ gì mà chỉ chuyên tâm vào đường học vấn. Juemon cũng được lòng cấp trên nên con đường sĩ quan khá suông sẻ.

- Này Gen, đệ hãy thong thả mà sống trọn đời với cánh cung mình yêu thích. Ta không chịu được khi phải chia ly với đệ.

Juemon đối xử với em trai Gempachi rất mực chu đáo. Có lẽ cũng là do song thân mất sớm. Tình huynh đệ quá thân mật của họ đôi khi trở thành đề tài đàm tiếu cho bọn người hầu trong nhà.
Nhưng…..
Vào đầu mùa hạ năm Gempachi được mười tám tuổi thì xảy ra một biến cố lớn….
Chẳng là Juemon dính líu đến vụ án lạm quyền lạm chức trong phiên Matsue nên bị đày vào ngục. Từ thời Chiến Quốc, nước Nhật Bản bị chia cắt thành hàng trăm vùng nhỏ do chư hầu cát cứ ở các địa phương gọi là phiên. Những kẻ cầm đầu một phiên ngoài mặt mang tiếng là chư hầu thần phục Thiên Hoàng nhưng sau lưng lúc nào cũng chiêu binh mãi mã chờ cơ hội mà thôn tính lẫn nhau. Sau khi Tokugawa Ieyasu thống nhất thiên hạ ở trận Seki ga Hara chấm dứt thời đại Chiến Quốc hơn trăm năm thì thể chế phiên vẫn còn được duy trì, mãi đến sau thời Minh Trị Duy Tân mới bị bãi bỏ.
Vì vậy mà nhà Komatsu bị tịch thu quan tước. Gempachi bị đuổi khỏi phiên Matsue.
Sự kiện này liên quan đến việc tổng quản phiên Matsue là Tanahashi Chikamasa và phe phái bị thanh trừ vì việc lạm quyền làm xằng.
Khai tổ của phiên Matsue là Matsudaira Naomasa, một người cháu của Tướng Quân Tokugawa Ieyasu và người dì của ông ta được gả cho phụ thân của Chikamasa là Tanahashi Katsusuke. Điều này nói lên rằng Tanahashi Katsusuke không phải là một nhân vật tầm thường.
Thế là họ Tanahashi trở thành thân tộc của phiên chủ Matsudaira rồi leo lên đến địa vị bốn trăm thạch, đến thời Chikamasa thì lương bỗng lên đến hơn hai ngàn thạch và giữ chức tổng quản coi sóc bọn võ sĩ trong phiên.
Quyền lực và vinh hoa nằm trong tay Tanahashi Chikamatsu nên hắn ngày càng chuyên quyền lộng hành, dần sinh ra vô số điều xấu xa tồi tệ. Vì vậy nên bọn trọng thần mấy đời trong phiên kết tập thành một “phe chính nghĩa” quyết tâm loại bỏ Tanahashi.
Komatsu Juemon khéo lấy lòng tổng quản Chikamasa nên được nhiều ưu đãi, thân phận lên đến hơn ba trăm thạch.

- Tội của ta là không thể trốn được.

Juemon nói với Gempachi khi bị đầy vào lao, rồi hai năm sau bệnh mà chết.
Thê tử của Juemon là Nae trở về nhà cha mẹ ở làng Imamura. Giữa hai người không có đứa con nào.
Vì vậy số phận Gempachi trở nên thế nào ai cũng rõ…

- Này, hãy để phần Gempachi cho ta.

Một người trong hàng tổng quản là Midani Handayu đứng ra bảo trợ, đưa Gempachi đến một căn chòi nhỏ của bọn tiều phu ở làng Đại Đông cách thành Matsue năm dặm.

- Ngươi hãy ở đây.

Và tổng quản Midani cũng bí mật mang cơm nước đến cho. Có sự biệt đãi này âu cũng là vì lúc trước Midani Handayu là môn nhân học cung nghệ của nhà Komatsu.
Từ khi đến làng Đại Đông, Komatsu Gempachi luôn bị dằn vặt bởi tội lỗi của huynh trưởng Juemon và nó không lúc nào thôi hành hạ hắn. Chẳng mấy chốc mà cái thể xác cao sáu thước vạm vỡ trước kia đã trở nên tiều tụy, khuôn mặt hốc hác.

- Tóc tai ngày càng thưa dần, gương mặt cứ như ông cụ ấy….

Người trong làng không ai nghĩ rằng Gempachi đang ở cái tuổi mười tám trai trẻ cả.

Hai

Suốt ngày Komatsu Gempachi cứ rút mình trong căn chòi nhỏ ở làng Đại Đông và chẳng ai nhìn thấy tăm hơi đâu.

- Hay là trốn rồi nhỉ….

Vị thôn trưởng Ashitani Chogoro sinh nghi, đến bên dòm vào căn chòi thì hoảng hồn.
Gempachi hầu như chẳng ăn uống gì, đang ngã vật ra sàn và dường như đã bất tỉnh.
Từ một người trẻ tuổi say mê cung thuật đến mức bị gọi là cuồng mà nay chỉ vì huynh trưởng liên quan đến vụ lạm mà Gempachi đau khổ đến mức không dám nhìn mặt người làng nữa.

-….. Là như thế đó. Cũng thật là…….

Nghe lời thôn trưởng kể lại, người trong làng bắt đầu nhìn nhận lại và nảy sinh hảo ý đối với Gempachi.

- Thật là tội nghiệp.
- Hay là chúng ta mang ít thức ăn đến….

Thế là người làng mang gạo và rau củ đến căn chòi của Gempachi, lặng lẽ đặt trước cửa. Đến khi Gempachi biết được thì

- Không hiểu vị nào đã ban cho thế này… Là vị nào xin hãy dạy rõ.

Gempachi đi gõ cửa từng nhà một trong thôn mà hỏi cho rõ, vẻ mặt khổ não vô cùng. Người làng cứ nghĩ rằng Gempachi đang nổi giận nhưng thực ra không phải vậy mà đến để trả tiền thức ăn.

- Số tiền này tôi phải trả.
- À, ngài đừng bận tâm. Số thức ăn ấy xin cứ tự nhiên…

Người làng kiếm cớ thoái thác nhưng Gempachi nhất định không chịu.

- Như thế không được. Tôi không thể nhận bất cứ thứ gì mà không trả tiền. Như thế khác nào bảo Gempachi này chết đi. Xin hãy nhận lấy cho….

Gempachi tỏ vẻ khẩn khoản, hai tay chắp lại như vái lạy. Quả nhiên là sự việc của Juemon đã thấm vào tận xương tủy Gempachi và ngày đêm hành hạ hắn.

- Nhưng việc đó và việc này là hai chuyện khác nhau….

Cuối cùng người làng cũng bị thái độ cứng rắn của Gempachi áp đảo.

- Tuổi hãy còn trẻ mà lạ thật.

Bọn họ bắt đầu bàn tán. Thật là một người trẻ tuổi lạ lùng.

- Đúng là người tốt.

Trong đám bách tính có lão nhân Ushichi ở cách căn chòi nhỏ của Gempachi không xa.

- Một mình ngài dùng thì bấy nhiêu cũng chẳng đáng kể gì. Xin ngài cứ tự nhiên, khi nào cần thì cứ đến nhổ rau củ trong vườn nhà lão mà dùng.

Sự quan tâm của bách tính khiến Gempachi cảm động rơi nước mắt.

- Xin đa tạ. Khi nào cần xin được lượng thứ…
- Ngài cứ tự nhiên, đừng khách sáo.

Từ đó thỉnh thoảng Gempachi lại đến vườn nhà Ushichi nhổ rau củ và cứ mỗi lần như thế lại đặt dưới gốc cây số tiền tương ứng với phần mới nhổ đi. Ushichi thấy thế lấy làm ái ngại vô cùng.

- Ngài không cần phải nhất nhất sòng phẳng như vậy đâu….

Ushichi mang tiền đến trả lại thì

- Xin cứ nhận cho. Nếu không nhận thì tôi không thể ăn được.

Gempachi cứ chắp tay khẩn khoản cầu xin “ xin cứ nhận cho “ lặp đi lặp lại khiến Ushichi bối rối vô cùng.

- Thật tội nghiệp…
- Nhưng đâu cần phải khổ sở thế….
- Nghe đâu chỉ mới mười tám tuổi.
- Chỉ có chừng ấy tuổi thôi mà đã sống cách biệt với chúng ta, lại còn ăn những thứ hư hỏng chuột bọ nó phá. Như thế thì sức khỏe nào chịu được….
- Ờ đúng vậy.

Người làng thông cảm với Gempachi và tập trung trước căn chòi nhưng có nói gì đi nữa thì Gempachi cứ nhất quyết không nghe theo. Thật hết cách.
Rồi một năm trôi qua. Mọi sinh hoạt của Komatsu Gempachi cũng không có gì thay đổi. Ngày ngày cứ rút mình trong căn chòi nhỏ, chỉ ăn uống qua loa để cầm cự với cái đói và cũng chẳng bận tâm đến việc tắm gội. Dĩ nhiên cũng chẳng có ý định động đến cung tên như trước.
Thân thể Gempachi ngày càng gầy mòn, dung nhan tiều tụy có lẽ đã đến cực điểm.

- Chắc là phát cuồng rồi…

Trong làng có kẻ nhíu mày.
Rồi một đêm mùa hè….
Căn chòi của Gempachi bấy lâu nay bốc ra một mùi hôi thối khó tả chẳng thể nào hình dung được. Komatsu Gempachi mười chín tuổi đang say ngủ trên sàn và cũng chẳng buồn khép cửa. Một bóng người bí mật lặng lẽ lần ra phía sau rồi lẻn vào căn chòi.

- Thối quá…..

Bóng người bật tiếng thì thầm. Đó là một giọng đàn bà.
Dù Gempachi chẳng chịu ăn uống gì nhưng cũng là kẻ sở hữu thân thể của con trai mười tám. Nhưng sự u uất đã khắc sâu vào tận thân, tâm Gempachi đến cực điểm và sinh hoạt dị thường của hắn đã tác động như thế nào đến cơ thể, khỏi nói hẳn ai cũng hình dung được. Trong chòi chỉ toàn một mùi mồ hôi trộn lẫn với chất dầu cơ thể tiết ra và bụi bặm, cáu ghét bốc lên nồng nặc.
Từ một người say mê nhiệt tình với cung thuật như thế mà giờ đây trở thành như thế này. Quả nhiên Gempachi ngày càng đi đến chỗ như một người trong làng nói “chắc là khùng rồi”.
Trong đêm tối, bóng đàn bà mò đến bên chỗ Gempachi ngủ rồi bắt đầu cởi bỏ tấm áo khoát mùa hè, để lộ thân thể trắng muốt.

- Này, này….

Bị lay, Gempachi bỗng bừng tỉnh, toan bật dậy nhưng đã bị đôi tay người đàn bà chặn ngay cổ. Chỉ trong chốc lát hai cặp môi đã hòa quyện vào nhau.

- Là, làm gì thế này… Ai đó !!
- Là người trong làng đây.
- Cái gì….
- Suỵt… Xin chàng chớ to tiếng.

Không phải là con gái. Nghe giọng thì biết đây là một người đàn bà thành thục, mà so với người làng thì cách dùng từ và phát âm cũng chuẩn hơn nhiều. Bàn tay người phụ nữ nhẹ nhàng di chuyển, xoa nhẹ nơi ngực Gempachi.

- Khô…Không được. Không được!!
- Xin chàng hãy ban cho thiếp.
- Cái,cái gì…
- Sức mạnh của người đàn ông.
- Không… Ta không biết ! Ta không biết !

Gempachi vùng vẫy. Toan gỡ cánh tay đàn bà ra nhưng toàn thân đã mềm nhũn ra không còn chút sức nào. Nhưng từ trong cảm giác yếu đuổi lại nảy sinh một dục vọng hành hạ Gempachi. Thân thể người đàn bà như vừa mới tắm, toát ra mùi hương dễ chịu khiến Gempachi ngây ngất.

- Không được, không được…

Gempachi mấp máy môi nói như người mớ ngủ.

- Không được. Chuyện này không được…
- Xin chàng hãy cho thiếp sức mạnh. Xin chàng. Đây là chuyện riêng giữa chúng ta mà thôi.
- Không được, không được.
- Đây, làm như thế này…
- A … không được, không…
- Hãy khẽ thôi….

Ba

Kể từ đêm đó, sinh hoạt của Gempachi thay đổi hẳn.
Người đàn bà đó sống một mình trong căn nhà nhỏ phía bên kia rừng đối diện nhà lão bách tính Ushichi. Nghe đâu người chồng chết để lại mấy mẫu ruộng và đứa con mười tuổi tên là Toku Taro nhưng hồi năm ngoái thị đã cho nó đến làm công ở cửa hàng gạo Inoya Hirabei ở khu phố gỗ dưới thành Matsue.
Người đàn bà đó tên là Oritsu, tuổi vừa được hăm tám.
Người chồng trước chết đã vừa năm năm.
Nếu nói về dung nhan thì Oritsu thuộc hạng dưới của bậc trung, hay hạng trên của bậc chót. Khuôn mặt rám nắng và nói chung chẳng thể khen ở điểm nào được.
Nhưng khi Oritsu khỏa thân thì vẻ đẹp mới được phát huy đầy đủ. Toàn thân mượt mà, không ai nghĩ đây là thân thể của một người đàn bà gần ba mươi. Dưới lớp y phục che kín kia là làng da trắng muốt, nượt nà.

- Không thua cả đám con gái mười tám.

Có lần Oritsu nói với Gempachi như vậy, tràn đầy tự tin. Dĩ nhiên là trước đây Gempachi chưa hề biết qua mùi con gái để mà so sánh nhưng từ khi tiếp xúc với sự thần bí của nhục thể thì đã thay đổi nhiều.

- Đối với ta thì Oritsu vẫn là nhất. Ước gì như thế này mãi nhỉ.
- Nhưng không được để người khác biết. Chuyện này không thể để lọt vào tai thiên hạ được.
- Ừm…
- Vậy xin chàng cứ đợi đến đêm, thiếp sẽ lẻn đến đây.
- Ừ ta đợi, ta đợi.
- Nhưng sẽ phải chờ lâu lắm đấy.
- Ta không quan tâm, không quan tâm.
- Vậy thì từ giờ trở đi một tháng thiếp đến hai… ba lần…
- Chỉ thế thôi sao. Không đến thường xuyên được à.
- Thiếp còn có công việc của thiếp. Vừa là bách tính, đêm phải đến đây. Trong khi đợi thằng con lớn khôn thì cũng phải làm việc để có cái sinh nhai, chàng hiểu không.
- Bây giờ ta không thể làm gì được cho nàng. Thật vô dụng. Chẳng bù với nàng, suốt ngày cứ rút vào đây chẳng làm gì…
- Thế chàng thích bắn cung lắm phải không ?
- Hả… làm sao nàng biết?
- Năm mười tám tuổi thiếp có đến làm tỳ nữ trong dinh thự ngài Kohata dưới thành trong ba năm…

Dinh thự của Kohata Tadahira, một danh sĩ trong phiên Matsue cách nhà Komatsu chẳng bao xa nên từ thời bé Oritsu đã nghe tiếng đồn “Cung Cuồng” của Gempachi.

- Hay là chàng ra sau núi tập bắn cung lại đi.
Oritsu khuyên.

- Ta cũng muốn lắm, nhưng ngại người làng gặp phải.
- Thế thì Oritsu cũng không đến đây làm gì nữa.
- Không, không được.
- Thế thì chàng tập cung lại đi.
- Ừm….

Thế là trong một năm, ngày ngày Gempachi vác cung ra sau núi. Mỗi khi trở về nhà thì mặt mũi, cơ thể đều tràn đầy sinh khí. Ngày nào cũng thế, Gempachi chuẩn bị cung tên mang ra sau núi, làm cái đích tập bắn rồi mãi đến tối mịt mới về. Rồi thì cũng dọn dẹp căn chòi cho gọn gàng sạch sẽ, rồi người ta cũng thấy có khói nấu cơm nướng cá bốc lên.
Dĩ nhiên là nếu không ăn uống đầy đủ thì chẳng thể nào tập cung được. Kết cục thế này ai cũng hiểu.

- Oritsu vui quá….

Mỗi đêm Oritsu vuốt ve Gempachi tràn đầy sinh lực lấy làm vui lắm.

- Xem này, cơ ngực chàng cũng dần đầy lên này.
- Ừ nhỉ…
- Chàng ơi.
- Hả ?
- Gần đây tình hình bỗng trở nên lộn xộn. Có mấy tên giặc cướp từ đâu đến lởn vởn quanh làng, thôn trưởng ngài cũng lo lắm.
- Ừm…thế hả.
- Thế chàng cũng chịu nhiều ơn của người làng phải không.
- Ừ, dĩ nhiên.
- Thế thì nên giúp họ để trả ơn. Đêm đêm chàng đi tuần quanh làng thì thế nào?
- Ừ được.

Đôi mắt Gempachi sáng lên. Thế là từ đêm hôm sau Gempachi đi tuần quanh làng.
Mọi sự chuẩn bị cũng chu đáo vô cùng. Gempachi mang cánh cung nhỏ, mặc áo chẽn, hông đeo song đao trông đường bệ như võ sĩ ra trận.
Hết thu sang đông, thế rồi sang năm mới rồi đến hạ….
Cứ đêm đêm Gempachi đi tuần quanh làng không bao giờ trễ nải. Trong thời gian này đã hai lần bắt được trộm nên người làng không ai không biết chuyện.
Trong làng có kẻ giàu có, mỗi khi đi đâu hay kẻ chỉ có đàn bà con nít trong nhà đều nói “ đến nhờ ngài Gempachi trông nhà hộ”. Mỗi khi như vậy Gempachi vui mừng nhận lời.

- Thật là vô cùng thuận tiện.

Người làng thấy thế lấy làm vui lắm.
Được nhờ trông nhà, Gempachi ăn mặc vũ trang như thế rồi đi vòng quanh khu vực canh gác, ngồi loanh quanh gần đấy, đặt cung bên cạnh, mở toang cửa sổ, cặp mắt dò xét bốn phương tám hướng không chút lơ đểnh. Tuy là ban đêm nhưng Gempachi không hề ngủ mà cẩn thận canh gác cho đến khi gia chủ trở về mới thôi.

- Ngài không cần phải tỉ mỉ thế đâu…

Kẻ nhờ vả cũng lấy làm ái ngại.

- Thật là khác người…

Người trong làng nhìn Gempachi bằng đôi mắt lạ lùng, không giống như người bình thường.
Rồi một đêm mà hạ năm Gempachi được hăm mốt.
Một người giàu có trong làng đi có việc nên đến nhờ Gempachi trông hộ, một chặp sau có bốn tên cường đạo đột nhập vào. Nước Nhật Bản thời Edo chẳng thiếu gì trộm. Sự tàn bạo và ma mãnh của chúng nhiều khi khiến quan quân phải lo sợ. Có những tên trộm thời Edo đã ghi tên mình vào danh sách bất tử bởi thành tích bất hảo của chúng.
Nhưng Gempachi vốn chẳng bao giờ lơ đễnh khi canh gác nên khi bọn trộm vừa lẻn từ ngoài vườn vào thì

- Bọn đạo tặc !!

Thét rồi lắp cung tên bắn vào bọn cường đạo.
Lúc bấy giờ có đứa hầu gái chứng kiến toàn bộ sự việc.

- Chỉ trong chút xíu mà ngài Gempachi đã bắn bốn mũi tên. Con chẳng tin vô mắt mình nữa, cứ như là phép màu vậy.

Nó kể lại. Khi một mũi tên vừa bắn ra, Gempachi liền lắp mũi tên tiếp theo đang kẹp giữa ngón tay út vào dây cung. Rồi khi vừa lắp xong mũi tên đã kẹp tiếp mũi tiếp theo trong ống vào giữa ngón út và ngón áp út. Cứ như thế mà “chỉ trong chút xíu” đã bắn ra bốn phát. Động tác lắp tên bắn ra nhanh không sao kể xiết.
Tuy là đang đêm tối mịt nhưng không phát nào trật. Bọn kẻ cướp có đứa bị bắn vào đùi, có đứa trúng mông và tuyệt nhiên chẳng đứa nào mất mạng cả. Cả bọn ngã quay ra đất rồi “chỉ trong chút xíu” mà Gempachi đã mang dây thừng đến trói gô lại.

Sự kiện này được đồn ầm lên, lang cả vào thành Matsue.
Thôn trưởng Ashitani Chogoro đến chòi Gempachi tạ lễ thì

- Người đời thường hay quên những chuyện dị thường và mỗi ngày cứ nghĩ là chuyện bình thường. Tôi cũng là một người trong số đó…. Vì vậy mà khi được nhờ trông nhà thì phải cố gắng không được để thất bại cho đến khi gia chủ trở về. Tôi đã sợ những chuyện dị thường đến xương tủy rồi.

Gempachi đáp. Sợ những chuyện dị thường đến xương tủy…. Khỏi nói ai cũng biết, Gempachi muốn nói đến chuyện Komatsu Juemon lạm quyền và chết trong ngục.

- Khi vừa hay tin huynh trưởng mất trong ngục, nếu là ta trước khi gặp nàng thì có lẽ ta đã tự sát rồi.

Có lần Gempachi nói với Oritsu.
Người làng vẫn không hay biết gì về quan hệ giữa hai người.

- Huynh trưởng đối với ta thật tử tế mà lại chết trong lao ngục. Chỉ vì chăm lo cho thằng em mà phải nhúng tay vào những chuyện bất chính. Thế gian quả lắm điều nghiệp chướng.
- Khi mới đến làng này chàng cũng là người làm toàn những điều nghiệp chướng đấy chứ.
- Ừ nhỉ. Mà từ khi gặp nàng thì thân, tâm ta đã trở lại bình thường.
- Thế chẳng phải là điều gàn dở sao.
- Nếu nói thế thì đúng thật….Hahahaha.
- Con người và cuộc đời, toàn là những chuyện gàn dở.
- Ừ, ừm…
- Người làng vừa xem chàng là người lạ lùng để họ cười cợt mà lại vừa nhờ vả, tin cậy chàng. Quả là gàn dở.

Bốn

Cứ như thế, người làng vừa nhìn Komatsu Gempachi với ánh mắt lạ lùng vừa tin cậy. Chẳng mấy chốc mà gần chín năm đã trôi qua ở làng Đại Đông.
Ngày ngày Gempachi đều hết lòng giúp đỡ người làng, đêm đến lại trở về chòi với Oritsu. Nhưng tuyệt nhiên chẳng ai biết gì về mối quan hệ này.
Đến tháng năm niên hiệu Hoei thứ bảy…
Chúa phiên Matsue là Matsudaira Tsunachika về ở ẩn, nhường cho người em trai Yoshito lên thay.
Nhân dịp này những kẻ mắc tội chín năm trước đều được ân xá đặc biệt. Nếu Komatsu Juemon còn sống thì chắc cũng được phóng thích. Rồi tổng quản Midani Handayu nói với chúa Yoshito.

- Hay là nhân dịp này cho gọi Komatsu Gempachi trở lại, ban cho quan tước. Ngài nghĩ thế nào? Gempachi giờ đây đang trú tại làng Đại Đông và giúp dân làng làm nhiều việc thế này… thế này…

Tân phiên chủ nghe theo lời tổng quản cho vời Gempachi lại ban cho quan tước năm mươi thạch và hai người hầu.
Lúc bấy giờ Gempachi được hăm tám. Nông phụ Oritsu vừa ba mươi bảy.
Đêm chia ly….
Oritsu nén tình cảm, không nhỏ một giọt nước mắt.

- Có lẽ từ đây chúng ta phải quên nhau thôi. Chàng ơi, chỉ còn lại đêm nay…

Gempachi không nói một lời. Oritsu lòng buồn rười rượi.
Trước khi trời sáng Oritsu trở về nhà bên kia rừng, Gempachi cũng lặng lẽ chỉnh trang mọi thứ. Trên con đường làng, khi về đến bên kia rừng thì Oritsu bật khóc nức nở.
Thế rồi dân làng đến chúc phúc rồi Gempachi rời làng Đại Đông vào thành Matsue.
Hết hạ lại sang thu.
Oritsu lúc này cũng đã già.
Một ngày thu nọ….
Đột nhiên Komatsu Gempachi xuất hiện ở làng Đại Đông. Dân làng trố mắt.
Gempachi ăn vận lễ phục chỉnh tề, hông đeo song đao đi bên cạnh chiếc kiệu trống mấy người khiêng, vừa đi vừa mỉm cười.

- A trông kìa, ngài Gempachi thật là đường bệ.
- Không biết là chuyện gì nữa nhỉ…
- Vẫn cứ như xưa, luôn khác người.

Trong khi dân làng đang xì xào bàn tán thì Gempachi và chiếc kiệu trống đã nhắm thẳng hướng khu rừng trước nhà lão bách tính Ushichi mà đến.
Lúc này Oritsu đang làm đồng bên sườn núi bỗng mừng rỡ chạy về.

- Oritsu, lâu quá nhỉ.
- Ngài trông cũng đường đường hơn.
- Nhưng bên trong cũng vậy thôi.
- Thế ngài đến thôn có việc gì….
- Ta đến đón nàng.
- Đón….?
- Ta đến đón nàng về làm vợ. Ta đã bàn chuyện này với con trai nàng và nó cũng rất vui mừng. Nào, hãy lên kiệu đi.
- Nhưng mà….
- Kệ, như vầy được rồi. Ta không quan tâm.

Quả là “chỉ trong chút xíu”.
Oritsu lên kiệu mà vẫn chưa hết bỡ ngỡ. Gempachi đi bên cạnh vẫy tay chào dân làng rồi vào thành.
Bách tính đứng hai bên vệ đường tiễn đưa hai người không nói một lời.
Căn nhà mới của Gempachi nằm trong khu phố Okudani trong thành. Chỉ là một căn nhà nhỏ của võ sĩ hạng thấp năm mươi thạch trong phiên.
Để đón được Oritsu về làm vợ thì tổng quản Midani Handayu cũng đã trợ ngôn cho Gempachi rất nhiều. Vốn ngày xưa Oritsu có phục vụ trong dinh thự Kohata Tadahira nên Kohata cũng nói Oritsu vốn là chỗ họ hàng xa với mình nên mới được lệnh trên cho phép. Ngày xưa, khi sự phân biệt giai cấp còn gay gắt thì những thủ tục này là điều đương nhiên.
Nhưng không một ai không biết đến mặt sau của việc này.

- Lấy một người hơn mình những mười tuổi, lại xấu xí thế kia…
- Mà chồng trước của thị cũng chỉ là một bách tính xoàng…
- Quả nhiên là khác người thật.

Tin đồn một thời lan rộng trong thành. Phải hai năm trôi qua thì người ta mới xem đôi vợ chồng này là “chuyện bình thường”.
Khi Gempachi nhậm chức “cung thuật Chỉ Nam” bổng lộc trăm thạch thì hầu như trong thành chẳng đồn đãi rầm rộ gì mà chỉ là một lễ nhậm chức giản dị chẳng ai hay biết.
Lúc đó….
- Thời gian gần đây một năm mấy lần quan khách đến chơi, mà chén rượu trong nhà cũng không còn được tốt nữa rồi.

Nghe Oritsu nói, Gempachi liền bảo

- Được rồi, để ta đi mua.

Gempachi tìm đến cửa hiệu dưới thành, sau khi xem một hồi rồi chọn được tửu khí ưa thích.

- Ta mua cái này. Không sứt mẻ gì chứ ?
- Thưa không ạ.

Chủ quán đáp. Sau khi về nhà, Oritsu kiểm tra thì phát hiện ra trong số năm chén rượu có hai chiếc bên dưới đáy có vết nứt mỏng như sợi tơ liền báo cho trượng phu hay.

- Được rồi.

Nói rồi tức tốc mang chén quay lại cửa hiệu ban nãy.

- Ngươi gạt ta à.

Rồi mắng cho một trận. Quả nhiên là chủ quán biết rõ là có tỳ vết nhưng nghĩ rằng nó quá nhỏ nhặt chắc chẳng ai để ý. Bị Gempachi mắng, chủ quán vội vàng phục ra tạ lỗi.

- Xin ngài tha tội cho. Vậy tiểu nhân xin hoàn lại số tiền ban nãy.
- Không cần.
- Dạ….. ?
- Ta vì ghét bị lừa nên trả chén lại chứ không phải vì tiếc tiền. Còn ngươi vì tham tiền mà gạt ta. Nhưng giờ đây mọi chuyện coi như chấm dứt và ta cũng không bị gạt. Ngươi cũng có được số tiền ngươi muốn rồi. Cả hai bên đều xem như toại nguyện, đúng không.
- Không, không…. Tiểu nhân không dám.
- Số tiền đó ta không cần…

Nói rồi trở về nhà thuật lại chuyện này cho Oritsu nghe.

- Như vậy là ổn rồi.

Oritsu đáp.
Lại còn có chuyện như thế này.
Một hôm Gempachi trông thấy một cái đốc kiếm ở cửa hàng đồ cổ thì lấy làm thích thú lắm.

- Cái này được đấy. Bao nhiêu tiền thế ?

Vợ chủ hiệu đáp

- Có lẽ là khoảng chừng hai hay ba quan gì đấy….. Vì chủ nhân đã đi vắng nên tiện nữ cũng không rõ ạ.
Gempachi gật đầu rồi lấy ra số tiền hai quan

- Đây là hai quan. Nếu như chủ nhân trở về có nói là ba quan thì đây, ta đưa thêm.

Nói rồi đưa thêm một quan nữa rồi mua đốc kiếm đi mất. Khi chủ hiệu trở về nghe vợ thuật lại thì

- Ờ, quả nhiên đúng như lời đồn đại, đúng là khác người.
- Cứ cái trò này thì rồi bọn con buôn trong thành đều nói ba quan hết cho xem.

Vợ chủ quán hùa theo, nói rồi ôm bụng cười rũ rượi.
Những chuyện như thế này về Gempachi không phải là ít. Nếu cứ viết ra cả đây thì đến mấy ngày cũng chẳng hết.
Nhất là cứ thấy cái gì thích thì cho dù dốc hết tiền túi ra cũng mua, còn vật dù rẻ đến đâu mà không thích cũng chẳng bao giờ ngó tới.
Năm năm, rồi mười năm trôi qua….
Đầu tiên có vị cung sư Kuroi Tadatoshi Uemon nói với bọn con buôn ban đầu đưa ra hai giá lừa gạt Gempachi

- Các ngươi cứ lừa gạt ngài Gempachi mãi mà không thấy tội lỗi sao.

Rồi những kẻ khác cũng noi theo, đến ngay cả bọn mang rau cải, gạo cá đến nhà Gempachi bán cũng hạ giá hơn trước.
Từ khi Komatsu Gempachi quay trở lại thành Matsue đến nay đã được mười năm.
Lúc bấy giờ bổng lộc của Gempachi đã hơn hai trăm thạch ( đáng lý ra còn cao hơn thế nhiều nhưng Gempachi chẳng bao giờ màng đến chuyện thăng cấp, cứ hễ có trát trên đưa xuống là từ chối liền ) và là một nhân vật được chú ý nhiều trong nhà Matsudaira. Cứ hễ là bọn nữ tỳ phục vụ trong nhà Gempachi thì bọn con trai tranh nhau rước về làm vợ. Chuyện này lan đến tai bọn con gái các nhà buôn trong thành. Thế là lúc ấy trong nhà Gempachi có đến hơn hai chục nữ tỳ chấp nhận làm việc không công.

- Cứ là con gái phục vụ trong nhà ngài Gempachi thì khỏi cần phải xem mặt mũi tướng mạo gì.

Sự thực đúng là như thế. Bọn nữ tỳ trong nhà Gempachi không đứa nào là kẻ vô duyên cả. Thảy cũng đến hơn trăm người đã về nhà chồng.
Lúc bấy giờ Gempachi đang giữ chức Cung Thuật Chỉ Nam dạy dỗ cho bọn lính tráng trong phiên.
Ngày ngày lão nhân Gempachi đã sáu mươi tuổi ngồi ở đài quan sát cách đích hơn ba mươi mét trong trường bắn chỉ bảo bọn môn đệ.

- Iori hãy giương cao cánh cung lên độ một thốn nữa. Sada Shiro hãy hạ xuống một thốn, qua phải hai gang…

Cứ làm như lời Gempachi nói, thảy mọi mũi tên đều bắn trúng đích.

- Đã già rồi mà nhãn lực vẫn còn ghê gớm thật. Thật chẳng biết ngài Gempachi có phải là con người hay không nữa.

Bọn lính tráng bắt đầu bàn tán. Trong số đó có kẻ trực tiếp đến hỏi Gempachi.

- Chẳng phải là ta nhìn thấy rõ ràng gì. Chẳng qua đây là giác quan của ta sau nhiều năm theo đuổi Cung Đạo mà thôi.
Gempachi đáp như không.

- Đối với ta thì giác quan về cung tên là tất cả. Mọi thứ khác đều vô nghĩa, chẳng là gì.

Trong thời gian Gempachi còn sống thì số xạ thủ trong thành Matsue cũng tăng lên đáng kể.
Giữa Gempachi và Oritsu có hai người con trai và ba con gái. Toku Taro là con của Oritsu với người chồng trước nay cũng thành đạt và là quản gia tiệm gạo Inoya trong thành và vẫn giữ quan hệ mật thiết với nhà Komatsu.
Ngày mùng mười tháng sáu năm Horeki thứ bảy.
Cũng như mọi ngày, Komatsu Gempachi vào thành chỉ đạo bọn lính tráng bắn cung.

- Hạ mũi tên xuống hai thốn.

Từ trên đài quan sát Gempachi nói với tên Izawa gì gì đó, và hắn làm theo như vậy, nhắm vào cái ‘đích ‘ và buông dây. Mũi tên cắm phật vào ụ đất cắm cái đích bên dưới.
Cả bọn trông thấy liền ồ ào. Chuyện chưa từng có từ trước đến nay. Izawa tiu ngủyu như mèo cắt tai. Gempachi gọi lại

- Này Izawa, không phải lỗi do ngươi mà cảm quan của ta đã lú lẩn mất rồi.
- Dạ…..

Trở về nhà, Gempachi gọi vợ vào phòng

- Hôm nay ta đã biết mắt mình đã hóa cuồng rồi.
- Dạ…

Lúc bấy giờ Gempachi bảy mươi tư tuổi. Oritsu được tám mươi ba.
- Ta già rồi….
- Vâng….
- Ta chán cuộc đời này rồi…
- Chán rồi ư?
- Khi không còn cung tên thì cuộc đời này chẳng đáng sống làm gì nữa. Chẳng còn cách nào khác.
- Thế thì….
- Có sống cũng chẳng có ích chi.
- Thế thì làm gì bây giờ ?
- Tuyệt thực…
- Vậy để tôi theo ông.
- Sao ?
- Không còn ông thì cuộc đời cũng chẳng đáng sống nữa.
- Ừm.

Rồi đêm đó phu phụ Gempachi bắt đầu tuyệt thực. Bọn con trai và đám con gái đã về nhà chồng hốt hoảng lật đật chạy về tụ tập, khuyên bảo nhưng cả hai đều bỏ ngoài tai, cứ ngồi trong phòng mà chẳng hề động đến đũa.
Bọn môn nhân vội đổ về dinh thự của tổng quản Midani Handayu.

- Xin ngài hãy tìm cách gì để tiên sinh chịu ăn uống lại !
Tổng quản Midani lúc bấy giờ vốn là con trai của Handayu mà ngày xưa Gempachi chịu ơn, và cũng là đồ đệ dưới trướng của Gempachi.
Midani vội đến thăm Gempachi.

- Xin tiên sinh hãy niệm tình phụ thân đã mất mà hãy dùng chút gì đó.

Midani cầu xin, Gempachi đã tuyệt thực gần nửa tháng.

- Ừ… đúng rồi.

Gempachi gật đầu rồi lay Oritsu đang ngủ trên sàn.

- Đúng là nếu nghĩ về ơn nghĩa của thân phụ ngài ngày xưa thì ta không thể không làm theo lời ngài nói.

Rồi cứu lão bà đã gần như ngất tỉnh dậy, cả hai cùng hớp ngụm nước nóng.

- Ta vốn ngày xưa si cuồng cung tên, lại còn làm lắm chuyện trái bình thường so với người đời, đã làm liên lụy đến các vị nhiều lắm.
- Ngài nói gì….
- Xin ngài hãy nghe cho rõ.
- Vâng….?
- Ta vì ghét thế lực tiền bạc mà trốn tránh việc xuất thế lập thân, chỉ sống một đời của kẻ cung thuật cho đến lúc chết. Vì thế mà bị gọi là kẻ không bình thường trong cuộc đời trôi nổi này. Nhưng trong tận thâm tâm, ta còn muốn tiền bạc hơn kẻ khác bội lần, là kẻ luôn mong cầu chuyện xuất thế lập thân.
- Dạ… ??
- Chính vì thích nó nên mới lẩn tránh nó. Những kẻ không bình thường khác trong thiên hạ cũng chỉ là giống như ta mà thôi. Nhưng phàm cái gì kỳ mà lấy làm kỳ thì không còn kỳ nữa. Chính vì vậy nên ta lại sợ cái điều bình thường của cuộc đời phù phiếm. Giống như kẻ mắc bệnh thấy gì cũng sợ sệt. Ngài hiểu không….Từ khi chứng kiến cái chết trong ngục của huynh trưởng thời trai trẻ mà ta đã ra thế này….

Nói rồi cười tủm tỉm rồi lại phục xuống sàn.
Đêm thứ bảy kể từ đêm này. Komatsu Gempachi nằm bên cạnh xác lão bà đã trút hơi thở cuối cùng từ đêm trước, chấm dứt một cuộc đại trụ sinh.

Hết.

Sài Gòn ngày 7-2-2007